20211105 transcript raad

Daar waar mogelijk nog efficiënter werken waarbij het CDA Laren zeker denkt aan benutting van het kantoor van de dal combinatie. Zoveel mogelijk inschakelen van deskundige vrijwilligers en deze vrijwilligers koesteren, dat is wat er moet gebeuren en wat nu al wel gebeurt. Denk aan Zinger, Hart van Laren, Stichting Binnensport en de muziek en sportverenigingen. Maar het kan beter en soms gaat het ook wel eens niet goed. Daarbij, en soms moet je daar ook gewoon pijnlijke dingen bij benoemen: zijn er zelfs deskundige bestuurders die vertrekken bij Hart van Laren, bijzonder Laren maar ook de Stichting Binnensport en daarmee kan het zomaar gebeuren, voorzitter, dat in ons dorp ervaren bestuurders met verdiensten zomaar met stille trom vertrekken. Zonder enig teken van waardering van de gemeente Laren. En hoewel deze vrijwillige bestuursleden destijds officieel door het college van burgemeester en wethouders zijn benoemd, vergroot u op die manier, zonder iets te laten horen, niet de motivatie van vrijwilligers om diensten te verrichten voor onze gemeente. Vrijwilligers moet je in de watten leggen, ze zijn onbetaalbaar. Dan nog een aantal opmerkingen bij de lokale heffingen die de burger zijn portemonnee trekken. OCB er is al veel over gezegd. Een inflatie van twee procent dat lijkt ons reëel. Het tarief zou dan bij gelijke opbrengst 5 procent moeten dalen voorgesteld wordt 4,67.

Vraag zeven: waarom niet gewoon simpel afgerond op 5 procent. Het gaat om voorlopige tarieven maar met een groot verschil: de afvalstoffenheffing moet verhoogd worden, hoge kosten gat en wel-uren. Nou bij de GHD hebben we gezien waar die discussie toe leidt, dat is door de hele Gooi en Vechtstreek fijn 250.000 euro bezuinigen en alle verenigingen die oud papier halen hebben het nakijken, mogen zich aan het loket van de gemeente melden voor een subsidie, onbegaanbare weg. Rioolheffing stijgt dan wel met 20 procent maar voor inflatie is dat eigenlijk maar 2 procent maar vooral door de kosten van het Larens regelen plan klaar maken. Daar hebben er voor gekozen, maar grote invloed is vooral afschrijven van de investeringen. En het maakt nogal wat uit dat je je dat in 30 jaar of in 60 jaar doet. Het CDA Laren is niet duidelijk welke termijn nu precies aanhoudt. Ons standpunt is dat deze investeringen gedaan moeten worden voor minimaal 50 jaar en daardoor meerdere generaties meebetalen aan wat Laren even klaart. Vraag acht: welke termijn houdt u nu aan. Het CDA Laren is van mening dat de financiële situatie van Laren om keuzes vraagt. En wat betreft Laren, is dat niet snel het kistje van het gemeentehuis te verkopen, het Brinkhuis als gemeente-office in te richten en het muziekcentrum scheer en inslag verder uit te kleden.

Maar het Brinkhuis juist op te waarderen door in overleg met historische kring, deze organisatie een eigentijdse plek centraal aan onze Brink te geven. Niet alleen op zaterdagmiddag aan de tafel met koffie maar de hele week met meerdere tafels met koffie in ons Hart van Laren. Muziekverenigingen faciliteren in het muziekcentrum en de investering van Hart van Laren van 10 jaar geleden niet zomaar weggooien. Vraag negen is: klopt het dat het muziekcentrum Schering Inslag die naam inmiddels niet meer draagt? Naar mening van het CDA, burgemeester, voorzitter moet de gemeenteraad van Laren er voor kiezen dat Laren een zogenaamde beheergemeente is geworden die gefaciliteerd wordt door de Bel Combinatie of Centrum gemeente Huizen. Ons ziekenhuis staat in Hilversum, onze huisartsenpost in Pagina 14 van 42

Blaricum en vergaderen, daar komt ‘ie, doet de gemeenteraad in het BEL-kantoor in Eemnes, zoals vandaag. De breed aangenomen motie: nieuw voor oud van een jaar of wat geleden, ingediend door de fracties van VVD en CDA Laren is ook een goed voorbeeld van het zijn van een beheergemeente. Wat zijn we met elkaar aan het doen? Voor woningbouw werken we samen met de gemeente Hilversum en de Gooise Meren, realiseren we de prachtige buurtschap Crailo. Dat is een weg die wij naar mening van het CDA Laren verder op moeten gaan. Als gemeente het goede voorbeeld geven door het gemeentehuis te verduurzamen, af te koppelen van het hemelwaterafvoer, het goede voorbeeld geven is goed rentmeesterschap en het beperkt inrichten … herinrichten zetelen van het gemeentebestuur en 50 procent thuiswerken. Vraag kan het college van burgemeester en wethouders deze visie van het CDA Laren onderschrijven. Ook unaniem aangenomen motie van 6 november 2020 in deze raad is een stevig gesprek met gemeentes Eemnes en Blaricum aan te gaan. Ook zo’n voorbeeld: hoe staat het eigenlijk met die motie? Heeft het college uitvoering aangegeven, een simpele ja of nee. Wat zijn we aan elkaar aan het doen. Het college heeft lang ingezet om de belastingtaken naar Baren te doen, tussendoor nog een ander belastingorgaan te polsen en vervolgens biedt Huizen ons te gelukkig de helpende hand.

Van twee sterren kwaliteit gaan we naar vier sterren en hopelijk gauw weer naar vijf sterren. Het CDA was altijd al voor belastingtaken in de gemeente Huizen onder te brengen. Hoeveel geld, vraag twaalf, hebben al deze omwegen, deze omslachtige exercities, de gemeente Laren gekost? Voorzitter, de fractievoorzitter van het CDA, de eenmansfractie CDA Laren, dit CDA gemeenteraadslid komt tot afronding. Het CDA heeft wat ruim de tijd genomen. Ik zie inmiddels drie minuut veertig over de tijd van tien minuten. Ik meen mij dit echter te kunnen permitteren omdat, ondergetekend als een van de vijftien raadsleden, als CDA’er in hart en nieren in deze gemeenteraad wellicht voor de laatste keer deze programmabegroting en meerjarenraming van de gemeente Laren van repliek mag dienen, Niet ontkend kan worden, dat CDA in de landelijk dit jaar zwaar heeft. CDA minister Hugo de Jonge blijft in de Covid-19 storm nog steeds recht overeind staan maar heeft een weinig beleidsmatige positie. En nog samen met de minister-president Mark Rutte van VVD huize doet hij wat nodig is: vol in de wind staan, en een koers houden. dat is wat zij aan het doen zijn. VVD zal in de komende gemeenteraadsverkiezingen misschien minder last van hebben maar voor het CDA ben ik daar minder zeker van.

CDA fractie Laren… CDA Laren gaat vol goede moed meedoen met de verkiezing om die laatste zetel in de Larense gemeenteraad behouden en liever nog uit te breiden naar twee. Dat gaan wij doen voor het CDA Laren ligt de focus dus op een groene leefomgeving waar inwoners betaalbaar wonen, een actief maatschappelijk middenveld met verenigingsleven, actieve ondernemers, investeren en ondernemen die samen middels in het ons dorpsleven staan. Behoud dus van het groen Laren, realiseren van betaalbare woningen in eigen dorp en de regio, zo laag mogelijke kosten reduceren en ons credo is: geen geld, niet doen. Daarmee zijn we bij de kernpunten waar het CDA Laren voor staat. Ons als Laren niet op een eilandje terugtrekken maar in open vizier met buurgemeenten fundament van onze gemeenschap bestuurlijk verder verstevigen. Samenwerking in het sociaal domein in haar …, hoe kan het ook anders dan dat het goed gaat met de wethouder van eigen CDA-huize. Belastingtaken ondergebracht in centrum gemeente Huizen, heel goed. De voorzitter: Mijnheer Van den Berg, u kondigde drie minuten geleden een afronding aan. U giert over de tijd heen. De heer Van den Berg: Ja dat klopt, en wat is het volgende onderwerp van diverse samenwerking, dat is vraag 13. En vraag 14 is: wat kan er wel combinatie volgens college van burgemeester en wethouders voor andere Gooise gemeentes betekenen.

