Voorstel Raad 16792

Onderwerp

Vaststellen Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025

Portefeuillehouder Registratienummer Datum Raad

Ankie van Tatenhove BR2100046 15 juli 2021

Gevraagde beslissing: 1. Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888) vast te stellen en daarmee te concluderen dat er ruimte is voor twee basisscholen met denominatie Algemeen Bijzonder Onderwijs. 2. Het Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 ter definitieve beoordeling voor te leggen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (Minister van OCW) over het stichten van twee nieuwe basisscholen met denominatie Algemeen Bijzonder Onderwijs in Lansingerland.

0. Samenvatting De schoolbesturen Stichting Tree of Infinity (hierna: STI) en Stichting Onderwijs (hierna: SO) hebben beide bij ons een verzoek ingediend om een nieuwe school in het Algemeen Bijzonder Onderwijs (ABO) op te nemen in het Plan van Scholen. We stellen uw raad voor het Plan van Scholen basisonderwijs 2022-2025 vast te stellen en ter goedkeuring voor te leggen aan de Minister van OCW omdat de aanvragen van STI en SO voldoen aan alle voorwaarden. Daarnaast stelt de huidige wetgeving dat de gemeenteraad het Plan van Scholen vóór 1 augustus 2021 vaststelt. Als laatste stap van deze wettelijke procedure wordt het Plan van Scholen ter goedkeuring voorgelegd aan de Minister van OCW. 1. Aanleiding/ context met tijdlijn De besturen van STI en SO hebben bij uw raad op basis van de “oude” wetgeving het verzoek ingediend om een nieuwe school voor ABO, met als voedingsgebied Lansingerland, op te nemen in het Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (hierna: Plan van Scholen). Vanaf 1 juni 2021 verandert de wetgeving in de regeling ‘Meer Ruimte voor Nieuwe Scholen’. Deze nieuwe regeling is dus nog niet van toepassing op de verzoeken op het Plan van Scholen in dit voorstel. In bijlage 2 (U21.03053) staat het verschil tussen de aanvraagprocedure via het Plan van Scholen en via de wet MRvNS uitgelegd.

De Wet op het primair onderwijs (Wpo) kent een procedure voor het oprichten en de rijksbekostiging van een nieuwe openbare of bijzondere basisschool. Rijksbekostiging van een nieuwe basisschool met een eigen BRIN-nummer (het registratienummer dat door het Nederlandse Ministerie van OCW aan een school wordt uitgegeven) kan alleen als de school is opgenomen in een door de gemeente vastgesteld Plan van Scholen. Een Plan van Scholen bestrijkt drie achtereenvolgende schooljaren, volgend op het jaar van vaststelling. Het betreft voor dit Plan van Scholen de schooljaren 2022-2023, 2023-2024 en 2024-

1

2025. Dit plan vermeldt welke scholen in de planperiode wel of niet voor eerste bekostiging in aanmerking komen. Het schooljaar waarvoor de start van de rijksbekostiging van de nieuwe school gewenst is, dient in het plan te worden aangegeven. De deadline voor het vaststellen van het plan is 1 augustus 2021. Daarom vragen wij u het plan in uw raadsvergadering van 15 juli 2021 vast te stellen. Na vaststelling gaat het plan naar de Minister van OCW ter beoordeling. De Minister besluit vóór 1 januari 2022 over het al dan niet toekennen van de rijksbekostiging.

2. Maatschappelijk effect Ouders en kinderen in Lansingerland hebben meer keuze om een school te kiezen die het beste bij het kind past. De twee nieuwe ABO scholen in Lansingerland zijn een tweetalige Montessorischool van Stichting Tree of Infinity en een Integraal Kind Centrum van Stichting Onderwijs. Deze scholen zorgen voor de verbreding van het aanbod van onderwijsconcepten. 3. Argumenten 1.1. De aanvragen van de besturen van Stichting Tree of Infinity en Stichting Onderwijs voldoen aan de voorwaarden. Het is de wettelijke taak van de gemeente, op grond van de Wet op primair onderwijs (Wpo), om de aanvragen van de schoolbesturen te toetsen aan de hand van de volgende voorwaarden: a. De basisgeneratie; b. Het deelnamepercentage; c. Het belangstellingspercentage; d. Leerlingen binnen het voedingsgebied die onderwijs van dezelfde richting bezoeken buiten het voedingsgebied; e. De stichtingsnorm. In bijlage 1, Overwegingenkader Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888), worden de voorwaarden uitgebreid toegelicht. Het is de rol van de gemeente om te toetsen of de aanvragen voldoen aan de gestelde voorwaarden. De wet biedt geen mogelijkheden om hiervan af te wijken. De aanvragen van de twee schoolbesturen voldoen aan bovengenoemde voorwaarden.

