Voorstel Raad 17060

Onderwerp

Vaststellen ontwerp Omgevingsvisie 1.0

Portefeuillehouder

Ankie van Tatenhove

Registratienummer

BR2100074

Datum Raad

30 september 2021

Gevraagde beslissing: De ontwerp Omgevingsvisie 1.0 inclusief Leefmilieueffectrapportage vast te stellen en vrij te geven voor zienswijzen gedurende een periode van zes weken via onze communicatiekanalen.

0. Samenvatting De Omgevingswet is de grootste wetswijziging sinds de invoering van de Grondwet. Maar liefst 26 wetten (en meer dan honderd Algemene Maatregelen van Bestuur en ministeriële regelingen) op het gebied van ruimte, wonen, milieu, natuur, water en infrastructuur worden erin samengevoegd. Er komt daarmee één integrale wet op het gebied van de fysieke leefomgeving die alle bestaande wetten op dat gebied vervangt. De inwerkingtreding van de Omgevingswet staat gepland op 1 juli 2022. Een Omgevingsvisie is een van de kerninstrumenten onder de Omgevingswet. De Omgevingsvisie is een integrale strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving. Elke gemeente moet uiterlijk in 2024 haar Omgevingsvisie hebben vastgesteld. De gemeentelijke Omgevingsvisie leent zich echter goed om in aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet al mee te experimenteren. Daarbij is de Omgevingsvisie – in tegenstelling tot de vroegere structuurvisie - een dynamisch document en ‘groeit’ en ontwikkelt mee met maatschappelijke ontwikkelingen. Op het moment dat de Omgevingsvisie 1.0 definitief is vastgesteld wordt de huidige Structuurvisie Lansingerland (2010) ingetrokken. Vanaf 2018 zijn we als gemeente bezig met het stapsgewijs opstellen van een Omgevingsvisie. We zijn begonnen met een pilot voor Bleiswijk.

Op 16 juli 2020 heeft uw gemeenteraad de “Nota uitgangspunten en koers, Omgevingsvisie gemeente Lansingerland” met breed draagvlak vastgesteld. De afgelopen periode is de vastgestelde nota opgewerkt richting een ontwerp Omgevingsvisie. Dit met gebruikmaking van het traject Toekomstperspectief en de input van de dialoogavonden. Het Toekomstperspectief Lansingerland is een intern proces om het fysieke en sociale domein verder op elkaar af te stemmen. Vanuit dit traject zijn inhoudelijke bouwstenen aangeleverd voor deze Omgevingsvisie 1.0. Ook is een Leefmilieueffectrapportage (LER) op gesteld. Daarin staan op hoog abstractieniveau de potentiële milieueffecten, zowel positief als negatief, genoemd die voortkomen uit de inhoudelijke koers zoals opgenomen in de Omgevingsvisie.

1. Aanleiding Op 1 juli 2022 treedt de Omgevingswet in werking. De Omgevingswet is de grootste wetswijziging sinds de invoering van de Grondwet. Maar liefst 26 wetten (en meer dan honderd Algemene Maatregelen van Bestuur en ministeriële regelingen) op het gebied van ruimte, wonen, milieu, natuur, water en

1

infrastructuur worden erin samengevoegd. Er komt daarmee één integrale wet op het gebied van de fysieke leefomgeving die alle bestaande wetten op dat gebied vervangt. Kortom, een gigantische omslag. De Omgevingswet staat voor een goede balans tussen het benutten en beschermen van de fysieke leefomgeving. Om dit te bereiken krijgt de gemeente een aantal nieuwe instrumenten, die met elkaar in de zogenaamde beleidscyclus in verband staan. Deze bestaat kort gezegd uit: beleidsbepaling (Omgevingsvisie), doorwerking (Omgevingsplan), uitvoering (vergunning, toezicht en handhaving) en evaluatie. De wet biedt daarnaast meer ruimte voor lokaal maatwerk. Ook beoogt de wet een betere en snellere besluitvorming. Met de invoering van de Omgevingswet staan wij aan het begin van een ingrijpende stelselwijziging van in totaal maar liefst tien jaar. De gemeente en ook uw gemeenteraad hebben de afgelopen jaren op verschillende manieren gewerkt aan het voorwerk van de Omgevingswet. Dit jaar staat in het teken van de verdere voorbereiding op de invoering van de Omgevingswet. Op basis van de 27 minimale acties van de VNG hebben wij vijf deelprojecten (ook wel sporen genoemd) gedefinieerd. Naast het overkoepelende spoor 0 (over ambities, strategie, aanpak, financiën en communicatie) gaat het om vijf sporen: 1. Omgevingsvisie, 2. Omgevingsplan, 3. Vergunningverlening, toezicht en handhaving, 4.

