B 5

Jaarverslag

Schooljaar 2024-2025

Vroegtijdig signaleren is nodig om schoolverzuim en thuiszitters terug te kunnen dringen. Daar zijn we ons, ook in de regio Gooi en Vechtstreek, gedegen van bewust. Want ondanks dat het aantal verzuimmeldingen in onze regio afneemt en het aantal thuiszitters dat het RBL in beeld krijgt relatief laag blijft, zien we de ondersteuningsvraag van scholen bij de aanpak van verzuim toenemen. In dit digitale jaarverslag 2024 – 2025 van het Regionaal Bureau Leerlingzaken (RBL) Gooi en Vechtstreek leest u hoe we deze ondersteuning het afgelopen schooljaar hebben aangepakt. Want ondanks dat de wettelijke taak van het RBL zich onder andere richt op het toezichthouden op de leerplichtwet, zien we in de uitvoering dat we vooral een schakel moeten en willen zijn bij het vroegtijdig signaleren van verzuim. Met als doel om vanuit gezamenlijkheid langdurig uitval te voorkomen. De korte lijntjes die scholen ervaren in de samenwerking met onze leerplichtambtenaren zijn daarbij cruciaal. Dat kreeg RBL ook terug uit de enquête die dit jaar voor de tweede keer is gehouden onder de scholen. Dat scholen steeds vaker een leerplichtambtenaren benaderen om mee te denken, komt voort uit de complexe problematiek die samengaat met schoolverzuim en thuiszitters.

Het RBL is bezig om samen met Jeugd & Gezin (GGD) en de samenwerkingsverbanden (Unita en Qinas) een integrale aanpak te ontwikkelen om nog beter en nauwer samen te werken bij het signaleren van zorgelijk verzuim en dreigende thuiszitters. Dit gebeurt nu al via het preventief verzuimspreekuur op de VO-scholen. Een leerplichtambtenaar én een jeugdverpleegkundige gaan met de leerlingen (en ouders) vroegtijdig in gesprek over wat wél werkt voor een leerling. Deze preventieve aanpak wordt een steeds belangrijker middel om ook de zorgwekkende stijgende mentale en psychische problematiek onder jongeren een halt toe te roepen. Laten we elkaar makkelijk en vroegtijdig blijven vinden. Voor alle jongeren, ook die dreigen uit te vallen, want elke jongere verdient een goede schooltijd en een diploma op zak. Samen staan we sterk! Gerben van Voorden, Regionaal portefeuillehouder Onderwijs

Aan het einde van het schooljaar hebben we een enquête verspreid onder primair onderwijs (PO), voorgezet onderwijs (VO) en speciaal onderwijs (SBO/VSO). Het RBL kreeg van de 51 respondenten gemiddeld het volgende rapportcijfer:

Ervaringen VO & VSO:

Ervaringen PO & SBO:

8,1

7,9

Ontwikkelingen Leerplicht

Dat het verzuim afneemt is een mooie trend. Het RBL is o.a. verantwoordelijk voor het uitvoeren van de leerplichtwet en binnen deze dienstverlening zien we dat er een verschuiving gaande is. Dat onze leerplichtambtenaren in het verleden pas in actie kwamen bij het wettelijke termijn van 16 uur in 4 weken ongeoorloofd afwezig, worden zij tegenwoordig veel eerder ingezet. Ook proberen we veel meer in gezamenlijkheid op te trekken met onze ketenpartners bij het vroegtijdig signaleren van verzuim en dreigende thuiszitters. Dit jaarverslag geeft een goed beeld van de noodzaak van een integrale en preventieve aanpak. Want ondanks dat cijfermatig het aantal verzuimmeldingen en aantal thuiszitters afneemt, moeten we zowel onze professionals als scholen efficiënter inzetten op het vroegtijdig signaleren om erger te voorkomen.

Totaal aantal verzuimmeldingen

Het totaal aantal verzuim-melding neemt af. Echter merken we dat het aantal preventieve vraagstukken toeneemt. We hebben hier geen exacte cijfers van, maar de leerplichtambtenaar wordt steeds vaker vanuit 'relatiebeheer' ingevlogen door scholen. Een mooie en belangrijke ontwikkeling omdat de problematiek rondom verzuim steeds complexer wordt. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen per gemeente schooljaar 2024-2025.