Conform de berekening van Pronexus (onderwijsloket die de leerlingenprognoses opstelt) halen twee scholen op algemeen bijzondere grondslag naar verwachting de stichtingsnorm binnen 5 jaar en houden dit minstens 15 jaar vast. In de gemeente Lansingerland is geen andere school van dezelfde denominatie aanwezig. Dit betekent dat de verzoekende schoolbesturen de aanvraag dienen te onderbouwen met een prognose op basis van het belangstellingspercentage van een vergelijkbare gemeente. STI en SO hebben gebruik gemaakt van referentiegemeente Gooise Meren (zie bijlage 1, Overwegingenkader Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888)).

2

1.2. Volgens huidige wetgeving stelt uw gemeenteraad het Plan van Scholen vóór 1 augustus 2021 vast. De besturen van Stichting Tree of Infinity en Stichting Onderwijs hebben bij uw raad het verzoek ingediend om een nieuwe school voor Algemeen Bijzonder Onderwijs, met als voedingsgebied Lansingerland, op te nemen in het Plan van Scholen voor het bekostigingsjaar 2022. 1.3 Vesting van twee scholen in het ABO is in lijn met gemeentelijk beleid zoals vastgelegd in de visienota onderwijs “met het oog op de toekomst” (hierna: de visienota, T17.01857). In de visienota (zie bijlage 3) is onder hoofdstuk 4.4 opgenomen dat we streven naar een breder aanbod van schoolconcepten in het PO in Lansingerland. Er is maar beperkt aanbod in onderwijsconcepten binnen het PO in de gemeente. Dit terwijl hier weldegelijk vraag naar is. Het voorliggende verzoek gaat over twee nieuwe scholen op algemeen bijzondere grondslag die gesticht worden in de gemeente Lansingerland. Het tweetalig Montessori Onderwijs van Stichting Tree of Infinity heeft ten doel het (vorm)geven van algemeen bijzonder onderwijs volgens de Montessori richtlijnen aan kinderen tussen de vier en dertien jaar.

Het Integraal Kind Centrum nieuwe stijl van Stichting Onderwijs richt zich op toekomstgericht onderwijs voor kinderen van nul tot dertien jaar waarbij de nadruk ligt op het ontwikkelen van talenten en het geven van projectonderwijs. Beide schoolconcepten zijn nu nog niet aanwezig in Lansingerland en zijn daarmee een verrijking van het onderwijslandschap. 2.1. Het Plan van Scholen ter goedkeuring voorleggen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen is onderdeel van de wettelijke procedure. Het verzoek om te worden opgenomen in het Plan van Scholen wordt ingediend bij de gemeenteraad van de gemeente waar het schoolbestuur de school wil stichten. De gemeenteraad stelt het Plan van Scholen vast en stuurt het ter beoordeling naar de minister.

4. Kanttekeningen 1.1. De keuze voor een referentiegemeente heeft invloed op het voldoen aan de voorwaarden. SO en STI kozen om gebruik te maken van referentiegemeente Gooise Meren. De leerlingenprognose voor Gooise Meren kan verschillen van anderen gemeenten die vergelijkbaar zijn met Lansingerland. De Schoolbesturen dragen echter de referentiegemeente aan en de gemeente toets of de referentiegemeente voldoet aan de wettelijk eisen hiervoor. In het geval van de verzoekende schoolbesturen, voldoet de referentiegemeente Gooise Meren omdat onder andere de leerlingendichtheid, de mate van stedelijkheid, aantal 4 tot en met 11 jarigen en het aantal inwoners dichtbij elkaar liggen (zie bijlage 2, Overwegingenkader Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888)). Er zijn geen juridische gronden om hier niet mee akkoord te gaan. 5. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel De scholen vragen rijksbekostiging aan vanaf schooljaar 2022. Een nieuwe school heeft recht op een startbekostiging van het rijk, voor de periode voorafgaand aan de start. Daarnaast begint de reguliere rijksbekostiging (lumpsum) vanaf 1 augustus van het 1e jaar van de start van de school, in dit geval dus 1 augustus 2022. Dit vraagt geen gemeentelijke bijdrage.

