BIJLAGE 1 - Beleidsplan Bestaanszekerheid 2024-2028

Wij ontzorgen hen niet meer, omdat dit niet het gewenste resultaat had. Er is wel behoefte aan een budgetcoach anderstaligen. • Zelfstandigen Daarnaast zien we een toename van het aantal zelfstandigen met financiële problemen. Landelijk gezien hebben meer dan 250.000 ondernemers coronaschulden aan de overheid. Ongeveer 50.000 hebben problematische schulden, waarvan 40.000 persoonlijk aansprakelijk zijn. Voor hen dienen we adequate dienstverlening conform de richtlijnen van de Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet (hierna te noemen: NVVK) op te zetten. Wanneer ondernemers met financiële zorgen zich melden bij de gemeente dienen zij een integraal gesprek te krijgen. Aan de hand hiervan wordt een besluit genomen over hun toelating tot de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. De oplossingsrichting wordt vastgelegd in een plan van aanpak. De oplossingsrichting kan divers zijn en is afhankelijk van de levensvatbaarheid van de onderneming van de ondernemer. Oplossingen kunnen zijn: -

doorverwijzing en begeleiding richting het Besluit bijstandverlening zelfstandigen15 en/of andere financieringsvormen; advies en coaching op het gebied van ondernemerschap; stabilisatie en schuldregelingen (Schuldhulpverlening ondernemers SHVO); begeleiden bij het stoppen van een onderneming.

Hiervoor gaan wij ook samenwerkingsverbanden aan met externe partijen zoals bijvoorbeeld Over Rood, ondernemersklankborden en schuldhulpmaatjes. We gaan de komende jaren voor zelfstandigen deze verschillende oplossingsrichtingen ontwikkelen. • Gezinnen met minderjarige kinderen Op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening moet de gemeente vastleggen hoe zij omgaat met gezinnen met minderjarige inwonende kinderen. De reden is dat het rijk hiermee de effecten van sociale uitsluiting zoveel mogelijk wil beperken. Immers, voor kinderen is opgroeien in een problematische schuldsituatie te vergelijken met opgroeien in armoede. HBEL spant zich daarom bij

15 Kwaliteitscriterium 2h van de Rekenkamer benadrukt het belang van doorverwijzen naar het Bureau Zelfstandigen.

23

gezinnen met minderjarige kinderen, door zorgvuldige crisisinterventie, tot het uiterste in om uithuiszetting en afsluiting van energie te voorkomen.16 Het volgende uitgangspunt is leidend: Voor jongeren meer inzetten op preventie. We gaan zoeken naar samenwerking met scholen, de jongerenbudgetcoach en jeugd- en jongerenwerk. Beslispunt college: 1. Voor jongeren tussen de 18 en 27 jaar een pilot starten met het verstrekken van saneringskredieten.17 2. Een pilot starten voor het werken met een budgetcoach voor anderstaligen uit reeds beschikbaar gestelde middelen. Actiepunt beleid: Voor zelfstandigen verschillende oplossingsrichtingen ontwikkelen, zoals Over Rood, ondernemersklankborden en schuldhulpmaatjes. 4.2 Bijzondere bijstand en minimaregelingen Eén van de belangrijkste gemeentelijke instrumenten voor inkomensondersteuning is de bijzondere bijstand. Bijzondere bijstand is bedoeld voor mensen met een laag inkomen die door bijzondere omstandigheden kosten maken die zij niet zelf niet kunnen betalen. Het gaat bijvoorbeeld om speciale kosten in verband met ziekte, scholing of kinderopvang. Bijzondere bijstandverlening is geregeld in artikel 35 van de Participatiewet. De invulling en uitvoering van het bijzondere bijstandsbeleid worden bepaald door het college van B&W. Gemeenten hebben dus, binnen de wettelijke kaders, beleidsvrijheid.