Want laten we het ook positief zien. Hier is het begin, zij aan zij verder vindt het CDA Laren dus niet: wat zijn wij met elkaar doen? Maar dat gaan wij met elkaar doen. Voorzitter, leden van het college, raadsleden de CDA-fractie meende vandaag zoals altijd een scherpe doch faire en ditmaal een wat

Pagina 15 van 42

langere inbreng te hebben gedaan en ik kijk met grote stelling uit de antwoorden op de gestelde vragen en dankt u voor uw aandacht op deze mooie dag van 5 november, Erwin van den Berg, de gemeenteraadslid. De voorzitter: Dank mijnheer Van den Berg. We hebben inbrengen van alle fracties gehoord voor de algemene politieke beschouwingen. Ik schorst nu de vergadering voor 15 minuten, dus u krijgt een pauze tot 11:00 uur, dan kunt u even tot uzelf komen en kan het college de beantwoording van de alle vragen tot zich innemen. Maar, ho stop. U gaat al ritselen, ik heb nog twee vragen. Er zijn door de fracties een aantal motie abonnementen aangekondigd, die wij nog niet in tekstvorm hebben gezien maar er zijn bij de stukken wel al een twee amendementen gevoegd. Dat is het amendement van Liberaal Laren over de kapvergunningen en het is het amendement van D66 over de woningwaarde. Kunnen wij, de veiligheidshalve vanuit gaan dat die wel zijn ingediend en onderdeel uitmaken van de beraadslaging al? Dat is het geval? Dan betrekt het college dat alvast de beantwoording en voor het overige horen we van de fracties of zij die nog … Die beloftes van die moties en amendementen zullen gestand doen na het repliek van het college. Ik schors, houdt u alstublieft in deze zaal en ook in de hal voldoende afstand van elkaar. Bij de ingang staan ook voor bezoekers al mondkapjes beschikbaar.

Die zijn vanaf morgen, even kijken, vanaf morgen inderdaad ook verplicht. Ziet u vooral ook voor uzelf een goede wijze om het goede voorbeeld te geven en houd in ieder geval voldoende afstand. Ik schors de vergadering een kwartier. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, we openen de eerste termijn van de zijde van het college. En als eerste is het woord aan de wethouder van financiën de heer Calis. De heer Calis: Ja dank u wel voorzitter. Alvorens op de vragen in te gaan, wil ik de fracties die dat gedaan hebben zeer hartelijk danken voor hun complimenten. Maar in mijn plaats, wil ik vooral mijn dank uitspreken naar onze gemeente secretaris, Sander van Waveren en de controle van de gemeente Laren, Theo de Haar, die toch wel een zeer, zeer, grote inbreng hebben gehad in de totstandkoming van deze begroting. En dan wil ik in één adem noemen: ook de complimenten voor het beleid, wil ik vertalen als een compliment naar de BEL organisatie, waarvan hier veel teamleiders aanwezig zijn, voor hun inzet en resultaat. Want het valt niet altijd mee voor drie gemeenten te werken natuurlijk. Maar als je hoort, wat het oordeel is over het gevoerde beleid in de behaalde resultaten, dan geloof ik toch dat een groot compliment op zijn plaats is. Dan de vragen, van Groen Laren kregen we een vraag over de waterberging op de Brink; en andere fracties hebben ook aan gerefereerd.

Er is zelfs iemand die zij van: Laren regen klaar, dat lijkt helemaal tot stilstand gekomen. Ik kan u verzekeren dat het niet zo is. Volop in Laren wordt er overal gewerkt aan Laren, regen, klaar. Het lokaal opvangen van regenwater van de daken. Onlangs is het grote project rond om de Montessori school afgerond. Er zijn vergevorderde plannen voor het gebied rond Hoefloo ,de Hertenkamp. De Vredelaan is gedaan, dus op allerlei terreinen er wordt daar nog hard aan gewerkt, Voor wat betreft de Brink, ik wil graag aankondigen dat ik op zeer korte termijn een informatieavond ga organiseren om u... We zijn verder gegaan met na te denken over die waterberging en dan zou ik graag die plannen aan de raad voorleggen of aan degene die daar geïnteresseerd in zijn, zodat we daar dan hopelijk mee verder kunnen. Er werd ook gevraagd, door CDA dacht ik, naar de afschrijvingstermijn, afschrijvingstermijn voor de investeringen van Laren, Regenklaar zijn 40 jaar. En de lening, ja misschien ja dat gaat een beetje heen en weer dan, Liberaal Laren, die refereren aan het hoge bedrag van de leningen. En Laren Regenklaar is een project van 10 miljoen, ja dat wordt geleend inderdaad. We hebben een lening geherfinancierd, de 6 miljoen waaraan gerefereerd werd.

Nou dat is alleen maar gunstig voor de gemeente want de rol over lening waarmee je dat aflost geldt een negatieve rente dus te gaan op kapitaallasten behoorlijk op vooruit. De stand van de lening in het algemeen, ja dat is toch een Pagina 16 van 42

consequentie van het beleid van de gemeenteraad. Waarvan we met z’n allen besloten, we gaan een zwembad bouwen, we dragen bij aan het nieuwe theater, we investeren in het Brinkhuis. En de grap is natuurlijk net zoals alle Nederlanders, die hebben een hoge hypotheek en die kijken wat ze kunnen betalen aan een hypotheek en daarmee hebben ze een mooi huis, zonder dat ze de zeven, acht, negen tonnen op de bank hebben staan, die ze daarvoor nodig hebben om het huis te kopen. Dus dat is een zeer lange termijn zaak. Dus ik denk, dat we proberen in de financiële beleid is, om op zo goed mogelijk, zo goedkoop mogelijke manier zoveel mocht voorzieningen in stand te houden. En wilt u dat ik alle vragen ook? De voorzitter: Zeker De heer Calis: Er werd gevraagd, de Singer als de oplossing voor de financiële problemen. De gemeente heeft een contractuele verplichting voor onderhoud van de Singer gebouw. We hebben gezamenlijk, Singer en de gemeente, opdracht gegeven voor een studie naar het meerjarenonderhoud. Daar hebben we de kosten uit bepaald en we zullen daar aan het eind van deze maand een nieuwe overeenkomst tekenen waarin deze bedragen naar onderlinge tevredenheid zijn vastgelegd.

Dan waren er wat vragen over: bent u niet bezorgd over de financiële positie van Laren in verband met de koers van het Rijk? En hoe zeker is dat nu? De getallen die we nu gepresenteerd hebben die zijn echt zeker. In zoverre dat het verlies begroot voor 2022 van de 450.000 euro, daarvan verwacht ik en hoop ik dat het nog aanmerkelijk naar beneden zal gaan omdat er toch een stilzwijgende toezegging is van de betrokken ministers, om daar nog eens serieus naar te kijken en daar voorstellen voor te doen. Maar dat ze die voorstellen en besluiten overlaten aan het nieuwe kabinet. Zeg als demissionair kabinet gaan we daar niet over spreken. Dus wat is de financiële positie in relatie tot de koers van het Rijk? Ik denk dat we … Daar ben ik nog natuurlijk enorm verheugd over dat dat een stuk beter is. Liberaal Laren zei: algemene reserves slinkt in 3 jaar van 5 naar 2,5. Ik denk dat dat niet correct is. Wij projecteren aan het eind van 2022 een algemene reserve van 4,5. En we hebben we ook gezegd, dat door verdere incidentele baten wij verwachten dat die algemene reserve weer tot 7 à 8 miljoen zal oplopen waarmee de solvabiliteit van die lage 5 procent meer zal verbeteren naar ten minste 10 procent. Meerjarenvisie ozb werd gesuggereerd door Larens Behoud. Onze accountant zegt: Laren is een arme gemeente met rijke inwoners.

