A 6 1 BIJLAGE - Milieujaarverslag Laren 2024
Tekst van het document
Milieujaarverslag 2024 Laren
1 Voorwoord Diverse ontwikkelingen en (ruimtelijke) veranderingen op het gebied van klimaat en milieu maken het voor de gemeente Laren noodzakelijk om zich blijvend in te zetten op milieubeleid. In dit milieujaarverslag is beschreven wat de gemeente in 2024 heeft gedaan op het gebied van milieu en duurzaamheid om zo de kwaliteit van de leefomgeving te verbeteren. Naast de reguliere werkzaamheden, zoals het adviseren in ruimtelijke plannen, hebben onder andere de volgende projecten en onderwerpen de aandacht gevraagd in 2024: • • • •
Actieplan Geluid 2024-2029 Regionale Energiestrategie (RES) Schone Lucht Akkoord (SLA) Samenwerkingen rondom afval
In 2024 hebben, op basis van projecten uit voorgaande jaren, diverse projecten vervolg gekregen. Zo zijn de luchtmetingen in het kader van het project Hollandse luchten voorgezet en hebben er gesprekken plaatsgevonden over het vervolg van het project. De werkzaamheden in het kader van het opstellen van het omgevingsplan hebben ook in 2024 een vervolg gekregen en zijn zelfs uitgebreid. In 2024 is ook de Omgevingswet van kracht geworden. Dit is van invloed op de milieuwetgeving en de werkzaamheden die er uitgevoerd moeten worden. De werkzaamheden die behoren bij de vergunningverlening en handhaving op grond van de Wet milieubeheer zijn in 2024 uitgevoerd door de Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV). mei 2024
2|Pagina
Inhoudsopgave 1
Voorwoord ......................................................................................................................................2
2
Inleiding ...........................................................................................................................................5
3
2.1
Vaststelling en publicatie.........................................................................................................5
2.2
Leeswijzer ................................................................................................................................5
Milieubeleid .....................................................................................................................................6 3.1
4
5
Veranderingen onder de Omgevingswet.................................................................................6
3.1.1
Omgevingsplan ................................................................................................................6
3.1.2
Bruidsschat ......................................................................................................................6
3.1.3
Van inrichting naar milieubelastende activiteit ...............................................................6
Vergunningverlening en handhaving...............................................................................................8 4.1
Omgevingsvergunningen en meldingen ..................................................................................8
4.2
Milieutoezicht en -handhaving ................................................................................................8
4.3
Milieuklachten .........................................................................................................................9
Milieuspecialismen ........................................................................................................................10 5.1
(Water)bodem .......................................................................................................................10
5.1.1
Basisregistratie Ondergrond (BRO)................................................................................10
5.2
Asbest(daken) ........................................................................................................................10
5.3
Afvalbeheer ...........................................................................................................................11
5.3.1 5.4
Zwerfafval ......................................................................................................................11
Circulaire economie ...............................................................................................................11
5.4.1
Bouwkringloopwinkel ....................................................................................................11
5.4.2
Toepassing van de Leidse ladder ...................................................................................12
5.4.3
Circulaire economie in het inkoopbeleid .......................................................................12
5.5
Klimaatbeleid en duurzaamheid ............................................................................................12
5.5.1
Klimaat en duurzaamheid ..............................................................................................12
5.5.2
Elektrische laadpalen .....................................................................................................13
5.6
Omgevingsveiligheid..............................................................................................................14
5.6.1 5.7
Geluid ....................................................................................................................................14
5.7.1 5.8
Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV)......................................................................14 Geluidactieplannen........................................................................................................14
Luchtkwaliteit ........................................................................................................................15
5.8.1
Palmes buisjes ...............................................................................................................15
5.8.2
CIMLK .............................................................................................................................15
5.8.3
Hollandse Luchten .........................................................................................................15
5.8.4
Schone Lucht Akkoord ...................................................................................................16 3|Pagina
5.9
Water .....................................................................................................................................16
5.9.1
Gebiedsgericht Grondwaterbeheer het Gooi (GBG)......................................................16
6
Overige milieutaken ......................................................................................................................16
7
Jaaroverzicht in cijfers ...................................................................................................................18
4|Pagina
2 Inleiding In de gemeente Laren worden jaarlijks diverse milieuwerkzaamheden uitgevoerd. In dit milieujaarverslag doet het college verslag van deze werkzaamheden voor het jaar 2024. Het is voor het college een wettelijke verplichting om de gemeenteraad te informeren over het milieubeleid van de gemeente en de activiteiten die het afgelopen jaar op het gebied van milieu zijn uitgevoerd (Artikel 21.1 Wet milieubeheer). In Laren ligt de verantwoordelijkheid voor uitvoering van dit takenpakket allereerst bij de milieumedewerkers van de BEL Combinatie, die onderdeel uitmaken van het team Ruimtelijke Ontwikkeling. Een aantal taken wordt uitgevoerd door de Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV). De OFGV doet jaarlijks verslag over de uitgevoerde werkzaamheden. Het jaarverslag 2024 van de Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV) is als input gebruikt voor dit jaarverslag. In 2024 is de Omgevingswet van kracht geworden. Dit heeft invloed gehad op de taken die op het gebied van milieu zijn uitgevoerd. Het heeft gezorgd voor veranderingen en meer afstemming en uitzoekwerk bij bijvoorbeeld controles bij bedrijven en in vergunningverlening.