Met de bijzondere bijstand levert de gemeente maatwerk. Omdat geen mens hetzelfde is, houden wij zoveel mogelijk rekening met de individuele omstandigheden. Wat voor de één geldt, gaat niet automatisch op voor de ander. De bijzondere bijstand is dus voor iedereen weer anders en wordt heel persoonlijk toegepast. Hierbij is van groot belang dat er geen sprake is van willekeur. Daarom is het belangrijk om de richtlijnen bijzondere bijstand te actualiseren aan de hand van dit beleidsplan en de nieuwe werkwijze schuldhulpverlening. Onder meer door rekening te houden met het feit dat onder bepaalde omstandigheden het ontbreken van reserveringsruimte door schulden toch een bijzondere omstandigheid kan zijn (CRvB 21-11-2023, ECLI:NL:CRVB:2023:2263). Daarnaast gaan wij ervan uit dat er geen sprake is van draagkracht uit inkomen wanneer de inwoner schulden aflost in het kader van een minnelijke schuldenregeling bij de Kredietbank of een opgelegde schuldenregeling op grond van de WSNP. Alleenverdienersproblematiek Vanaf dit jaar zijn gemeenten verantwoordelijk voor het uitvoeren van een tijdelijke regeling omtrent alleenverdieners-problematiek. Een samenloop van regelingen pakt voor een groep alleenverdieners met een combinatie van inkomstenbronnen nadelig uit. Daardoor ontvangen zij minder huur- en zorgtoeslag dan wenselijk is.

Als gevolg hiervan hebben zij een lager besteedbaar inkomen dan een vergelijkbaar huishouden met een volledige bijstandsuitkering en ligt dit inkomen onder het bestaansminimum (bijstandsnorm en maximale toeslagen). Omdat de oorzaak complex is, is er voor deze problematiek voorlopig nog geen structurele oplossing. Om deze mensen nu al te kunnen helpen,

16 Hiermee komen we tegemoet aan criterium 2g van het toetsingskader van de Rekenkamer waarin extra aandacht wordt gevraagd voor gezinnen

met kinderen waarbij schuldenproblematiek aanwezig is. Binnen het budget Schuldhulpverlening (6143012) zijn er voldoende middelen. Mocht er toch een tekort in de exploitatie ontstaan (als gevolg van het feit dat Schuldhulpverlening een open einde financiering kent), dan kan deze ten laste worden gebracht van de reserve Sociaal Domein.

17

24

heeft het ministerie van SZW een tijdelijk handelingsperspectief beschreven. Dit gaan we gebruiken om getroffen inwoners te ondersteunen. Minimabeleid Naast de bijzondere bijstand bieden wij inwoners met een laag inkomen ook voorzieningen aan via het minimabeleid. Het minimabeleid is vooral gericht op maatschappelijke participatie. Denk aan het kindarrangement en de collectieve aanvullende zorgverzekering. Onder het minimabeleid verstaan wij ook inkomensondersteunende voorzieningen, zoals kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. De minimaregelingen zijn niet geharmoniseerd en kennen dus hun eigen voorwaarden. Dat leidt ertoe dat in sommige situaties wèl sprake is van een stapeling van inkomensondersteunende maatregelen en in andere situaties niet. In onderstaand overzicht geven wij een overzicht van de belangrijkste verschillen tussen de regelingen. Regelingen Regeling Individuele bijzondere bijstand

Inkomensgrens (bijstandsnorm) HBL: 120% Eemnes: 130% NB. Voor sommige kosten geldt 100%

Draagkracht

Vermogenstoets

Ja uit vermogen en uit inkomen boven de inkomensgrens

Ja, draagkracht uit vermogen

Individuele inkomenstoeslag Kwijtschelding gemeentelijke belastingen

HBEL: 110%

Nee

Nee

HBEL: Rond bijstandsniveau

HBEL: Ja, gedeeltelijke kwijtschelding is mogelijk

HBEL: Ja

Kindarrangement

HBL: 120% Eemnes: 130% HBL: 120% Eemnes: 130%

N.v.t.

N.v.t.

N.v.t.

N.v.t.

Collectieve zorgverzekering Doelgroep

Besluit college: Aan artikel 2.3.5. Beleidsregel van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Huizen houdende regels omtrent de bijzondere bijstand, gepubliceerd in Gemeenteblad 2021 nr. 135847 3 mei 2021 toevoegen lid 4: Er is geen draagkracht uit inkomen wanneer belanghebbende 25

start met het maandelijks reserveren/aflossen in het kader van een minnelijke schuldregeling bij een schuldregelende organisatie of in het kader van het wettelijk schuldsaneringstraject (WSNP).