En Liberaal Laren kan dan wel zeggen van gemiddeld betalen wij, het hoogste van Nederland als lasten. Ja dat het gemiddelde dat wordt bepaald doordat in Laren, net als in Bloemendaal, de duurste huizen van Nederland staan. Wat naar mijn idee maatgevend is, is het tarief. Het tarief is laag 10,3 promille. Vele gemeenten kennen hogere tarieven. Wij zijn ongeveer gelijk met Eemnes en Blaricum. Gooise Meren is wat lager geloof ik. In een recente discussie met Groen Laren was mijnheer Vorst ervan overtuigd dat belasting geheven wordt naar draagkracht. Maar het is juist dat de overweging, dat de werd ook naar voren gebracht door Liberaal Laren, mensen die het moeilijk hebben, een klein inkomentje hebben maar toch in een groot huis wonen, die worden dan geconfronteerd met een lastenverzwaring die wij uitermate onwenselijk vinden. Maar ja, het ozb-regime staat nu eenmaal geen discriminatie toe. Wij kunnen niet individueel gaan opleggen van: u verdient dit en dit, u verdient dat. We gaan het ozb-tarief voor u aanpassen. Dus daarom is de algehele wens om de lasten voor de inwoners zo laag mogelijk te houden en aan de andere kant denk ik dat het reëel is om te kijken naar hoe wij, nog meer dan nu voorligt, de structurele financiële positie van Laren kunnen verbeteren.

De cijfers in het Larens Journaal van deze presentatie, Jip-en-Jannekepresentatie, daar klopt dat de optelling van de, met name de opbrengsten tel, die klopt niet helemaal. Die klopt helemaal niet. De totalen, die stemmen precies overeen met de begroting. Dus ik moet daar de hand in eigen boezem steken en de verklaring daarvoor is, dat de opsplitsing van de baten, dat is een … Die is handmatig, moet die uit de begroting gehaald worden omdat het niet uit het systeem volgt. En daarin zitten bepaalde, ja, versleutelingen waardoor die baten, zoals ze gepresenteerd zijn, onderling wel kloppen maar het totaal niet optelt tot die 26.174 maar tot 27.101. De 26.174 die hier gepresenteerd is, is correct en de totale lasten zijn ook correct. Pagina 17 van 42

Dus ik hoop dat u met dit excuus genoegen wilt nemen. Dus ik denk dat ik op de kritiek van Liberaal Laren voor de financiële koers al voldoende ben ingegaan. Ja de investeringen, Liberaal Laren zegt: geen geld, niet doen. Wij worden natuurlijk ook geconfronteerd met veel beslissingen uit het verleden. Ook met de financiële wethouders, die toen aan de macht waren. En daar hebben we bepaalde investeringen met zijn allen goedgekeurd en daarvan zeggen we de consequenties zijn ten goede van de gemeenschap en daarin maken de coalitiepartijen blijkbaar andere keuzes dan Liberaal Laren. De CDA vroeg ook nog naar de herverdeling van het gemeentefonds. Na mijn hoopgevende optimistische verwachting voor verdere verbetering van de gemeentelijke financiën, dreigt er aan de horizon inderdaad nog de herijking van het gemeentefonds. En de herijking wil zeggen dat het Rijk zegt: er is een bepaald groot bedrag voor alle gemeenten beschikbaar en wij kijken op grond van welke criteria, wij dat verdelen. En de laatste keer dat we dat gedaan hebben is in 1998. En nu gaan we dat opnieuw bekijken. En die criteria dat zijn er 40, 50. Niet te volgen, heel ingewikkeld. Maar daaruit zou blijken, en dan met name voor wat door de VVD ook is opgemerkt, het idee dat er in Laren een bescheiden tarief voor de ozb wordt gehanteerd, dat Laren een grote, zogenaamde belastingcapaciteit heeft.

Dus het gemeente, dus het Rijk zegt: gemeente, u wilt meer geld maar u kunt zelf veel meer ophalen en als het gemiddelde tarief in plaats van 10 promille, 15 promille is bijvoorbeeld. Almelo is 17 promille; dan zegt het Rijk: dat is voor ons aanleiding om dat verschil tussen die 10 en 15 promille belangrijk te korten op uw uitkering. Inderdaad schandalig, dat zijn wij helemaal mee eens. De aangekondigde plannen zijn, dat vanaf 2023 in 4 stappen van maar 15 euro per persoon de uitkering zou verminderen. Maar wij zijn met zeer vele gemeenten, zijn wij ons aan het aansluiten, de gemeente Utrecht doet dat bij alle gemeenten, gemeente Noord-Holland. Er zijn natuurlijk ook veel gemeenten die voordeel hebben, die er aanmerkelijk op vooruitgaan. Dus die staan niet te dringen om Laren te volgen in hun besluiten en protest tegen deze aangekondigde herijking. Maar daar komen nog consultatierondes ook via dus andere gemeenten, VNG. Ik moet zeggen dat de verhoging van de uitkeringen die nu zijn gedaan in septembercirculaire dat kan ik ook niet los zien van alle bezwaren en protesten die wij georganiseerd hebben, niet alleen als gemeente maar ook als regio en als de provincie gesteund door brieven van de commissaris van de Koning van Noord-Holland.

Moties bij VNG die blijkbaar toch tot dit resultaat hebben geleid en daarom wil ik er vertrouwen op uitspreken dat de samenwerkingen die we nu aangaan met andere gemeenten, wij toch belangrijk, dat herijking kunnen verminderen of van de tafel krijgen. Maar het is een ingewikkeld gedoe. Er was ook een vraag van CDA over de ozb van de eigenaren. 4,67 procent in plaats van 5 procent daling. Daar snap ik echt absoluut niks van. Maar ik kan er wel een toelichting op geven omdat er ook vragen zijn over de inflatie en de waardestijging van de woning. De inflatie hebben we gesteld op 2 procent. Dat is wel weer grappig dat gisteren stond in De Telegraaf: de inflatie is 3,5, 4 procent. Dus het lijkt alsof wij zeer bescheiden zijn maar in diezelfde krant ... Huizen hanteert 1,3 procent. Het verschil is, het tijdstip waarop je dat vaststelt. Wij gaan uit van de macro economische verkenning van het Centraal Plan Bureau. En Huizen stelde dat al in februari vast aan de hand van de meicirculaire van het jaar daarvoor. Wij stellen het vast aan de hand van dit juniraming, dus dat is bijna een jaar later.

En we zien dat de inflatie ook behoorlijk oploopt, en ik denk ook dat 2 procent behoorlijk conservatief is, want met de verwachte stijging van de ambtenarensalarissen en bijvoorbeeld ook de energieprijzen, denk ik dat dat nogal hoger kan worden en daarom is 2 procent denk ik een prima getal wat zowel door Blaricum en Eemnes als Laren gehanteerd wordt. Dan de stijging van de woningen: dus het idee is, wij kijken naar het bedrag van de ozb en dat willen we met niet meer dan inflatiepercentage 2 procent laten stijgen. Nou is er ook natuurlijk een stijging in de markt van woningen. En wij hebben aangenomen intern dat dat 7 procent zal zijn. Ja, is dat meer, of is dat minder? Die waarde komt in elk geval niet voor in de begroting. Er is geen enkel getal in de begroting dat afhankelijk is van de waarde van de woning. De waarde van de woning gaat een rol spelen, met name de prijsstijging, als we het tarief van de ozb vaststellen. Want de prijsstelling die wij gaan uitrekenen, en dat is ook weer een tamelijk ingewikkeld verhaal, maar we kijken naar de totale WOZ-waarde van de woningen in Laren, alles bij elkaar. Daarin zijn correcties voor uitbreidingen, Pagina 18 van 42

nieuwe woningen. Maar we kijken dan goed naar de prijsstijgingen in de markt en die prijsstijging wordt gebruikt om het nieuwe tarief te compenseren zodat de uiteindelijke verhoging van de ozb gemiddeld niet meer is dan 2 procent. En ja, het idee is altijd, als we kijken naar verschillende huizen dan blijft het ingewikkeld omdat het ene huis gaat 5 procent omhoog, het andere huis gaat 1 procent omhoog het andere huis gaat weer met 20 procent omhoog. Daarin kun je niet individueel discrimineren want dat laat de WOZ-wetgeving niet toe. Dus met die gemiddelde proberen we dat goed te controleren en in de hand houden. Dan vroeg CDA ook naar een motie over een gesprek met Eemnes en Blaricum. Daar we zeer indringend uit voor aangegeven, er is zelfs door een bureau, bureau Berenschot, uitgebreid onderzoek gedaan naar met name de kostenverdeling en de verdeling van werk en op basis van de gebruiker betaalt is toen tot een nieuwe overeenkomst gekomen die geldig is voor tenminste drie jaar of vier jaar. Maar de kostenverdeling die hebben we bepaald. En ik denk ook dat als we kijken naar de samenwerking tussen de colleges, samenwerking tussen drie colleges in het algemeen bestuur van de BEL dat de motie wil goed uitgevoerd.