Digitaal Stelsel Omgevingswet en 5. Veranderopgave. De Omgevingsvisie is één van de kerninstrumenten onder de Omgevingswet en tevens het eerste instrument dat door de gemeente Lansingerland wordt opgeleverd. De Omgevingsvisie vervangt de huidige Structuurvisie Lansingerland (2010). Deze Omgevingsvisie is tot stand gekomen met gebruikmaking van het traject Toekomstperspectief en de input van de dialoogavonden. Het Toekomstperspectief Lansingerland is een intern proces om het fysieke en sociale domein verder op elkaar af te stemmen. Vanuit dit traject zijn inhoudelijke bouwstenen aangeleverd voor deze Omgevingsvisie 1.0, onder andere op het terrein van Wonen, Mobiliteit, Horti Science, Duurzaamheid en de Kwaliteit van de Leefomgeving. Ook vanuit de sociale opgaven is een bijdrage geleverd, denk hierbij aan de opgaven Ouderen Langer Thuis, Jeugd of Volwassenen in de Knel. Naast de Omgevingsvisie is er ook gewerkt aan een Leefmilieueffectrapportage (hierna: LER). In de LER staan op hoog abstractieniveau de potentiële milieueffecten, zowel positief als negatief, genoemd die voortkomen uit de inhoudelijke koers. De LER is als bijlage bij de Omgevingsvisie opgenomen. De gemeenteraad is bevoegd om de Omgevingsvisie inclusief de LER vast te stellen.

2. Maatschappelijk effect De Omgevingsvisie Lansingerland 1.0 is een langetermijnvisie voor de hele fysieke leefomgeving van Lansingerland. Daarmee geeft de Omgevingsvisie op een hoog abstractieniveau de inhoudelijke richting aan de gewenste duurzame ontwikkeling van de gemeente, met aandacht voor nieuwe ontwikkelingen en behoud en beheer van bestaande omgevingskwaliteiten. De Omgevingsvisie helpt ons bij het richtinggevend koers bepalen ten aanzien van maatschappelijke ontwikkelingen en daarbij het bewaken van de balans tussen een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Op het moment dat de Omgevingsvisie 1.0 definitief is vastgesteld wordt de huidige Structuurvisie Lansingerland (2010) ingetrokken.

2

3. Argumenten 1. De Omgevingsvisie heeft als doel om voor Lansingerland te sturen op een aantrekkelijke en toekomstbestendige leefomgeving. De huidige Structuurvisie dateert uit 2010 en is toe aan actualisatie. De komst van de Omgevingswet en daarmee de Omgevingsvisie als integraal kerninstrument geeft ons de mogelijkheid om onze visie voor de fysieke leefomgeving te actualiseren. In de Omgevingsvisie zijn ambities en doelen opgenomen die de richtinggevende koers voor de komende jaren inzet. Met deze richtinggevende koers houden we regie en spelen we in op maatschappelijke opgaven zoals woningbouw, klimaat- en energieopgaven en andere vormen van werkgebieden en mobiliteitsvraagstukken. 2.

De Omgevingsvisie fungeert als inhoudelijk vertrekpunt en kapstok voor andere beleidsinstrumenten. De Omgevingsvisie is het eerste instrument dat de gemeente ter voorbereiding op de invoering van de Omgevingswet vaststelt. Op een hoog abstractieniveau bepaalt de visie de koers van de gemeente. In de visie worden de ambities en doelen vastgelegd. Om deze ambities en doelen ook daadwerkelijk tot uitvoering te brengen en/of te laten komen moet er beleidsdoorwerking plaats vinden. In onder andere het Omgevingsplan (met regels voor de fysieke leefomgeving) en eventueel in gebiedsgerichte of thematische Omgevingsprogramma’s (niet verplicht, maar met concrete acties om uitvoering te geven aan de visie).

3.

De wetgever stelt ons verplicht om een integrale Omgevingsvisie voor de gehele fysiek leefomgeving te hebben vastgesteld. De Omgevingsvisie is één van de kerninstrumenten onder de Omgevingswet en vervangt de huidige Structuurvisie. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet – voorlopig gepland op 1 juli 2022 – is de gemeente verplicht om uiterlijk in 2024 een vastgestelde Omgevingsvisie te hebben. De Omgevingsvisie zoals de Omgevingswet het instrument beoogt is een dynamisch instrument dat meegroeit en ontwikkelt met veranderende maatschappelijke opgaven. Het nu vaststellen van de 1.0 versie van de Omgevingsvisie biedt ons de gelegenheid om de nieuwe manier van werken meer eigen te maken. Vanaf vaststelling van de Omgevingsvisie 1.0 zullen wij dit document periodiek actualiseren en krijgen alle beleidsvelden van de fysieke leefomgeving hier een plek. Hoe wij dit voor ons zien, hebben wij toegelicht in de twee beeldvormende avonden over de invoering van de Omgevingswet op 2 en 22 juni 2021. Voor de volledigheid staat hierbij nogmaals de schematische weergave van de werking van dit kerninstrument.