HOOFDSTUK 5 OPGAVEN VOOR DE KOMENDE JAREN 5.1 Preventie In de Visie op het Sociaal Domein is het eerste basisprincipe dat wij inzetten op preventie om zwaardere problemen en ondersteuning te voorkomen. Om het aantal huishoudens met risicovolle en/of problematische schulden terug te dringen, gaan wij de komende jaren flink inzetten op preventie en vroegsignalering18. Daarmee willen wij voorkomen dat huishoudens in financiële problemen komen. Immers wanneer financiële knelpunten, zeker bij een krap budget, niet snel en adequaat aangepakt worden, leidt dit snel tot (het risico op) problematische schulden. In dat licht willen we de komende jaren verschillende activiteiten uitvoeren. Denk hierbij aan het aanbieden van onder meer budgetcursussen19, coaching aan ondernemers en particulieren, bieden van een voorstelling op scholen en het door team SHV en VS&P actief benaderen (outreachend) van mensen vanuit de vroegsignaleringsaanpak. Wij willen ook meer samenwerken met het UWV om mensen die in de WW komen en die uit de WW gaan en te maken krijgen met een terugval in inkomen, beter voor te lichten. Naast de focus op preventie-activiteiten en gedragsverandering is het ook belangrijk om oog te hebben voor het effect van inkomensondersteuning.

Door onder meer de aanhoudende stijging van woonlasten, zorg en energie is er een substantiële groep huishoudens ontstaan waarvoor geldt dat ze best een net inkomen hebben, maar dat het afgezet tegen hun vaste lasten niet genoeg is. Naast gedragsbeïnvloeding wordt schuldpreventie daardoor ook steeds meer een inkomensvraag die bijvoorbeeld gaat over het terugdringen van het niet-gebruik van voorzieningen zoals toeslagen en bijzondere bijstand. De inspanningen in HBEL om vanuit het minimabeleid in te zetten op het terugdringen van het niet-gebruik van voorzieningen sluiten dan ook prima aan op de preventieactiviteiten die vanuit de schuldhulpverlening worden ingezet. Daarbij is het wel van belang om doelgroepen van voorzieningen waar nodig breder te zien dan alleen de minima-inkomens. Immers, besteedbaar inkomen kan beduidend lager uitvallen dan 120% van de geldende bijstandsnorm door plotselinge financiële veranderingen. Een ander belangrijk vraagstuk bij vroegsignalering is hoe we de zo ‘gevonden’ huishoudens kunnen motiveren. Een groot deel van de huishoudens waar we contact mee opnemen, wil graag gebruik maken van de aangeboden hulp. Er is echter ook een groep die –bijvoorbeeld omdat er sprake is van beginnende problematiek- het idee heeft dat zij de situatie nog wel op eigen kracht kunnen oplossen.

In de deskundigheidsbevordering van zowel professionals als vrijwilligers moet daarom nadrukkelijk aandacht besteed worden aan het formuleren van het antwoord op de vraag ‘hoe motiveren we mensen waarvoor geldt dat wij overzien dat ze hulp nodig hebben maar die dat zelf nog niet overzien’. Het motiveren van mensen met (beginnende) financiële problemen om hulp te zoeken en/of te aanvaarden is cruciaal voor het succes van de aanpak in het kader van preventie en vroegsignalering. De inzet van vrijwillige budgetcoaches kan daarbij een belangrijke stap zijn om de hulpverlening te starten en ‘erger’ te voorkomen. Zoals al eerder aangegeven ligt hier een belangrijke taak voor samenwerking20 en afstemming tussen de organisaties die in HBEL budgetcoaching/begeleiding aanbieden.

18 Dit komt ook overeen met aanbeveling 5 van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit rapport De

schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022. 19 De Rekenkamer toetst hier ook aan op basis van kwaliteitscriterium 4c. 20 De Rekenkamer benadrukt bij criterium 4i van de kwaliteitscriteria het belang van samenwerking in het kader van vroegsignalering en preventie.

