A (6)

INFORMATIENOTA RAAD LAREN

Van

het college van B&W

Aan

Gemeente Laren - Gemeenteraad

Portefeuillehouder Groot, F.K. de Informatie bij

M. van Leeuwen en K. Mauritz, Medewerkers Ruimtelijke Ontwikkeling

Onderwerp

RIB Duurzaamheid Portefeuillehouder Groot, F.K. de Openbaar Ja

Kennisnemen van Tussentijdse

rapportage

status

update

duurzaamheid

/

energietransitie.

Nieuwe

ontwikkelingen i.s.m. Rijkswaterstaat en zonopwek langs A1, lokale isolatieaanpak en update over aanpak beschermde diersoorten en overige projecten. Aanleiding (inleiding)

In deze raadsinformatiebrief informeren wij over de stand van zaken met

betrekking tot de grootste projecten binnen de energietransitie. Hiermee geven we inzicht

in wat er allemaal in de gemeente Laren op dit thema speelt. De update van het gehele klimaatuitvoeringsprogramma

volgt

in

Q1

2024,

waarin

ook

een

onderbouwing wordt gegeven ten opzichte van de ambities en doelstellingen.

cijfermatige

Kernboodschap

Hieronder de update over de projecten van energieopwek en energiebesparing.

Pagina 1 van 7

Infrastructuur/Netcongestie

Het voorkomen van netcongestie staat hoog op de agenda van de netbeheerder Liander en TenneT. Op dit moment is door TenneT voor de komende jaren een netcongestie

waarschuwing afgegeven. Dit betekent voor de komende jaren dat voor regio Gooi en

Vechtstreek nieuwe grootverbruikers hoogstwaarschijnlijk niet kunnen aansluiten. Voor de bestaande grootverbruik aansluitingen zijn er geen implicaties. Voor kleinverbruikers

(inwoners en kleine bedrijven) binnen de gebouwde omgeving in Laren blijft de situatie onveranderd. De komende weken / maanden zal hierover regelmatig in het nieuws over bericht worden. Vanuit Laren is regelmatig contact met Liander over de berichtgeving en de mogelijk implicaties hiervan voor gemeenten en bedrijven.

Grootverbruikers zijn vaak wel de grote bedrijven die een hoge capaciteit

aansluiting(en) nodig hebben om hun gehele bedrijf tijdens de piekmomenten van

genoeg stroom en gas te voorzien. Kleinverbruikers zijn gebruikers met een particuliere of zakelijke aansluiting van maximaal 3x80A en/of een gasaansluiting Energie: Energie opwekking

Regionale Energiestrategie (RES) Zon langs infrastructuur: OER traject A1/A6 spoor

Het project A1 Noord-Holland is een samenwerkingsproject tussen Rijkswaterstaat (RWS), Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), Rijksvastgoedbedrijf (RVB), provincie Noord-Holland, de gemeenten Gooise Meren, Huizen, Laren, Blaricum, en Hilversum, ProRail, en netbeheerder Liander.

Vanaf voorjaar 2023 is een voorverkenningsfase uitgevoerd die eind juni van hetzelfde

jaar is afgerond. Een belangrijk resultaat van de voorverkenningsfase betreft een scope, die het vertrekpunt vormt voor de verkenningsfase.

Het doel van de huidige verkenningsfase van dit project is om te komen tot concrete

percelen/zoekgebieden. Daaruit ontwikkelen we een door de omgeving gedragen set aan

ruimtelijke ontwerpuitgangspunten waarbinnen zonne-opstellingen aan moeten voldoen. Het eindproduct van het ruimtelijke ontwerpspoor is een voorkeursvariant met een

heldere ruimtelijke onderbouwing, aangevuld met ontwerpregels en verbeeldingen voor

de inpassing van zonnepanelen. Ruimtelijke en landschappelijke kwaliteit van het gebied,

de functionele eisen (zoals veiligheid) en de wensen vanuit de omgeving moeten hierbij in acht genomen worden.