2.1 Vaststelling en publicatie Het milieujaarverslag wordt vastgesteld door het college van Burgemeester en Wethouders. Het jaarverslag 2024 van de Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV) wordt tegelijk met het milieujaarverslag in mei 2025 door het college vastgesteld. Na vaststelling worden de jaarverslagen ter kennisname aan de gemeenteraad aangeboden en aan de Inspectie Leefomgeving en Transport (IL&T) en provincie verzonden. Ter informatie voor de burger worden de jaarverslagen bekend gemaakt in het Larens Journaal en ter inzage gelegd. Het milieujaarverslag is intern gericht. Dit houdt in dat er geen rechten aan kunnen worden ontleend voor burgers, organisaties of bedrijven. Het milieujaarverslag op zichzelf is daarmee geen besluit in de zin van artikel 1:3 Algemene wet bestuursrecht. Het indienen van bedenkingen, zienswijzen, bezwaar of beroep is derhalve niet mogelijk.
2.2 Leeswijzer In het milieujaarverslag worden de volgende onderwerpen behandeld: 1. 2. 3. 4.
Milieubeleid Vergunningverlening en handhaving Milieuspecialismen Overige milieutaken
Per onderwerp wordt de stand van zaken aangegeven. Ieder onderwerp wordt afgesloten met een tabel met een overzicht van de behaalde resultaten.
5|Pagina
3 Milieubeleid De milieuactiviteiten van een gemeente bestaan hoofdzakelijk uit het implementeren en uitvoeren van rijks- en provinciaal beleid. Het gemeentelijk milieubeleid spitst zich met name toe op het vertalen van dit beleid naar de specifieke gemeentelijke situatie. Afstemming van milieubeleidsregels vindt onder andere plaats in overleg met de OFGV, andere gemeenten in de regio Gooi en Vechtstreek, de provincie en in het kader van de BEL samenwerking ook met de andere BEL-gemeenten.
3.1 Veranderingen onder de Omgevingswet In 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Dit heeft gevolgen voor milieuregelgeving en het milieubeleid.
3.1.1 Omgevingsplan Het omgevingsplan van de gemeente bevat de regels voor de fysieke leefomgeving binnen de gemeente, zoals de regels voor bouwen, het gebruik van grond en diverse milieuregels. De regels die vroeger in de bestemmingsplannen stonden, worden ook opgenomen in het omgevingsplan. Er zijn verschillende wetten en overheden die invloed hebben op het omgevingsplan. Het Rijk geeft in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) instructies voor het omgevingsplan. Deze instructieregels bepalen deels de inhoud van het omgevingsplan. Op dit moment heeft de gemeente een tijdelijk omgevingsplan. De regels uit de bestemmingsplannen zijn in 2024 automatisch hierin over gegaan. De gemeente heeft tot 2032 de tijd om invulling te geven aan het omgevingsplan en alle regels voor de fysieke leefomgeving, waaronder de bestemmingsplanregels en de Bruidsschat (zie hieronder) over te zetten naar het definitieve omgevingsplan. Dit doet zij in fases. In 2023 is de gemeente begonnen met de ontwikkeling van het omgevingsplan. In 2024 werd er een plan van aanpak opgesteld en waren er werksessies op verschillende thema’s om te werken aan de regels voor de eerste wijziging van het omgevingsplan. In 2025 gaat de gemeente verder met het invullen van de milieuregels voor het omgevingsplan, zoals regels voor geluid, geur, bodem en veiligheid.
3.1.2 Bruidsschat Onder de Omgevingswet verhuist een aantal regels van het Rijk naar gemeenten en waterschappen. Het is onwaarschijnlijk dat alle gemeenten deze onderwerpen op tijd in het omgevingsplan kunnen verwerken. Daarom zorgt de rijksoverheid voor een pakket regels dat automatisch onderdeel uitmaakt van het tijdelijke omgevingsplan. Dit heet ook wel de 'bruidsschat'. Het is aan de gemeente zelf hoe zij deze onderwerpen willen regelen. De OFGV adviseert de gemeente over de regels van de Bruidsschat tijdens de werksessies voor het omgevingsplan. Zij geeft aan welke regels van toepassing zijn, welke voorschriften verplicht zijn om op te nemen in het omgevingsplan en welke ruimte er is om zelf regels te stellen.
3.1.3 Van inrichting naar milieubelastende activiteit Tot 2024 werd in de wet gesproken over een "inrichting", wat een bedrijf of locatie was waar bepaalde activiteiten werden uitgevoerd. Afhankelijk van de activiteiten in die inrichting, moest het bedrijf een vergunning aanvragen of een melding doen. Onder de omgevingswet is het begrip inrichting te komen vervallen. Dit is vervangen door het begrip Milieu Belastende Activiteit (MBA). Dit betekent dat het nu gaat om specifieke activiteiten die schadelijk kunnen zijn voor het milieu. Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) maakt duidelijk welke activiteiten dit zijn. In dit besluit staan de milieubelastende activiteiten (MBA's) die volgens de wet regels moeten volgen. Voor elke 6|Pagina
activiteit is precies beschreven welke regels van toepassing zijn, bijvoorbeeld of je een vergunning nodig hebt of alleen een melding moet doen. De focus is nu dus meer op de activiteiten zelf, en niet zozeer op de inrichting (het bedrijf of de locatie). Het komt dus ook vaak voor dat een bepaald bedrijf meerdere MBA’s heeft. Voor MBA’s die niet in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) staan, gelden er geen landelijke regels. Voor deze activiteiten kunnen gemeenten zelf regels maken. Ook voor MBA’s die wel in het Bal staan, kunnen gemeenten extra regels toevoegen. Dit gebeurt in het omgevingsplan van de gemeente. Tijdens de werksessies voor het omgevingsplan wordt er gekeken of dit ook voor de gemeente Laren van toepassing is.
