[T26.02067] Gespreksnotitie aanvullen fonds starterslening

Gespreksnotitie Gemeente Lansingerland

Onderwerp

Gespreksnotitie aanvullen fonds starterslening

Datum

25 maart 2026

Ons kenmerk

T26.02067

Besluitvorming starterslening In de raadsvergadering van 28 november 2024 heeft uw raad besloten (BR2400103) de Verordening Starterslening gemeente Lansingerland 2022 (T24.07561) verlengd met twee jaar tot 1 februari 2027. Tegelijkertijd met dit besluit heeft uw raad toen besloten om het fondsbedrag per direct te verhogen met C 1.000.000 en, indien het fondsbedrag binnen de looptijd onvoldoende toereikend blijkt te zijn, het fondsbedrag eenmalig op te hogen met C 500.000. In december 2025 is van deze ophoging gebruik gemaakt. Stand van zaken starterslening Sinds de invoering van de Starterslening blijkt deze lening een duwtje in de rug te zijn voor starters in de gemeente Lansingerland. Het feit dat het beschikbare budget voor het einde van de looptijd nagenoeg op is, geeft nut en noodzaak van de starterslening aan. Vanaf herinvoering is er in totaal C 2.908.000,beschikbaar gesteld voor de Starterslening. Op dit moment is het saldo van het fonds C846.827,11 maar de bestedingsruimte is C 20.227,11. Dit komt door 17 lopende behandelingen van Startersleningen bij SVn. Daarnaast ligt er momenteel nog 1 aanvraag bij de gemeente van C 20.000. Na verstrekking van deze aanvraag is de resterende bestedingsruimte C 227,11 wat onvoldoende toereikend is voor nieuwe aanvragen tot het einde van de looptijd van de Starterslening.

Nieuwe aanvragen nemen we in behandeling maar kunnen we pas verstrekken indien het budget is goedgekeurd door de gemeenteraad op 7 mei. Dit is de snelst mogelijke procedure om deze inwoners te helpen. Er zijn sinds de herinvoering in totaal 75 startersleningen verstrekt. Als de raad aangeeft dat zij het fondsbedrag willen ophogen kunnen we nieuwe aanvragen in behandeling nemen en zo starters helpen bij het verkrijgen van hun eerste woning. Gevolgen voor de inwoner Met de herinvoering van de Starterslening krijgen starters meer financieringsmogelijkheden om een woning te kopen in onze gemeente. De verordening is zo opgesteld dat alleen personen die een binding hebben met Lansingerland in aanmerking kunnen komen voor een Starterslening. Zo moet een persoon minimaal 6 jaar staan ingeschreven in de Basisregistratie Personen van Lansingerland. Of een persoon moet kunnen aantonen economisch gebonden te zijn aan Lansingerland. Met de herinvoering van de Starterslening in 2022 zijn er tot nu toe 74 starters geholpen met het kopen van een woning in onze gemeente. Doelgroep van de starterslening We zien dat de Starterslening zijn werk doet. Tegelijk biedt dit instrument hoofdzakelijk hulp aan hogere inkomens die een hypotheek kunnen krijgen van rond de C 350.000,-. Voor een dergelijk bedrag is een (gezamenlijk) inkomen nodig van ca. C 75.000,-.

In Lansingerland zijn er weinig (koop)woningen beschikbaar voor lage en middeninkomens. Willen we ook deze inkomensgroepen bedienen dan begint dat bij het toevoegen van meer betaalbare woningen, ruim onder de betaalbaarheidsgrens van C 420.000,-. De planning is dat woningen in deze prijscategorie o.a. in Wilderszijde in de verkoop gaan vanaf 2028. Er is geen mogelijkheid om via SVn een lagere inkomenscategorie alleen te bedienen omdat de regels landelijk zijn vastgesteld. De starterslening die gemeenten uitvoeren via SVn heeft geen prijsopdrijvend effect

1/2

Uit onderzoek van het Kadaster uit 2023 in opdracht van de SVN1 blijkt dat de starterslening geen prijsopdrijvend effect heeft. Koopstarters met een Starterslening betalen niet meer dan andere kopers voor een vergelijkbare woning. Er is ook geen indirect prijseffect: als er in een buurt een jaar eerder veel aankopen zijn gedaan met Startersleningen, dan heeft dat geen effect op de koopsom die kopers in die buurt betalen. Financiën en gevolgen voor de begroting Er is de mogelijkheid het fondsbedrag aan te vullen met C 1.000.000,- en, indien het fondsbedrag binnen de looptijd (1 februari 2027) onvoldoende toereikend blijkt te zijn, eenmalig op te hogen met C 500.000,-. Dit kan worden uitgevoerd door een transactie naar SVn. Doordat er sprake is van een revolverend fonds komt door aflossing het leenbedrag in termijnen weer terug naar de gemeente. Er hoeft dus geen dekking te worden gezocht voor de uitgeleende hoofdsommen. De verstrekte leningen komen als ‘verstrekte leningen’ op de gemeentelijke balans. Het risico op ‘oninbaarheid’ van de leningen schatten we als laag in (mede omdat ook sprake is van NHG inclusief de uitgebreide krediettoetsen die hier onderdeel van uit maken). SVn stuurt er op dit risico zo klein mogelijk te houden door een hertoets uit te voeren de woningkoper het bedrag niet (volledig) kan aflossen.

Het extra fondsbedrag van respectievelijk C 1.000.000,- en C 500.000,- heeft invloed op onze financieringsbehoefte en de bijbehorende rentelasten. Dit resulteert in een renteverplichting van circa C 48.000,- per jaar, op basis van een rentepercentage van 3^ (peildatum 24 maart 2026), wat het huidige rentetarief op de kapitaalmarkt is. Dit is op het totaalbedrag van C 1,5 miljoen. Dit zal worden gedekt uit de algemene reserve. De rente wordt jaarlijks bijgesteld en integraal meegenomen in de begroting. Deze rente is niet te verhalen op degene die een starterslening aangaan omdat conform de landelijke financieringsregels alleen kosten mogen worden toegerekend aan de directe starterslening zelf van de woningzoekende. De kosten die de gemeente maakt voor het aantrekken van middelen en het verstrekken daarvan aan SVN mogen niet worden doorberekend en maken onderdeel uit van de algemene financieringsbehoefte van de gemeente. De aflossingen van de al verstrekte leningen dekken alleen de al verstrekte lening door de gemeente en zijn revolverend en leveren voor de gemeente geen extra inkomsten op. De betaalde rente over de starterslening door degene die de starterslening zijn aangegaan dekken alleen de beheerkosten van SVN. Conform de zero-based begrotingsregels is er vanuit het budget voor het thema Wonen geen extra financieringsmogelijkheden voor het dekken van deze rentelasten.

Voorstel bespreking Wij horen graag van de gemeenteraad of u bereid bent het fonds voor de starterslening opnieuw te verhogen. Bijlage(n):

^ ^

1

Raadsbesluit verordening starterslening gemeente Lansingerland (BR2400103) Verordening Starterslening gemeente Lansingerland (T24.07561)

https://svn.nl/over-svn/nieuws/onderzoek-priiseffecten-startersleningen/

2/2