3

4. Kanttekeningen 1. Enkele beleidsonderwerpen zijn nog niet opgenomen Het kernmerk van een dynamisch instrument is dat het altijd in ontwikkeling is. Ook bij de 1.0 versie van de Omgevingsvisie is dit het geval. Dit betekent dat een aantal beleidsterreinen slechts op hoofdlijn en summier is opgenomen. Het is een zoektocht geweest om de juiste balans te vinden in het abstractieniveau en te komen tot een volledige Omgevingsvisie. Ook na vaststelling van de 1.0 versie blijven we onze inhoudelijke koers verder door ontwikkelen. Ook dan doen we dit in samenwerking met onze ketenpartners, maatschappelijke instellingen en samenleving. 2. De Omgevingsvisie heeft geen financiële paragraaf De Omgevingsvisie geeft inhoudelijk richting aan de ontwikkeling van Lansingerland in de komende jaren. De uitvoering zal plaatsvinden door bewoners, bedrijven en instellingen en de gemeente zelf. De financiële consequenties hangen af van de verdere uitwerking en kunnen in dit stadium nog niet inzichtelijk worden gemaakt. Voor wat betreft de financiële gevolgen voor de gemeente geldt dat deze via de gebruikelijke P&C-documenten worden voorgelegd.

4

5. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel De kosten voor het opstellen van de Omgevingsvisie 1.0 inclusief Leefmilieueffectrapportage hebben wij begroot in onze projectbegroting. De kosten komen ten laste van de Reserve actieplan Omgevingswet (fcl 8822000/ 6822540). 6. Juridische aspecten Uw gemeenteraad is op grond van artikel 3.1, lid 1 van de Omgevingswet bevoegd de Omgevingsvisie vast te stellen. De Omgevingswet treedt pas na vaststelling van de Omgevingsvisie in werking (juli 2022). De Omgevingsvisie Lansingerland 1.0 heeft daarom onder de huidige Wet ruimtelijke ordening (Wro) de status van een structuurvisie (artikel 2.1 Wro), maar is geheel opgesteld vanuit het gedachtegoed onder de nieuwe Omgevingswet. Na inwerkingtreding van de Omgevingswet krijgt de Omgevingsvisie Lansingerland 1.0 de status van Omgevingsvisie. Dit is op grond van een gelijkstellingbepaling in de Omgevingswet. De Wro geeft geen procedurele eisen voor een structuurvisie. De Inspraakverordening is wel van toepassing, omdat er sprake is van het vaststellen van gemeentelijk beleid. De Inspraakverordening verklaart Afdeling 3.4 Awb van toepassing op de procedure omtrent het vaststellen van het gemeentelijk beleid. 7. Duurzaamheid Duurzaamheid vormt een van de beleidsonderwerpen in de Omgevingsvisie. 8. Extern draagvlak / burgerparticipatie Burgerparticipatie is belangrijk onder de Omgevingswet.

De wet stelt dat de gemeente als bevoegd gezag participatie toepast bij het opstellen van een Omgevingsvisie. Hieronder volgt een opsomming welke activiteiten wij ondernomen hebben voor burgerparticipatie in opmaat naar voorliggend document. Wij hebben in de hele aanloop perspectieven en toekomstbeelden opgehaald bij gebruikers en gewerkt aan commitment voor de langetermijnvisie en de keuzes die worden gemaakt. 



Gedurende het proces van totstandkoming van de Omgevingsvisie 1.0 is met diverse partijen afstemming gezocht. Zo zijn de ketenpartners, denk aan de Veiligheidsregio, GGD, buurgemeenten, provincie Zuid-Holland, Staatsbosbeheer en Stedin, betrokken. Onze ketenpartners hebben belangrijke aandachtpunten meegegeven. Daarnaast zijn de georganiseerde belangenorganisaties in twee termijnen betrokken bij het opstellen van de Omgevingsvisie. In eerste termijn bij het formuleren van aandachtspunten en in tweede termijn ter verificatie van de conceptversie. Bij het opstellen van de Nota Uitganspunten Koers is bij circa 1000 inwoners per thema opgehaald wat mensen belangrijk vinden.

Met het in ontwerp vaststellen en terinzagelegging van de Omgevingsvisie ontstaat er nog een mogelijkheid voor eenieder om een zienswijze in te dienen en op die manier een reactie kenbaar te maken. Bij het door ontwikkelen van de Omgevingsvisie naar een 2.0 versie en/of thematische actualisatie zal uiteraard wederom participatie van de samenleving plaatsvinden.

