[T26.04850] Voortgangsrapportage 3

Memo Gemeente Lansingerland

Van

College van B&W

Aan

Leden van de Commissies Ruimte, Algemeen Bestuur en Samenleving

Onderwerp

Voortgangsrapportage juni 2026

Datum

23 juni 2026

Ons kenmerk

T26.04850

Commissie Ruimte Invoering vrachtwagenheffing per 1 juli 2026 Het Rijk voert per 1 juli 2026 de vrachtwagenheffing in. Het doel van de vrachtwagenheffing is tweeledig. Ten eerste gaan binnen- en buitenlandse vrachtwagens betalen per gereden kilometer, waardoor het gebruik van de weg directer wordt geprijsd. Ten tweede worden de netto-opbrengsten grotendeels teruggesluisd naar de transportsector om verduurzaming, innovatie en efficiëntere logistiek te stimuleren. Daarmee wil het Rijk bijdragen aan een schonere en toekomstbestendige vervoerssector. Heffingsnetwerk: ook de N209 De N209 is onderdeel van het heffingsnetwerk en daarmee voor Lansingerland zeer relevant. Dit betekent namelijk dat vrachtwagens op deze provinciale weg ook vrachtwagenheffing gaan betalen. De N209 is opgenomen omdat zonder heffing op deze weg mogelijk uitwijkverkeer zou kunnen ontstaan. Doordat de heffing ook op de N209 geldt, wordt de financiële prikkel om deze route als ontwijkroute te gebruiken juist weggenomen. Het exacte effect op de verkeersintensiteiten is vooraf lastig in te schatten, maar een toename van vrachtverkeer op de N209 als gevolg van de vrachtwagenheffing ligt daarom niet in de verwachting. Monitoring: ook de N470 en N471 Naast het heffingsnetwerk is een monitoringsnetwerk ingericht.

Daarmee volgen het Rijk, Rijkswaterstaat, NDW en betrokken wegbeheerders of vrachtverkeer zich na invoering van de heffing anders over het wegennet gaat verdelen. In onze omgeving worden onder meer de tracés N470 en N471 gemonitord. Een beperkt effect op deze routes kan niet volledig worden uitgesloten, maar moet blijken uit de monitoring. De gemeente Lansingerland volgt de monitoring op afstand, maar heeft hierin geen actieve uitvoerende rol. Voor gemeenten zijn het Rijk en de provincie de aangewezen aanspreekpunten. Voor transporteurs en vervoerders is het Rijk het aanspreekpunt. Als op basis van de monitoring een mogelijke ontwikkeling in onze omgeving wordt gesignaleerd, kan de gemeente bij de nadere duiding worden betrokken. Meer informatie is beschikbaar via:  Heffingsnetwerk: https://www.vrachtwagenheffing.nl/wegen-vrachtwagenheffing  NDW – vrachtwagenheffing en monitoring: https://www.ndw.nu/projecten/vrachtwagenheffing  NDW – communicatietoolkit uitwijkverkeer: https://www.ndw.nu/projecten/vrachtwagenheffing/communicatietoolkit-uitwijkverkeer 1/8

Zelfservice Fietsenstalling (ZSF) Rodenrijs en Westpolder Aan de realisatie van de ZSF op stations Rodenrijs en Westpolder wordt nog steeds gewerkt. Realisatie van beide ZSF’s lopen niet synchroon. Voor Rodenrijs geldt dat er geen grote fysieke belemmeringen zijn om tot uiteindelijke realisatie te komen. Daarentegen is de uiteindelijke realisatie van Westpolder gerelateerd aan de realisatie van het “optoppen” van de parkeergarage, het vrijkomen van het uitleggebied naast de bestaande fietsenstalling en het realiseren van de openbare (weg)infrastructuur. Station Rodenrijs Het Programma van Eisen voor de ZSF is ter consultatie aan een marktpartij voorgelegd. Het inkoopproces wordt ingeregeld en naar aanleiding van de kostencalculatie voor de realisatie zal bij de MRDH de subsidie worden aangevraagd. Na duidelijkheid over het verkrijgen van de voor het project benodigde subsidie, zal een aanbesteding plaatsvinden. De gemeente streeft ernaar om de werkzaamheden en leveringen op basis van een turn key contractvorm aan te besteden. Minimale directievoering- en leveringen worden echter niet uitgesloten en passen binnen het bereik van de opdracht. De verwachte realisatie van de ZSF is bijgesteld naar najaar 2026.

