[T23.04136] Beheerplan Stof- en Onkruidbestrijding, onderdeel IBP

Beheerplan STOF- EN ONKRUIDBESTRIJDING OP VERHARDING Voor de beheerperiode 2024-2032 T23.04136

1 Inleiding Voor u ligt het beheerplan voor Stof en Onkruidbestrijding op verharding (bestrating) van de gemeente Lansingerland. Dit hoort bij het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (T22.06297) van de gemeente Lansingerland. Stof- en onkruid op verharding bestaat uit de volgende assets: - asfalt; - tegels; - klinkers; - half verharding zoals schelpen, grind, olivijn, etc. Het beheer en onderhoud aan deze assets bestaat onder andere uit de volgende beheeractiviteiten: - (machinaal) verwijderen van veegvuil en blad; - onkruidbestrijding op verharding; - veegvuil betreft zand, steenslag, grind, e.d.; - markt vegen; - reiniging evenementen en jaarwisseling. Het beheer van het Hoge en Lage Bergsche bos, Provinciaal grondgebied en sportvelden/accommodaties maken geen onderdeel uit van het assetbeheerplan Stof- en onkruidbestrijding op verharding In het algemeen deel van het IBP (T22.06297) zijn alle algemene kaders en strategieën opgenomen. Ook geeft dat op hoofdlijnen een overzicht van alle assets in de openbare ruimte.

In dit Assetbeheerplan vindt u achtereenvolgens specifiek voor de assets van Stof- en Onkruidbestrijding op verharding: - Specifieke kaders (paragraaf 2); - Korte terugblik op de Beheerperiode 2017-2023 (paragraaf 3); - Beschrijving van de huidige situatie (paragraaf 4); - Beheerstrategie voor de komende beheerperiode 2024-2032 (paragraaf 5); - Budgetten voor de beheerperiode 2024-2032 (paragraaf 6). - Overzicht van de belangrijkste assetspecifieke risico’s (paragraaf 7).

2 Specifieke kaders voor Stof en onkruidbestrijding op verharding DIOR De leidraad DIOR is een uitvoeringsdocument waarin we de minimale eisen voor partijen die de openbare ruimte ontwerpen, ontwikkelen en realiseren beschrijven. Deze eisen gelden bij alle nieuw te ontwikkelen nieuwbouw- en herinrichtingsprojecten in de openbare ruimte die de gemeente gaat beheren. Jaar van 23 april 2019 Door wie College vaststelling: vastgesteld: Corsa nr.: T18.16396 Link naar beleid: www.Lansingerland.nl/openbareruimte

1

Wegenwet (artikel 16) Is een Nederlandse wet waarin de verantwoordelijkheden voor het beheer van openbare wegen geregeld worden. De Wegenwet schrijft voor dat de gemeente moet zorgdragen, dat de wegen in goed staat verkeren. Jaar van vaststelling:

Corsa nr.:

Wet van 31 juli 1930, laatste herziening 2017 Niet van toepassing

Door wie vastgesteld:

Rijk

Link naar beleid:

Wetten.overheid.nl

Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden De Wgb stelt algemene regels voor de handel in en het gebruik van bestrijdingsmiddelen in Nederland, zowel uit een oogpunt van deugdelijkheid voor het doel waarvoor zij bestemd zijn, als uit een oogpunt van veiligheid en gezondheid van mens en dier, waarvan instandhouding gewenst is. In 2016 is het gebruik van chemische onkruidbestrijding deels verboden en vanaf 2016 in ieder geval op openbare verharding. Jaar van vaststelling: 17 oktober 2007 Door wie vastgesteld: Rijk Corsa nr.: Niet van toepassing Link naar beleid: Wetten.overheid.nl Burgerlijk Wetboek Boek 6 (artikel 6:174 BW of artikel 6:162 BW) Het Burgerlijk Wetboek schrijft voor dat de beheerder moet aantonen wat hij heeft gedaan om risico’s voor de weggebruiker te beperken en dat hij structureel aan monitoring en onderhoud doet. Jaar van Niet van Door wie Rijksoverheid vaststelling: toepassing vastgesteld: Corsa nr.:

Niet van toepassing

Link naar beleid:

www.Overheid.nl

3 Terugblik Beheerperiode 2017-2023 Er is afgelopen jaren gewerkt conform het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte 2017 – 2023en het deelbeheerplan Stof- en Onkruidbestrijding (T16.11581/T16.11579). In 2017 was het vastgestelde kader kwaliteitsniveau C conform CROW-systematiek. Sinds 2019 is de beeldkwaliteit verhoogd naar kwaliteitsniveau B voor het reguliere areaal en is de beeldkwaliteit voorde centra en stationsgebieden verhoogd van kwaliteitsniveau B naar kwaliteitsniveau A. Om deze differentiatie qua kwaliteitsniveaus en gebieden te kunnen maken tussen centra, stationsgebieden en woon/buitengebieden, hebben wij deze in kaart gebracht. Voor de gevraagde verhoging is kort extra inzet gepleegd, om het gewenst beeld te realiseren. Gemiddeld over het jaar genomen is de beeldkwaliteit hoger dan vereist. Er zijn echter ook perioden in het jaar dat op enkele plekken de vereiste kwaliteit lager is. De oorzaak hiervan zijn pieken in de groeicurve van vooral kruiden en beplanting. In de periode 2017-2023 is er sprake geweest van areaaluitbreiding door de oplevering van diverse buurten waaronder: - Westpolder/Meerpolder in Berkel en Rodenrijs; - Parkzoom in Bergschenhoek en Wilsonerf Wilderszijde; - De vluchtheuvel en de Eilanden in Bleiswijk.

2

Dit heeft gevolgen gehad voor de benodigde inzet en middelen. Mede hierdoor is het vegen van de verharding verplaatst van de buitendienst richting de aannemer, zodat team Exploitatie (‘de buitendienst’) betere service en dienstverlening op andere onderdelen kan verlenen.

4 Huidige situatie – 2023 Areaal Het areaal dat voor Stof en Onkruidbestrijding op verharding relevant is, betreft alle verharding in de gemeente. Deze hoeveelheden kunt u terugvinden in het assetbeheerplan Wegen. Tabel 1 Relevant areaal voor Stof- en Onkruidbestrijding Asset Asfalt Element Beton Element klinkers Element tegels Element grasbetontegel Element overig Halfverhard Peildatum 2022

Hoeveelheden/oppervlakte 1.237.326 m² 17.419 m² 1.338.769 m² 740.563 m² 30.253 m² 25.662 m² 43.169 m²

Delen van het gemeentelijk verhardingsareaal wordt gereinigd en onderhouden door Parkmanagement organisaties of Verenigingen van Eigenaren (VVE’s). Het betreft Parkmanagement Oudeland (Berkel en Rodenrijs), Weg en Bos ( Bergschenhoek), Prisma (Bleiswijk), VVE Parkwijk (Berkel en Rodenrijs), Right to challenge De Leeuwenkuil (Bergschenhoek) Daarnaast heeft de Provincie Zuid-Holland (N-wegen) en Staatsbosbeheer (Hoge en Lage Bergse Bos) delen van verharding in beheer. Reiniging en onkruidbestrijding van deze verharding wordt niet door de gemeente verzorgd. Kwaliteit De kwaliteit van Stof- en Onkruid op verharding wordt door interne en externe partijen gemeten conform de CROW-beeldkwaliteit systematiek. De CROW maakt voor de kwaliteit van beheer- en onderhoud onderscheid in vijf niveaus: A+, A, B,C en D. Met behulp van beelden is het mogelijk om de beheerkwaliteit in de openbare ruimte objectief te meten. Voor elke voorziening in de openbare ruimte, zoals bomen, beplanting, paaltjes en verharding zijn beeldmeetlatten opgesteld met de vijf niveaus. De beeldmeetlatten zijn gebaseerd op landelijke systematiek van de CROW. Deze systematiek gaat uit van een standaardisering per beeldmeetlat, waarin normen en foto’s per kwaliteitsniveau zijn opgenomen.

De schouwen die verricht zijn voor stof- en onkruidbestrijding op de verharding laten zien dat het gestelde niveau in de centra en in stationsgebieden is behaald. De schouwen die verricht zijn voor groen geven de afgelopen jaren aan, dat voor 97% het gestelde niveau worden behaald. Slechts 3% voldeed niet. Dit komt door pieken in de groeicurve van vooral kruiden door weersomstandigheden. Dit werd in het algemeen snel verholpen en is ruim binnen de bandbreedte van de contractuele resultaatsverplichting. Hierin is maximaal een afwijking van 10% toegestaan.

3

Informatie over de technische kwaliteit van de verharding is opgenomen in het assetbeheerplan Wegen. De kwaliteit van verharding heeft wel invloed op stof- en onkruid aangroei, maar maakt geen onderdeel uit van de kwaliteitsmeting stof- en onkruid op verharding.

5 Beheerstrategie 2024-2032 In onderstaande paragrafen geven we aan hoe stof- en onkruidbestrijding binnen de gemeente Lansingerland is georganiseerd en uit welke onderdelen dit bestaat.

