20210929Rvs55 Beleidsplan schuldhulpverlening '21-'22 en wijziging Verordening SD '18 BIJLAGE beleidsplan
Tekst van het document
Dit betekent dat de pilot Vroegsignalering met ingang van 2021 structureel wordt ingebed. De totale kosten hiervoor worden geraamd op € 70.263. Dit is inclusief een formatie uitbreiding bij het team schuldhulpverlening van 1 fte. De totale kosten worden verdeeld over de HBEL gemeenten volgens onderstaande verdeling.
Formatie vroegsignalering Vindplaats Schulden Kosten Nibud 18+ Budgetbeheer
Kosten p/jr 52.943 9.000 4.000 4.320 70.263
Huizen Blaricum Eemnes 34.975 5.178 4.802 5.945 881 817 2.642 392 363 2.854 423 392 46.416 6.873 6.374
Laren 7.988 1.358 604 652 10.602
De BEL-gemeenten hebben in hun huidige begroting reeds rekening gehouden met deze extra kosten. Voor de gemeente Huizen zal deze wettelijke taak een structurele lastenverzwaring betekenen van € 46.616. Deze kosten kunnen voor 2021 en 2022 worden gedekt uit de reeds beschikbare middelen voor de Pilot Vroegsignalering. In 2021 willen een aantal zaken gaan oppakken of verder verdiepen. Zoals eerder vermeld gaan we sterk inzetten op preventie (versterken voorveld) en vroegsignalering. De formatie plek projectmedewerker Vroegsignalering wordt onderdeel van de structurele bezetting Schuldhulp, immers Vroegsignalering is nu een 21
structurele taak binnen de nieuwe Wgs. Daarnaast willen we inzetten op betere informatievoorziening naar inwoners toe en daarmee ook het taboe op schulden bespreekbaar maken. In 2021 gaan we ons aansluiten bij de landelijke campagne “Kom uit je Schuld”. De kosten hiervan nemen we mee in de voorjaarsnota. Verder willen we een enquête houden onder de inwoners over de Schuldhulp. Hiervoor gaan we een stagiaire inzetten die dit als afstudeeropdracht uitvoert voor de HBEL. Cofinanciering vroegsignalering Bij de totstandkoming van het landelijk convenant vroegsignalering in oktober 2020 werd bekend dat vastelastenleveranciers geen middelen mogen inzetten om de wettelijk taak vroegsignalering van de gemeente te financieren.
22
BIJLAGE I
EEMNES & LAREN
Vanaf 2021 willen Eemnes & Laren meer inzetten op het voorkomen van schulden en het dichtbij huis faciliteren van (eerste)hulp bij schulden. Hiervoor zijn lokale financiële middelen beschikbaar gesteld. Vanuit diezelfde visie is in 2018 de budgetcoach gestart in de gemeente Eemnes. De resultaten zijn erg positief, omdat burgers de budgetcoach weten te vinden en ketenpartners actief gebruik maken van de kennis, vaardigheden en regierol die de budgetcoach heeft. Ook Laren overweegt om gebruik te maken van een budgetcoach, waar mogelijk met Eemnes. Daarnaast zullen Schuldhulpmaatjes ingezet worden in Laren. De schuldhulpmaatjes zijn sinds 2020 reeds in Eemnes actief. De aankomende jaren staat voor de HBEL in het teken van het voorkomen van schulden door de inzet van vroegsignalering. De gemeente Laren wil daarnaast nog actief inzetten op het versterken, verbreden en activeren van het preventieve voorveld. Het preventieve voorveld is onmisbaar bij een goede aanpak om schulden te voorkomen. Schulden staan immers niet op zichzelf, maar gaan veelal gepaard met problemen op het gebied van werk, inkomen, huisvesting, relaties en (geestelijke)gezondheid. Het preventieve voorveld bestaat uit een omvangrijk aantal ketenpartners die ieder vanuit zijn eigen expertise aan de slag gaan met de diverse problemen waar burgers met (beginnende)schulden tegen aan lopen.