Dan vraagt het CDA ook nog naar de kosten van het onderzoek van de belasting, daar wil ik eigenlijk vooral verwijzen naar een raadsinformatiebrief, die de een of twee weken geleden verstuurd hebben. Waarin alle kosten, zowel het onderzoek door het door bureau, zoals u weet hebben we eerst een bureau laten onderzoeken welke partij het meest geschikt zou zijn. Op basis van dat onderzoek hebben we besloten om naar Huizen te gaan en de overgang naar Huizen brengt incidentele en structurele kosten met zich mee en dit hebben we gedetailleerd in de raad informatiebrief uiteengezet. Dat was het denk ik, dank u wel. De voorzitter: Dank wethouder Calis. Er zijn een paar antwoorden die nog iets concreter kunnen wat misschien ook wel wat lucht geeft in de tweede termijn van de raad. De overeenkomst met Singer die bedragen zijn conform de begroting en conform de bezuiniging opgave, volgens mij was dat ook een belangrijke vraag. De meerjarenvisie op de ozb, u heeft wat verteld over de ozb, maar welke mogelijkheden ziet u voor het opstellen van een meerjarenvisie daarop. Het is denk ik ook wel goed als u ingaat op de motie van D66 over de woningwaarde het advies van de zijde van het college, heeft wel gedaan, excuses. En, even kijken, dat de naam van Scheringeninslag, had het CDA nog een vraag over gesteld. Dat is dan niet te nu.

Kunt u dan nog even over het Singer, en de visie op de ozb iets concreter maken, dan weten de fracties ook waar ze aan toe zijn. De heer Calis: Ja ik meen dat toegelicht te hebben maar de bedragen zoals in de begroting staan, die zijn overeengekomen met Singer op basis van een gezamenlijk uitgevoerd onderzoek naar de meerjarige onderhoudsplanning en conform de vraag voor bezuinigingen zoals die is vastgelegd in de begroting: zie plannen. Ja de meerjarenvisie, ik ben daar een beetje huiverig in omdat ik, de verkiezingen komen eraan zoals u weet, ik niet over mijn graf wil regeren. Ik denk dat het, goed huisvaderprincipe, ik denk dat het uitermate verstandig zou zijn om ook gezien de zorgen van Liberaal Laren, die toch echt op zijn plaats waren. Als je nou echt structureel iets wil doen aan de gemeentelijke financiële positie, dan zal je een verhoging van de ozb goed moeten overwegen en ik denk dat u moet zich rekenschap van geven dat 1 procent verhoging van de ozb betekent ongeveer 40.000 euro meer inkomsten voor de gemeente. Dus als je de ozb verhoogt met 5 procent, dus van 10 promille naar 10.5 promille, dan genereert dat dus 200.000 euro meer voor de gemeente. Dus 25 procent, vijf keer zoveel. En ik denk dat het inderdaad uitermate onverstandig is om in één keer te doen.

Dus ik zou de raad zeker meegeven om zo'n plan te overwegen omdat dat voor de financiële positie van Laren natuurlijk veel beter is. Maar daar zijn andere politieke overwegingen die hier een rol spelen en die ik graag aan de fracties laat. De voorzitter: Helder dank, dan is het woord ...

Pagina 19 van 42

De heer Calis: Ja ik wil nog even iets zeggen. De voorzitter: Toch nog? De heer Calis: Er is idee om, er werd gesuggereerd: kan er 50.000 euro bezuiniging op groen nog ergens anders gevonden worden. En dan zeg ik, in het licht van mijn vorige betoog, heel makkelijk door 1,5 procent verhoging van de ozb heeft u het al. Want in 2022 hadden wij tekort begroot van 500.000. Dus ik heb er grote moeite mee als u mij nu vraagt: kunt u dat 550.000 laten worden, want liberaal Laren zegt: als u geen geld heeft moet u dat niet doen. De voorzitter: Helder dank, dan hebben we alles gehad. En welkom aan de heer Sakkers, die is net aangeschoven. De raad is nu volledig aanwezig. Het woord is aan de heer Stam. Die gaat ongetwijfeld hier ook nog wat over zeggen. Mijnheer Stam. De heer Stam: Ook van mijn kant, mijnheer de voorzitter, complimenten voor ook de aanwezigen, BEL directie en managementteam. Dat wil niet zeggen dat ik daarmee … Wil ik ook graag de ambtenaren die ons altijd zo voortreffelijk helpen graag de complimenten geven. Ik geloof niet dat Laren in staat is om net zoals in Eemnes om dat te verbinden aan de bonussen en de extra uren, maar het is desalniettemin van harte gemeend. Het is altijd weer een feest voor colleges, zoals u al aangaf aan het begin, om de begrotingsbehandeling mee te maken elk jaar. Dus ik kijk met veel plezier uit naar de komende vier jaar.

Wat betreft de vragen die aan orde zijn geweest. De verkaveling ligweide vraagt mijnheer Vos naar. Ja ik, zoals bekend is natuurlijk die verkaveling plus het ontwerp bestemmingsplan, het ontwerp beeldkwaliteitsplan, inmiddels door de raad goedgekeurd en gaan we in november met de commissie en de raad hopelijk een besluit over nemen. Dus ik zou zeggen mijnheer Vos, het staat u vrij om daar alles in te dienen of te bespreken wat u maar wenst. Ik denk dat het verstandig is dat ik me nu beperk tot de verwijzing naar die vergadering die eraan zit te komen. Datzelfde geldt ook voor het gemeentehuis waar u vraagt naar een onderzoek naar eventuele woonruimte. Wij wonen er natuurlijk al maar u bedoelt waarschijnlijk iets anders. Waarbij ook de bedoeling is dat in de commissievergadering van november, ik geloof de commissie M&F, ook een uitgebreide discussie op gang over de toekomst van de plek van de raad, of het gemeentebestuur zal gaan vergaderen. Waarna pas denk ik de discussie over de eventuele verkoop van het raadhuis zal starten. Dus wat dat betreft, staat het u uiteraard ook vrij om in die discussie uw mening te geven. Het lijkt me wat voorbarig als ik daar nu al op vooruit gelopen. Dan subsidie sportverenigingen, vraagt Larens Behoud. Althans ik passeer nu de VVD omdat ik daar niet echt een echte vraag heb gehoord alleen maar een buitengewoon goed relaas.

Wat de sportverenigingen betreft vraagt mijnheer loef naar kunnen die niet vervallen? Misschien dat mijnheer Calis er ook nog even op in wil gaan. Maar wat we hebben gedaan in de begroting is dat we een toezegging die we aan de sport hebben gedaan, die ook in het coalitieakkoord terug te vinden is, in 2022 hebben opgenomen, in lijn met datgene wat we die jaren ervoor ook hebben gedaan. Maar uitdrukkelijk de periode erna op nul hebben gezet omdat we vinden dat het nieuwe college daar een besluit over zal moeten nemen. En het is natuurlijk wel zo dat, in de regeling die voor de sportverenigingen is gemaakt, die sportverenigingen de kans hebben om voor 1 april, 1 maart, hun wensen aan het college kenbaar te maken. Dat lijkt mij zelf niet goed als we dat nu ook in het licht van datgene wat we de afgelopen jaren als beleid hebben gevoerd dat ze dat nu plotseling zouden moeten afschaffen. Dus mijn verzoek aan u is om dat niet te doen. Omdat we met name daar uitgebreid over gesproken hebben met het college, en hebben gezegd: laat dat vooral aan het nieuwe college over om dat in de toekomst wel of niet te doen. En wat betreft het onderhoud groen, daar heeft mijnheer Calis al het een en ander van gezegd.