Station Westpolder Omdat de ontwikkelingen van het deelplan 4 (Gouden Zwaan) een spoedige realisatie van een ZSF op Westpolder verhinderen, zal voorlopig gebruik moeten worden gemaakt van de huidige en in omvang beperkte fietsenstalling. Het toezicht in de fietsenstalling zal worden verlengd tot dat er gebruik kan worden gemaakt van goedkopere tijdelijke alternatieve camerabewaking. Schetsontwerpen van de verschijningsvorm worden gemaakt. Deze schetsontwerpen zullen een relatie hebben met de nieuwbouwontwikkeling in het deelplan. Vanwege de netcongesties vinden nu al gesprekken plaats met de netbeheerder voor het op termijn realiseren van een elektriciteitsaansluiting. Extra kosten brandstofprijzen De afgelopen periode zijn meerdere verzoeken van aannemers ontvangen met betrekking tot mogelijke compensatie als gevolg van de stijgende brandstofprijzen. Binnen de ambtelijke organisatie is dit vraagstuk beoordeeld en zijn hiervoor handelingskaders opgesteld. Op dit moment bestaat geen directe aanleiding om financiële wijzigingen door te voeren. De aanhoudende stijging van de brandstofprijzen vormt echter wel een potentieel financieel risico, waardoor het op termijn mogelijk noodzakelijk kan zijn om aanvullende maatregelen te treffen. De ontwikkelingen rondom de brandstofprijzen blijven daarom nadrukkelijk onder de aandacht en worden doorlopend gemonitord.

2/8

Commissie Algemeen Bestuur Interventie naar aanleiding van jumpen Dit jaar is de trend ‘jumpen’ in het nieuws gekomen. Deze term verwijst naar situaties waarin jongeren doelbewust andere jongeren opzoeken en, meestal in groepsverband, aangevallen. Dit stemmen jongeren vaak onderling van tevoren af via social media. Vervolgens filmen zij dit en delen het beeldmateriaal achteraf online. Het gaat hierbij om gerichte acties, vaak voortkomend uit online conflicten of groepsdruk. Naar aanleiding van twee incidenten in Lansingerland aan het eind van Q1 hebben er direct gesprekken plaatsgevonden met betrokkenen en hun ouders door politie. Daarnaast is er bewustzijn onder scholen, sportverenigingen en ouders gecreëerd. De politie stuurde via de mail een informerende brief naar alle ouders. Dit heeft ertoe geleid dat er geen nieuwe incidenten meer hebben plaatsgevonden die verband houden met dit fenomeen. Gemeente en politie houden goed in de gaten of er nieuwe signalen binnen komen. Indien dit het geval is pakken zij dit meteen op. Werving van de boa’s De gemeente Lansingerland beschikt momenteel over negen boa’s. Het team bestaat uit drie wijkregisseurboa’s en zes allround boa’s, waarvan één op inhuurbasis werkzaam is tot september. In de afgelopen periode is substantieel ingezet op de werving van nieuwe boa’s.