Voor Laren zijn een aantal percelen langs de A1 meegenomen (zie hieronder voorbeelden van de in geel en paar gearceerde gebieden). Het gaat nu ongeveer om 3,6 km

geluidsbeperkende constructies (potentie in dit stadium nog onbekend) en grofweg 4,5

Pagina 2 van 7

ha aan gronden (zowel van gemeente als RWS). De opwekpotentie is per hectare mag ongeveer 1 MWp energie. Figuur 1. Zoekgebieden A1

Zon op grote daken

Voor de aanpak van de grote daken zijn er meerdere sporen. Met de regio Gooi en

Vechtstreek zijn we in overleg met een verlenging

van

een

eerdere

aanpak.

Hiervoor

hebben we een project in het voorjaar

uitgevoerd: zonnepanelen op tennisvereniging T’Laer.

Vanuit de provincie wordt nu met Royal Haskoning een aanpak opgesteld. De aanpak

focust met name op het maatschappelijk vastgoed. Vanuit een ontzorgingsprogramma komen de volgende gebouwen in aanmerking: o Gymzaal van gemeente (Standelkruid)

o Zwembad (beheer de Biezem stichting) o Klaas Bouthal (Sporthal)

Voor het interne vastgoed van de gemeente zijn niet veel daken beschikbaar. Het dak van

de brandweer is op korte termijn een interessante optie voor een aanpak voor het plaatsen van zonnepanelen.

Zon boven parkeerplaatsen

Met de regio Gooi en Vechtstreek gaan we samenwerken om de business cases van zon boven parkeerplaatsen te verduidelijken. Op dit moment is het een uitdaging om de business cases voor zonnepanelen boven parkeerplaatsen rendabel te krijgen. De uitdagingen zijn de bezettingsgraad en de hoge investeringskosten van de

draagconstructies (die de door de gestegen staalprijzen) die de business case minder rendabel maakt.

Transitievisie warmte (TVW)

Een van de pijlers van de uitvoeringsstrategie van de TVW is de verduurzaming van de

warmtebronnen; van gas (fossiel) naar duurzame bronnen. Een mogelijk interessante bron

die nu door Waternet nader onderzocht wordt, is de effluentleiding van de RWZI Hilversum, deze loopt aan de oostkant van Laren en loost op de Goyergracht (zie onderstaand figuur

2). Uit effluent (gezuiverd afvalwater) kan relatief eenvoudig lage temperatuur warmte Pagina 3 van 7

worden teruggewonnen die middels warmtepompen kan worden opgewaardeerd voor verwarming van de gebouwde omgeving.

Figuur 2. Effluentleiding vanuit RWZI Hilversum naar Laren

Door Waternet wordt onder andere onderzocht wat de potentie is van de Goyergracht voor de wijk Zevenend. Zie hieronder het doelgebied van de wijk Zevenend.

Figuur 3. Doelgebied Zevenend

Pagina 4 van 7

Energiebesparing/warmtevraag beperken

Een belangrijk onderdeel van de energietransitie is energiebesparing. Immers wat aan energie niet nodig is, hoeft ook niet (duurzaam) opgewekt te worden. De

besparingsopgave is een belangrijk traject, maar tegelijk ook een lastig traject. Hieronder een update van de huidige projecten.

Actualiseren van prestatieafspraken over verduurzaming corporatiewoningen

Er worden gesprekken gevoerd met de woningbouwcorporaties over prestatieafspraken en ook op gebied van duurzaamheid. Hierbinnen worden onder andere afspraken gemaakt over de uitvoeringsstrategie van de transitievisie warmte.

Versterken lokale initiatieven in BEL-gemeenten: samenwerking met Energiedienstenbedrijf (EDB), Duurzaam bouwloket en de Hut van Mie

Per project wordt gekeken wat de rol van onze partners kunnen zijn in de voorbereiding en uitvoering van projecten. In Q4 (of Q1 2024) willen we weer een gemeente brede bijeenkomst (vanuit de BEL) organiseren voor inwoners waarbij informatie wordt gedeeld

over isoleren en energieopwekking. Ook willen we inwoners uitleg geven over de

‘klimaatplannen’ van het EDB waarbij inwoners inzicht kunnen krijgen in de kosten van het isoleren van hun woning.