De eerste signalen van beginnende schulden zijn vaak zichtbaar bij organisaties zoals huisartsen, sociaal werkers, gespecialiseerde (geestelijke)gezondheidszorg, woningcorporaties, politie, buurthuizen, enz. Deze organisaties gaan ieder vanuit zijn eigen rol aan de slag met een plan om te werken aan de problematiek. De praktijk laat zien dat schulden vaak een overstijgend karakter hebben en het oplossen van andere problemen vaak vertraagd of in de weg staan. Burgers met schulden staan vaak onder grote stress en maken zich erg veel zorgen over hun toekomst. Hierdoor zoeken zij vaak naar korte termijn oplossingen en is er geen ruimte om te werken aan onderliggende factoren die bijdragen aan het ontstaan of in stand houden van schuldenproblematiek. Het enkel aanpakken van het geld probleem leidt meestal niet tot een duurzame en structurele oplossing. Het is erg belangrijk om ook de onderliggende oorzaken aan te pakken. Schulden kunnen ontstaan door verslavingen, geestelijke problematiek, maar ook door het gebrek aan inzicht, vaardigheden, kennis en cognitief vermogen. Voor een goede aanpak bij het voorkomen van (toenemende)schulden, is het essentieel dat de factoren die bijdragen aan het ontstaan van schulden zichtbaar zijn en worden opgelost. De burger wordt zoveel mogelijk zelfredzaam gemaakt en waar nodig (langdurig)ondersteund.
Hiervoor is een actieve samenwerking met de verschillende ketenpartners uit het preventieve voorveld onmisbaar. Het centraal stellen van de klant, het in kaart brengen van de onderliggende problematiek en het erkennen van de persoonlijke wensen en behoeften zijn een belangrijk uitgangspunt voor integraal werken en het leveren van maatwerk. Het samenbrengen van ketenpartners en de integrale benadering vraagt om regie op uitvoering. De gemeente Laren gaat de komende periode inzetten op het doorontwikkelen van preventie. Het beleidsplan dat nu voor u ligt is een basis die noodzakelijk is om de schuldhulpverlening verder uit te kunnen voeren. Het preventief werken vraagt nog de verdere vertaling en uitwerking van de hierboven genoemde visie. Die nadere uitwerking kan verschillen per gemeente binnen de HBEL. Het college zal deze verdere uitwerking ter hand nemen en wij zullen u hierover informeren.
23
BIJLAGE II
BEGRIPPENLIJST SCHULDHULPVERLENING
afloscapaciteit
aanmelding AMvB beheershandelingen (door beschermingsbewindvoerder)
beschikking
beschikkings-handelingen
beslagvrije voet betalingsregeling Betalingsvoorstel schuldregelingsvoorstel betekenen
bewind (beschermingsbewind)
WSNP-bewindvoerder Bewindvoerder (beschermingsbewindvoerder)
inkomen boven vrij te laten bedrag (VTLB); af te dragen aan de boedel (wsnp) of aan de schuldregeling. o het door de schuldregelende instelling vastgelegde bedrag dat de cliënt (periodiek) dient te sparen o -> af te dragen / in te zetten voor de schuldeisers op grond van een door de representatieve organisatie vastgestelde methodiek het doel van de aanmelding is de registratie van de hulpvraag van de klant. De aanmelding leidt tot informatie die noodzakelijk is voor intake/crisisinterventie. Algemene Maatregel van Bestuur: nadere uitwerking van een wet (moet in de wet staan dat er een delegatiemogelijkheid is) het conserveren (in stand houden), normaal exploiteren en doelmatig beleggen van vermogen. Daaronder vallen ook het inwisselen van aandelen en obligaties binnen de grenzen van een door de kantonrechter goedgekeurd defensief of gematigd defensief beleggingsprofiel.
Voor beheershandelingen heeft de bewindvoerder geen toestemming van de cliënt of een machtiging van de kantonrechte nodig eenzijdig besluit afkomstig van een bestuursorgaan, genomen op grond van publiekrechtelijke bevoegdheid, gericht op het ontstaan van rechtsgevolgen, voor 1 of meer concrete gevallen (niet: wetgever, rechter), waartegen beroep en bezwaar mogelijk is Bijv.: vergunning tot het bouwen van een huis, aanslag belastingen, verlening subsidie -> voorbeeld t.a.v schuldhulpverlening geven het verkopen, vervreemden of bezwaren van één of meer goederen die onder bewind zijn gesteld, bijvoorbeeld een huis verkopen en overdragen of en hypotheek vestigen op een huis. Voor beschikkingshandelingen heeft de bewindvoerder toestemming van de cliënt nodig of een machtiging van de kantonrechter 90% van de bijstandsnorm + correctie zorgverzekering en woonkosten; moet iedereen altijd overhouden overeenkomst tussen schuldenaar en schuldeisers m.b.t.
