20210331Rvs11 Besparingen SD voortgang lokale maatregelen en zienswijze regionale maatregelen

BESLISVOORSTEL RAAD LAREN Besluitvormend orgaan 2021/11.

Gemeentecode Laren.

Onderwerp

Besparingen sociaal domein: voortgang lokale maatregelen en zienswijze regionale maatregelen.

Portefeuillehouder J. den Dunnen. Openbaar Ja. Korte inhoud

Een zienswijze op de regionale verkenning naar en de samenhang tussen lokale en

regionale besparingsmaatregelen die zijn opgesteld voor een financieel gezond sociaal domein.

Besluiten

1. Kennis te nemen van het document ‘Een toekomstbestending sociaal domein: lokale maatregelen’, waarin de lokale besparingsmaatregelen zijn uitgewerkt;

2. Kennis te nemen van het document ‘Regionale verkenning ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’;

3. Kennis te nemen van het document ‘Samenhang lokale en regionale maatregelen besparingen sociaal domein’;

4. In te stemmen met de zienswijze regionale verkenning naar een financieel gezond sociaal domein, zoals verwoord in de conceptbrief, en deze brief in te brengen bij regio Gooi en Vechtstreek. Inleiding

De afgelopen jaren ziet de gemeente Laren, zoals veel andere gemeenten in Nederland, zich geconfronteerd met een toenemende zorgvraag en kosten in het sociaal domein.

Pagina 1 van 6

Om te komen tot een beheersing van de zorgvraag en kosten, heeft de gemeente in 2020 op HBEL-niveau maatregelen ontwikkeld, in het vervolg te noemen ‘lokale maatregelen’. Uw raad is hierover in december geïnformeerd.

Naast deze maatregelen is ook aanvullend op regionaal niveau samen met de gemeenten in de regio Gooi en Vechtstreek gekeken naar maatregelen. Het resultaat hiervan is het regionale document dat nu voorligt.

De verschillende gemeenten in de regio hebben een verschillend tempo in het

ontwikkelen van maatregelen. Bij het ontwikkelen van de regionale verkenning kwamen

maatregelen in beeld die de HBEL-gemeenten in een eerder stadium al op lokaal niveau hebben ontwikkeld en geïmplementeerd, en andere gemeenten in de regio nog niet

hebben opgepakt. Hierdoor bevat het document maatregelen die de HBEL-gemeenten al lokaal oppakten en waarop voor de HBEL geen regionale actie nodig is. Voor een goed

advies op de regionale verkenning is daarom per maatregel gekeken naar de meerwaarde voor HBEL. Deze werkwijze is in regionale overleggen gecommuniceerd. Doel

Om een zienswijze te geven op het regionaal pakket aan maatregelen binnen het Sociaal Domein.

Toelichting besluit (argumenten)

Ad 1. Kennis te nemen van het document ‘Een toekomstbestending sociaal domein: lokale maatregelen’, waarin de lokale besparingsmaatregelen zijn uitgewerkt. De lokale besparingsmaatregelen zijn uitgewerkt en op onderdelen al

geïmplementeerd. U heeft aangegeven op de hoogte gehouden te willen worden van het vervolg. Een eerste stap hierin is u meenemen in de uitwerking van de

besparingsmaatregelen, te lezen in het document ‘Een toekomstbestendig sociaal domein: lokale maatregelen’.

Ad 2. Kennis te nemen van het document ‘Regionale verkenning ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’.

Hieronder is een overzicht van de maatregelen die voorgesteld worden in de regionale

verkenning, inclusief de maximale opbrengsten in 2024, regionaal gezien. Het aandeel van Laren hierin bedraagt (op basis van inwoneraantal per 1-1-2019) ongeveer 4,2%. In alle gemeenten wordt in totaal een bedrag van zo'n 100 miljoen euro besteed aan

Wmo en Jeugdzorg, dat zet de besparingen in perspectief. Daarnaast beïnvloeden de

maatregelen elkaar (veelal sprake van communicerende vaten) en kunnen de beoogde

besparingen daarom niet zomaar bij elkaar opgeteld worden. In de verdere uitwerking zal de totale besparing inzichtelijk moeten worden, evenals de specificatie per gemeente.