5.1 Organisatie beheer en onderhoud Stof- en onkruidbestrijding op verharding is voor het grootste deel meerjarig uitbesteed via het integrale onderhoudsbestek van Groen en oppervlaktewater. Doordat deze werkzaamheden nauw samenhangen met de assets groen, spelen en water, kan het werk gebundeld worden met deze onderdelen en efficiënter worden uitgevoerd. Bij het aanbesteden is het areaal in 3 gebieden opgedeeld, om het behapbaar te houden en voldoende aantrekkelijk te laten zijn voor de aanbestedende partijen. Voor ieder gebied is één aannemer verantwoordelijk voor het onderhoud. Onder de uit te besteden werkzaamheden valt onkruidbestrijding op verharding, regulier vegen van de wegen (machinaal en handmatig), bladvegen en een vuurwerkveegronde na de jaarwisseling. Voor de werkzaamheden bij calamiteiten en het vegen van de centra maken we gebruik van onze eigen dienst (team Exploitatie, ‘de buitendienst’) met eventuele ondersteuning van externen. De locaties en tijdstippen hebben vaak een variabele aard en hebben meer raakvlakken met service en dienstverlening. Alle contract- en werkafspraken zijn gebaseerd op het behalen ven het vereiste beeldkwaliteitsniveau. Op deze werkzaamheden voeren we met eigen medewerkers contractmanagement uit volgens de CROW-normen.

5.2 Werkwijze toezicht en inspecties We voeren beeldkwaliteitsmetingen uit om de beoogde kwaliteitsniveaus te monitoren en te realiseren. Voor deze werkzaamheden zetten we goed opgeleide en gecertificeerde toezichthouders in. Per perceel is er een toezichthouder aangewezen, die per maand een meting uitvoert. Een meting gebeurt per perceel op vijfentwintig(ad-random) locaties ter grootte van honderd vierkante meter. We meten steekproefsgewijs of het vereiste beeldkwaliteitsniveau wordt behaald. Hierbij is tussentijdse bijsturing mogelijk, om te zorgen dat het vereiste beeldkwaliteit wordt behaald. Tevens controleert de toezichthouder op de naleving van vigerende wet- en regelgeving.

5.3 Onkruidverwijdering op verharding en duurzaamheid Chemische middelen voor de bestrijding van onkruid op verharding zijn uitgesloten en ook verboden conform de Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden. Wij vragen om alternatieve methoden van bestrijding, waarbij de onderhoudsaannemer rekening houdt met efficiëntie en duurzaamheid. Voorbeelden hiervan zijn het gebruik van elektrische voertuigen/gereedschap en het gebruik van restwarmte vanuit het havengebied.

5.4 Bladvegen In de periode van bladval plegen we extra inzet om slipgevaar en verstopte kolken/hemelwaterafvoer te voorkomen. De inzet wordt ook bepaald door de beeldkwaliteitsnormen van de CROW. Dit komt tot uiting in de prioritaire aanpak van verharde plekken waar we veel bladval verwachten.

4

5.5 Regulier machinaal en handmatig vegen Het doel bij het vegen is om: - te voldoen aan het vereiste kwaliteitsniveau; - slipgevaar te voorkomen; - kolken en goten vrij te houden van veegvuil; - een goede afvoer van hemelwater te garanderen. Een bijkomend voordeel is dat bij het vegen ook zwerfafval op verharding wordt meegenomen. Ander voordeel is dat door het goed vrijhouden van kolken en goten de afvoer van hemelwater blijft functioneren, daarmee voorkomen we plasvorming op wegdelen. Daarnaast voorkomen we ook dat er veel vuil in het afvoersysteem beland en voor verstoppingen zorgt.

5.6 Vuurwerkronde Het verwijderen van vuurwerk gebeurt in de eerste weken van januari en heeft een hoge prioriteit vanwege het veiligheidsbelang. Het snel opruimen is belangrijk om ongelukken te voorkomen en draagt tevens bij behalen van het vereiste beeldkwaliteitsniveau.

5.7 Vegen markten Na de wekelijkse markten vegen we zowel met een veegmachine als handmatig. Het handmatig vegen wordt uitgevoerd door het team Exploitatie (‘de buitendienst’).

5.8 Overige activiteiten De gemeente laat nog andere activiteiten uitvoeren die gerelateerd zijn aan stof- en onkruidbestrijding: - afvoeren van vrijkomend afval (veegmachine); - onderzoek en advies; - ondersteuning Vve’s en Parkmanagementorganisaties. Onder onderzoek en advies vallen o.a. de inspecties die we uitvoeren en het verfijnen van de onderhoudsstrategie. Stortkosten worden gemaakt voor het afvoeren van veegvuil.