100% betalen van schulden in vastgesteld aantal termijnen / dan wel een vastgesteld termijnbedrag voorstel tot afkoop van schulden in het kader van saneringskrediet of schuldregeling (deze definitie beschrijft een schuldregelingsvoorstel, een betalingsvoorstel kan ook een reguliere 100% betaling betreffen) het uitreiken van gerechtelijke stukken zoals een dagvaarding (een oproep om voor het gerecht te verschijnen), een oproeping of een vonnis aan een verdachte of getuige de situatie waarbij een bewindvoerder de financiële belangen van een persoon behartigt die daar vanwege zijn lichamelijke en/of psychische toestand of vanwege sociale omstandigheden niet zelf toe in staat is. De bewindvoerder administreert en beheert de onder bewind gestelde en toekomstige goederen, zoals uitkering, loon, pensioen, erfenis, geld, bankrekeningen, auto, meubilair, sieraden onroerende zaken, effecten vorderingen en schulden. Bewind kan ook betrekking hebben op een beheerder van de boedel (voor particulieren) van de WSNP-cliënt, regelt de aflossing de door de kantonrechter benoemde natuurlijke persoon die tijdelijk of blijvend het vermogen van de cliënt die onder bewind staat, beheert o
24
bezwaar
(schriftelijke) uitdrukking van ontevredenheid over een beslissing van de SHVorganisatie
bezwaren
bezwaren is het vestigen van bepaalde rechten die de inhoud van de eigendom beperken, dan wel mede bepalen, en die men daarom "beperkte rechten" noemt. Tot 1992 sprak men van "zakelijke rechten". Dat kunnen zekerheidsrechten zijn (het geven in onderpand: pandrecht, hypotheekrecht) of gebruiksrechten bijvoorbeeld erfpacht, opstalrecht, erfdienstbaarheden). Beperkte rechten zitten aan de eigendom vast en gaan als er geen afstand van wordt gedaan bij eigendomsoverdracht en eigendomsovergang mee over naar de nieuwe eigenaar. beslaglegging door de Belastingdienst. Bij een bodembeslag wordt er beslag gelegd op alles wat zich op een bepaald stuk grond (bodem) bevindt. In tegenstelling tot andere beslagen houdt de deurwaarder bij een bodembeslag geen rekening met rechten van derden. Waar een gerechtsdeurwaarder alleen beslag kan leggen op eigendommen van de geëxecuteerde, kan de belastingdeurwaarder met een bodembeslag dus ook beslag leggen op goederen die aan iemand anders toebehoren. het voor schuldeisers gereserveerde vermogen van iemand die tot de minnelijke of wettelijke schuldsanering is toegelaten beslaglegging op goederen (roerende zaken)
bodembeslag
boedel boedelbeslag budgetbeheer budgetbeheerder budgetcoaching budgetplan
cedent
geheel van activiteiten in het kader van het beheren van de inkomsten van de cliënt en het overeenkomstig het vastgestelde budgetplan verrichten van betalingen het lid van de representatieve organisatie dat zich bezighoudt met de uitvoering van budgetbeheer ten behoeve van de cliënt geheel van activiteiten om de cliënt te leren op een verantwoorde manier met zijn geld om te gaan het in overleg met de cliënt dan wel een (schuld)hulpverlener opgestelde plan waarin op basis van de beschikbare inkomsten de betaling van de vaste lasten en variabele lasten plaatsvindt en waarbij eventueel reserveringen voor periodieke financiële verplichtingen worden gedaan degene die zijn recht (op loon) overdraagt; meestal de woningeigenaar die een hypothecaire lening wil krijgen
cessie, akte van
met een akte van cessie worden toekomstige vorderingen (bijvoorbeeld salaris) overgedragen aan een schuldeiser
conservatoir/ executoriaal beslag crisis
conservatoir beslag is in de praktijk beslag dat gelegd wordt voorafgaand of tijdens een gerechtelijke procedure crises zijn in ieder geval aanzegging tot (WGS): o woningontruiming; o afsluiting van gas, water of energie; o ontbinding / opzegging zorgverzekering. (poging tot) het afwenden van een crisis en daarmee de mogelijkheid creëren om de klant te helpen via de reguliere schuldhulpverlening meestal een advocaat -> persoon die tot taak heeft de boedel te vereffenen in (bedrijfs)faillissement; het vermogen van de schuldenaar moet omgezet worden in geld t.b.v. de schuldeisers (vergelijkbaar met taken bewindvoerder in WSNP). Een persoon die door de rechter is aangewezen om bezittingen en schulden van een cliënt te beheren. Client is handelingsonbekwaam. de rechter dwingt de schuldeiser('s) akkoord te gaan met percentageakkoord waardoor een minnelijke regeling alsnog van start kan gaan.