26

Investeren in de doorontwikkeling van preventieve werkwijzen en instrumenten is ook de komende jaren één van de speerpunten van het beleid voor schuldhulphulpverlening. Meerdere onderzoeken en maatschappelijke kosten/baten analyses laten zien dat hierin investeren loont. Dit is beter voor de overheidsfinanciën, maar vooral ook beter voor de mensen om wie het gaat. Preventie van schuldenproblematiek kan feitelijk plaatsvinden op alle plekken waar instanties contact hebben met inwoners. Als er onverhoopt toch financiële zorgen ontstaan die mensen niet geheel zelf kunnen aanpakken, is het van belang dat er zo snel mogelijk contact met de schuldhulpverlening tot stand komt. Door het team Schuldhulpverlening en Vroegsignalering meer gezicht te geven, streven we een substantiële stijging na van het aantal klanten dat zich meldt bij dit Loket. De volgende uitgangspunten zijn leidend: 1. Meer inzetten op preventie. 2. Terugdringen niet-gebruik. 3. We gaan hiervoor de samenwerking intensiveren met het voorliggend veld, zoals onder andere Versa, bibliotheek, kerken en de Voedselbank. Actiepunt uitvoering21: 1. Aanbieden van budgetcursussen 2. Coaching aanbieden aan ondernemers en particulieren 3. Aanbieden van een voorstelling op scholen 4. Folders maken 5. Nieuwsbrieven maken voor klanten en ketenpartners 6. Nieuwsbrieven maken met het UWV/ SVB 7.

Informatiemiddagen organiseren op diverse locaties 5.2 Doelmatige aanpak We zetten in op een doelmatige aanpak van schulden waarbij de ontwikkeling van financiële zelfredzaamheid gestimuleerd wordt. De situatie van de inwoner dient als uitgangspunt voor het te volgen traject en er wordt maatwerk geboden. De focus ligt niet alleen op de schuldenproblematiek maar op alle leefgebieden. Dit vereist een integrale aanpak en een goede samenwerking met onze professionele aanbieders en lokale ketenpartners22. Dit vereist eveneens protocol rondom privacy23 waarin duidelijk omschreven wordt welke cliëntgegevens de gemeente en haar ketenpartners onder voorwaarden kunnen delen. Daarnaast houden wij in onze aanpak rekening met de psychologische aspecten van schaarste, generatiearmoede en de financiële capaciteit van onze inwoners. Stabilisatie van de situatie staat centraal. Stabilisatie en prioriteren Wij zijn wij van mening dat schuldhulpverlening op maat cruciaal is in het effectief aanpakken van schulden. Ondersteuning wordt aangepast op de individuele situatie van de inwoner. Dit betekent dat onze consulenten bij een intake integraal kijken naar alle van toepassing zijnde leefgebieden. Dit zijn onder andere werk, inkomen, schulden, gezondheid, de gezinssituatie en maatschappelijke participatie.

Op basis van het totaalplaatje betrekken we de juiste (uitvoerende) partijen en/of 21 Deze actiepunten worden ondersteund door het kwaliteitscriterium 4d van de Rekenkamer. 22 Dit komt ook overeen met aanbeveling 6aafspraken van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit

rapport De schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022. 23 Dit komt ook overeen met aanbeveling 4 van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit rapport De

schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022.

27

ketenpartners en stellen we een passend plan van aanpak op om de situatie zoveel mogelijk te stabiliseren. Een voorbeeld van maatwerk is het prioriteren van hulpvragen in geval van multiproblematiek op verschillende leefgebieden. Het hebben van schulden staat niet altijd op zichzelf. Soms is er sprake van onderliggende problematiek zoals een verslaving of problemen binnen het gezin. In dit soort schrijnende situaties is het te voorspellen dat een inwoner zich niet kan focussen op financieel herstel. Onderzoek toont aan dat het werken aan andere leefgebieden belemmerd wordt door schulden. Er kan daarom voor gekozen worden eerst de onderliggende problematiek aan te pakken voorafgaand aan het oplossen van de schulden. Integrale samenwerking is hiervoor een vereiste. Inwoners vragen vaak pas om hulp bij het oplossen van schuldenproblematiek op het moment dat zij geen andere uitweg meer zien. Tegen de tijd dat er een schuldenregeling met de schuldeisers getroffen is, meestal + drie maanden na de eerste aanmelding, zijn de schulden vaak hoog opgelopen. Dit zorgt voor een stressvolle situatie waarin mensen, en met name jongeren het lastig vinden om zich te focussen op zaken als het starten of afmaken van een opleiding of het vinden van een baan. Het is in dit soort gevallen belangrijk dat er tijdens het aanvraagproces voor schuldhulpverlening stabiliteit gecreëerd wordt.