6 Budgetten 6.1 Uitgangspunten 

  

Budgetten zijn gebaseerd op hetgeen noodzakelijk is om de assets te onderhouden op beeldkwaliteit (B voor het reguliere areaal en A voor de centra en stationsgebieden), technische kwaliteit en veiligheid. Aanvullend daarop zijn de specifieke kaders beschreven in paragraaf 2 van toepassing. Budgetten zijn inclusief het door de raad vastgestelde Duurzaamheidskader IBP (BR200060, 16 juli 2020). Prijspeil voor het benodigd budget is 1 januari 2023, jaarlijkse indexatie op 1 januari is conform de GWW-index van het CBS, zoals toegepast in de kadernota 2024. Benodigde financiële middelen zijn reeds opgenomen in de Meerjarenbegroting 2024-2027 en Slotwijziging 2023.

5

Tabel 2 Financieel overzicht 2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

Dagelijks/ Klein / € 876.100 € 920.632 € 920.632 € 920.632 € 920.632 € 920.632 € 920.632

€ 920.632 € 920.632

€ 65.875

€ 69.205

€ 69.205

€ 69.205

€ 69.205

€ 69.205

€ 69.205

€ 69.205

veegmachine

€ 35.848

€ 37.669

€ 37.669

€ 37.669

€ 37.669

€ 37.669

€ 37.669

Overige kosten

€ 137.025 € 143.990 € 143.990 € 143.990 € 143.990 € 143.990 € 143.990

€ 37.669 € 37.669 € 143.990 € 143.990

Exploitatie Regulier onderhoud Parkmanagement (en VVE's)

€ 69.205

Stortkosten en

Duurzaamheidskader (excl. kapitaallasten verduurzaming) Totaal exploitatie per jaar

Vaste kosten

€ 29.287 € 29.287 € € 1.114.848 1.200.783 1.200.783 1.200.783 1.200.783 1.200.783 1.200.783 1.200.783 1.200.783 € 29.287

€ 29.287

€ 29.287

€ 29.287

€ 29.287

€ 29.287

€

€

€

€

€

€

€

€ 20.201

€0

€0

€0

€0

€0

€0

€0

€0

€ 92.583

€ 89.789

€ 89.571

€ 82.858

€ 78.756

€ 78.756

€ 78.756

€ 78.756

€ 78.756

Kapitaallasten (investeringen) overige doorbelastingen Doorbelasting personeel

€ 346.673 € 346.806 € 346.778 € 347.622 € 347.622 € 347.622 € 347.622

€ 347.622 € 347.622

Totaal vaste kosten per jaar

Inkomsten

€ 426.378 € 426.378 € 212.773 € 202.248 € 202.143 € 200.486 € 200.486 € 200.486 € 200.486 € 200.486 € 200.486 € 459.457 € 436.595 € 436.349 € 430.480 € 426.378 € 426.378 € 426.378

Totaal inkomsten per jaar

€ 212.773 € 202.248 € 202.143 € 200.486 € 200.486 € 200.486 € 200.486

Peildatum December 2023

6

€ 200.486 € 200.486

7 Risico’s In onderstaande tabel zijn assetspecifieke risico’s opgenomen. De risico’s die integraal van toepassing zijn op alle assetbeheerplannen zijn opgenomen in het algemene deel van het IBP (T22.06297, hoofdstuk 8).

Tabel 3 Assetspecifieke risico’s Stof- en onkruidbestrijding op verharding

Impact op doelen

onderwerp

Risico

Kwaliteit/Beleving/Veiligheid

Veel stof/natuurlijkafval op straat.

Kwaliteit/Beleving/Veiligheid

Veel onkruidbestrijding op verharding

Kwaliteit/Beleving

Onverzorgd beeld

Discomfort, ongevallen/schadeclaims, slechter, slechte afvoer hemelwater, slechter kwaliteitsbeeld Discomfort, ongevallen/schadeclaims, slechter, slechte afvoer hemelwater, slechter kwaliteitsbeeld Discomfort

Kwaliteit/Beleving/Veiligheid

Bezuiniging

Discomfort, slechtere kwaliteit, ongevallen/schadeclaims

Kwaliteit/Beleving/Veiligheid

Slechte staat verharding, voldoet niet aan vereiste beeldkwaliteit

Discomfort, slechtere kwaliteit, ongevallen/schadeclaims

7

Te beperken door Periodiek schouwen en adequaat reageren op meldingen. Periodiek schouwen en adequaat reageren op meldingen. Periodiek schouwen en adequaat reageren op meldingen. Communiceren. Periodiek schouwen en adequaat reageren op meldingen. Communiceren. (minimaal niveau B nodig) Periodiek schouwen en adequaat reageren op meldingen.