Nr.
Thema
Activiteit
Product
Milieujaarverslag
Wettelijke plicht Ja
3.1
Opstellen Jaarverslag
3.2
Omgevingswet
Ja
Voorbereiding op invoering: opstellen omgevingsplan
3.3
Collegevoorstellen en adviezen aan B&W
Deels
Opstellen diverse collegevoorstellen en milieuadviezen
Dit verslag is op 27 mei 2025 vastgesteld. Dit is een doorlopend proces, waarvoor er nu nog geen producten zijn Collegevoorstellen en milieuadviezen
7|Pagina
4 Vergunningverlening en handhaving 4.1 Omgevingsvergunningen en meldingen De gemeente is ook onder de Omgevingswet verplicht om een actueel bedrijvenbestand bij te houden. Alle bedrijven die vallen onder de Omgevingswet (hiervoor: Wet Milieubeheer) staan in dit bestand geregistreerd en dienen te beschikken over een milieuvergunning of zijn meldingsplichtig zoals geregeld in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het omgevingsplan van de gemeente (vervangt o.a. het Activiteitenbesluit). De milieuvergunningverlening wordt door de OFGV uitgevoerd. In onderstaande tabel volgt een kort overzicht van het aantal vergunningen en meldingen in 2024. Nr.
Thema
4.1.1
Omgevingsvergunningen
4.1.2
4.1.3 4.1.4 4.1.5
Wettelijke plicht Ja
Activiteit
Product
Afgeven van vergunningen, opstellen maatwerkvoorschriften
Meldingen Activiteitenbesluit/MBA’s (Bal)
Ja
Afhandeling melding
Actualiseren bedrijvenbestand Procedures cie. Bezwaar en Beroep Procedures Raad van State
Ja
Actueel houden bestand
Geen vergunningen/ maatwerkvoorschriften behandeld 2 meldingen Activiteitenbesluit/Bal en 11 informatieplichten (Bal & omgevingsplanactiviteit) Actueel bedrijvenbestand
Ja
Juridische procedure
Geen procedures
Ja
Juridische procedure
Geen procedures
De Omgevingswet heeft zorgt voor veranderingen in verschuivingen in aanvragen en heeft daarom invloed gehad op de werkzaamheden die de OFGV voor ons uitgevoerd heeft: •
•
Een significant aantal bedrijven heeft in december 2023, vlak voor (en mogelijk vanwege) de invoering van de Omgevingswet, een aanvraag ingediend. Hierdoor heeft de OFGV in het eerste deel van 2024 nog veel aanvragen onder de oude wetgeving afgehandeld. Met de invoering van de Omgevingswet zijn veel milieubelastende activiteiten niet meer vergunningplichtig, maar meldingplichtig en/of informatieplichtig. Mede daardoor is er een stijging in het aantal meldingen en informatieplichten.
4.2 Milieutoezicht en -handhaving De OFGV voert ook de handhaving op grond van de Omgevingswet (hiervoor Wet milieubeheer) voor de gemeente uit. De concrete uitvoering van toezicht en handhaving wordt separaat geregeld in het jaarlijks op te stellen uitvoeringsprogramma. Het Jaarprogramma (voorheen Uitvoeringsprogramma) van de OFGV is tegelijk met dit milieujaarverslag vastgesteld. Het Uitvoeringsprogramma Vergunningen, Toezicht en Handhaving (BEL) 2024 is in april 2025 vastgesteld. In het onderstaande schema is een overzicht gegeven van de handhavingsactiviteiten die in 2024 zijn uitgevoerd. Het aantal daadwerkelijke controles is meer dan de prognose van 23 controles voor 2024. Er zijn meer eenvoudige milieucontroles en minder hercontroles en themacontroles uitgevoerd dan verwacht. Daarnaast is er sprake van een stijging van de uitgevoerde controles in vergelijking met 2023, toen er 29 controles zijn gedaan.
8|Pagina
Nr.
Thema
4.2.1
4.2.3 4.2.4
Controles bij inrichtingen Procedures cie. Bezwaar en Beroep Procedures Rechtbank Jaarprogramma
4.2.5
Handhavingsprogramma
4.2.2
Wettelijke plicht Ja
Activiteit
Product
Uitvoeren controles Wet milieubeheer
34 controles
Ja
Juridische procedure
Geen procedures
Ja Ja
Juridische procedure Opstellen jaarprogramma
Ja
Opstellen Uitvoeringsprogramma, Vergunningen, Toezicht en Handhaving
Geen procedures Jaarprogramma in mei 2025 vastgesteld. Uitvoeringprogramma VTH in april 2025 vastgesteld.