Dit vraag om een integrale/multidisciplinaire maatwerkaanpak waarbij soms out of the box gedacht moet worden. Andersom kan het oplossen van schulden ook prioriteit hebben. Doordat schulden stress opleveren kan het zijn dat iemand die op zoek is naar werk zich niet kan focussen op het verkrijgen of behouden van een baan. In zo een geval kan het verstandig zijn eerst schuldrust te creëren voorkomt dat de consulent werk tijd en moeite investeert in het begeleiden naar werk. Integraliteit en verbinden Om maatwerk in schuldhulpverlening effectief in te kunnen zetten is het van belang dat de verschillende partijen die betrokken zijn bij de inwoner (en de relevante leefgebieden) samenwerken. Dit om te voorkomen dat er conflicten ontstaan. Wij dragen er zorg voor dat de gemeentelijke consulenten, de aanbieders en ketenpartners elkaar blijven vinden door de partijen frequent bij elkaar te brengen. Op deze manier worden contacten gelegd en weten de partijen elkaar ook op casusniveau te vinden. Effectieve samenwerking met onze partners Om een sluitend aanbod van schuldhulpverlening te behouden en optimaliseren is het van belang dat de verschillende partijen die betrokken zijn bij de inwoner effectief en efficiënt samenwerken. Zonder onze betrokken lokale ketenpartners en professionele aanbieders is het behalen van onze doelstellingen onmogelijk.

Als gemeente dragen wij er zorg voor dat onze partners zich kunnen richten op hun primaire taken. Ook vinden wij het belangrijk dat het aanbod van onze partners op elkaar aansluit. Daarom maken wij duidelijke samenwerkings- en prestatieafspraken24 conform ons inkoopbeleid met uitvoerende partijen. Met onze ketenpartners gaan we in gesprek om goed af te stemmen wat de rol en taakverdeling is en wat we met elkaar willen bereiken. Daarnaast zorgen wij ervoor dat we met elkaar in contact blijven om eventuele onduidelijkheden en obstakels in doorverwijzing zo snel mogelijk te signaleren en aan te pakken. Aandacht voor de psychische effecten van armoede en schulden Armoede en (problematische) schulden zijn vaak structureel van karakter. Naast een financieel probleem is er bij veel mensen ook sprake van andere problemen die elkaar wederzijds beïnvloeden. Zo kan het door een slechte gezondheid moeilijk zijn om werk te behouden en tegelijkertijd heeft (geld)stress een negatieve invloed op de gezondheid. Stress over geldschaarste kan ertoe leiden dat 24 Dit komt ook overeen met aanbevelingen 6b en 11 van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit rapport

De schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022. In deze afspraken worden de kwaliteitscriteria 5a tot en met 5d van de Rekenkamer meegenomen in de te maken afspraken.

28

het lastig wordt om helder te denken en zaken op een rijtje te krijgen. Het gevolg hiervan is dat mensen het lastig vinden om mee te werken aan het schuldentraject en eerder uitvallen, vooral in de intakefase van het schuldentraject. Wij vinden het van groot belang dat er aandacht is voor de psychische effecten van armoede en schulden want wij willen uitval zo veel mogelijk voorkomen. Daarom zetten wij samen met onze aanbieders van schuldhulpverlening en onze lokale ketenpartners in op onderstaande speerpunten: • aandacht voor de psychologische aspecten van schaarste en het effect hiervan op het doen- en denkvermogen van onze inwoners; • ontwikkelen van stress-sensitieve dienstverlening; • werken aan financiële zelfredzaamheid. Actiepunt beleid: 1. We verwachten in 2025 een stijging van 25% van het aantal inwoners dat zich meldt bij het Team SHV en VS&P. We starten met registreren in het nieuwe systeem25 in 2024. 2. Doorontwikkelen overige KPI’s26. 3. Opstellen protocol rondom privacy.

