Voorstel Raad 16486

Onderwerp

Deelname Stichting Ferm

Portefeuillehouder

Pieter van de Stadt

Registratienummer

BR2100016

Datum Raad

25 maart 2021

Gevraagde beslissing: Wensen/bedenkingen, ten aanzien van deelname aan en ondersteuning van de VRR aan de publieke private Stichting FERM voor de komende drie jaar (t/m 2023), te verwerken in briefnr. U21.01284 en aan de VRR te zenden. 0. Samenvatting Op 10 februari 2021 stemde het Algemeen Bestuur van de VRR in met de deelname aan en ondersteuning van de Stichting FERM (hierna te noemen FERM) voor de komende 3 jaar. Het doel van de FERM is het Rotterdamse haven- en industriecomplex weerbaarder te maken tegen digitale dreigingen en verstoringen. Gelet op artikel 31a, lid 2 van de Wet Gemeenschappelijke regelingen worden de raden van de deelnemende gemeenten in de gelegenheid gesteld om eventuele wensen en bedenkingen te maken. 1. Aanleiding/ context met tijdlijn Binnen de haven van Rotterdam zijn meer dan 700 organisaties actief in verschillende sectoren. Alle organisaties lopen kans op digitale verstoringen, waardoor er mogelijk systemen uitvallen of de werking niet meer gegarandeerd kan worden. De kwetsbaarheid en afhankelijk van het havencomplex werd pijnlijk zichtbaar tijdens de cyberaanval op APM Terminals/Maersk in 2017. Een cyberaanval heeft effect op de logistieke keten, de bedrijfsprocessen van de individuele organisaties en uiteindelijk op de Nederlandse economie. Uit het Cyber Security Beeld Nederland van het Ministerie van J&V blijkt dat de cyberdreiging toeneemt.

De Stichting FERM is opgericht met het doel het Rotterdamse haven en industrieelcomplex weerbaarder te maken tegen digitale dreigingen en verstoringen. FERM bestaat uit (veiligheids)partners (zoals VRR, politie en douane) en participanten (deelnemende bedrijven uit de haven). Kern van de samenwerking is informatie-uitwisseling en samenwerking, cyberweerbaarheidsscans, training, opleiding en cybercrisisoefeningen. FERM heeft een groot bereik, biedt diensten aan die de weerbaarheid versterken en gaat actief op zoek naar, en geeft duiding aan, relevante en specifieke dreigingsinformatie.

1

De VRR spant zich in om de weerbaarheid tegen digitale verstoringen met fysieke gevolgen in de maatschappij te verhogen. Door deel te nemen in de Stichting FERM neemt de VRR tenminste voor de komende 3 jaar, net als het Havenbedrijf Rotterdam, en de directeur van Datalinqs zitting in de Raad van Bestuur om de ontwikkelingen zo maximaal mogelijk te ondersteunen en de belangen van de omliggende gemeenten van het haven- en industrieelcomplex te borgen. Primair blijven de bedrijven zelf verantwoordelijk voor de cyberweerbaarheid en de organisaties die deelnemen aan FERM zijn nadrukkelijk niet verantwoordelijk voor de eventuele schade door cybercriminaliteit. Wel is FERM, door de aanwezigheid van expertise, diensten, kennis en informatie, het centrale knooppunt ten aanzien van digitale weerbaarheid in de haven. Partners verbinden zich voor een periode van drie jaar aan FERM. 2. Maatschappelijk effect Het voorkomen, en zonodig beperken, van de schade na een cyberaanval ter bescherming van de Nederlandse economie. 3. Argumenten 1.1.Betere samenwerking en informatiedeling verhoogt de digitale veiligheid Betere samenwerking en informatiedeling tussen veiligheidspartners en bedrijven in het havengebied is nodig om de digitale weerbaarheid te vergroten en op die manier cyberaanvallen zoveel als mogelijk te voorkomen of te beperken.

1.2.Stichting FERM verbindt partners FERM (staat voor stevig, standvastig en sterk) benadert digitale veiligheid vanuit een ketenbenadering waarbij zowel publieke organisaties (zoals VRR, politie en douane) als bedrijven (industriële bedrijven, loodswezen en maritieme dienstverleners) hun digitale veiligheid op orde hebben en elkaar daarbij helpen. Naast de financierende (veiligheids)partners bestaat het havencomplex uit circa 700 organisaties en publieke partijen. Alle organisaties uit de haven mogen deelnemen aan FERM. Bij toetreding neemt iedere participant een cyberweerbaarheidsscan af en treft zonodig maatregelen. Alle aangesloten organisaties bij FERM, die niet behoren tot de financierende partners, heten participanten. Van deze participanten wordt verwacht dat ze een actieve bijdrage leveren aan FERM, zoals het delen van dreigingen, incidenten en best-practices. 1.3 Deelname van de VRR aan FERM geeft een betere informatiepositie De bestrijding van digitale dreiging is lastig omdat goed zicht op de bron van het probleem en de veroorzaker vaak lange tijd onduidelijk blijft. Deelname van de VRR aan FERM zorgt ervoor dat de VRR zelf ook gebruik kan maken van de producten van FERM, zoals dreigingsinformatie.