4.3 Milieuklachten Klachten die milieugerelateerd zijn worden grotendeels afgehandeld door medewerkers van de OFGV. Nr. 4.3.1
Thema Milieuklachten
Wettelijke plicht Ja
Activiteit Afhandelen van klachten
Product Geen milieuklachten in 2024
9|Pagina
5 Milieuspecialismen 5.1 (Water)bodem Op het gebied van bodem vond in voorgaande jaren handhaving van de Wet bodembescherming en het Besluit bodemkwaliteit plaats door de OFGV. Met de komst van de Omgevingswet vervalt de Wet bodembescherming (Wbb) en het Besluit bodemkwaliteit. De regels blijven wel gelden, maar komen op een andere plek te staan. Onder de Omgevingswet staan de bodemregels onder andere in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal), het Besluit bouwregels leefomgeving (Bbl), het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en het omgevingsplan. Voor lopende bodemsaneringen geldt overgangsrecht, waardoor de Wbb (gedeeltelijk) van toepassing blijft hiervoor. De OFGV heeft ook in 2024 de bodemtaken voor de gemeente opgepakt. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet in 2024 komen ook de bodemtaken van de Provincie grotendeels bij de gemeente te liggen. De afgelopen jaren heeft hiervoor een warme overdracht plaatsgevonden. De OFGV pakt deze taken op.
5.1.1 Basisregistratie Ondergrond (BRO) Sinds 2018 wordt er vanuit de landelijke overheid gewerkt aan de Basisregistratie Ondergrond (BRO). De BRO is een centrale registratie met eenduidige, betrouwbare data en informatie over de Nederlandse ondergrond. Overheden leggen voor dezelfde objecten dezelfde, betrouwbare, algemene gegevens vast. Informatie wordt toegevoegd aan de BRO via verschillende tranches. In 2025 start de 5e tranche en dan zijn gemeenten verplicht om vanaf 1 juli alle bodemdossiers in een bepaald format in te dienen bij de BRO. In 2024 zijn hierop voorbereidend, al gesprekken geweest met de OFGV. In 2025 moet er een BRO-coördinator worden aangewezen en moet dit verder in de organisatie uitgezet worden. Nr.
Thema
5.1.1
Actueel houden Bodeminformatie Handhaving bodemregels
5.1.2
5.1.3
Wettelijke plicht Ja Ja
BRO
Ja
Activiteit
Product
Nieuwe bodemonderzoeken in het bodeminformatiesysteem invoeren Handhaven op bodemregels onder de Omgevingswet
Actueel bodeminformatiesysteem Meldingen bodemkwaliteit behandeld, diverse bodemrapportages beoordeeld, reguliere veldcontroles uitgevoerd Toelichting van OFGV ontvangen ter voorbereiding. Dit krijgt in 2025 voortgang
Voorbereiding op nieuwe verplichtingen vanuit BRO
5.2 Asbest(daken) Door toezicht en handhaving uit te oefenen bij asbestsaneringen wordt de emissie van asbest in de leefomgeving beperkt. In 2024 zijn alle wettelijke vereiste asbesttaken van de gemeente ondergebracht bij de OFGV. De OFGV pakt de toezicht- en handhavingstaken bij bedrijfsmatige asbestsaneringen op. Zij is ook verantwoordelijk voor de meldingen en advisering op het gebied van asbestverwijdering (>35m²). Nr. 5.2.1
Thema Asbest
Wettelijke plicht Deels
Activiteit Wettelijke vereiste asbesttaken: controles uitvoeren & handhaving
Product Uitvoeren van controles en handhaven
10 | P a g i n a
5.3 Afvalbeheer De gemeente heeft wettelijk verplichte taken ten aanzien van de inzameling van huishoudelijke afvalstoffen. Deze taken zijn: • •
Zorgplicht voor de inzameling van huishoudelijk afval Vastleggen van het afvalbeleid in een afvalstoffen verordening
De gemeente neemt deel aan de gemeenschappelijke regeling GAD (Grondstoffen- en Afvalstoffendienst) die zorg draagt voor een kostenefficiënte en milieuverantwoorde inzameling en verwerking van de huishoudelijke grondstoffen- en afvalstromen. Het uitvoeringsplan van de GAD, wat voort is gekomen uit de grondstoffenvisie 2022, is vertaald naar een GAD uitvoeringsplan 2023-2026. Hierin is het volgende hoofddoel geformuleerd: “De hoofddoelstelling is de GAD bedrijfsvoering samenhangend met de overgedragen taak op orde houden en de werkzaamheden uit te voeren naar tevredenheid van inwoners en gemeenten”. Dat betekent dat de GAD voldoet aan de van toepassing zijnde wet- en regelgeving, een inzamel- en verwijderingsstructuur heeft, die ‘up to date’ is en dat de uitvoering gebeurt tegen maatschappelijk verantwoorde kosten. In 2024 zijn er enkele besluiten genomen die van invloed zijn op de mate van recycling van het ingezamelde afval. In de eerste plaats is er besloten om, zodra per medio 2026 het nieuwe restafvalcontract ingaat, het PMD (plastic, metalen en drankkartons) via nascheiding uit het restafval te halen. En in de tweede plaats wordt het laten ophalen van grof huishoudelijk afval per 2025 een betaalde dienst. Dit stimuleert inwoners hun grof huishoudelijk afval zelf weg te brengen naar een van de scheidingsstations.