25 De Rekenkamer geeft bij kwaliteitscriterium 1a aan het belang van goede registratie om uitspraken te kunnen doen over doeltreffend- en

doelmatigheid van de schuldhulpverlening. Dit komt ook overeen met aanbeveling 2 van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit rapport De schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022. 26 Dit komt ook overeen met aanbeveling 1 van de Rekenkamercommissie in het rapport ‘Doorwerkingsonderzoek aanbevelingen uit rapport De schuldhulpverlening in Huizen (2014)” van oktober 2022.

29

HOOFDSTUK 6 TOEGANKELIJKHEID Veel mensen ondervinden financiële problemen zonder dat er sprake is van schulden. Het helpen bij minder complexe financiële problemen op een zodanige manier dat voorkomen wordt dat er problematische schulden ontstaan, is een taak die vanaf 2017 ligt bij de organisaties die actief zijn binnen de sociale basisinfrastructuur. Ons streven is nog meer de beweging te maken naar de voorkant. Het is daarom van groot belang dat we investeren in het leggen van verbindingen met het voorveld. 6.1. Toeleiding Bij integrale schuldhulpverlening zijn veel partijen direct of indirect betrokken. Zowel de gemeentelijke loketten als ook de particuliere instellingen die betrokken zijn bij armoedebestrijding (zoals de voedselbank), krijgen te maken met mensen met schulden en bieden verschillende vormen van dienstverlening. De vrije toegankelijkheid van de schuldhulpverlening voor alle inwoners heeft een directe relatie met de inrichting van de sociale basisinfrastructuur in HBEL. Het is daarom belangrijk dat de toeleiding van inwoners met problematische schulden naar het team Schuldhulpverlening en Vroegsignalering optimaal geregeld is. Daarbij moet rekening gehouden worden met het feit dat de toegang tot de Wet op de schuldhulpverlening ook een vastgelegd recht is voor mensen.

Het signaal van mogelijke problematische schulden moet worden opgepakt in de directe leefomgeving van mensen. Zodra er signalen zijn van een complexe (schulden)problematiek moet er zo spoedig mogelijk (warm!) worden doorverwezen naar het team Schuldhulpverlening en Vroegsignalering. Iedere vertraging in de doorverwijzing leidt in de praktijk vaak tot een hogere schuldenlast. 6.2 Stress-sensitieve dienstverlening Naast een optimale toegankelijkheid streven we ook naar een grotere effectiviteit van de schuldhulpverlening. Het hebben van problematisch schulden veroorzaakt over het algemeen heel veel stress voor mensen met een aantoonbaar effect op het vermogen problemen op te lossen en in actie te komen (doenvermogen). Dit vraagt om nadrukkelijke aandacht voor de manier van coachen. Nieuw element is dat nu door zowel hulpverlener als vrijwilliger de ontregelende doorwerking van aanhoudende (geld)stress het vertrekpunt vormt van de ondersteuning. Het niet altijd direct in actie komen of een keer een afspraak vergeten wordt gezien als een bijna logisch bijverschijnsel van de aanhoudende stress. Terwijl dit tot nu toe eerder werd gezien als een gebrek aan commitment van de hulpvrager. Deze nieuwe invulling van de uitvoering van schuldhulpverlening wordt ook wel aangeduid als stress-sensitieve dienstverlening.

Het is daarom belangrijk dat alle professionele en vrijwilligersorganisaties die in het Sociale Domein actief zijn, getraind worden in deze manier van dienstverlening. Beslispunt college: Stress-sensitieve dienstverlening breder invoeren in (en buiten) de eigen organisatie ten laste van het reguliere opleidingsbudget.