2

4. Kanttekening 1.1 FERM voldoet niet aan de verwachtingen Verwachting is dat de VRR een veel betere informatiepositie krijgt t.o.v. digitale dreiging/cyberaanvallen. Mocht deze verwachting niet waargemaakt worden, dan is de aansluiting bij FERM na 3 jaar (na 2023) te beëindigen. 5. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel De financiële consequenties van deelname zijn reeds meegenomen in de meerjarenbegroting (2021-2023) van de VRR. Het gaat in totaal om een bedrag van € 25.000,- per jaar. Deelname aan FERM heeft geen gevolgen voor de inwonersbijdrage aan de VRR. 6. Juridische aspecten Gelet op artikel 31a van de Wet gemeenschappelijke regeling kan het Algemeen bestuur van de VRR tot de deelneming in Stichtingen besluiten indien de regeling in deze mogelijkheid voorziet en dat in het bijzonder aangewezen moet worden geacht voor de behartiging van het daarmee te dienen openbaar belang. Artikel 9, lid 2 onder h van de gemeenschappelijke regeling voorziet in deze mogelijkheid. Gelet op artikel 31a, lid 2 (Wet Gemeenschappelijke regeling) wordt het besluit niet genomen, dan nadat de raden van de deelnemende gemeenten een ontwerpbesluit is toegezonden en zij in de gelegenheid zijn gesteld hun wensen en bedenkingen ter kennisneming van het bestuur kenbaar te maken., 7. Duurzaamheid N.v.t. op dit voorstel 8.

Extern draagvlak / burgerparticipatie Het AB van de VRR stemde op 10 februari 2021 in met deelname aan en ondersteuning van de Stichting FERM voor de komende drie jaar (t/m 2023). 9. Verdere procedure Wensen/bedenkingen, ten aanzien van deelname aan en ondersteuning van de VRR aan de publieke private Stichting FERM voor de komende drie jaar (t/m 2023), te verwerken in briefnr. U21.01284 en aan de VRR te zenden. Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief VRR (i21.03421) 2. Bijlage, introductie FERM (i21.03422) 3. Conceptbrief reactie gemeenteraad (U21.01284)

3

Datum Raad Registratienummer

25 maart 2021 BR2100016

Onderwerp

Deelname Stichting Ferm

De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten - dat het havengebied Rotterdam kwetsbaar is op het gebied van digitale weerbaarheid; - dat een cyberaanval effect heeft op de logistieke keten, de bedrijfsprocessen van de individuele organisaties en uiteindelijk ook op de Nederlandse economie; - dat digitale verstoringen gaan leiden tot ongewenste langdurige fysieke effecten in de omgeving; - dat uit het Cyber Security Beeld Nederland van het Ministerie van J&V blijkt dat de cyberdreiging toeneemt; - dat betere samenwerking en informatiedeling tussen veiligheidspartners en bedrijven in het havengebied nodig is om de digitale weerbaarheid te vergroten; - dat de Stichting FERM is opgericht om (veiligheids)partners en bedrijven in het havengebied te verbinden; - dat de VRR, samen met het havenbedrijf voorstelt om deel te nemen aan de Stichting FERM voor tenminste de komende drie jaar; - dat de VRR de financiële consequenties hiervoor reeds meegenomen heeft in de meerjarenbegroting; - dat de VRR door deelname aan FERM een betere informatiepositie heeft en hiertoe gebruik kan maken van de producten van FERM, zoals dreigingsinformatie; - dat dit ook voor de gehele regio van grote waarde is; - dat wij graag op de hoogte blijven van de resultaten van de samenwerking binnen FERM.

Rekening te houden met - artikel 31a, lid 2 Wet gemeenschappelijke regelingen.

4

Besluit(en) Wensen/bedenkingen, ten aanzien van deelname aan en ondersteuning van de publieke private Stichting FERM voor de komende drie jaar (t/m 2023), te verwerken in briefnr. U21.01284 en aan de VRR te zenden. Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 25 maart 2021,

de griffier,

drs. Marijke Walhout

5