Een opmerking van D66 over de Larense kweek, er is in het presidium aan het college gevraagd en dan maar in het bijzonder om dat te agenderen, of niet voor mij om te agenderen maar om te Pagina 20 van 42

behandelen in de novembervergadering. Dat lukt ons niet, maar ik ga proberen om in de novembervergadering, de decembervergadering met de notitie te komen waar wij aan de raad zullen gaan voorstellen om een principe-uitspraak te doen over het wel of niet mogelijk maken van de woningbouw, op sociale woningbouw op de Larense kweek. Dus het komt eraan en ik, als ik zeg dat het een toezegging is wordt het onmiddellijk genoteerd. Dus ik neem aan dat dat voldoende antwoord is op uw vraag, ik ga er op dit moment niet inhoudelijk op in maar de behandeling komt eraan. Dan, Liberaal Laren vraagt mij naar het amendement over de kapaanvragen. Daar is denk ik iets misgegaan omdat bij de ombuigingen die we het afgelopen jaar hebben ingezet is aangegeven dat binnen de BEL voor de 3 gemeenten: 0,5 procent fulltime eenheden wordt bespaard rondom APV-vergunningen. En dat betekent dat, dat kunnen we doen omdat daar processen worden vereenvoudigd en omdat dat deels wordt opgevangen door veel meer te gaan werken met e-formulieren. Dat betekent dat het niet alleen over kapvergunningen gaat maar ook over parkeervergunningen, kleine ontheffingen, kleine evenementen en dat soort zaken. En dat is in de begroting terechtgekomen onder het kopje: regel kapvergunning, maar dat had moeten staan onder de noemer APVvergunningen.

Dus mijn excuses voor het feit dat het daar is terechtgekomen waar het gaat om een veel breder palet dan alleen de kapvergunningen. Mijn advies zou zijn om dat niet, om niet die korting of die, juist niet de omgekeerde korting de uitbreiding weer toe te staan, want dat past eigenlijk in de bezuiniging die we op dit moment ook ingezet hebben. Dan betreft de verzorging van dat Hertenkamp. Tomin is, denk ik, prima begonnen aan de manier waarop we de herten zijn gaan verzorgen. Dat is denk ik goed gegaan alleen Tomin heeft op een gegeven moment ons aangeven dat het hen organisatorisch teveel werk, ook in het licht van de bezuinigingen die ze daar aan het doorvoeren zijn. De hele reconstructie binnen de Tomin. En we zijn blij dat dat nu weer bij, ik neem aan u ook, dat het weer blij is dat het buitendienst terecht is gekomen. En het is zo dat door de verschuivingen die we binnen de buitendienst hebben voltrokken dat het binnen de beschikbare informatie prima kan worden uitgevoerd. Dus ik heb geen, ik kan u meedelen dat dat op zichzelf binnen die ruimte ook goed uitvoerbaar is. Dus daar hoeft u zich geen zorgen om te maken. Wat betreft het project Zijtak Wagenpad, waar de heer Van den Berg naar vraagt. Daar is, daar is uitgebreid contact over geweest met omwonenden. Er is een verkeersbesluit genomen voor de zomer al. Dat is gepubliceerd, daar zijn geen zienswijzen op ingediend.

In tegendeel, er is vrij enthousiast door de hele buurt op gereageerd. De vraag naar dat afstand van het hek tot de stoep die kan ik u op dit moment niet beantwoorden, het zou kunnen dat dat inderdaad iets te smal is. Als dat zo is, dan zullen we daar uiteraard maatregelen op nemen. Dan de betaalbare woningen, de Scheper en de Rabobank. Onder een van mijn illustere collega's uit het verleden, CDAwethouder Van der Pols. Is indertijd de Scheper, ondanks het feit dat we het misschien vanuit de woningbouw wel hadden willen omzetten naar betaalbare woningen, is dat gegaan naar Brinckhorst, Sint Jan. De Brinckhorst omdat die ‘...’ Er wordt nog wel eens gezegd dat wij nogal aan het vergrijzen zijn maar tegelijkertijd hebben we te maken met een behoorlijke hoeveelheid extra instroom van jongeren en jeugd. Gelukkig maar. En die ruimte is toen naar Brinckhorst Sint-Jan gegaan om daar de hogere klassen te huisvesten en dat ziet er naar verloop ook niet uit alsof dat zal veranderen. En wat betreft de Rabobank, ook daar geldt, dat hetzelfde antwoord wat ik aan mijnheer Vos gaf, daar heeft de raad een verkavelingsplan en een beeldkwaliteitsplan in concept en een bestemmingsplan in concept goedgekeurd. En de verwachting van het college is dat we dat aan de raad kunnen aanbieden voor de discussie in januari van het volgend jaar. Dan, rest mij nog wat betreft ...

En er is ook de vraag nog van mijnheer Van der Berg over de huisvestiging van het gemeentebestuur, daar heb ik al wat van gezegd, dat zal in de novembervergadering M&F aan de orde gaan komen. Dat is wat betreft mijn antwoorden op de vragen mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank mijnheer Stam, u heeft alle vragen beantwoord. Ik zie de heer Calis nog van toevoeging op een bepaalde vraag.

Pagina 21 van 42

De heer Calis: Ja zoals wethouder Stam aankondigde, ik wil nog even ingaan op de reservering, de bestemmingsreserve voor de sport van 85.000 euro. Misschien een beetje een technische toelichting, maar dat dat in een bestemmingsreservering staat, wil nog niet zeggen dat het uitgegeven wordt. En het verschil is tussen bestemmingsreserve en een algemene reserve, dat met een bestemmingsreserve kan je snel acteren. In het licht van de recente gebeurtenissen, hoorde ik wethouder Stam ook toezeggen dat hij daar vooraf volledige transparantie over zal betrachten om de raad mee te nemen in mogelijke toekenning van subsidies. Maar als je het overhevelt naar de algemene reserve dan wil je dan wat gaan doen, dan moet dat weer via een collegevoorstel, presidium, commissiebehandeling, raadsbehandeling. En dat kan dan zomaar, als het ongelukkig uitkomt, twee, drie maanden duren terwijl voor de subsidieaanvragen kunnen er best zaken zijn die we wat sneller zouden willen afhandelen. Dus daarom zou ik willen adviseren om dat geld toch in de bestemmingsreserve te blijven houden. De voorzitter: De heer Den Dunnen. De heer Den Dunnen: Ja dank u wel mijnheer de voorzitter. Ook mijn dank in eerste instantie naar het ambtelijk apparaat en met name de afdeling MO die eigenlijk nu pas weer op zijn goede bezetting zit en het hele jaar het heeft moeten doen met mensen erin en mensen eruit.

Het feit op zich dat er betrekkelijk weinig vragen met betrekking tot het sociaal domein zijn, daaruit trek ik de conclusie dat we u gedurende het jaar steeds hebben meegenomen in het geheel. En ook in december krijgt u nog een laatste update van dit jaar hoe de stand van zaken is binnen het sociaal domein. Afgelopen vrijdag was er een voorlichting over de data die de regio op het gebied van sociaalmaatschappelijke zaken verzamelt. Naar aanleiding van uw presentatie heb ik gevraagd aan de regio van kun je mij een korte analyse geven over of wij, met betrekking tot de bezuinigingen, op dit moment met de goede dingen bezig zijn. En dat hebben ze gedaan, en daaruit zal ik een paar dingen voor u voorlezen. Laren heeft de hoogste druk voor wat betreft de ouderen. Dat zal u niet onbekend zijn. De afgelopen periode heeft Laren ook plotseling een enorme uitgave, 50 procent meer uitgegeven aan enkelvoudige dyslexie. Dat komt waarschijnlijk doordat daar extra aandacht aan gegeven wordt in het basisonderwijs en daardoor ook in een vroegtijdig stadium die mensen, die daar last van hebben, geholpen kunnen worden. De voorzitter: Wethouder Den Dunnen ook voor u geldt, iets duidelijker in de microfoon spreken, u bent niet zo goed verstaanbaar, helemaal goed. Dank u. De heer Den Dunnen: Ja, ik maakte opmerking over een ander, dan moet ik het zelf ook doen natuurlijk.