3

Na vaststelling van het Plan van Scholen door de gemeenteraad en goedkeuring van OCW, is de gemeente vanaf 1 augustus 2022 wettelijk verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting. Concreet betekent dit dat de kosten voor nieuwe schoolgebouwen, uitbreidingen van bestaande gebouwen en het huren van tijdelijke huisvesting voor rekening komen van de gemeente. Daarnaast is de gemeente verantwoordelijk voor de eerste inrichting (onderwijsleerpakket en meubilair). Bij het stichten van de genoemde nieuwe scholen zetten wij de bestaande voorraad schoolgebouwen zo optimaal mogelijk in. De ruimtebehoefte in bruto vloeroppervlakte (hierna: m² bvo) van een basisschool is opgebouwd uit een basisruimtebehoefte en een toeslag in verband met de gewichtensom. De basisruimtebehoefte wordt berekend met de formule: 200 + 5,03 * L (Aantal leerlingen dat op 1 oktober voorafgaande aan elk jaar waarop de prognose betrekking heeft op de school zijn ingeschreven). Daarnaast wordt de toeslag berekend met de formule: 1,40 * G (gewichtensom). In de ‘Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Lansingerland 2020’ staan de

volgende bedragen opgenomen als vergoeding voor eerste inrichting bij een basisschool: Startbedrag, incl. 200 m² bvo Voor elke volgende m² bvo

€ 41.155,84 € 143,98

Het is op dit moment nog niet duidelijk welke exacte kosten hier voor de gemeente mee gemoeid gaan omdat dit afhankelijk is van het aantal leerlingen dat gaat starten op de school en of er voldoende ruimte is in bestaande schoolgebouwen. We zetten erop in dat de scholen kunnen starten in bestaande schoolgebouwen. Eventuele investeringen voor (ver)bouw worden conform huidige afspraken (financiële verordening) aan de raad voorgelegd. Uitgaande van een startaantal ca. 30-50 leerlingen per school betekent dit een totaalbedrag tussen de € 63.000,- en € 77.000,- aan eerste inrichting per school. Voor twee scholen gaat dit om een bedrag tussen de € 126.000,- en € 154.000,- waarvan een aanzienlijk deel kan aangemerkt als incidentele kosten. We werken dit nader uit en nemen de kosten waar mogelijk mee in de begroting 2022, dit ‘plan van de scholen’ is nog niet verwerkt in de Kaderbrief 2022. Ook hierbij merken wij op dat dit wettelijke procedures zijn waarbij de gemeente alleen toets op het voldoen aan de voorwaarden. Wij hebben geen beleidsvrijheid om de vestiging van een nieuwe school op financiële gronden af te wijzen.

6. Juridische aspecten Wet op primair onderwijs (Wpo) Artikel 74, lid 2 Wpo De gemeenteraad stelt het Plan van Scholen voor 1 augustus in het jaar van aanvragen vast. Het plan bestrijkt drie schooljaren volgend op het jaar van vaststelling. Het plan vermeldt in elk geval welke scholen bij de aanvang van het eerste schooljaar van de planperiode voor bekostiging in

4

aanmerking komen en de reden waarom de overige scholen daarvoor niet in aanmerking komen. Het plan vermeldt verder van elke school de plaats van vestiging en de te verwachten omvang. Artikel 75, Wpo Om een school te kunnen stichten en opgenomen te worden in het Plan van Scholen, moet een school voldoen aan een aantal voorwaarden. Zie bijlage 1 voor een uitgebreide toelichting op deze voorwaarden. Onderwijshuisvesting De gemeente heeft op grond van de onderwijswetgeving een zorgplicht voor de huisvesting van scholen voor het basis-, (voortgezet) speciaal en voortgezet onderwijs. Deze zorgplicht is nader uitgewerkt in de ‘Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Lansingerland 2020’. Deze regeling bevat de regels voor de schoolbesturen en het gemeentebestuur op het terrein van de onderwijshuisvesting.