Deze inspanningen hebben ertoe geleid dat per 15 juni en 1 juli aanstaande twee nieuwe allround boa’s in dienst treden. Hiermee versterken we de formatie verder en geven we invulling aan de benodigde personele capaciteit binnen het team. Daarnaast staat momenteel een vacature open voor de functie van wijkregisseur-boa. De wervingsprocedure loopt en is gericht op het verder versterken van de capaciteit en continuïteit van het handhavingsteam. Met de invulling van deze formatieve plekken streven wij naar een dynamisch, enthousiast team met verschillende achtergronden en ervaring.. Goede begeleiding en opleidingen dragen hieraan bij. In 2027 zal er verder geworven worden voor de twaalfde boa binnen het team. Handhavingsactie fietsverbod Naar aanleiding van de in februari jl. aangenomen motie M2026-003 betreffende een fietsverbod in de winkelgebieden, is gedurende een periode van drie maanden intensief ingezet op gerichte handhavingsacties. Deze controles vonden op meerdere dagen per week plaats, verspreid over verschillende dagen en tijdstippen, om een representatief beeld van de situatie te verkrijgen. In het centrum van Berkel en Rodenrijs schreven de boa’s 133 bekeuringen en 43 waarschuwingen uit. Van de uitgeschreven bekeuringen betrof het 16 keer een fatbike. In het centrum van Bergschenhoek schreven de boa’s 61 bekeuringen en 31 waarschuwingen uit.

Van de uitgeschreven bekeuringen betrof het 9 keer een fatbike. De handhaving wordt de komende periode voortgezet door middel van gerichte acties in samenwerking met de politie. Deze controles zullen gezien de capaciteit en de resultaten van de uitgevoerde acties met minder intensiteit plaats gaan vinden dan de afgelopen periode. Deze intensieve inzet had impact op de termijnen van de afhandeling van andere meldingen. De betreffende locaties nemen we daarnaast structureel mee in de reguliere surveillance- en handhavingswerkzaamheden.

Voortgang werkzaamheden wijkbrandweerman 3/8

Per kwartaal ontvangen wij een voortgangsrapportage van de wijkbrandweerman over zijn werkzaamheden. In het eerste kwartaal van 2026 lag de nadruk op het verder opbouwen van het netwerk, het versterken van de samenwerking met lokale partners en het vergroten van de zichtbaarheid binnen de gemeente. De wijkbrandweerman verzorgde diverse preventieve voorlichtingen voor inwoners, zorginstellingen en handhaving. Daarnaast bezocht hij in samenwerking met 3B Wonen meerdere wooncomplexen in het kader van brandveiligheid. Ook is nazorg verleend aan inwoners die betrokken zijn geweest bij brandincidenten. De samenwerking met de wijkbrandweerman verloopt constructief en levert een waardevolle bijdrage aan de brandveiligheid en het veiligheidsbewustzijn binnen de gemeente. Tegelijkertijd is besloten de functie van wijkbrandweerman per 31 december 2026 te beëindigen als gevolg van een bezuinigingsmaatregel. In aanloop naar deze datum verkennen we op welke wijze de werkzaamheden en taken die momenteel door de wijkbrandweerman worden uitgevoerd, kunnen worden belegd binnen de gemeentelijke organisatie dan wel binnen de brandweer. Wij informeren de gemeenteraad te zijner tijd over de uitkomsten hiervan.

4/8

Commissie Samenleving Governance van het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) Een bestuurlijke verkenner heeft in opdracht van de Raad voor het Publiek Belang (RvhPB) de governance van de Stichting CJG Rijnmond onderzocht. Uit de verkenning blijkt dat er momenteel geen meerderheid is voor zowel de optimalisatie van de Stichting CJG Rijnmond als voor onderbrenging van de jeugdgezondheidszorg (JGZ) bij de GGD Rotterdam-Rijnmond. Gemeenten streven naar een breed gedragen besluit en daarom adviseert de verkenner om voorlopig geen definitieve keuze te maken over een nieuwe organisatievorm. De verkenner stelt voor om de statuten aan te passen en afspraken tussen gemeenten en het CJG vast te leggen in een overeenkomst om rollen en verantwoordelijkheden te verduidelijken en de continuïteit van de JGZ te waarborgen. De samenwerking tussen de gemeenten en de Stichting CJG Rijnmond wordt in ieder geval voortgezet in 2026 en 2027. In deze periode krijgen gemeenten de ruimte om op basis van inhoudelijke en strategische afwegingen te komen tot een weloverwogen besluit over de toekomstige organisatie van de JGZ vanaf 2027/2028. Op basis van de informatie die op dit moment voorligt, gaat de bestuurlijke voorkeur van Lansingerland uit naar het onderbrengen van de JGZ bij de GR GGD.