crisisinterventie curator
dwangakkoord
25
financieel beheer
ontvangen van inkomens van schuldenaar ter reservering van de afloscapaciteit en ter doorstorting van het restant naar de schuldenaar
financieel beheerder
het lid van de representatieve organisatie dat zich bezighoudt met de uitvoering van financieel beheer ten behoeve van de cliënt
flankerende hulp
is alle hulp die ingezet moet worden om te komen tot een duurzame oplossing, bijvoorbeeld psycholoog, verslavingszorg, maatschappelijk werk. Doel: met de inzet van flankerende hulp vindt een zodanige gedragsverandering plaats bij de klant, dat het mogelijk is om te komen tot een duurzame oplossing van de financiële problemen. Doel van gelijkheidsbeginsel is er voor te zorgen dat alle schuldeisers op eenzelfde manier behandeld worden, met uitzondering van die schuldeisers die een bevoorrechte positie hebben, voortvloeiend uit de wet.
gelijkheidsbeginsel
handelings-onbekwaam
niet zelfstandig en zonder toestemming rechtshandelingen kunnen verrichten.
herfinanciering
door middel van het afsluiten van een of meer kredietovereenkomsten inlossen van de totale schuldenlast
homologatie
de rechter neemt akte van een bemiddelingsakkoord tussen partijen over, waardoor het authentiek en uitvoerbaar wordt
hoofdelijk aansprakelijk
i.g.v. van hoofdelijke aansprakelijkheid (bijvoorbeeld bij een huwelijk in gemeenschap van goederen is elk der gehuwden aansprakelijk voor 100% van de schulden
hypothecaire lening
lening met een onroerende zaak als onderpand, waardoor de bank extra zekerheid heeft
hypotheekgever
de schuldenaar, die zijn eigendom (huis) in hypotheek geeft
hypotheekhouder
hypotheeknemer; de geldverstrekker, meestal de bank, die recht van hypotheek heeft
informatie en advies (verstrekken)
het geven van informatie en advies over het zelfstandig bereiken van duurzaam financieel evenwicht zonder beroep te doen op herfinanciering, schuldregeling of stabilisatie. Onder informatie en advies wordt ook verstaan het doorverwijzen naar derden. inkomsten uit hoofde van een arbeidsverhouding, sociale zekerheidswetten, inkomensondersteunende maatregelen ? en overige componenten, die tot het inkomen gerekend kunnen worden (volgens -> Recofa (de berekening van het Vrij Te laten Bedrag en de afloscapaciteit). een door samenwerking gestuurde aanpak van zowel financiële als psychosociale problemen, met als doel dat iemand weer volwaardig deel kan nemen aan het maatschappelijk verkeer
inkomsten
integrale schuldhulpverlening (SHV) klacht
(schriftelijke) uitdrukking van ontevredenheid over de bejegening door de SHVorganisatie e/o het verloop van de SHV
mandaat
de bevoegdheid om in naam van een ander te handelen, maar zonder de daarbij horende verantwoordelijkheid.
