[T25.06255] Ontwerp Visie Economisch Vestigingsklimaat

In 2023 leverde de digitale sector ongeveer C 4,4 miljard aan toegevoegde waarde en bood het direct werk aan circa 44.000 mensen binnen binnen de metropoolregio. Door verdere digitalisering, snelle ontwikkelingen in AI, cybersecurity, cloud en quantumtechnologie zal deze waarde naar verwachting blijven groeien. De regio speelt bovendien een belangrijke rol in de ontwikkeling van hardware voor quantumtechnologie. Overheid I Vrede I Recht

Den Haag is hét centrum van internationale rechtspraak, diplomatie en bestuur. Dit cluster bundelt publieke instellingen, internationale organisaties en juridische dienstverlening die zich inzetten voor rechtsorde, vrede, mensenrechten en toezicht. Kennisinstellingen en NGO’s versterken deze unieke positie in de wereld. 27

Den Haag is internationaal uniek als centrum voor recht, bestuur en diplomatie. Het cluster draagt bij aan hoogwaardige werkgelegenheid, kennisontwikkeling en vestigingsklimaat. De groei zal verder toenemen, mede door governance van digitale en maatschappelijke transities. Het cluster is goed voor circa 70.000 banen in publieke sector, juridische dienstverlening en internationale organisaties. Er is ook een indirect economisch effect door congressen24 en internationale vestiging. Het cluster neemt aan belang toe door de indirecte economische waarde via internationale positionering, kennisontwikkeling en diplomatieke netwerken. Steeds meer relevant in digitale ethiek, klimaatbestuur en internationale samenwerking. Stads- en dorpsverzorgende economie

De stads- en dorpsverzorgende economie omvat alle economische activiteiten die zich richten op het dagelijks functioneren van steden en dorpen. Denk aan winkels, horeca, zorg, onderwijs, dienstverlening, cultuur en recreatie. Deze sectoren leveren directe voorzieningen voor bewoners en spelen een sleutelrol in de leefbaarheid, werkgelegenheid en economische vitaliteit van de regio. Economisch gezien gaat het om sectoren zoals: ^

Detailhandel en horeca (bijv. supermarkten, speciaalzaken, cafés, restaurants)

^

Zorg en welzijn (huisartsen, fysiotherapeuten, apotheken)

^

Persoonlijke dienstverlening (zoals kappers, sportscholen en kinderopvang)

^

Onderwijs en publieke voorzieningen (basisscholen, wijkcentra, bibliotheken)

^

Culturele en recreatieve functies (musea, theaters, bioscopen)

^

Lokale bouw en reparatiediensten

De diversiteit van deze economie blijkt uit tal van plekken in de regio: ^

Westfield Mall of the Netherlands (Leidschendam-Voorburg): het grootste overdekte winkelcentrum van Nederland, met ruim 280 winkels, horeca en vrijetijdsbesteding. Deze voorziening heeft een bovenlokale aantrekkingskracht en biedt brede werkgelegenheid.

^

Haagse Markt (Den Haag): een levendige plek waar handel, cultuur en sociale interactie samenkomen.

^

Wijkwinkelcentra in woonwijken in de gehele metropoolregio belangrijke voorzieningen voor de directe woonomgeving.

24 Het indirecte economische effect komt voort uit bestedingen rond internationale congressen, diplomatieke missies en rechtszaken, en uit de vestiging van internationale organisaties die vraag creëren naar diensten, huisvesting en onderwijs.

28

^

Dorpskernen in plaatsen als Wateringen, Pijnacker en Naaldwijk: met een mix van winkels, horeca, zorg en publieke functies.

^

Landschap- en buitenlucht recreatie in onder andere Midden-Delfland ondersteunt de stads- en dorpsverzorgende economie door toerisme te bevorderen, duurzame recreatiemogelijkheden te bieden, de lokale gemeenschap te versterken en agrarisch ondernemerschap te ondersteunen met recreatieve initiatieven.

De stads- en dorpsverzorgende economie is niet alleen lokaal van belang, maar speelt ook een belangrijke rol in de samenhang met de economische clusters in de regio. Clusters als de hoogwaardige maakindustrie, digitale technologie en duurzaam maritiem & haven zijn sterk afhankelijk van een aantrekkelijk woon- en leefklimaat om talent en bedrijven aan te trekken. Goede voorzieningen, bereikbare zorg en een aantrekkelijk cultureel en recreatief aanbod maken het verschil in het vestigingsklimaat.

