[T25.04320] Toezegging Gezamenlijke Commissie 18 juni 2025 - Algemene Reserve

T25.04320 Toezegging Gezamenlijke Commissie 18 juni 2025 Onderwerp: Toelichting op mogelijkheid inzet algemene reserve Vanuit het Rijk en de Provincie is het voor gemeenten via de regeling incidenteel-structureel op een aantal manieren toegestaan om de algemene reserve in te zetten ter dekking van structurele lasten. Daarbij is de beschikking over voldoende algemene reserve de belangrijkste vereiste. De eerste twee methoden waren al langer toegestaan. Dit betreft de inzet van de algemene reserve voor de dekking structurele kapitaallasten van investeringen (via een kapitaallastendekkingsreserve) en de inzet van de algemene reserve om versneld toe te groeien naar een structureel, sluitende begroting (waarbij een gemeente die het laatste jaar van de meerjarenbegroting structureel sluitend heeft de jaren ervoor sluit middels de algemene reserve). Daarnaast is het sinds 2024 ook toegestaan om het surplus van de algemene reserve aan te wenden voor structurele exploitatielasten. Het surplus van de algemene reserve is dat deel dat niet nodig is voor het afdekken van de risico’s (de ‘weerstandscapaciteit’). Het vrij besteedbare deel wordt ook wel het ‘surplus’ genoemd. Het surplus van de algemene reserve bij de Jaarrekening 2024 is circa € 51 miljoen. Als hierbij ook de Enecoreserve meegerekend wordt, dan is het surplus € 145 miljoen.

Voor de inzet van het surplus gelden wel voorwaarden. Zo mag de solvabiliteit niet onder de 20% dalen en het weerstandsvermogen moet gebaseerd zijn op een, naar het oordeel van de toezichthouder, adequate risicoinventarisatie. Zolang er voldaan wordt aan de voorwaarden, kan het surplus op twee wijzen ingezet worden. Ten eerste kan er per jaar maximaal 10% van het surplus ingezet worden ter dekking van structurele lasten. Het ingezette surplus wordt daarmee bestempeld als structureel dekkingsmiddel. Daarnaast kan het surplus ingezet worden ter dekking van tijdelijke beleidsimpulsen, ongeacht of de aard van deze tijdelijke beleidsimpuls incidenteel of structureel is. Het inzetten van het surplus van de algemene reserve biedt gemeenten meer ruimte om incidentele middelen in te zetten die ontstaan door bijvoorbeeld jaarrekeningoverschotten en om actuele knelpunten in een begroting op te lossen. Het biedt echter geen structurele oplossing, omdat een reserve niet onuitputtelijk is en de inzet van de algemene reserve (zonder verhogen van de structurele baten of verlagen van de structurele lasten) de financieringsbehoefte laat toenemen en daarmee ook de structurele rentelasten.

Richting de Begroting 2026 zal onderzocht worden welke tijdelijke beleidsimpulsen reeds in de Begroting opgenomen zijn die mogelijk gedekt kunnen worden uit het surplus om daarmee eventueel het structurele begrotingssaldo te ontlasten.

Ons kenmerk

T25.04320

1/1