Energiearmoede Het Rijk werkt aan landelijke ondersteuning voor huishoudens met een laag inkomen en een hoge energierekening. Het Rijk werkt met twee sporen: het Tijdelijk Noodfonds Energie als tijdelijke ondersteuning en een Publiek energiefonds voor de langere termijn. Tijdelijk Noodfonds Energie Het Tijdelijk Noodfonds Energie is bedoeld als tijdelijke ondersteuning voor huishoudens met een laag inkomen en een hoge energierekening. Het fonds betaalt, als een huishouden aan de voorwaarden voldoet, een deel van de energierekening. In 2025 was het beschikbare budget snel uitgeput. Het Rijk heeft aangekondigd € 195 miljoen beschikbaar te stellen voor een nieuwe ronde van het Noodfonds Energie, zodat meer huishoudens kunnen worden bereikt. Het Rijk werkt momenteel de exacte voorwaarden, aanvraagprocedure en planning uit. Naar verwachting verloopt de uitvoering opnieuw via het platform van het Tijdelijk Noodfonds Energie. Voor deze regeling hebben gemeenten geen uitvoerende rol, maar zullen wij inwoners wel informeren zodra bekend is wanneer het fonds opnieuw beschikbaar komt. Publiek energiefonds Naar verwachting komt het Rijk vanaf de winter 2026/2027 met een publiek energiefonds. Dit fonds is bedoeld als meerjarige opvolger van het Tijdelijk Noodfonds Energie. De precieze vorm, voorwaarden en uitvoering worden nog uitgewerkt.

Gemeenten hebben ook hierin naar verwachting geen uitvoerende rol, maar als gemeente zullen wij inwoners informeren bij uitrol van deze landelijke regeling. Omdat het publieke energiefonds nog niet beschikbaar is voor de tussenliggende periode, werkt het Rijk aan een tijdelijke oplossing. Daarom is aangekondigd dat er een nieuwe ronde van het Tijdelijk Noodfonds Energie komt. Hersteloperatie kinderopvangtoeslag Door onterechte fraude-aantijgingen van de Belastingdienst tussen 2005 en 2019 moesten tienduizenden ouders in Nederland onterecht hun kinderopvangtoeslag terugbetalen. Hierdoor kwamen gezinnen in financiële problemen, schulden en schrijnende situaties terecht. De gemeente voert binnen de Wet hersteloperatie toeslagen de brede ondersteuning uit voor gedupeerde ouders, kinderen en extoeslagpartners van de kinderopvangtoeslagaffaire. Deze ondersteuning helpt inwoners bij herstel en het 5/8

maken van een nieuwe start op de leefgebieden financiën, wonen, zorg, gezin en werk. Het Rijk heeft in 2025 de Wet hersteloperatie toeslagen gewijzigd, waarin onder meer termijnen en kaders voor de brede ondersteuning zijn aangescherpt. Het college heeft de beleidsregels brede ondersteuning Wet hersteloperatie toeslagen Lansingerland geactualiseerd en in lijn gebracht met de wetswijziging van 2025. De wijziging in beleidsregels betreft voornamelijk een verduidelijking van de bestaande werkwijze, het afbakenen van kosten die niet onder de brede ondersteuning vallen en het expliciet opnemen van het aanvullend schuldhulpverleningsaanbod voor jongeren dat door het Rijk is vastgesteld. Meer informatie over dit onderwerp is terug te vinden in het inwerkprogramma van de raad. Taakstelling Jeugd GRJR De definitieve jaarrekening voor de specialistische jeugdhulpkosten die via de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) lopen, valt gunstiger uit dan eerder geraamd. De daadwerkelijke kosten komen lager uit dan eerdere prognoses van zowel de gemeente als GRJR lieten zien. Dit positieve effect is verwerkt in de definitieve jaarrekening van Lansingerland. Daardoor hebben we op heel beleidsveld jeugd een voordeel van € 529.000. Dit resultaat past bij de trend: de kostenstijging op de regionale specialistische jeugdhulp vlakt sinds eind 2024 af.