5

9. Verdere procedure Ter inzage legging Op grond van de Inspraakverordening wordt iedereen in de gelegenheid gesteld om gedurende een periode van 6 weken een reactie te geven op de ontwerp Omgevingsvisie Lansingerland inclusief Leefmilieueffectrapportage. Via diverse communicatiekanalen, waaronder de Staatscourant en de gemeentelijke website, wordt de aandacht gevestigd op de mogelijkheid om te kunnen reageren. Reageren kan schriftelijk en mondeling. Na verwerking van de reacties wordt de Omgevingsvisie Lansingerland voor vaststelling aan uw raad aangeboden. Dat is naar verwachting in februari 2022. Eerste van reeks inhoudelijke raadsbesluiten Zoals gezegd, de (invoering van de) Omgevingswet betreft een grondige omslag, ook voor uw gemeenteraad. De wet verandert de relatie tussen inwoners en de overheid. Het ‘nee, tenzij’ verandert in ‘ja, mits’. De rol van uw gemeenteraad verandert ook. Dit jaar gaan wij graag verder met uw gemeenteraad in gesprek over de keuzes die te maken hebben met de Omgevingswet. In het raadsbesluit invoering Omgevingswet van 3 juni 2021 (BR2100033) informeerden wij u over onderstaand overzicht van de raadsvoorstellen die wij voornemens zijn in 2021 aan uw gemeenteraad voor te leggen. De voorliggende ontwerp Omgevingsvisie is de eerste van deze reeks raadsvoorstellen.

In de komende periode passen wij zo nodig onze planning aan op de inwerkingtredingsdatum van 1 juli 2022. Wij hebben u hierover geïnformeerd op 1 juni 2021 met onze brief ‘Inwerkingtreding Omgevingswet verplaatst naar 1 juli 2022’ (U21.03459).

Onderwerp*

1.

Ontwerp Omgevingsvisie en

Beeldvorming

Commissie

Raads-vergadering

(raadsbreed)

Ruimte/AB

8 september

14/15 september

30 september

9/10 november

25 november

2 of 22 juni

9/10 november

25 november

2 of 22 juni

9/10 november

25 november

2 of 22 juni

9/10 november

25 november

2 of 22 juni

9/10 november

25 november

Bijzonderheden

LER (besluit terinzagelegging) 2.

Instelling Commissie

Nu Erfgoed- en welstandscommissie

Ruimtelijke Kwaliteit 3.

Delegatie raad aan B&W delen omgevingsplan

4.

(Burger)participatiebeleid en – verordening

5.

Besluit over bindend adviesrecht buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (opa’s)

6.

Plan van aanpak transitiefase omgevingsplan inclusief versie 1.0

6

7.

Verordening

7/8 december

23 december

nadeelcompensatie 8.

Herziening Legesverordening

8 december

23 december

9.

Verordening kwaliteit VTH

7/8 december

23 december

10.

Besluit taken DCMR

7/8 december

23 december

11.

Handhavingsbeleid en

7/8 december

23 december

Februari 2022

Februari 2022

uitvoeringsprogramma inclusief Wet kwaliteitsborging bouwen (Wkb) 12.

Bespreken reactienota/

Januari 2022

vaststellen omgevingsvisie 1.0

- Exacte vergaderdata in 2022 zijn nog niet bekend - Laatste raadvergadering in huidige samenstelling voor verkiezingen

*Vanaf 2022 verwachten wij diverse juridisch-technische wijzigingen vanwege de Omgevingswet. Deze leggen wij dan aan uw raad ter besluitvorming voor. Het gaat om bijvoorbeeld het herzien van het Delegatiebesluit Lansingerland 2013, herzien van de Coördinatieverordening Wro 2011, intrekken besluit Verklaring Van Geen Bedenkingen.

Bijlagen

Ontwerp Omgevingsvisie 1.0 (T21.05411) inclusief Leefmilieueffectrapportage (T21.05413)

7

Datum Raad Registratienummer

30 september 2021 BR

Onderwerp

Invoering Omgevingswet

De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten de Omgevingsvisie heeft als doel om voor Lansingerland te sturen op een aantrekkelijke en toekomstbestendige leefomgeving; de Omgevingsvisie fungeert als inhoudelijk vertrekpunt en kapstok voor andere beleidsinstrumenten; de wetgever stelt ons verplicht om een integrale Omgevingsvisie voor de gehele fysiek leefomgeving te hebben vastgesteld. Rekening te houden met de inwerkingtreding van de Omgevingswet; Wet ruimtelijke ordening (Wro).

Besluit(en) De ontwerp Omgevingsvisie 1.0 inclusief Leefmilieueffectrapportage vast te stellen en vrij te geven voor zienswijzen gedurende een periode van zes weken via onze communicatiekanalen. Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 30 september 2021, de griffier,

drs. Marijke Walhout

8