[T25.06360] Beantwoording technische vragen

Formulier beantwoording technische vragen gemeenteraad en commissies Soort vraag:

Losse technische vraag

Steller van de vraag en partij: Nanno Scheringa, PvdA Datum:

16 september 2025

Onderwerp:

Ruimte voor Ruimte (RvR), zie agenda commissie Ruimte 9 september 2025

Inleiding vooraf aan de beantwoording van vragen. Apart meegezonden naar de raad: 1. Overeenkomst tussen de Provincie Zuid-Holland en de gemeenten Lansingerland en PijnackerNootdorp uit 2012, inzake de overdracht van Ruimte-voor-Ruimte-rechten 2. Overeenkomst uit 2013 tussen gemeenten Lansingerland en Pijnacker Nootdorp met betrekking tot de betaling van apparaatskosten van de Groenzoom en de risico’s op de realisatie van de RvR rechten uit de Groenzoom Aanleiding De vragen van PvdA en CDA naar aanleiding van het voorliggende voorstel m.b.t. Ruimte voor Ruimte voor de raad van 25 september 2025 gaan over de financiële en juridische afspraken en de ruimte in het woonprogramma. Het geagendeerde voorstel onderbouwt sec de gevraagde beslissingen, waarbij het reeds eerder gevolgde proces bekend verondersteld werd. We geven daarom een inleiding over het in 2012 gestarte proces voorafgaand aan de beantwoording van de vragen.

Financiële afspraken In 2012 sluiten de Provincie en gemeenten Pijnacker Nootdorp en Lansingerland een overeenkomst met de provincie (Overeenkomst tussen de Provincie Zuid-Holland en de gemeenten Lansingerland en PijnackerNootdorp uit 2012, inzake de overdracht van Ruimte-voor-Ruimte- RvR-rechten,) In 2013 sluiten gemeenten Lansingerland en Pijnacker Nootdorp een Overeenkomst met betrekking tot de betaling van apparaatskosten van de Groenzoom en de risico’s op de realisatie van de RvR rechten uit de Groenzoom. Beide overeenkomsten zijn meegezonden naar de raad. De gemeenten kopen grondpercelen van de provincie, die niet voor de aanleg van de Groenzoom nodig waren. Op die percelen moet Lansingerland 52 RvR-rechten realiseren, te weten 52 kavels, waarop 52 woningen gebouwd moeten worden. Lansingerland moet voor deze rechten aan de provincie de aankoopsom van gronden, rente en provinciale apparaatskosten betalen. Deze kosten a € 5,4 miljoen zijn einde 2024 betaald. Verder moet een mogelijk positief saldo van de gemeentelijke grex besteed worden aan verbeteringen in de Groenzoom. Om deze overeenkomst te sluiten heeft de gemeenteraad een grondexploitatie (verder te noemen: grex) in 2012 vastgesteld met een plan hoe deze kosten worden terugverdiend.

In deze grex zijn voornoemde provinciale kosten, alsmede gemeentelijke kosten (met name bouw- en woonrijpmaken en plankosten) en de opbrengsten uit de verkoop van RvR-rechten opgenomen. Onderdeel van de grex is een Rekensystematiek RvR-rechten, gebaseerd op de Kaderbrief Grondprijzen. Hierbij is bepaald hoeveel moet worden betaald voor een recht en voor de aankoop van grond. Om een minimaal neutrale grex te realiseren heeft de raad besloten dat de grex uitgaat van verkoop van kavels voor vrijstaande woningen. Omdat er nog weinig

Ons kenmerk

T25.06360

1/4

zekerheid is over particuliere initiatieven, is in de grex geen rekening gehouden met opbrengsten uit RvR rechten voor particuliere kavels. Jaarlijks is daarna een Meerjaren Prognose Grondexploitatie (MPG) aan de raad voorgelegd om bijstellingen in deze grondexploitatie goed te keuren. Juridische en planologische afspraken De plannen zijn vertaald in een Stedenbouwkundig Raamwerk (2017). Dit raamwerk is vertaald in bestemmingsplannen Groenzoom en BovenBerkel I, 4e herziening bestemmingsplan Groenzone, BerkelPijnacker (hersteld). Deze bestemmingplannen zijn door de raad vastgesteld. Deze plannen bevatten gronden met agrarische bestemming en wijzigingsbevoegdheden naar maximaal 52 woningen. De raad heeft de wijzigingsbevoegdheden waar en hoe de 52 woningen gebouwd worden overgedragen naar het college van B&W. Huidige stand van zaken t.a.v. uitgegeven rechten/te bouwen woningen Er zijn al 12 rechten uitgegeven c.q. woningen gebouwd en nog 40 woningen te bouwen. Het geagendeerde voorstel voor de raad omvat 11 woningen (5 gemeentelijke en 6 particuliere woningen). Daarna zijn er nog 29 woningen te ontwikkelen. Bij deze 29 is de verkoop van tenminste 12 woningen uit gemeentelijk grondbezit ingerekend. Bij deze 29 zijn maximaal 17 RvR-rechten c.q. woningen aan particulieren te vergeven.