Voor wat betreft de Wmo, we zien dus een, mede door de bevolkingsopbouw, meer vraag op verzorging en dagbesteding. We hebben dat intussen ook in de HABEL-verband, hebben we dat gesignaleerd en opgepakt. En zijn er nu een aantal mensen die in de regio beschikbaar zijn, die daar de mensen bij helpen. En dat houdt in dat we een afname zien in de declaraties van het geheel. Voor wat betreft de huishoudelijke hulp, daar zien we ook de laatste tijd meer uitstroom dan instroom. Dus ook aan die knop draaien we aan het goede. Voor wat betreft de ambulante jeugdhulp, daar zien we nog steeds een stijging. En de ambulante jeugdhulp is gestegen van circa 115 naar 120 kinderen in 2018 naar 165 tot 170 kinderen op dit moment. Dat is een behoorlijke stijging en 70 procent van deze stijging komt ter verantwoording van de verwijzingen van de huisartsen. Een stijgende trend, dus voor ons ook een aanmoediging om met de praktijkondersteuner, wat een lastig onderwerp is bij de huisartsen nog steeds, daar echt op door te zetten en daar ook de komende tijd met hen afspraken over te maken hoe we dat gaan invullen. Wat we ook zien, en daar ziet u het effect van televisiereclame, we zien een toename in de aanvragen voor trapliften. De regio probeert dat zeer kritisch te benaderen, want wij zijn er natuurlijk niet voor om, ja zeg maar, advertenties en dergelijke van Pagina 22 van 42

televisiereclame te honoreren binnen de Wmo. Dus dat doen we dus echt niet. Voor het overige kunnen we zeggen dat de knoppen, de bezuinigingsknoppen, die we hebben ingezet en waar we op dit moment aan draaien dat die ook effect gaan hebben in het komende jaar. Daarover in december meer. De voorzitter: Dank mijnheer Den Dunnen, ook voor uw toelichting. Dan is er een vraag gesteld waar ik een antwoord op gegeven, dat heeft betrekking op de BEL-organisatie. Aan de zijde van de VVD zijn waarderende woorden over de BEL uitgesproken, daar hebben de drie leden van het college zich bij aangesloten en daar kan ik me ook bij aansluiten. Maar u heeft ook uitgesproken dat u omarmt dat er in de begroting staat dat er extra geïnvesteerd wordt in de BEL en dat dit ook in het belang is van de organisatie. En ik kan u zeggen dat wij van de zijde van het college heel blij zijn met het feit dat u dat zo hebt gezegd. Want als wij met elkaar, Blaricum, Eemnes en Laren, drie zelfstandige gemeenten willen blijven dan vraagt dat van ons een sterke en toekomstbestendige BEL-organisatie. Maar onze organisatie heeft anderhalf jaar corona achter de rug met thuiswerken, andere uitdagingen, het werk is ook gewoon doorgegaan en we hebben ook een hele spannende arbeidsmarkt op dit moment. Niet alleen voor de BEL, maar voor alle gemeenten, kleine gemeente, middelgrote gemeente.

Dat was het hoofdthema in het blad Binnenlands Bestuur, afgelopen editie. De arbeidsmarkt staat behoorlijk onder druk, grote gemeente kopen mensen weg. Dus wij hebben ook wel wat organisatorische uitdagingen. Laat wel verlet dat we met de bestaande bezetting de BEL zijn stinkende best doet om drie zelfstandige gemeenten te ondersteunen. Wij hebben gisteren over dit thema een lange vergadering van het BEL-bestuur gehad. Daar ook tegen elkaar hebben uitgesproken is: heel goed dat wij stevig gaan inzetten op goede werking van nog meer goede mensen. Maar dat vraagt twee dingen: namelijk dat wij daar in willen investeren, maar dat drie gemeenten ook die organisatie perspectief bieden. Want uiteindelijk, als je goede mensen ergens vast wilt hebben, dan betekent het ook dat de organisatie uitstraalt dat die er ook stevig staat en ook lang politiek bestuurlijke steun heeft. Wij komen zo snel mogelijk vanuit het BEL bestuur, met een voorstel richting de colleges en gaan daarna ook het gesprek met de raden daar over aan. Het is heel belangrijk dat we die woorden ook omzetten in concrete acties. Nou wethouder van Blaricum heeft daar al een uitspraak in de krant over gedaan. Ik denk dat het belangrijk is dat u ook eerst daar enige richtinggevende uitspraken en bijbehorende voorstellen voor afwacht.

Dan hebben wij de eerste termijn van het college achter de rug, hebben wij de pauze gehad en kijk ik eigenlijk even rond naar de raad of zij in staat zijn meteen te beginnen voor de tweede termijn. En daarbij ook de reacties van het college mee te nemen in hun reacties en ook daadwerkelijk te komen tot ingediende moties, amendementen, ter aanvulling van hetgeen wat al is aangekondigd. Ik ga de volgorde hanteren die we ook bij de aanvang van de eerste termijn. De heer Loeff. De heer Loeff: Voorzitter, wij overwegen nog moties, amendementen in te dienen, zouden we daar even op kunnen schorsen zodat we daar even over kunnen overleggen, paar minuten? De voorzitter: Dat is goed, ik denk dat andere fracties daar misschien ook wel even behoefte aan hebben. Ik doe een schorsing van 7 minuten doe ik, eens een keer. Tot 11.55 uur zitten we dan, ja dat gaat wel lukken hè? Heel goed. Schorsing De voorzitter: Leden van de raad en leden van het college, neemt u uw plaats weer in alstublieft, dag Diederik. Heel goed. Ik heropen vergadering. We zijn bij de tweede termijn aanbeland. En als eerste is het woord aan de fractie van Groen Laren, mijnheer Vos.

Pagina 23 van 42

De heer Vos: Ja dank u wel voorzitter. Allereerst heel fijn de antwoorden die we van de wethouder hebben mogen krijgen, volgens mij waren die redelijk ter zaken doende. Ik ga ze straks nog even benoemen, ik kan er echter niet omheen dat ik nog even twee andere dingen eventjes wil benoemen naar aanleiding van de bespreking van vanochtend. Het meest opmerkelijke vind ik, dat als je kijkt naar de papieren, naar de begroting zoals die voor ons liggen. Dat zijn toch echt dezelfde getallen die we allemaal gekregen hebben. Dat daar een enorm andere interpretatie aan gegeven kan worden. Een Hosanna bij de coalitie die de wethouder op de schouders slaat vanwege de geweldige prestaties en tegelijkertijd, laten we het toch maar even netjes zeggen, de wat kritische beschouwing van de niet-coalitiepartijen. Dat is toch wel bijzonder als je het over dezelfde getallen hebt, dezelfde informatie hebt en volgens mij is dat een buitengewoon mooi voorbeeld wat bedrijfseconomen zouden kunnen gaan gebruiken als het gaat over interpretatie. Dan heb ik gelijk mooi het bruggetje, want er wordt door diezelfde liberalen gesproken over de schandalige korting ten gevolge van de herijking. En het woord schandalig heb ik niet verzonnen dat is gebruikt door de wethouder en ook door mijn liberale buren.

En dat is toch maar heel opmerkelijk, want dat zijn volgens mij de gevolgen, die schandalige kortingen, ten gevolge van diezelfde zeer geroemde landelijke partijen, die zo ontzettend goed op de hoogte zijn van het wel en wee en waarover de heer De Bondt nog mocht opmerken dat de lokale partijen toch eigenlijk maar een beetje kneusjes zijn en we ons meer moeten verlaten op die geweldige landelijke partijen die altijd het beste met ons voor hebben en die ons daarom ook opzadelen met schandalige kortingen. En dan moet ik daar gelijk even op aanhaken op wat de heer Calis zei, en dat is natuurlijk buiten deze tafel gebeurd, maar toen er gesproken werd in de klankbordcommissie over de belastingen en over de begroting kwam de discussie over de draagkracht ter sprake. En volgens de heer Calis, is er geen sprake van draagkrachtmeting, is dat ook niet het beginsel. Nou volgens mij wel, in het Nederlandse belastingstelsel kennen wij volgens mij twee uitgangspunten, eigenlijk drie natuurlijk. Een profijtbeginsel en een draagkrachtbeginsel. En als gemeente kunnen wij alleen maar gebruikmaken natuurlijk van de WOZ en de ozb en die is gebaseerd op het feit of je al dan niet in het bezit bent van een mooi en duur huis. En daarop is de bijdrage gebaseerd. En ja, dan kunt u zeggen: ja maar als je een heel duur huis hebt en een groot huis wil dat nog niet zeggen dat je rijk bent.