6.3 Laagdrempelige toegang inwoners Veel mensen ondervinden financiële problemen zonder dat er sprake is van schulden. Het helpen bij minder complexe financiële problemen op zodanige manier dat voorkomen wordt dat er problematische schulden ontstaan is een taak die ligt bij de organisaties die actief zijn binnen de 30

Sociale Basisinfrastructuur. In de visie is in de basisprincipes 2, 3 en 4 vastgelegd dat wij inzetten op een sterke sociale basis. Mensen die het niet zelfstandig redden, krijgen passende ondersteuning vanuit de gemeente. Deze ondersteuning is lokaal en laagdrempelig. Voor de meest kwetsbare mensen is passende specialistische ondersteuning beschikbaar. Toegankelijke schuldhulpverlening blijft echter het resultaat van goede doorverwijzing door alle partijen waar mensen zich kunnen melden met een hulpvraag. Het aspect van ‘warme doorverwijzing’ is daarbij erg belangrijk. Schuldhulpverlening is toegankelijk voor iedereen en laagdrempelig. We stellen daarom aan deze vorm van financiële hulpverlening geen voorwaarden vooraf en we sluiten geen doelgroepen uit van de hulpverlening. Dat wil overigens niet zeggen dat iedereen na deze hulpverlening met een schone lei verder kan. Stabilisatie is regelmatig het hoogst haalbare. 6.4 Laagdrempelige toegang ondernemers Voor ondernemers en zelfstandigen is het moeilijk om de juiste instantie te vinden, wanneer er sprake is (financiële) problemen of schulden. Er bestaan diverse wettelijke regelingen waar ondernemers/zelfstandigen een beroep op kunnen doen. De uitvoering van deze wettelijke regelingen is bij verschillende instanties belegd.

Voor het aanvragen van een uitkering voor levensonderhoud dan wel een bedrijfskapitaal kan een ondernemer of zelfstandige bij de gemeente een beroep doen op het Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz). Wij hebben de afhandeling van Bbz-aanvragen uitbesteed aan de gemeente Hilversum. Voor het verkrijgen van meer personeel, dan wel het verminderen van het aantal medewerkers, kan een ondernemer terecht bij het Werkgeversservicepunt in Hilversum. Wanneer een ondernemer tegen schulden aanloopt en/of zich wel heroriënteren op de arbeidsmarkt, kan hij of zij op dit moment terecht bij Zicht op werk. Voor een ondernemer is het moeilijk de weg te vinden. Daarom brengen we in eerste Schuldhulpverlening voor ondernemers ook onder bij het team SHV en VS. Dit is qua vindplaats en qua expertise de meest logische plek. In 2024 gaan we onderzoeken of de bestaande situatie ongewijzigd moet blijven. Actiepunten uitvoering: 1. Schuldhulpverlening voor ondernemers eind 2023 onderbrengen bij Team Schuldhulpverlening en Vroegsignalering & Preventie. 2. In 2024 onderzoeken of de bestaande, versnipperde toegang voor ondernemers gewijzigd moet worden.

31

HOOFDSTUK 7 FINANCIEEL KADER In onderstaande tabellen een overzicht van de werkelijke uitgaven vanaf 2021 en de begrote uitgaven vanaf 2024 voor Huizen. Schuldhulpverlening en vroegsignalering Rek.2021

Rek.2022

SHV 204.593 128.577 VS & P 65.967 52.154 Totaal 270.560 180.731 * Extra budget voor tijdelijke formatie-uitbreiding

Voorlopige Rek.2023 111.610 78.765 190.375

Begr.2024

Begr.2025 ev

280.400 96.182 * 376.582

280.400 34.975 325.375

Hoewel er de afgelopen jaren steeds ontwikkelingen zijn op basis waarvan wij een toename verwachten van het aantal inwoners dat een beroep zal doen op schuldhulpverlening, nemen de kosten tot op heden niet toe. Dat betekent dat wij nu in de begroting voldoende financiële middelen hebben om de voorgestelde aanpassingen uit te kunnen dekken.