meest gerede partij
de partij die het meeste belang heeft bij de voortgang van de procedure
26
ministeriële regeling
circulaire, rechtlijn: geen algemeen verbindende voorschriften, maar regels van een minister over de wijze waarop een wet moet worden geïnterpreteerd, voorwaarden m.b.t. subsidie etc.
moratorium
aanvraag voor een afkoelingsperiode van max. 6 maanden, om een acute crisis te stabiliseren (er is nog geen aanvraag WSNP, maar die wordt tegelijkertijd aangevraagd)
nazorg
activiteiten gericht op het voorkomen van recidive, na afloop van de
percentageakkoord
een minnelijke schuldregeling waarbij schuldeisers akkoord gaan met aflossing van x% van de totale schuld; tegen finale kwijting
problematische schuldsituatie
de situatie waarin redelijkerwijs is te voorzien dat een natuurlijk persoon niet zal kunnen voortgaan met het betalen van zijn schulden of heeft opgehouden te betalen
rechter-commissaris
houdt toezicht op het proces WSNP en verleent de bewindvoerder toestemming voor het verrichten van bepaalde handelingen (bijvoorbeeld verkoop woning)
rekest
verzoekschrift waarmee iemand zich tot de rechter wendt om een bepaalde voorziening te krijgen
renvooi (procedure)
een verwijzing van de zaak door de rechter zonder dat een (nieuwe) dagvaarding nodig is
representatieve organisatie
NVVK, vereniging voor schuldhulpverlening en sociale kredietverlening
retentierecht
recht om goederen pas af te leveren wanneer de opdrachtgever de opeisbare vordering betaald heeft. Bijv. gerepareerde auto krijg je pas na betaling / bouwplaats afsluiten met omheining en nieuw slot en pas opleveren na betaling
saneringskrediet
het door middel van het afsluiten van een kredietovereenkomst afkopen van de totale schuldenlast tegen finale kwijting, op basis van betaling van een percentage van de totale schuldenlast.
saniet
degene die in een schuldsanering zit
schone-lei-verklaring
verklaring van de rechter dat de resterende schulden na het succesvol doorlopen van de Wsnp zijn kwijtgescholden (of beter: zijn omgezet in een natuurlijke verbintenis)
schuldbemiddeling
de overeenkomst tussen cliënt en schuldeisers waarin wordt afgesproken dat de totale schuldenlast gedeeltelijk wordt terugbetaald in termijnen naar draagkracht tegen finale kwijting
schuldeiser
beslaglegger, crediteur
schuldenaar
beslagene, debiteur, cliënt, klant
Schuldhulp-verlening (SHV)
aanbieden van diensten met als doel oplossingen aan te reiken e/o te implementeren voor schuldsituaties
schuldregeling
het regelen door de SHV-organisatie tussen schuldenaar en schuldeisers om te komen tot een minnelijke regeling van de totale schulden, leidende tot een saneringskrediet / schuldbemiddeling
27
stabilisatie
vereffenen
Het doel van stabilisatie is het in evenwicht brengen en houden van inkomsten en uitgaven van de klant. Hierbij is van belang dat de inkomsten worden gemaximaliseerd, de uitgaven tot het minimum worden beperkt, er geen crisis is en de beslag vrije voet wordt gegarandeerd. Als bovenstaande is bereikt kan een Betalingsregeling, Herfinanciering het recht (bij faillissement) om de boedel te verkopen en uit de opbrengst de vorderingen van schuldeisers te voldoen
verificatie-vergadering
de vergadering waarin de rechtbank de lijst met ingediende schulden vaststelt
Vrij Te Laten Bedrag (VTLB)
het door de schuldregelende instelling vastgelegd bedrag dat de cliënt nodig heeft voor levensonderhoud en betaling van vaste lasten op grond van een door de representatieve organisatie (NVVK, recofa) vastgestelde methodiek
wettelijke schuldsanerings-regeling (wsnp)
wordt in deze dienstverleningsvoorwaarden verstaan: de wettelijke regeling zoals bedoeld in Tittel II van de Faillissementswet inzake Schuldsanering natuurlijke personen
Wsnp-bewindvoerder
de bewindvoerder die door de rechtbank benoemd is in het kader van de toelating van de cliënt tot Wettelijke Schuldsanering Natuurlijke Personen
28