Nee dat is waar, en dat valt niet te ontkennen. Maar het zal toch onontkoombaar zijn om daar een zekere correlatie in te herkennen en mocht die correlatie niet aanwezig zijn dan adviseer ik die mensen in die te dure huizen om dat dan maar te gelde te maken en ergens anders te gaan wonen. Maar dit terzijde, mijnheer Calis vond dat er geen sprake was van draagkracht, volgens mij is dat wel het geval. Nou even ingaan op de vragen zoals ik ze gesteld had. Ik denk dat het heel goed is als er op korte termijn gepraat geworden over inderdaad Laren Regenklaar en daar een informatieavond over komt. Dat kunnen we natuurlijk alleen maar van harte toejuichen want er zal echt wat moeten gebeuren en ook de vraag met betrekking tot het Singer, ja een contractuele verplichting, ja dat is waar. Maar contracten zijn natuurlijk niet in beton gegoten, dus ja daar zou je nog best nog een keer naar kunnen kijken. Maar goed, dat is een kwestie van interpretatie. En dan de vragen beantwoord door mijnheer Stam met betrekking tot de herverkaveling van de ligweide en het gemeentehuis. Ja, dat komt inderdaad op de agenda bij M&F. Maar ik wilde het hier toch aan deze tafel even benoemd hebben, want volgens mij is het aantal luisteraars en kijkers van deze bijeenkomst hoger dan bij een gemiddelde M&F-behandeling. En het lijkt mij ook een belangrijk punt om in aandacht te brengen, vandaar.

Daar wilde ik het bij laten mijnheer de voorzitter. De voorzitter: Dank mijnheer Vos. Dan is het woord aan mijnheer De Bondt, van de VVD. De heer De Bondt: Dank u wel, voorzitter. Dank aan het college voor de reacties die op de hoeveelheid aanvragen gegeven. Een paar zaken wil ik toch een kanttekening bij plaatsen. Om te beginnen, dat was ook een opmerking waar de heer Vos mee begon, de regenwateropvang. Dank aan de wethouder die daar op in is gegaan. Ik ben zeer optimistisch als het gaat om de korte termijn waarop de raad geïnformeerd wordt. En Pagina 24 van 42

waarop wellicht dan ook besluiten genomen kunnen worden. Voorzitter, ik heb hier staan: waar haalt hij de onzin vandaan? Het slaat op … Uw tweede termijn mijnheer Vos, waarin u zegt dat ik de lof heb uitgesproken over landelijke partijen en het beleid dat daar gevoerd wordt. Dan heeft hij toch niet helemaal goed geluisterd en zeker niet naar mijn eerste termijn, waar ik onder andere over de klimaatverandering heb gesproken en het ontbreken van Nederlands beleid, verwezen heb naar Europees beleid, en hoop dat dat in de lidstaten vertaald gaat worden in concrete aanpak. Dat is … mag je ook zien als een stuk kritiek landelijke partijen, ook de mijne. Voorzitter, laat ik daar geen twijfel over laten bestaan. Maar dat ik de loftrompet op de landelijke politiek, die juist die herijking aangrijpt om spaarzaam en zuinig beleid van de gemeente af te straffen, dat ik dat zou toejuichen, dat is een extrapolatie van wat ik gezegd heb en dat klopt van geen kant. De voorzitter: Mijnheer De Bondt, mijnheer De Bondt, u heeft zoals verwacht een interruptie van de heer Vos. Mijnheer de Vos, graag een verhelderende vraag aan de heer De Bondt. De heer Vos: Ja, ik denk dat mogelijk, en ik ga het in vraag gieten mijnheer De Bondt, volgens mij haalt u twee dingen door elkaar heen. U heeft aangegeven … Wat zegt u? De heer De Bondt: Dat gebeurt maar zelden.

De heer Vos: Nou, dat gebeurt maar zelden, maar misschien is het daarom goed dat ik geluisterd heb. Want u heeft aangegeven in eerste instantie dat de landelijke partijen wel zorgt voor beleid en dat de plaatselijke partijen, die wel twee derde uitmaakt van de raad, over het algemeen zeer behoudend waren. En u schermde met het feit dat de landelijk georiënteerde partijen echt beleid aan het bepalen waren. Dus dat was mijn opmerking. De heer De Bondt: Ook dat heb ik niet zo gezegd. De voorzitter: Volgens mij wilde de heer Vos gewoon nog een keer duidelijkheid over wat nou precies het doel was van … De heer De Bondt: Ja, dat ga ik hem geven ook. De voorzitter: Dat gaat u nu doen, dank u wel. De heer De Bondt: Ja. Kijk ook dat heb ik niet gezegd. Ik heb alleen geconstateerd dat hier een grote mate van couleur locale is en dat dat betekent dat zo’n raad in zijn geheel natuurlijk veel oog heeft voor lokale problemen en dus ook opportunistische neigingen in het beleid vertoont. Dat is een constatering die niet alleen voor Laren geldt, dat geldt overal. Maar ik zie ook, en dat is dan weer de volgende stap, van de belangrijkste verschillen zitten met name in de mate waarin partijen … Ja, ik zou haast zeggen reactionair zijn en behoudzuchtig. Waarvan een groot onderscheid maakt tussen de mate en de soort van behoud.

Kijk naar Larens Behoud, daarvan heb ik gezegd dat behoud is vooral gericht op kwaliteit. Anderen zijn tegen elke vorm van verandering, ook de verbeteringen. De voorzitter: Mijnheer Vos, het is een duidelijk antwoord. De heer Vos: Het is een duidelijk antwoord, maar ik vind het woord reactionair toch wel heel erg een vreemde betiteling. Er zullen ongetwijfeld hier mensen zijn die zich daarmee gecomplimenteerd voelen, maar ik in ieder geval niet. Laten we het maar even zo zeggen. Een couleur locale wil niet per se zeggen dat je bent Pagina 25 van 42

voorbehoud, integendeel, ik denk dat als je het over een couleur locale hebt, en betrokkenheid bij die directe omgeving, dat je juist veranderingsgezind bent. De voorzitter: Jongens, we sluiten dit de debatje af, er is duidelijkheid gegeven op het standpunt mijnheer Vos, mijnheer de Bondt vervolgt u uw betoog. De heer De Bondt: Het wordt vaak, zoiets als van: wie de schoen past trekke hem aan. De voorzitter: Ja, maar gaat u vooral door. De heer De Bondt: Ik zal daar verder niet voortborduren. Voorzitter, de wethouder Calis heeft gezegd dat de samenwerking in de BEL-colleges uitstekend is. Hij heeft ook het apparaat geroemd en daar sluit ik me bij aan. Onder moeilijke omstandigheden toch veel prestatie leveren, daar kan ik me goed in vinden. Ik heb ook wel eens kritisch uitgelaten over … En daarom zal men begrijpen dat ik het wel meen. Voorzitter, er zijn gewoon grensoverschrijdende zaken die ook beter intergemeentelijk kunt oplossen. Ik heb een verkeersvervoersplan genoemd, ik heb buurtbusjes genoemd, ik heb dat soort zaken genoemd. En ik constateer dat als politieke besluiten genomen moeten worden, dat men dan toch heel sterk de eigen gemeentegrenzen in acht neemt. Ik kan mij daarin vergissen, ik hoop eerlijk gezegd dat dat zo is, maar misschien kan de wethouder daar in het tweede termijn nog eens iets over zeggen.

Voorzitter, er is nog geen motie of amendement ingediend over het onderhoud van het groen. Mocht dat gebeuren, dan sluit ik mij aan bij wat de wethouder daarover gezegd heeft. Met name het tekort niet vergroten. Maar mijn fractie is op dat punt verdeeld. Voorzitter, dat geldt ook voor het amendement van Liberaal Laren van de wethouder duidelijk heeft gemaakt dat het niet een besparing is vanwege de kapvergunningen maar APV-vergunningen. Dus ook daar heeft mijn fractie geen behoefte aan. Voorzitter, de heer Loeff die heeft in zijn betoog, waar ik hem een compliment voor maak, gepleit voor een meerjarige visie ozb. Werd niet echt omarmd door de wethouder, maar ik kan me heel goed voorstellen dat daar nog eens even verder over nagedacht wordt in het college. Want het zou wel degelijk een bijdrage kunnen zijn aan het perspectief op lange termijn voor een gezonde financiële verhouding. Maar doe dat dan ook, tegen de achtergrond, van de bereidheid om franje te schrappen. Want alleen maar verhogen en niet kritisch kijken naar de uitgaven, dat zou mijn fractie in ieder geval veel te ver gaan. De voorzitter: Een interruptie van de heer Wegter. De heer Wegter: Mag ik een vraag stellen aan … De voorzitter: Gaat uw gang. De heer Wegter: U drukt u cryptisch uit mijnheer de Bondt, en dat begrijp ik want het is een uitermate lastig thema.