Dit komt onder andere door de verschuiving naar lokale jeugdhulp. De afgelopen jaren laten het beeld zien dat de kostenstijging van de regionale specialistische jeugdhulp zich sinds eind 2024 minder hard ontwikkelt dan in de jaren daarvoor. De taakstelling voor Jeugd bedroeg ongeveer € 1,6 miljoen. Op basis van de definitieve jaarrekening bedraagt het gerealiseerde financiële effect op de taakstelling circa € 1,2 miljoen. Daarmee is ruim 70% van de oorspronkelijke taakstelling gerealiseerd. Waar 2023 nog werd gekenmerkt door forse overschrijdingen en onzekerheden in de ramingen, laten 2024 en 2025 een stabieler en beter voorspelbaar financieel beeld zien. Dit hangt onder andere samen met maatregelen zoals een verschuiving naar lokaal georganiseerde jeugdhulp, realistischer begroten en verbeterde sturing(sinfomatie). Op LTA (landelijke ingekochte hoogspecialistische jeugdhulp) en specialistische ambulante hulp (perceel E) zijn positieve financiële effecten zichtbaar die aansluiten bij de taakstellingsmaatregelen. Tegelijkertijd blijven de kosten op de (specialistische) jeugdhulp stijgen, maar minder sterk dan in de periode tot halverwege 2024. De kosten blijven onder druk staan door onder andere indexatie en een toename van de intensiteit van zware jeugdhulptrajecten, waaronder verblijfstrajecten en 1-op-1 begeleiding.

Lokale Educatieve Agenda Wij werken samen met onderwijs, kinder- en peuteropvang gewerkt aan een sterk en verbindend onderwijslandschap. Daarom vinden er periodiek de Op Overeenstemming Gericht Overleggen (OOGO) plaats, waarin we wettelijke thema’s, actuele vraagstukken en gezamenlijke dilemma’s worden bespreken en kennis en ervaringen delen. In april jl. is er ook voor het eerst een gezamenlijk bestuurlijk overleg LEA gehouden waarbij alle partners uit het onderwijslandschap in de gemeente, VO-PO, kinder- en peuteropvang en samenwerkingsverbanden, met elkaar hebben afgesproken op welke manier men wil samenwerken, thema’s uitwerken en expertise gaat delen. Ook is met elkaar geïnventariseerd wat er in de samenwerking wordt gemist en hoe men slagvaardiger kan zijn. In het najaar komt er een vervolg van dit gezamenlijk overleg. Daarnaast wordt momenteel gewerkt aan de Lokale Educatieve Agenda (LEA). Naast de vier wettelijke taken binnen de LEA – het bestrijden van onderwijsachterstanden, het bevorderen van integratie, het tegengaan van segregatie en het afstemmen van het inschrijvings- en toelatingsbeleid – richt de LEA zich ook op lokale thema’s en toekomstige ontwikkelingen binnen onderwijs, kinder- en peuteropvang.

Bij de voorbereiding van de OOGO-agenda en de uitwerking van de LEA betrekken wij actief onderwijsbesturen, kinder- en peuteropvang organisaties en de samenwerkingsverbanden. Hiermee werken 6/8