5.3.1 Zwerfafval Voor de laatste keer konden er zwerfvuilplannen worden ingediend bij VERPACT (voorheen NEDVANG). Voor Laren was er een bedrag van om en nabij de €7.500,- beschikbaar. Ditzelfde geldt voor de andere BEL-gemeenten. Gezamenlijk gaan we een grondige zwerfvuilanalyse doen. Tussen april en augustus werd er 3 keer op 50 locaties zwerfvuil in beeld gebracht. Het overige budget kon worden ingezet om op de ‘hotspots’ voorzieningen te plaatsen om zwerfvuil te voorkomen. Nr.
Thema
5.2.1
Overleggen AVU Zwerfafval
5.2.2
Wettelijke plicht Nee Deels
Activiteit
Product
Deelname aan vergaderingen/werkgroepen Activiteiten beperken zwerfafval
Overleggen over het beleid en de consequenties Opruimacties zoals de landelijke opschoondag, uitdelen schoonmaakmiddelen.
5.4 Circulaire economie Er is in 2024 uitgeschreven wat er moet gebeuren en wat de mogelijkheden zijn op het gebied van circulaire economie binnen de BEL-gemeenten, waaronder Laren. Dit is gedaan in het document ‘Het circulaire landschap van de BEL-gemeenten’.
5.4.1 Bouwkringloopwinkel In 2024 heeft de verkenning van de Bouwkringloopwinkel plaatsgevonden met de andere BELgemeenten, Hilversum, Gooise-meren en Wijdemeren én partners als de Tomin Groep. De verkenning leverde een mooi inzicht op over de mogelijkheden binnen onze regio. De veelzijdigheid 11 | P a g i n a
aan woonstijlen en inkomensverschillen maken de regio zeer vruchtbaar voor het oprichten van een bouwkringloopwinkel. In 2025 wordt via de regio een vervolg gegeven aan dit initiatief.
5.4.2 Toepassing van de Leidse ladder Er zijn voorbereidingen gemaakt om te gaan starten met het meten van circulaire economie in Grond, Weg en Waterbouw projecten (GWW-projecten). Aan de hand van de ‘Leidse Ladder’ kan vanaf 2025 de mate van circulaire economie in een GWW-project worden gemeten, door middel van vragenlijsten. Daarbij maakt deze ladder inzichtelijk welke keuzes bij het schrijven van een bestek of aanbesteding bijdragen aan het vergroten van het aandeel circulaire economie in projecten. De uitkomsten van deze beoordelingen worden vanaf 2026 jaarlijks gedeeld in dit milieujaarverslag. Ter informatie aan de raad, maar ook ter voorbereiding op de circulaire economie-rapportageplicht naar het Rijk.
5.4.3 Circulaire economie in het inkoopbeleid Circulaire economie is in 2024 verankerd in het strategisch inkoopbeleid. Door middel van de spendanalyse (uitgavenanalyse) van de MRA worden bepaalde aanbestedingen gemeten op de mate van circulariteit. Nr.
Thema
Activiteit
Product
Circulaire economie
Wettelijke plicht Nee
5.4.0
Uitwerken wat de circulaire opgave is voor de BEL-gemeenten
5.4.1
Bouwkringloopwinkel
Nee
5.4.2
Leidse Ladder/ CEregistratie
In de toekomst
5.4.3
Circulair inkoopbeleid
Deels
Deelname aan vergaderingen/werkgroepen Toepassing van het gebruik van de Leidse Ladder in GWW-projecten en rapportage van circulaire economie Circulaire economie verankeren in het inkoopbeleid
Het document ‘Het circulaire landschap van de BELgemeenten’ is opgesteld Overleggen bijgewoond Voorbereidingen getroffen om dit in 2025 toe te passen Circulaire economie is een onderdeel van het inkoopbeleid
5.5 Klimaatbeleid en duurzaamheid 5.5.1 Klimaat en duurzaamheid De ambitie en doelstellingen op het gebied van klimaat en duurzaamheid zijn weergegeven in het Koersdocument 2023-2027, uitgewerkt in het Uitvoeringsprogramma klimaat & duurzaamheid 20232024. Uit dit Koersdocument blijkt dat Laren lokaal bijdraagt aan de realisatie van de landelijke doelstellingen om in 2050 klimaatneutraal te zijn en in 2030 al 55% minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 1990. In 2024 is verder vorm gegeven aan deze intentie. De onderstaande projecten komen daaruit voort. 5.5.1.1 Transitievisie Warmte (TVW) De herijking van de Transitievisie warmte (TVW) die eind 2021 is vastgesteld, is in 2024 begonnen. In 2025 is in samenwerking met de regio gestart met het herijken van de visie om te komen tot een volwaardige Warmteprogramma. 5.5.1.2 Energiecoöperatie Hut van Mie In 2021 is de energiecoöperatie Hut van Mie formeel opgericht voor de gemeenten Blaricum en Laren. De energiecoaches van de Hut van Mie ondersteunen inwoners op het gebied van duurzaamheid, door middel van onder andere energiecoachgesprekken en warmtescans. In 2024 is de Hut van Mie bij een aantal duurzaamheidsprojecten betrokken geweest. De energiecoöperatie heeft meegewerkt aan het
12 | P a g i n a
opstellen van prestatieafspraken die begin 2025 getekend zijn door zowel de coöperatie als de gemeente. 5.5.1.3
Isoleren van woningen