Een collega zei vanochtend dat hij dus ozb, dat was verder de implicatie van zijn verhaal, dat hij een reële stijging binnen de komende jaren niet uitsluit. Dat is in feite de implicatie van zijn verhaal. Nu zegt u: Ja, over meer jaren kunnen we nadenken, maar … Bent u dus eens met de stelling van uw collega van de coalitie in de komende de jaren de reële stijging van de ozb ook door u niet wordt uitgesloten? De voorzitter: Uitstekend verwoorde introductie. De heer De Bondt. De heer De Bondt: Voorzitter, ik heb gezegd dat ik inderdaad mijn aansluit bij wat mijn collega heeft gezegd over het meerjarenperspectief. Dat is wat anders als dat ik op voorhand zegt van: het beeld van Laren is zo somber dat de belasting wel omhoog zal moeten. Ik heb tegelijkertijd daarbij gezegd, en dat wordt Pagina 26 van 42

gemakshalve even vergeten door D66, daar kom ik ook zo trouwens op terug, dat de franje schrappen daar wat de VVD-fractie betreft een onlosmakelijk deel van zal moeten zijn. De heer Wegter: Mag ik dan nog een vraag stellen, voorzitter? De voorzitter: Dat mag, de heer Wegter. Gaat uw gang. De heer Wegter: De vertegenwoordiger van de coalitie, de wethouder, zegt dat betreft de franje de citroen is uitgeperst zegt hij. Er zijn geen verdere bezuinigingsmogelijkheden in de ogen van de wethouder. Dus die franje waar u het over hebt, die is volgens de coalitie niet aan de orde. Niettemin zegt uw collega: we moeten meer jaren nadenken en dus ozb-verhoging reëel niet uitsluiten. Nog een keer: als die franje er niet meer is, bent u dan nog steeds bereid om, met uw collega, na te denken over een reële verhoging van de ozb in de komende jaren? De voorzitter: De heer De Bondt. De heer Bondt: Ja, voorzitter het wordt natuurlijk aardig als de wethouder zegt: er is geen franje meer. Dat betekent voor mijn fractie niet dat er geen zaken zijn die geschrapt kunnen worden, of minder kunnen zijn, of … En vraag mij nou niet naar voorbeelden. Dat is nou precies eigenlijk, voorzitter, wat ik had willen doen aan de fracties in de oppositie die kommer en kwel hebben over het financiële beleid. Ik hoor allerlei … En met D66 voorop.

In wezen is de financiële positie van de gemeente wel zodanig slecht en ellendig dat ik eerlijk gezegd een lawine aan moties en amendementen had verwacht om die financiële positie wat te verbeteren. En dat is een … We zitten met de vierde begroting, en het is al vier begrotingen lang niet gelukt. Ik moet ook zeggen we hebben ons een keer teruggetrokken hier in deze zaal, aan de hand van voorstellen die de fracties deden om te bezuinigen. Nou, voorzitter, bij elkaar opgeteld was het misschien een tientje van de oppositie. En dat is hun goed recht, ze zijn oppositie. Maar als je zo onderuit de zak geeft als de heer Wegter dit keer deed, dan constateer ik toch wel dat je iets meer je best had moeten doen. Voorzitter … De voorzitter: Mijnheer De Bondt, als u de behoefte voelt om het tempo te verhogen van uw betoog, hou ik u niet tegen. De heer De Bondt: Dat ga ik doen. Ga ik doen, ik ga zelfs afronden. Ik vond het wel een interessante opmerking van de heer Van den Berg over de Schepel, maar het schijnt toch dat dat in ieder geval, en woningbouw daar, dat dat toch veel lastiger zal zijn dan het lijkt. Voorzitter, ik neem één ding graag over van mevrouw Timmermans. Heldere keuzes maken heeft ze gezegd. En daar ben ik het mee eens. En ik ben ook benieuwd, hoe dat uitpakt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u mijnheer De Bondt, het is overigens mevrouw Timmerman.

En dan is het woord aan de fractie van Larens Behoud. De heer Loeff: Voorzitter, dank u wel. Het college heeft denk ik heel duidelijk geantwoord op een aantal vragen die hier zijn gerezen en ook … De voorzitter: Mijnheer Loeff, wilt u nog één moment. Ik heb de hint begrepen mijnheer Van der Zwaan. Mijnheer Wegter, uw microfoon staat nog aan. De heer Wegter: Oh, pardon. Pagina 27 van 42

De voorzitter: Mijnheer Loeff, gaat u verder. De heer Loeff: Dank u. Het college heeft duidelijk antwoord gegeven op een aantal vragen die hier gesteld zijn, naar onze mening. En heeft ook nog een keer duidelijk uitgelegd wat het beleid inhoudt. En het interessante van dat beleid is, denk ik, dat dat sober en doelmatig is. We zien aan alle kanten wensen. Ik hoor wensen vanuit de oppositie. Wij hebben zelf ook een aantal wensen vanuit de motie Groen. En we zien ook dat het college heel duidelijk worstelt om de begroting rond te krijgen. Die zoektocht is een lastige. En ik begrijp, als ik van de wethouder hoor dat hij zegt: Ja, ik kom volgend jaar ook nog geld tekort. Als ik daarbij nog weer een extra investering moet doen in groenonderhoud, dan wordt dat nog weer een plus daarop. En ik begrijp ook dat het college het moeilijk vindt om een dekking daarvoor te zoeken. Het blijft echter toch een punt wat bij ons op de agenda blijft staan. En ik denk dat een ieder die door het dorp fietst ook die sleetsheid en dat achterstallige onderhoud ook constateert als een probleem. Aan de andere kant hebben we ook gezien dat er initiatieven zijn die gestimuleerd worden om dorpelingen zelf acties te laten ondernemen.

Dus in die zin wil ik het college nog eens vragen om in de laatste maanden van haar regeerperiode om het zo maar te zeggen, ook nog eens te kijken naar het opzetten van een extra uitnodiging naar dorpelingen om in ieder geval richting het voorjaar de pleintjes, de parkjes, de strookjes beter vorm te gaan geven. En ik zag ook dat er rond het centrum een enquête was over biodiversiteit. Dat zal de heer Vos zeker aanspreken en dat spreekt ons ook zeer aan. Dus het zou goed zijn in het licht van de bezuinigingen die er zijn, ook te kunnen kijken op welke manier er geïnvesteerd kan worden in de kracht van het dorp. En als het college daar een toezegging op kan doen, dat we daar ook voor laten we zeggen januari, februari over geïnformeerd worden dan is wat ons betreft de motie groen daarbij van tafel. Want wij vinden wel dat er op dit punt gewoon, juist in de winter plant je de bollen voor het voorjaar, de nodige slagkracht zou moeten worden betracht. Dat over het onderwerp groen. Dan het onderwerp sport. Ik word de wethouder zeggen: Ja, de sportverenigingen kunnen nog aanvragen doen.

Er was bij ons even onduidelijkheid: Is dat nou voor 1 maart of 1 april die sluitingsdatum? Dat zit natuurlijk precies tussen de verkiezingsperiode waarbij de toekenning, het zij daarvoor het zij daartussen het zij daarna gaat vallen, en de mededeling aan de raad, hetzij aan de oude raad, hetzij aan de nieuwe raad is. Kortom, we zitten een beetje op de wip met een reservering. En die reservering ten hoogte van 85 duizend euro, ik begrijp van de heer Calis dat is een bestemmingsreserve. Wij zijn in principe bereid om die bestemmingsreserve te laten voor wat het is en het amendement niet in te dienen, als u ons kan garanderen dat de raad, of dat nou deze raad is of de nieuwe raad, vooraf geïnformeerd wordt over de voornemens tot uitreiking van de subsidie. Zodat de raad daar ook een klap op kan geven. En daarmee trekken we dan het mandaat voor deze periode in. In die zin dat de nieuwe raad er ook anders over zou kunnen beslissen in haar wijsheid, misschien ook wel een extra bedrag ter beschikking kan stellen als we vinden dat we nog meer nodig hebben. Dat geeft aan de ene kant de raad brengt dat wat meer in positie, aan de andere kant is het ook duidelijk dat aanvragen kunnen doorlopen. En dan is het of aan de oude, of aan de nieuwe raad om te besluiten in hoeverre de sport hiermee gesteund wordt. Graag daarover nog duidelijkheid van de kant van het college.