[T25.08852] Beelvorming: Maatregelen Buig
Tekst van het document
BEELDVORMING MAATREGELEN BUIG 21 JANUARI 2026
Agenda 1.
Toelichting BUIG
2.
Aanleiding
3.
Ontwikkelingen 2024 en 2025
4.
Cijfers
5.
Maatregelen
6.
Conclusie & hoe nu verder?
7.
Vragen
1. Toelichting BUIG •
Jaarlijks stelt het Rijk een macrobudget vast
•
Verdeelmodel: objectieve kans dat een huishouden afhankelijk is van een uitkering • Budget wordt volledig verdeeld o.b.v. objectieve maatstaven • Huidige verdeelmodel i.r.t. de Participatiewet in Balans
•
Gemeenten ontvangen: • september (voorafgaand aan het jaar): voorlopig budget • mei: nader voorlopig budget • september: definitief budget
2. Aanleiding 2.
•
Vanaf 2021 ziet de gemeente dat er onvoldoende BUIG middelen zijn
•
Over het jaar 2022 en 2023 is er een vangnetuitkering aangevraagd. • tekort is meer dan 7,5% (vanaf 2026 andere voorwaarden: 5% + minimaal 3 van de 4 jaar 5% tekort) • vereist: plan van aanpak met maatregelen
•
Plan van aanpak met maatregelen: • herinrichting dienstverlening aan de poort • statushouders sneller aan het werk • extra inzet loonkostensubsidie
•
Optionele maatregelen: • extra aandacht en gesprekken • een plek voor verbinding • randvoorwaarden optimaliseren
3. Ontwikkelingen 2024 / 2025 •
Inzet op jongeren en doelgroep ‘makkelijk’ bemiddelbaar
•
Werkeloze beroepsbevolking groeit vanaf 2023. Deze trend zet door in 2025
•
Complexiteit van de doelgroep neemt toe (48,7% meer dan 5 jaar afhankelijk van uitkering, daarvan is 56,6% 50 jaar of ouder
•
Hogere taakstelling statushouders + achterstand taakstelling
•
Participatiewet in Balans vraagt een breder perspectief op meedoen in de samenleving. • Huidige participatiewet gericht op volumebeperking – begeleiding naar betaald werk – rechtmatigheid • Participatiewet in balans gericht op vertrouwen en op zoek naar mogelijkheden
4. Cijfers Jaar
2021
2022
2023
2024
2025
BUIG budget
€ 8.929.752
€ 8.446.789
€ 8.967.546
€ 11.172.544
€ 12.410.608
Tekort BUIG budget
€ 765.748
€ 1.158.715
€ 1.846.400
€ 516.869
Nog niet vastgesteld
• Vanaf 2021 een tekort op de BUIG • Voor 2022 en 2023 is er een vangnetuitkering aangevraagd • Voor 2024 en 2025 komen we niet in aanmerking. Jaar
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Taakstelling statushouders
42
42
87
85
141
130
103
• Forse toename taakstelling statushouders • Ruim 44% van de uitkeringen / 52% aantal personen in de uitkering: substantieel deel van de doelgroep
4. Cijfers Jaar
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Aantal ‘reguliere’ uitkeringen
609
600
597
600
597
623
Studietoeslag
0
0
7
17
27
29
• Groei aantal inwoners (5,9% vanaf 2020) • Toename aantal statushouders / eind 2025 extra instroom • Complexiteit van de doelgroep: • 48,7% langer dan 5 jaar afhankelijk van een uitkering / hiervan 56,6% 50 jaar of ouder • Jongeren in uitkering vanaf 2020 tussen de 80 en 100
5. Maatregel: herinrichting poortproces Vanaf januari 2024 gestart met herinrichting van het poortproces Poortwachter is per 1 september gestart Bevindingen: • meer focus op de kwaliteit van de uitvraag • eerder duidelijk of iemand wel/niet in aanmerking komt voor toekenning van een uitkering • sneller geschakeld met de matchmaker en de accountmanager WSP voor directe toeleiding naar werk • meer directe verwijzingen naar andere voorliggende en aanvullende voorzieningen (Wmo / armoede / schuldhulpverlening e.d.) Cijfers: • Bijna 46% doorverwijzing voor aanvraag uitkering • 21% gericht op werk of een andere voorliggende voorziening
5. Maatregel: statushouders sneller aan het werk Matchmaker is in september 2024 gestart Bevindingen: • Inzet breder dan alleen statushouders • Intensief relatieopbouw / vertrouwen met werkgevers voor o.a. deze doelgroep
• ‘koudwatervrees’ voor de doelgroep, vraagt intensief contact / randvoorwaarden zijn niet altijd aanwezig Uitstroomresultaten 2025 • 118 aanmeldingen: 34 fulltime / 11 parttime / 5 proefplaatsing Voor 2026: meer inzet op o.a. taalstages / inburgering & participatie meer in samenhang brengen
5. Maatregel: meer inzetten op loonkostensubsidie Administratief medewerker is in september 2024 gestart • Extra focus op voeren van gesprekken
• Kennis en vaardigheden vergroot • Verbreding van de doelgroep (o.a. ook voor statushouders) • Inzet in 2024 en 2025 is gelijk • Niet altijd mogelijk (inwoner moet hier ook mee instemmen) • Middelen voor loonkostensubsidie (LKS) komen vertraagd binnen (1 jaar later)
5. Overige optionele maatregelen Extra aandacht voor gesprekken • Door inzet matchmaker en administratief medewerker meer focus op gesprekken • Minimaal 2x per jaar wordt de inwoner gesproken (caseloadbeheer) Een plek voor verbinding
• In 2026 wordt er gestart met een samenwerkplek om inzet van re-integratie te optimaliseren • Meer inzet op groepsaanpak Randvoorwaarden optimaliseren • Garantieknop: hergebruik van gegevens / aan het werk gaan moet niet leiden tot financiële onzekerheid • Training gesprektechnieken
6. Conclusie Conclusie • Bijstandspopulatie wijzigt, direct bemiddeling vaak niet mogelijk / complexiteit neemt toe • Uitstroom naar werk duurt langer en is minder duurzaam • Huidige BUIG budget is realistischer, maar is nog behoorlijk in beweging • Voor 2026 is verwachting dat het bijstandsbestand nog verder groeit • Maatregelen die zijn ingezet leveren een positieve bijdrage (ook aan toekomstige ontwikkelingen, ook bijv. t.a.v. het lokale team) • Inzet op maatregelen, betreft een samenloop van verschillende facetten • Zonder deze maatregelen was het uitkeringsbestand nog verder toegenomen
6. Hoe nu verder? • Vervolg meenemen binnen de implementatie Participatiewet in Balans • Focus binnen budgettaire mogelijkheden: snelle uitstroom (jongeren) • Focus op meedoen (in bredere zin): lang in de uitkering 50+ / statushouders.
Vragen?