29

7.2 Regionaal Profiel in beeld (indicatief)

DuurzaamMaritiemen Haven

30

7.3 Sectoren binnen clusters Z Hotspots (indicatief) 7.3.1 Vijf regionale economische clusters MRDH met (bedrijfs)sectoren Onderstaand figuur betreft een overzicht van de bedrijfssectoren die onder de vijf regionale economische cluster vallen. De sectoren die in de regionale economische clusters (cirkels) staan zijn bedoeld ter illustratie, de lijst is niet limitatief.

^HORr/Qľ

ECONOMISCHE

O^OLOG/ffy

Precisie glastuinbouw

CLUSTERS

(smart farming) (technologie) en Informatie- en Communicatietechnologie (ICT) en Softwareontwikkeling

vertical farming Robotica en Voedsel-

automatisering

Sensoriek en

technologie

in de tuinbouw

dataplatforms (o.a. beeldvormingstechnologie)

Duurzame Immersieve

gewasbescherming

technologie (o.a.

Waterbouw en

(-materialen) en

baggerindustrie

zaadtechnologie

intelligentie (AI)

extended reality,

(biotechnologie gericht

augmented reality)

op moleculen en cellen)

atermanageme nt in de kas

Agrologistiek

^ţWVR ITIíąĵ Duurzame energie

Plantveredeling en

Kunstmatige

virtual reality,

Drone technologie

brandstoffen

Maritieme

(Groene)

Onderzoek en

Offshore

onderwijs op het

chemische

Scheepsbouw en

industrie

-onderhoud

lebled van vrede en

technologie

recht internationale Terrorismebestrijding Scheepsvaarten

Havenlogistiek

maritiem

en Infrastructuur

transport

Circulaire industrieën

en (inter)nationale

grondstoffen-

veiligheid

organisaties Internationale

management

rechtspraak

Rijksoverheid

31

7.3.2 Hotspotlijst per gemeente Dit betreft een overzicht van de fysieke locaties die op de kaart met hotspots komen. Dit zijn de economische hotspots die behoren bij de vijf regionale economische clusters. Deze economische hotspots gaat verder dan alleen de fysieke locatie en hebben ook impact op andere gebieden of gemeente in onze metropoolregio. Verder betreft dit een momentopname en is de lijst indicatief en niet limitatief.

Albrandswaard

Barendrecht Dutch Fresh Port

Hightech Horticulture

Capelle aan den IJssel

Delft Bucanneer Delft Innovatiedistrict Delft: TU Delft Campus en schieoevers Biotech Campus Delft RoboHouse Delft Sam XL Delft YES!Delft Quantum Campus Delft Mondai Delft DO LoT Fieldlab Delft

Duurzaam Maritiem & Haven Innovatieve Maakindustrie Innovatieve Maakindustrie Innovatieve Maakindustrie Innovatieve Maakindustrie Innovatieve Maakindustrie Digitale Technologie & Veiligheid Digitale Technologie & Veiligheid Digitale Technologie & Veiligheid

Den Haag Technology Park Ypenburg Hague Security Delta Central Innovation District (CID) Internationale Zone Den Haag

Innovatieve Maakindustrie Digitale Technologie & Veiligheid Overheid Z Vrede Z Recht Overheid Z Vrede Z Recht

Krimpen aan den IJssel

32

Lansingerland Horti Science Park Lansingerland

Hightech Horticulture

Leidschendam-Voorburg

Maassluis

Midden-Delfland

Nissewaard

Pijnacker-Nootdorp

Ridderkerk Dutch Fresh Port

Hightech Horticulture

Rijswijk Energy Cave Patent Office

Innovatieve maakindustrie Overheid Z Vrede Z Recht

Rotterdam Haven Rotterdam RDM Campus Erasmus MC Katoenhuis

Duurzaam Maritiem & Haven Duurzaam maritiem & Haven Innovatieve maakindustrie Digitale Technologie & Veiligheid

Schiedam Havens Schiedam Mechatronica Innovation Campus Schiedam (MICS)

Duurzaam Maritiem & Haven Innovatieve Maakindustrie

33

Vlaardingen Food Innovation Academy

Hightech Horticulture

Voorne aan Zee

Wassenaar

Westland World Horti Center Naaldwijk

Hightech horticulture

Zoetermeer Dutch Innovation Park Zoetermeer AIVD Nationale Politie

Digitale Technologie & Veiligheid Overheid Z Vrede Z Recht Overheid Z Vrede Z Recht

34

7.4 Landschap rondom MRDH en VEV

35

[Colofon] Dit is een uitgave van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag Westersingel 12 3014 GN Rotterdam Telefoon: 088-5445100 E-mail: informatie@mrdh.nl www.mrdh.nl Publicatiedatum: xx xx xxxx Tekstredactie: Hannah Aukes Vormgeving: Studio Tween

36