Bijzondere bijstand en minimabeleid

Bijzondere bijstand Energietoeslag Kindarrangement Totaal

Begr.2024

Begr.2025 ev

1.327.933 *

1.240.590

220.869

773.994 2.376.500 273.726

Voorlopige Rek.2023 900.926 2.456.250 220.782

274.000

274.000

1.066.668

3.424.220

3.577.958

1.601.933

1.514.590

Rek.2021

Rek.2022

845.799

* Extra eenmalig budget van het rijk voor bijz.bijstand en vroegsignalering

32

HOOFDSTUK 8 SAMENVATTING Bestaanszekerheid verwijst naar de mate van stabiliteit en toegang tot basisbehoeften. Armoede daarentegen beschrijft de toestand waarin mensen onvoldoende middelen hebben om in die basisbehoeften te voorzien. Bestaanszekerheid, armoede en schulden zijn van invloed op het welzijn van individuen en gemeenschappen. Het vergroten van bestaanszekerheid en het verminderen van armoede zijn belangrijke stappen om de schuldenlast van mensen te verlichten en de financiële stabiliteit te verbeteren. In dit plan beperken we ons vooral tot het minimabeleid en schuldhulpverlening. In dit plan hebben wij de doelstellingen zo SMART mogelijk opgesteld. Team SHV en VS&P Wij zijn in 2023 gestart met een team Schuldhulpverlening en Vroegsignalering & Preventie. De regiefunctie van de gemeente is hiermee versterkt. Voor de inwoner met geldzorgen of schulden realiseren wij een laagdrempelige toegang. Voor dit team is een uitvoeringsplan opgesteld. Wij leggen een efficiënt en werkbaar proces en werkwijze vast conform de NVVK. Dit alles leggen wij vast in Beleidsregels Schuldhulpverlening. Wij brengen tevens schuldhulpverlening voor ondernemers onder bij team SHV en VS&P. Dashboard Sociaal Domein Wij starten in 2024 met het aanschaffen van een systeem voor schuldhulpverlening en vroegsignalering waar goede managementinformatie uitgehaald kan worden.

Deze managementinformatie gaat onderdeel uitmaken van het Dashboard Sociaal Domein. We verwachten in 2024 een stijging van 25% van het aantal inwoners dat zich meldt bij het Team SHV en VS&P. Overige KPI’s gaan wij de komende jaren doorontwikkelen. Sociale basisinfrastructuur Het is voor ons belangrijk om te investeren in het leggen van verbindingen met de sociale basisinfrastructuur. Dit zal voor de komende jaren een speerpunt zijn. Wij maken in 2024 opnieuw afspraken met ketenpartners en vrijwilligersorganisaties zoals Humanitas en Schuldhulpmaatje. Onze contacten met de Kredietbank gaan wij intensiveren. Wij gaan nauwe contacten met bewindvoerders in de HBEL-gemeenten opbouwen. Tenslotte streven wij naar goede contacten met de Rechtbank, door samenwerking te realiseren met de schuldenfunctionaris van de Rechtbank. Dienstverlening In 2024 gaan wij onderzoek doen naar de mogelijkheid om een diagnose-instrument in te zetten voor financiële redzaamheid. Wij gaan lichtere instrumenten ontwikkelen/ inzetten als alternatief voor bewindvoering. Daarnaast gaan we stress-sensitieve dienstverlening breder invoeren in en buiten de eigen organisatie. Tenslotte onderzoeken wij of de bestaande, versnipperde toegang voor ondernemers gewijzigd moet worden. Preventie Wij gaan meer inzetten op preventie.

Denk hierbij aan onder meer het aanbieden van budgetcursussen, coaching aan ondernemers en particulieren, aanbieden van een voorstelling op scholen, folders maken, nieuwsbrieven maken met het UWV en informatiemiddagen organiseren op diverse locaties. Daarnaast dringen wij het niet-gebruik terug door het maken van folders, nieuwsbrieven voor klanten en ketenpartners en het organiseren van informatiemiddagen op diverse locaties. Bijzondere doelgroepen 33

Voor jongeren tussen de 18 en 27 jaar, die niet in aanmerking komen voor de reguliere schuldhulpverlening, zetten wij adequate dienstverlening op. Wij starten een pilot met het verstrekken van saneringskredieten voor hen. Ook voor ondernemers met geldzorgen of schulden gaan wij in 2024 adequate dienstverlening opzetten. Voor onder andere statushouders starten wij met een pilot budgetcoaching voor anderstaligen.

34