7. Duurzaamheid Schoolgebouwen zijn duurzaam en dragen bij aan een goed leefmilieu. Om ook gedegen met de financiële middelen voor onderwijshuisvesting om te gaan, zetten wij bij het stichten van de genoemde nieuwe scholen de bestaande voorraad schoolgebouwen zo optimaal mogelijk in. 8. Extern draagvlak / burgerparticipatie Met zowel STI en SO heeft een uitgebreide kennismaking plaatsgevonden. Daarnaast zijn in de aanloop tot de aanvraag meerdere gesprekken gevoerd met de verzoekende schoolbesturen. De huidige schoolbesturen in de gemeente Lansingerland zijn op de hoogte gebracht van de ingediende aanvragen voor het stichten van een nieuwe school.

9. Verdere procedure Wij vragen u op 15 juli het Plan van Scholen vast te stellen. Uiterlijk twee weken na vaststelling van dit plan (29 juli 2021) versturen wij het Plan van Scholen ter beoordeling aan de Minister van OCW. Daarnaast informeren wij voor 29 juli 2021 de verzoekende schoolbesturen over de vaststelling van het Plan van Scholen door uw gemeenteraad. De Minister van OCW beslist vóór 1 januari 2022 over de goedkeuring van het plan. Vanaf 1 augustus 2022 start de bekostiging van scholen die in Plan van Scholen zijn opgenomen. Bijlagen 1. Overwegingenkader Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888) 2. Onderscheid processen en wetten bij het stichten van nieuwe basisscholen (U21.03053) 3. Visienota onderwijs “met het oog op de toekomst (T17.01857)

5

Datum Raad Registratienummer

15 juli 2021 BR2100046

Onderwerp

Vaststellen Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025

De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten 1.1. De aanvragen van de besturen van Stichting Tree of Infinity en Stichting Onderwijs voldoen aan de voorwaarden; 1.2. Volgens huidige wetgeving stelt uw gemeenteraad het Plan van Scholen vóór 1 augustus 2021 vast; 1.3. Vesting van twee scholen in het ABO is in lijn met gemeentelijk beleid zoals vastgelegd in de visienota onderwijs “met het oog op de toekomst”; 2.1. Het Plan van Scholen ter goedkeuring voorleggen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen is onderdeel van de wettelijke procedure. Rekening te houden met Wet op primair onderwijs (Wpo) Artikel 74, lid 2 Wpo De gemeenteraad stelt het Plan van Scholen voor 1 augustus in het jaar van aanvragen vast. Het plan bestrijkt drie schooljaren volgend op het jaar van vaststelling. Het plan vermeldt in elk geval welke scholen bij de aanvang van het eerste schooljaar van de planperiode voor bekostiging in aanmerking komen en de reden waarom de overige scholen daarvoor niet in aanmerking komen. Het plan vermeldt verder van elke school de plaats van vestiging en de te verwachten omvang. Artikel 75, Wpo Om een school te kunnen stichten en opgenomen te worden in het Plan van Scholen, moet een school voldoen aan een aantal voorwaarden. Zie bijlage 1 voor een uitgebreide toelichting op deze voorwaarden.

Onderwijshuisvesting De gemeente heeft op grond van de onderwijswetgeving een zorgplicht voor de huisvesting van scholen voor het basis-, (voortgezet) speciaal en voortgezet onderwijs. Deze zorgplicht is nader uitgewerkt in de ‘Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Lansingerland 2020’. Deze regeling bevat de regels voor de schoolbesturen en het gemeentebestuur op het terrein van de onderwijshuisvesting.

6

Besluit(en) 1. Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 (T21.03888) vast te stellen en daarmee te concluderen dat er ruimte is voor twee basisscholen met denominatie Algemeen Bijzonder Onderwijs. 2. Het Plan van Scholen Basisonderwijs 2022-2025 ter definitieve beoordeling voor te leggen aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (Minister van OCW) over het stichten van twee nieuwe basisscholen met denominatie Algemeen Bijzonder Onderwijs in Lansingerland.

Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 15 juli 2021,

de griffier,

drs. Marijke Walhout

7