Pagina 2 van 6

De regionaal voorgestelde maatregelen op een rij, met de maximale regionale opbrengsten: Jeugdhulp:

1. Van vindplaats naar Werkplaats: kortdurende jeugdhulp op de kinderopvang, school, consultatiebureau en huisartsenpraktijk: regionaal - € 900.000

2. In dialoog verwijzen naar effectieve jeugdhulp (meer eenheid tussen de verwijzers in de verwijzingen) en waar nodig afschalen (middels bekostigingsprikkels): regionaal - € 1.458.246

Verblijf Jeugd:

3. Uitvoeringsagenda verblijf: meer gezinshuizen en pleegzorg: regionaal – € 491.000

4. Gezamenlijke bekostiging van en toegang tot verblijf (via onafhankelijke commissie): regionaal - € 812.000

Huishoudelijke hulp:

5. Versoberen levering en scherpere toegang: regionaal - € 1.632.659

6. Normenkader van HHM toepassen: de indicaties scherper stellen: regionaal – € 813.041

7. Algemene voorziening thuisondersteuning: taken als een boodschappenservice, maaltijdverzorging, wassen/strijken en glazenwassen apart als algemene voorziening organiseren: regionaal - € 957.390

Dagbesteding en begeleiding:

8. Eenvoudige zorg bij complexe situaties: 1 regisseur/zorgaanbieder bij multiprobleem situaties: regionaal - € 625.000

9. Toegang aanscherpen: de indicaties scherper stellen: regionaal - € 298.496 10. Algemene voorziening lichte begeleiding en dagbesteding: regionaal – € 1.402.478

11. Sturen op arbeid in plaats van zorg: mensen vanuit de arbeidsmatige dagbesteding aan een baan helpen: regionaal - € 300.000

Beschermd wonen:

12. Heronderzoek wachtlijst en bestaande cliënten: voor welke mensen is de situatie en daarmee de passende indicatie ondertussen anders: + € 150.000 (de

maatregelen brengt kosten met zich mee voor onderzoek en herindiceren en levert niet per se een financieel effect op omdat het aantal te bekostigen

beschermd wonen plekken gelijk blijft. Het doel is het verkorten van de wachtlijst beschermd wonen)

13. Gezamenlijke bekostiging van en toegang tot beschermd wonen: regionaal – € 400.000

Wmo-vervoer:

14. Verhogen eigen bijdrage: regionaal - € 314.263

Pagina 3 van 6

Kostenbeheersing:

15. Grip op de uitgaven: regionale data beschikbaar voor gemeentelijke datawarehouses en data omzetten naar sturingsinformatie: geen directe besparingen 16. Versterken kostenbewustzijn bij consulenten, aanbieders en inwoners: besparing nog niet bekend

Ad 3. Kennis te nemen van het document ‘Samenhang lokale en regionale maatregelen besparingen sociaal domein’.

Maatregelen voor besparingen zijn of worden zowel lokaal als regionaal ontwikkeld.

Uiteindelijk is het streven dat het totaal aan maatregelen een samenhangend geheel is. Hierbij versterken maatregelen elkaar, worden kansen in het gehele sociaal

domein benut, en wordt gebruik gemaakt van de kansen en mogelijkheden die zowel het lokale als het regionale niveau bieden.

Om de samenhang tussen de lokale voorgestelde en regionale maatregelen

inzichtelijk te maken, zijn in bijlage ‘Samenhang lokale en regionale maatregelen

besparingen sociaal domein’ al deze maatregelen per thema gegroepeerd en is een toelichting gegeven waar eventuele overlap tussen de maatregelen zit.

Op basis van deze analyse van de samenhang, volgen de volgende adviezen met bijbehorende argumentatie voor een zienswijze op de regionale verkenning

Ad 4. In te stemmen met de zienswijze regionale verkenning naar een financieel gezond sociaal domein, zoals verwoord in de conceptbrief, en deze brief in te brengen bij regio Gooi en Vechtstreek. Zie voor een inhoudelijke zienswijze bijgaand conceptbrief. Vastgesteld wettelijk- en beleidskader 

Wet maatschappelijke ondersteuning 2015;



Jeugdwet;



Participatiewet

Relatie BEL-gemeenten en BEL Combinatie

Het raadsvoorstel is aangeboden aan de drie gemeentenraden.