Gewijzigde rekensystematiek Op 29 juni 2023 is een gewijzigde rekensystematiek voor RvR-rechten en grondprijzen vastgelegd door de raad (T22.05296). Deze systematiek is gewijzigd om tegemoet te komen aan de wens van de raad om het aantrekkelijker te maken voor particulieren om kavels te ontwikkelen in de bestemmingsplannen Groenzoom en BovenBerkel I. Omgevingswet Met de invoering van de Omgevingswet in 2024 zijn de wijzigingsbevoegdheden voor het college van B&W vervallen. Vanwege de ligging in het lint heeft de raad adviesrecht verkregen. Daarom zijn in 2025 bindende adviezen aan de raad gevraagd voor 2 BOPA’s. Samenvatting inleiding De bovenstaande inleiding laat het gevolgde proces zien. Er zijn door de raad sinds 2012 veel besluiten genomen om de bouw van woningen in de Groenzoom op een ruimtelijk en financieel verantwoorde manier mogelijk te maken. Het stelsel van afspraken is voor te stellen als een bouwwerk, waar niet zo maar een steen uit kan worden weggehaald. Vragen Grex RvR Vraag 1A Wat is de stand van de Grex: wat moet de RvR totaal opbrengen en wat heeft de RvR nu opgebracht? Wat is opbrengst van concrete toekomstige projecten en welk deel is nog niet gepland/geprojecteerd? Antwoord 1A De stand van de grex Ruimte voor Ruimte is opgenomen in Meerjaren Prognose Grondexploitatie 2025 (MPG25).

De prognose van de grex laat op eindwaarde een klein positief resultaat zien. In de grex moet meer dan de helft van de inkomsten en uitgaven nog gerealiseerd worden. Voor de toekomst zijn er nog risico’s in de kosten: hogere kosten in het openbaar gebied of voor de planvorming. 2/4

Recent is duidelijk geworden dat er extra kosten in de grex komen voor de aanleg van een drukriool voor nieuwe woningen. Hierover volgt later meer informatie. Risico’s c.q. kansen betreffende inkomsten zijn: het in rekening brengen van RvR-rechten bij realisatie van particuliere woningen betekent een plus in de grex. Vraag 1B Bij aangaan van de RvR is afgesproken om te indexeren. Hoe ver wijkt de indexatie in de afgelopen jaren af van de verwachting bij ingaan van de RvR. Loopt de indexatie voor of achter? Antwoord 1B De grondprijzen voor gemeentelijke gronduitgifte en de kosten worden conform de Kaderbrief Grondprijzen elk jaar geïndexeerd. Er is geen sprake van achter- of voorlopen van de indexatie. Vraag 1 C Hoeveel kavels zijn er uitgegeven en hoeveel zijn er nog over? Antwoord 1C Het antwoord op deze vraag is gegeven bij de inleiding. Vragen Ruimte in regelingen RvR Vraag 2A Wat zijn de voorwaarden t.o.v.: aantal kavels, aantallen en prijzen van de woningen en hoeveelheid groen? Antwoord 2A Aantal kavels Het aantal kavels in dit deel van het Omgevingsplan is beperkt tot maximaal 52.De woningen zijn verdeeld over 2 bestemmingsplannen (1e/2e/3e cijfer= aantal rechten, aantal gerealiseerd, aantal over): -

Groenzoom: BovenBerkel I, 4e herziening bestemmingsplan Groenzone, Berkel-Pijnacker (hersteld): Totaal

(42, 4, 38) (10, 8, 2) (52, 12, 40)

Aantallen en prijzen van de woningen Het aantal woningen bedraagt 52. De prijzen worden berekend aan de hand van de Rekensystematiek RvRrechten, gebaseerd op de Kaderbrief Grondprijzen. De minimale RvR-afdracht per woning bedraagt op prijspeil 2025 circa € 210.000,- exclusief de kosten voor grondaankoop. Hoeveelheid groen Er zijn drie percelen (tussen Groenzoom en Noordersingel) in het bestemmingsplan gereserveerd voor groene kavels. De planning is om er vijf te maken, twee meer dan het minimum. Vraag 2B Zijn er scenario’s mogelijk om betaalbaar te bouwen t.o.v. de huidige bebouwing met dure woningen. Antwoord 2B De ruimtelijke mogelijkheden voor woningbouw worden bepaald door de geldende bestemmingsplannen. Hier zijn maximaal 52 woningen toegestaan. In het Stedenbouwkundig Raamwerk, de bestemmingsplannen, de Rekensystematiek RvR – rechten en de MPG is uitgegaan van het realiseren van vrije kavels. Scenario’s om betaalbaar te bouwen geven financiële nadelen (significant lagere inkomsten uit grondverkoop, hogere kosten, waardoor een groot risico op een negatief saldo in de grondexploitatie. 3/4

Het onthouden van een positief advies op de voorliggende BOPA’s vanwege een oproep voor een betaalbaarder woonprogramma zou een inbreuk zijn op geschapen verwachtingen naar de particuliere ontwikkelaar en omwonenden.

4/4