2024-2025 Jaarverslag RBL Gooi en Vechtstreek 2

Verzuimmeldingen Verzuim Jaar

2024-2025

2023-2024

2022-2023

Relatief

1.443

1.488

1.218

Absoluut

8

8

7

Luxe

160

163

222

18+ verzuim

842

990

1238

Overig

543

744

556

Totaal

2.996

3.393

3.241

'Het contact met RBL is positief omdat de leerplichtambtenaar goed bereikbaar is, behulpzaam, meedenkt ondanks dat de leerplichtambtenaar vrij nieuw is in deze sector'. -PO-

Toelichting: Bovenstaande tabel laat het totaal zien van de verschillende verzuimsoorten die RBL registreert. Het gaat hierbij om ongeoorloofd verzuim binnen de regio Gooi en Vechtstreek. Relatief verzuim betreft meldingen bij 16 uur binnen 4 weken ongeoorloofd afwezig. Absoluut verzuim gaat over leerplichtigen die gedurende het gehele jaar géén schoolinschrijving hebben. Luxe verzuim gaat over leerlingen die zonder toestemming van de school of leerplichtambtenaar tijdens de schoolperiode met vakantie gaan. 18+ verzuim gerelateerd aan de situatie van schoolgaande leerlingen vanaf 18 jaar en wanneer er nog geen startkwalificatie (minimaal havo-, vwo- of mbo-niveau 2 diploma) is behaald maar wel sprake is van relatief verzuim. Overig verzuim betreft hoofdzakelijk aanmeldingen voor het preventief verzuimspreekuur en neemt af omdat scholen steeds beter het verzuim aan de voorkant goed labelen. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen schooljaar 2024-2025.

Vermoedelijk absoluut verzuim Toelichting: Het RBL doet veel onderzoek naar vermoedelijk absoluut verzuim. Dit houdt in dat we jaarlijks honderden signalen krijgen van leerplichtigen zonder schoolinschrijving. Het RBL onderzoekt deze signalen en een grootdeel vervalt uiteindelijk als blijkt dat het gaat om een verlate inschrijving of aanvraag voor een vrijstelling, verhuizing/vertrek uit de regio of een vertraging van de verwerking van persoonsgegevens in het BRP. In alle gevallen worden ouders aangeschreven en indien nodig legt RBL ook huisbezoeken af om absoluut verzuim, waarvoor geen verklaring is, op deze manier zo vroeg mogelijk in beeld te krijgen.

Vrijstellingen Jaar

2024-2025

2023-2024

2022-2023

art. 5a Lichamelijke of psychische gronden

204

168

109

art. 5b Bezwaar tegen de richting

10

9

11

art. 5c Op school buitenland ingeschreven

165

104

100

art. 11g Andere gewichtige omstandigheden

1

5

22

art. 15 Vrijstelling wegens volgen ander onderwijs

3

3

4

383

289

246

Totaal

Toelichting: Het aantal kennisgevingen voor een vrijstelling vanwege lichamelijke en/of psychische redenen (artikel 5 onder a) blijft stijgen. Een zorgelijke trend, die overeenkomt met de landelijke cijfers, die laat zien dat de complexiteit van zorgleerlingen toeneemt. Daarnaast zien we dat ook het aantal kennisgevingen voor onderwijs in het buitenland (art. 5 onder c) is gestegen. We hebben hier geen duidelijke verklaring voor, maar dit betekent wel dat steeds meer ouders ervoor kiezen om (tijdelijk) hun kind onderwijs te laten volgen buiten Nederland. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen schooljaar 2024-2025. 3 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag 2024-2025

Processen-verbaal en Haltverwijzingen Processen-verbaal

2024-2025

2023-2024

2022-2023

Relatief verzuim

23

16

14

Absoluut verzuim

4

2

2

Luxe verzuim

34

33

75

Haltverwijzingen

4

4

7

Totaal

65

55

98

Behoefte voor de toekomst: 'Begin het schooljaar met een korte informatieve introductie over verzuim en leerplicht' -VO-

Toelichting: Het aantal processen-verbaal en haltverwijzingen is het afgelopen schooljaar vrij stabiel gebleven ten opzichte van voorgaande schooljaren. Het aantal processen-verbalen n.a.v. luxe verzuim blijft nagenoeg gelijk. Wel is er een toename van processen-verbalen bij relatief verzuim en absoluut verzuim, maar deze verandering zit in de marge. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen schooljaar 2024-2025.