Vanuit de landelijke overheid zijn er middelen beschikbaar gesteld voor isolatie van woningen in het Nationaal Isolatieprogramma. De voorbereidingen zijn getroffen om begin 2025 te beginnen met een isolatieactie waarbij woningeigenaren ondersteund worden bij het isoleren van hun woning. Dit wordt in samenwerking met Duurzaam Bouwloket uitgevoerd. Om inwoners te activeren om mee te doen aan de actie is er in het najaar van 2024 een Warmtescan-actie uitgevoerd waarbij een warmtescans werden gemaakt van ongeveer 640 woningen. 5.5.1.4
OER-projecten
In 2023 is de voorverkenning van het OER-project A1, A6 en spoor afgerond. In dit project onderzoekt Rijkswaterstaat de kansen voor opwekking van duurzame energie langs de snelwegen A1 en A6, en spoor. In 2024 is gewerkt om te komen tot een voorkeusvariant die aan de ruimtelijke ontwerpuitgangspunten voldoet. De voorkeursvariant zal begin 2025 gereed zijn. In 2024 vonden startgesprekken plaats voor het OER-project A27. Dit project wordt in 2025 vervolgd. In dit project onderzoekt Rijkswaterstaat de kansen voor opwekking van duurzame energie langs de snelweg A27. 5.5.1.5
Energiebesparingsakkoord
Gemeente Laren heeft samen met gemeenten in Noord-Holland, de provincie en de Noord-Hollandse omgevingsdiensten een Energiebesparingsakkoord ‘Noord-Hollandse bedrijven 2022-2025' gemaakt en getekend. In 2024 is de stimulerend toezicht energiebesparing bij bedrijven & instelling door Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek voltooid. Dit wordt in 2025 vervolgd. 5.5.1.6
Witgoed-actie
Aanpak energiearmoede: in 2023 is een witgoedactie opgezet om energiehulp te bieden aan inwoners met een kleine portemonnee. Inwoners konden een kadobon van € 500 ontvangen om een oude witgoedapparaat te vervangen door een zuinige model. Dit project is in 2024 afgerond. In totaal maakten er 96 inwoners gebruik van. 5.5.1.7
Subsidie voor duurzame ideeën
In 2024 is een subsidieregeling vastgesteld waarbij inwoners subsidie kunnen ontvangen voor het uitvoeren van duurzaamheidsinitiatieven in de gemeente.
5.5.2 Elektrische laadpalen Sinds 2017 is Laren aangesloten bij de MRA Elektrisch. Hierdoor wordt het voor particulieren, zonder eigen terrein, makkelijker gemaakt om een openbare laadpaal aan te vragen. Hier zijn voor de aanvrager geen kosten mee gemoeid. Dit is mogelijk doordat er van diverse overheden subsidiegelden zijn verkregen, de automobielindustrie hieraan meebetaalt en er een bijdrage is vanuit een provinciaal fonds. Voorwaarde is wel dat deze oplaadpalen alleen worden geplaatst op verzoek van mensen die een elektrische auto rijden of dit binnenkort gaan doen. In 2024 zijn er 4 openbare laadpaal bij geplaatst in de gemeente.
13 | P a g i n a
Nr.
Thema
Wettelijke plicht
Activiteit
5.5.1 5.5.2
Klimaatbeleid Duurzaamheid
Deels Nee
Uitvoeren klimaatbeleid Uitvoeren projecten duurzaamheid
5.6 Omgevingsveiligheid Omgevingsveiligheid (was: externe veiligheid) heeft betrekking op het beheersen van risico’s die ontstaan voor de omgeving bij het gebruik, de opslag en het vervoer van gevaarlijke stoffen over de weg, water, spoor en door buisleidingen. De OFGV adviseert de gemeente op omgevingsveiligheid op basis van de regelgeving onder de Omgevingswet (Bkl, Bal, omgevingsplan). Voorheen was dit gebaseerd op het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi). Door de OFGV wordt de risicokaart geactualiseerd. Hierin staan de gevoelige objecten en risicovolle bedrijven opgenomen. Als er wijzigingen zijn in onze gemeente, vullen zij de risicokaart aan. Onder de Omgevingswet vinden er enkele veranderingen plaats op het gebied van omgevingsveiligheid, zoals het gebruik van het Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV). Hier is de gemeente in 2024 mee aan de slag gegaan. Andere veranderingen door de Omgevingswet, zoals het stellen van regels bij het nieuwe principe ‘aandachtsgebieden’ worden in 2025 opgepakt.
5.6.1 Register Externe Veiligheidsrisico’s (REV) Het REV heeft het Register Risicosituaties Gevaarlijke Stoffen (RRGS) vervangen. Het REV is de basis voor alle data rond externe veiligheid en deze wordt weergeven op de Atlas Leefomgeving. De gemeente is als bevoegd gezag verantwoordelijk voor het aanleveren van de gegevens hiervoor. In 2024 heeft de gemeente gegevens aangeleverd over kwetsbare gebouwen en locaties (KGL) en dit gepubliceerd naar het REV. Het aanleveren van de informatie over risicovolle activiteiten is een taak die de OFGV voor de gemeente Laren moet. In 2025 worden hier afspraken over gemaakt. Nr.
Thema
5.6.0
Omgevingsveiligheid
5.6.1
Aanleveren gegevens voor risicokaart
Wettelijke plicht Ja Ja
Activiteit
Product
Toetsing Omgevingswet (hiervoor BEVI) en bijhouden ontwikkelingen Actualiseren risicokaart
Uitgevoerd door de OFGV Actuele risicokaart
5.7 Geluid Het onderwerp geluid wordt grotendeels door de OFGV beheert. Dit betekent dat de OFGV geluidscontroles verricht en hierover adviseert in het kader van vergunningverlening, bij bouwaanvragen en ook in relatie tot ruimtelijke planvorming.