wij gezamenlijk aan een samenhangende aanpak om kinderen en jongeren optimale ontwikkelkansen te bieden, nu en in de toekomst. Verhoging eigen bijdrage ontheemden uit Oekraïne In de Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO) is het bedrag van de eigen bijdrage verhoogd. Voor gas, water en elektriciteit vraagt de gemeente nu al een bijdrage. Aan deze bijdrage heeft het college besloten om locatiebegeleiding toe te voegen. Tezamen gaan die bedragen op onder de noemer ‘exploitatiekosten van de opvang’. De hoogte van deze bijdrage wordt € 244,22 per maand en bedraagt het maximale bedrag € 488,44 voor een gezin met twee volwassenen. Per 1 september 2026 voert het college deze wijziging in. Wij hebben de beleidsregels Uitvoering RooO gemeente Lansingerland hierop aangepast. Subsidieregeling Samenleving 2027 t/m 2030 Op 1 mei 2026 heeft het college de Subsidieregeling Samenleving 2027 t/m 2030 gepubliceerd. Organisaties kunnen op basis van deze regeling subsidie aanvragen voor het uitvoeren van activiteiten die bijdragen aan de gemeentelijke doelen die in de Samenlevingsvisie en bijbehorende beleidsplannen, uitvoeringsprogramma’s en werkprogramma’s zijn opgenomen. Het opstellen van een meerjarenregeling was mogelijk gezien alle beleidsplannen met bijbehorende ambities en doelen bekend zijn.

Ook is het op basis van de regeling mogelijk om een meerjarensubsidie aan te vragen, maximaal voor de duur van deze regeling. Dit stelt ons in staat om meer impact te maken met de subsidies die we verlenen, we kunnen immers vooruitkijken met onze partners waar we naartoe werken. Daarnaast is een afwegingskader opgenomen, welke ons helpt bij het maken en onderbouwen van onze keuzes. We bieden met deze regeling zowel onszelf, onze organisaties als onze inwoners meer transparantie, continuïteit en stabiliteit. Gezien de financiële uitdaging van de gemeente is er een begrotingsvoorbehoud opgenomen in de regeling. Dit begrotingsvoorbehoud geeft aan dat we, hoewel we de intentie hebben om een relatie voor meerdere jaren met een organisatie aan te gaan, afhankelijk zijn van de financiële situatie van de gemeente. Actieplan Suïcidepreventie 2026-2027 In januari 2026 is de Wet integrale suïcidepreventie in werking getreden. Hiermee heeft het Rijk suïcidepreventie onderdeel gemaakt van de Wet publieke gezondheid (Wpg). De wet omschrijft de taak voor gemeenten om suïcidepreventie onderdeel te maken van lokaal gezondheidsbeleid. Ter invulling van die gemeentelijke verantwoordelijkheid hebben we het Actieplan Suïcidepreventie 2026-2027 opgesteld, welke op 16 juni 2026 is vastgesteld door het college van B&W.

In het actieplan stellen we de ambitie om verder te bouwen aan een mentaal gezond Lansingerland waarin aandacht is voor suïcidaliteit en waarin inwoners, professionals en organisaties signalen herkennen, het gesprek durven aangaan en passend handelen. Dit doen we in samenwerking met de GGD Rotterdam-Rijnmond en met de lokale partner Centrum voor Levensvragen. De uitvoering omvat het uitzetten van publiekscampagnes, het opleiden en bijscholen van professionals, het organiseren van suïcidepreventie-aanbod voor risicogroepen, naasten en nabestaanden en het versterken van de samenwerking tussen lokale partners. Centrum voor levensvragen start in september 2026 met de eerste activiteiten. Gratis OV voor ouderen De pilot ‘Gratis openbaar vervoer voor ouderen met een laag inkomen’ loopt van 2024 tot en met 2026. Voor 2026 is een beperkte aanpassing van de beleidsregels doorgevoerd. Inwoners met een Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen (AOI) worden niet langer uitgesloten van de regeling. Dit komt omdat er nu wordt getoetst op leeftijd én inkomen, in plaats van enkel op AOW-gerechtigdheid. De regeling sluit

7/8

hierdoor beter aan bij de beoogde doelgroep. In het derde kwartaal van 2026 evalueren we de pilot. Daarbij kijken we naar het gebruik van de regeling, de kosten en de ervaringen van gebruikers.

8/8