Thuiszitters Jaar

2024-2025

2023-2024

2022-2023

Totaal

47

80

63

Toelichting: Het doel is dat we thuiszitters beter in beeld krijgen. Vanuit RBL zijn we bezig met een integrale aanpak op langdurig verzuim; de zogenoemde thuiszitters. Het aantal thuiszitters dat wij afgelopen schooljaar in beeld kregen, betreft leerlingen die wél een schoolinschrijving hadden maar langer dan 4 lesweken afwezig waren. Het ging hier zowel om geoorloofd verzuim (ziekte) als om ongeoorloofd verzuim of een combinatie daarvan. Volgens de definitie van het ministerie OCW zijn absoluut verzuimers ook thuiszitters, maar deze hebben wij apart gecategoriseerd onder verzuimmeldingen. De afname van de thuiszitters, die wij registreren heeft vermoedelijk te maken met de terughoudendheid bij het registreren van langdurig geoorloofde verzuim, omdat dit niet tot onze taak behoort. Met een integrale aanpak willen we het totale overzicht op deze doelgroep beter gaan stroomlijnen. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen schooljaar 2024-2025.

'We hebben behoefte aan een sparringpartner, die ook mee kan denken over verlofverzoeken. -PO-

'De terugkoppeling van een verzuimgesprek is duidelijk en helder. Maar RBL zou vervolgens achteraf wel vaker navraag kunnen doen of de afspraken ook nagekomen zijn.' -VO-

2024-2025 Jaarverslag RBL Gooi en Vechtstreek 4

Ontwikkelingen Doorstroompunt Het Doorstroompunt Gooi en Vechtstreek is verantwoordelijk voor de VSV-aanpak (voortijdig schoolverlaten) en mede voor het terugdringen van de jeugdwerkloosheid. Per 1 januari 2026 is de nieuwe wet Van school naar duurzaam werk van kracht. Het uitgangspunt daarvan is om middels een regionaal programma in gezamenlijkheid op te trekken bij het voorkomen van VSV en jeugdwerkloosheid. Het Doorstroompunt heeft hierin de taak om ondersteuning te bieden aan kwetsbare jongeren richting school en/of werk en het benutten van arbeidspotentieel bij de overstap van onderwijs naar arbeid.

Voortijdig schoolverlaters (VSV)

233

233

Particulier Onderwijs

6

4

11

Hulpverlening/Ziek

25

21

22

Overig

29

10

36

Geen

14

6

6

Onbekend

51

59

58

Totaal

340

333

366

*Categorie overig: zijn jongeren die in dagbesteding zitten en/of andere bezigheden hebben. Denk daarbij aan jongeren die bezig zijn met hun rijbewijs, mantelzorger zijn, een tussenjaar hebben, etc. In de jaargang 2022-2023 werden hierin ook de 16 jongeren die verhuis zijn opgenomen.

LET OP: in de cijfers van jaargang 2022-2023 zijn de verhuisde VSV-ers ook meegenomen genomen in de telling, waarbij we onder het kopje 'onderwijsplan' bij deze 16 jongeren er van uit zijn gegaan dat hun onderwijsplan 'onbekend' is gebleven. Ervaringen van jongeren

4,7 5 RBL Gooi en Vechtstreek Jaarverslag 2024-2025

2022-2023

2022-2023

215

2023-2024

2023-2024

Werk

Onderwijsplan

2024-2025

Huidige bezigheid van de jongere

2024-2025

Toelichting: Deze grafiek betreft het totaal aantal VSV-ers dat bij ons in beeld is gekomen tussen de periode 1 oktober 2024 - 30 september 2025. In onderstaande tabellen duiden we wat hun huidige bezigheden zijn. Dus wat ze doen op het moment dat we contact met de jongere leggen. En een tabel over het onderwijsperspectief van de jongere, wat inzicht geeft in het plan dat de jongere heeft om wel/niet terug te keren naar school. De cijfers per gemeente zijn te vinden in Kerngetallen schooljaar 2024-2025.

Wil interne/particuliere opleiding volgen

20

30

22

Gaat nieuwe opleiding starten (BOL of BBL)

57

22

52

Aan het orïenteren (of weet het nog niet)

54

57

63

Geen onderwijsplan

84

69

72

Onbekend, nog geen contact of nog niet besproken

119

151

146

Volgt particulier onderwijs

6

4

11

Totaal

340

333

366