5.7.1 Geluidactieplannen De gemeente Laren had, omdat zij onderdeel is van de agglomeratie Hilversum, de wettelijke plicht om in 2024 een Actieplan Geluid op te stellen voor de komende 5 jaar. Het actieplan is gericht op het verminderen van geluid dat wordt veroorzaakt door wegverkeer op lokale wegen. In het actieplan neemt de gemeente een plandrempel op. De plandrempel is een geluid -uitgedrukt in decibel [dB] – waarboven de gemeente besluit in actie te komen. Die actie is gericht op het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving door het verminderen van geluidhinder. In 2023 is een start gemaakt met het opstellen van het actieplan. In 2024 is het actieplan verder opgesteld. De gemeente heeft een plandrempel van 67 dB gekozen. Daarnaast is het streven 14 | P a g i n a
uitgesproken om daar waar mogelijk aan een geluidniveau van 64 dB te voldoen. De gemeente erkent daarmee dat niet overal binnen de gemeente aan een niveau van 64 dB kan worden voldaan, maar wil tegelijkertijd wel de omvang van eventuele geluidmaatregelen afstemmen op een hoger ambitieniveau. Omdat de uitvoering van maatregelen onlosmakelijk verbonden is met andere disciplines, is in dit actieplan besloten om voor de uitvoering van maatregelen aan te sluiten bij het beleid dat binnen de gemeente op dit gebied wordt ontwikkeld. In 2025 worden er afspraken gemaakt over hoe het geborgd wordt dat geluidhinder meegenomen wordt in de uitvoering van projecten. Nr. 5.7.0 5.7.1.
Thema Geluidbeheer Geluidactieplan
Wettelijke plicht Ja Ja
Activiteit Geluidbeheer Opstellen Actieplan Geluid 2024-2029
Product 1 geluidcontrole in 2024 Actieplan Geluid Laren 2024-2029
5.8 Luchtkwaliteit 5.8.1 Palmes buisjes In 2020 is er gestart met het meten van stikstofdioxide (NO2) door middel van Palmes diffusiebuisjes op 10 verschillende locaties in de BEL-gemeenten. Dit is in 2024 doorgezet. In Laren wordt er gemeten op 3 locaties. Dit wordt uitgevoerd door de GGD in opdracht van de Provincie Noord-Holland en de BEL-gemeenten. Begin 2025 zijn de resultaten van de metingen over 2024 ontvangen. Deze tonen aan dat aan de wettelijke norm voor stikstof (NO2)(40 µg/m3) wordt voldaan op alle 10 meetlocaties (BEL-gemeenten). Vanaf 2030 gaat een nieuwe EU-grenswaarde van 20 µg/m³ gelden. Alle locaties voldoen in 2024 aan deze nieuwe grenswaarde. De hoogst gemeten gemiddelde NO2 concentratie die in Laren werd gemeten bedraagt 18,9 µg/m3. De metingen zijn te vinden op https://maps.amsterdam.nl/no2/.
5.8.2 CIMLK Het Centraal Instrument Monitoring Luchtkwaliteit (CIMLK) is het instrument voor het berekenen en monitoren van de luchtkwaliteit in Nederland. Het CIMLK is ontwikkeld door het RIVM. Het CIMLK vervangt vanaf 2023 de NSL-monitoringstool. Overheden leveren hiervoor relevante gegevens aan over bijvoorbeeld uitgevoerde projecten en verkeersintensiteiten. Deelnemers van het Schone Lucht Akkoord zijn verplicht deze gegevens eens in de 2 jaar te controleren en te actualiseren. Deze verplichte actualisatieronde is in 2025. In 2024 heeft de gemeente de gegevens ook geactualiseerd en ingediend.
5.8.3 Hollandse Luchten Naast het meten van stikstofdioxide door middel van de Palmes buisjes, is in 2024 ook het meten van fijnstof in de BEL-gemeenten voortgezet in het Hollandse Luchten project. Dit een initiatief vanuit de provincie Noord-Holland in samenwerking met WaagFuturelab. Hollandse Luchten is een project over burgerwetenschap en het meten van de leefomgeving met sensortechnologie. Verschillende inwoners uit de BEL-gemeenten en de gemeente Gooise Meren vormen samen een meetgroep en hebben thuis een meetstation waarmee de luchtkwaliteit wordt gemeten. Op dit moment levert de gemeente alleen ambtelijke inzet. De meetgroep heeft samen met WaagFuturelab en de Provincie Noord-Holland overleg gehad over de metingen. De conclusie die zij hieruit opmaken is dat de luchtkwaliteit in de BEL-gemeenten over het algemeen goed is, maar dat houtstook nu het grootste 15 | P a g i n a
risico vormt voor de luchtkwaliteit. In 2025 zal er gekeken worden of hier meer focus opgelegd kan worden en of aanpassingen noodzakelijk zijn voor de meetstrategie.