Stimulerend toezicht energiebesparing bedrijven & instellingen

De Subsidie Energiebesparing bij Bedrijven is eerder dit jaar ontvangen door de gemeente

Laren. De omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek ondersteunt de gemeente in deze regeling. Ze inventariseren de bedrijven met een energiebesparingsplicht en voeren Pagina 5 van 7

verschillende toezichtstrategieën uit. De eerste stap zal gemaakt worden op 30 oktober

2023 met een startbijeenkomst met de omgevingsdienst. De uitvoering zal 2-3 jaar duren.

Lokale Isolatieaanpak

De lokale aanpak volgt uit het Nationaal Isolatieprogramma (NIP) waarvoor de gemeente SPUK gelden heeft ontvangen. Voordat met de uitvoering begonnen kan worden moet de

gemeente een gebiedsontheffing bij de provincie aanvragen, zodat op grote schaal

geïsoleerd kan worden. Nu zijn de inwoners zelf verantwoordelijk voor het uitvoeren van ecologische onderzoeken voordat er geïsoleerd mag worden.

Soortenmanagementplan

Het soortenmanagementplan (SMP) is van belang om een gebiedsgerichte ontheffing te

verkrijgen op de Wet Natuurbescherming. Dit betekent dat er geen individueel ecologisch onderzoek per woning of gebouw nodig is voordat er geïsoleerd kan worden. Een

soortenmanagementplan zorgt er voor dat beschermde diersoorten worden beschermd en tegelijkertijd dat de verduurzaming van woningen geen langdurige vertraging oploopt. Het natuurvriendelijk isoleren is tevens ook een voorwaarde voor het uitvoeren van

spouwmuur- en dakisolatie binnen het Nationaal Isolatieprogramma (NIP). Op 2 oktober is de aanbesteding van het SMP gestart. Op 24 oktober is waarschijnlijk bekend hoeveel inschrijvingen er zijn.

Een SMP onderzoek duurt gemiddeld 1-2 jaar. Tot die tijd zou er beperkt geïsoleerd kunnen worden. Provincie Utrecht heeft gekozen voor een pre-SMP aanpak, waarbij er tijdens het SMP onderzoek ook geïsoleerd kan worden. Een voorwaarde is hierbij dat er natuurvriendelijk geïsoleerd wordt. Provincie Noord-Holland heeft recent aangekondigd

bezig te zijn met het ontwikkelen van een convenant. Hiermee zou er waarschijnlijk al

eerder gestart kunnen worden met spouwmuur-, dak- en gevelisolatie terwijl het SMP onderzoek nog bezig is.

Ook het Rijk ontwikkelt een tussentijdse korte termijn oplossing, zodat er al eerder kan worden begonnen met isoleren tijdens een SMP onderzoek. Zij kondigden dit aan in een

kamerbrief van Hugo de Jonge ‘Aanpak natuurinclusief isoleren’ op 4 oktober. De komende weken willen ze concrete afspraken maken met provincies, gemeenten, isolatiebedrijven en natuurorganisaties over een natuurvriendelijke manier van isoleren. Daarmee zou deze werkwijze een standaard worden in Nederland en zeggen wellicht toe op een pre-SMP methode. Komende weken wordt hier uitstelsel over gegeven. Energiearmoede

Energiehulp; witgoedactie

Op 9 oktober is de witgoedactie gestart in Laren in samenwerking met het Regionaal

Energieloket en Groupcard. De brief is naar een groep inwoners (167) diezelfde dag

gestuurd. Deze groep kwam ook in aanmerking voor de energietoeslag. Diverse Pagina 6 van 7

maatschappelijke organisaties zijn op de hoogte van deze actie en werken mee aan het aansporen van inwoners om zich aan te melden. Consequenties

Niet van toepassing Duurzaamheid

Energieopwekking en energie besparen middels isoleren zijn belangrijke elementen in de verduurzaming van Laren. Dit draagt bij aan de doelstelling van de gemeente Laren om in 2050 aardgasvrij te zijn. Communicatie

Bij verdere ontwikkelingen zal uw raad naar wens op de hoogte worden gebracht.

Bijlagen n.v.t.

Pagina 7 van 7