Pagina 4 van 6

Kanttekeningen

Het alternatief is om niet in te stemmen met dit voorstel. Daarmee worden deze maatregelen die besparingen en op onderdelen ook een kwalitatieve verbetering inhouden, voor Laren niet verder uitgewerkt. Financiën

In 2020 zijn op het niveau van de HBEL-gemeenten voorstellen gedaan om te komen tot

meer grip op de financiën Jeugd en Wmo. De regionale verkenning overlapt een deel van

de lokale inzet op financiële beheersbaarheid. Daar waar de lokale inspanning in HBEL is

voorzien van een gedetailleerde onderbouwing van investeringen en opbrengsten worden de gevraagde investeringen en bezuinigen in regioverband op regioniveau getoond.

Het totaal aan geprognosticeerde besparingen loopt op in 2024 tot ruim 10 miljoen. Een deel van de activiteiten die moeten leiden tot de regionale besparingen wordt al lokaal

ingezet. Daarbij is het regionale voorstel om de geprognosticeerde opbrengsten te halen aan de voorkant behoorlijke investeringen te laten plaatvinden. Het netto resultaat van

alle inspanningen en investeringen moet dan leiden tot de besparing van 10 miljoen in 2024. Omdat niet geheel duidelijk is op welke wijze de lokale en regionale activiteiten elkaar overlappen, versterken en of tegenwerken kan op dit moment nog geen harde financiële uitspraak worden gedaan over de financiële doorwerking van de regionale

besparingen in de begroting van de gemeente Laren. We staan aan het begin van het proces. Daarom is nog niet alle cijfermatige verwerking concreet. Het college heeft

vertrouwen in het realiseren van de bezuinigingstaakstelling uit de begroting en blijft daar ook op sturen.

Begrotingswijziging nodig? Nee.

Uitvoering

De zienswijze valt niet binnen een formele procedure. Het document wordt u nu voor een zienswijze voorgelegd, omdat (onderdelen van) de voorgestelde maatregelen bij

daadwerkelijke uitwerking uw kaderstellende taak en budgettaire bevoegdheden raken. Daar waar maatregelen de taak of bevoegdheden van de raad raken, zal een uitwerking volgen in de vorm van een raadsvoorstel, al dan niet voor een regionale begrotingswijziging.

De regionale verkenning met maatregelen is een samenwerking tussen meerdere

gemeenten. Voor eventuele uitwerking van maatregelen is het belangrijk om inzicht te krijgen in het draagvlak onder gemeenten voor de diverse maatregelen, waar de

behoeften van gemeenten liggen en of alle gemeenten bij alle maatregelen willen

deelnemen. Met deze informatie kunnen in het vervolgtraject (raads-) voorstellen en financiële berekeningen zo passend mogelijk opgesteld worden.

Pagina 5 van 6

De zienswijze wordt ingebracht in het portefeuillehouders overleg Sociaal Domein in de

Regio. Op basis van de verzamelde zienswijzen, wordt per maatregel bezien of deze wel of niet wordt uitgewerkt. Een deel van de maatregelen betreft uitvoering van bestaande

taken binnen bestaand budgetten. Deze zullen niet terugkomen voor besluitvorming bij

de raden. Daar waar het gaat over nieuwe taken of extra benodigde middelen, zal in het

vervolgproces een voorstel aan de raden worden voorgelegd. Voor welke maatregelen dit

geldt, is afhankelijk van de concrete uitwerking per maatregel. Dit is nu nog niet bekend. Communicatie

Communicatie vindt regionaal plaats. Bijlagen     

Concept raadsbesluit;

Bijlage 1. Een toekomstbestendig sociaal domein: lokale maatregelen;

Bijlage 2. Regionale verkenning ‘Naar een financieel gezond sociaal domein’;

Bijlage 3. Samenhang lokale en regionale maatregelen besparingen sociaal domein; Bijlage 4. Conceptbrief zienswijze, te versturen aan Regio Gooi en Vechtstreek.

Steller

M. Roza(mroza). Registratiedatum 3 februari 2021.

Burgemeester en wethouders van Laren,

S. van Waveren

drs. N. Mol

secretaris

burgemeester

Pagina 6 van 6