5.8.4 Schone Lucht Akkoord In 2024 is de gemeente Laren toegetreden tot het Schone Lucht Akkoord (SLA). Het SLA is een samenwerkingsverband waarin gemeenten en provincies samenwerken om de luchtkwaliteit te verbeteren. De gemeente wil op dit moment vooral inzetten op de communicatie over houtstook. Hier is in 2024 al een start mee gemaakt. De tekst op de website is vernieuwd en de gemeente verwijst nu actief naar de Stookwijzer. In 2025 zal er verder worden gewerkt aan de communicatie over houtstook. Naast houtstook dragen ook bovenstaande projecten, zonder dat er een direct verband is met het SLA, bij aan een duidelijker beeld van de luchtkwaliteit in de BEL-gemeenten.
Nr.
Thema
5.8.1
Meten luchtkwaliteit
5.8.2. 5.8.3. 5.8.4.
Wettelijke plicht Nee
Activiteit
Product
Meten van stikstofdioxide d.m.v. Palmes diffusiebuisjes
CIMLK
Nee
Actualisatie van verkeersgegeven t.b.v. luchtkwaliteitsgegevens
Hollandse Luchten Schone Lucht Akkoord
Nee
Meten van fijnstof d.m.v. sensoren bij inwoners Deelnemer worden van het Schone Luchtakkoord +uitvoering van maatregelen
Maandelijkse resultaten hoeveelheid stikstofdioxide inzichtelijk Actualisatie luchtkwaliteitsgegevens (voor wegverkeer) Meetresultaten per uur inzichtelijk op website Hollandse Luchten Officieel deelnemer geworden en communicatie over houtstook
Nee
5.9 Water 5.9.1 Gebiedsgericht Grondwaterbeheer het Gooi (GBG) In juli 2011 is het convenant Gebiedsgericht Grondwaterbeheer het Gooi afgesloten. In 2020 is het convenant vervangen door een nieuw convenant voor de periode 2021-2030. In dit convenant hebben deelnemende partijen aanvullende afspraken gemaakt over de aanpak van de diepe grondwaterverontreinigingen. Er is in 2024 regulier deelgenomen aan de ambtelijke projectgroep. Ook heeft er overleg plaatsgevonden over de ‘faalmaatregel Laren’, waarin oplossingen worden gezocht voor het aanpakken van vervuilde grondwaterpluimen. Dit zal in 2025 verder uitgewerkt worden. Nr.
Thema
5.9.1
GBG
Wettelijke plicht Nee
Activiteit
Product
Deelname ambtelijke projectgroep
Aangesloten bij projectgroep en meedenken over verschillende onderwerpen
6 Overige milieutaken Naast de bovengenoemde veelal wettelijke taken zijn de milieumedewerkers betrokken bij een aantal projecten. De milieumedewerkers worden bij ruimtelijke ontwikkelingen vaak gevraagd om mee te denken op het gebied van milieu. Daarnaast is één van de milieumedewerkers ook onderdeel van het projectteam omgevingsplan. Dit projectteam werk tot 2031 samen met externe collega’s aan het opstellen van het omgevingsplan. Er is sprake van verschillende overleggen, werksessies, input voor 16 | P a g i n a
inhoudelijke stukken en bestuurlijke stukken en meedenken over te maken keuzes en regels. In 2025 zullen de milieuregels voor het omgevingsplan worden opgesteld. Dit vraagt nog meer betrokkenheid van de milieumedewerker en ook van de specialisten van de omgevingsdienst.
Nr.
Thema
6.1
(Herziening) bestemmingsplannen/projectbesluiten/tijdelijk omgevingsplan Opstellen regels omgevingsplan
6.2
Wettelijke plicht Ja Ja
Activiteit
Product
Aanleveren gegevens en adviezen Ruimtelijk Ontwikkeling Projectteam omgevingsplan, meedenken met de regels en processen voor het omgevingsplan
Input/check milieuparagrafen Input omgevingsplan
17 | P a g i n a
7 Jaaroverzicht in cijfers Milieujaaroverzicht Omgevingsvergunningen (4.1.1)
Meldingen activiteitenbesluit (4.1.2)
Procedures (Bezwaar en Beroep) (4.1.4)
Procedures (Raad van State) (4.1.5)
Controles inrichting (4.2.1)
Procedures (Bezwaar en Beroep) (4.2.2)
Procedures (Rechtbank) (4.2.3)
Afgehandelde Milieuklachten (4.3.1) 0
5
10 2024
2023
15 2022
20 2021
2020
25 2019
30
35
40
Norm 2
10 2 -'2 11 2 -'2 12 2 -'2 13 2 -'2 2 1'2 3 2'2 3 3'2 3 4'2 3 5'2 3 6'2 3 7'2 3 8'2 3 9'2 10 3 -'2 11 3 -'2 12 3 -'2 13 3 -'2 3 1'2 4 2'2 4 3'2 4 4'2 4 5'2 4 6'2 4 7'2 4 8'2 4 9'2 10 4 -'2 11 4 -'2 12 4 -'2 13 4 -'2 4
'2
9-
'2
8-
2
2
'2
7-
'2
6-
2
2
'2
5-
'2
4-
2
2
'2
3-
'2
2
'2
2-
1-
Concentraties NO2 (µg/m3)
Stikstofmetingen (Palmes buisjes) per periode in 2021-2023
45
40
35
30
25
20
15
10
5
0
Meetperiode
Norm (vanaf 2030) BL1 BL2 BL3 BL4 BL5 BL6 BL7 LAR1 LAR2 LAR3
19 | P a g i n a