[T23.04113] Assetbeheerplan Openbare Verlichting, onderdeel IBP
Tekst van het document
Assetbeheerplan OPENBARE VERLICHTING Voor de beheerperiode 2024-2032 Corsanummer T23.04113
1 Inleiding Voor u ligt het assetsbeheerplan voor de openbare verlichting van de gemeente Lansingerland. Dit hoort bij het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBP)van de gemeente Lansingerland (T22.06297). Openbare verlichting (OVL) bestaat uit de volgende assets: - lichtmasten; - armaturen; - OVL-kabels; - OVL-kasten. Tabel 1 Verdeling taken- en verantwoordelijkheden Wat doet de gemeente De gemeente is de beheerder van de lichtmasten op het gemeentelijke grondgebied. De gemeente is de beheerder van het eigen net. Hierdoor heeft de gemeente de regie in eigen handen en kan sneller de storingen verhelpen. Het aandeel van het eigen net in Lansingerland is ca. 55%
Wat doen externe partijen Stedin is de beheerder van Stedin-net. Dat betekent dat de gemeente afhankelijk is van Stedin om storingen van de lichtmasten die aangesloten zijn op het Stedin-net te verhelpen. Het aandeel van het Stedin-net is ca. 45%.
Het beheer en onderhoud aan deze assets bestaat onder andere uit de volgende beheeractiviteiten: - Klein onderhoud, storing verhelpen, rechtzetten van de lichtmasten en reinigen; - Groot onderhoud zoals lampen vervangen, herstellen van schades en aanpassing van de installaties; - Volledige vervanging van assets. In het algemene deel van het IBP (T22.06297) zijn alle algemene kaders en strategieën opgenomen. Ook geeft dat op hoofdlijnen een overzicht van alle assets in de openbare ruimte. In dit Assetbeheerplan vindt u achtereenvolgens specifiek voor de assets van OVL: - Specifieke kaders (paragraaf 2); - Korte terugblik op de Beheerperiode 2017-2023 (paragraaf 3); - Beschrijving van de huidige situatie (paragraaf 4); - Beheerstrategie voor de komende beheerperiode 2024-2032 (paragraaf 5); - Budgetten voor de beheerperiode 2024-2032 (paragraaf 6). - Overzicht van de belangrijkste assetspecifieke risico’s (paragraaf 7).
2 Specifieke kaders voor Openbare Verlichting De algemene kaders voor het beheer en onderhoud van (alle assets in) de openbare ruimte staan in het algemene deel van het IBP (T22.06297) Deze algemene kaders hebben betrekking op aspecten als: beeldkwaliteit (regulier areaal op B en centra en stationsgebieden op A); veiligheid; beleving; en duurzaamheid.
1
Voor OVL gelden tevens onderstaande kaders: Licht en ruimte - openbare verlichting in de omgeving Deze publicatie wil allen die betrokken zijn bij de inrichting van de openbare ruimte inspireren tot een wijde blik op het onderwerp ‘openbare verlichting’. Het wil nieuwsgierig maken naar de taal en de denkwijze van andere disciplines en ertoe uitnodigen om verlichting te zien als iets anders dan een puntje dat op het allerlaatste moment nog moet worden toegevoegd aan een ontwerp dat al af is. Het wil ertoe uitnodigen om al in een vroeg stadium na te denken over verlichting en het daar met elkaar over te hebben, zodat er optimale toepassingen gerealiseerd kunnen worden. Jaar van 1 september Door wie CROW vaststelling: 2017 vastgesteld: Corsa nr.: Niet van Link naar beleid: www.CROW.nl toepassing CROW400 Richtlijn voor onderzoek of er bodemvervuiling aanwezig is en hoe dan te handelen. Geldt voor veilig werken in de bodem waarin de installatie wordt geplaatst. Jaar van 1 september Door wie CROW vaststelling: 2017 vastgesteld: Corsa nr.: Niet van Link naar beleid: www.CROW.nl toepassing Nieuwe Aanbeveling Herziening Deel 3: Ontwerpen (OV-03) Met dit herziene deel Ontwerpen is het efficiënt voor de opdrachtgevers, ontwerpers en beheerders om hun individuele eisen en wensen op elkaar af te stemmen, zodat conflicterende situaties in een vroeg stadium kunnen worden opgelost.
Deze wijze van werken kan aanzienlijke kostenbesparingen opleveren. Het moet uiteindelijk leiden tot een verantwoorde inrichting van de openbare ruimte. Jaar van 2010 Door wie NSVV vaststelling: vastgesteld: Corsa nr.: Niet van Link naar beleid: www.NSVV.nl toepassing NEN 1010 Voor het aanleggen van veilige laagspanningsinstallaties is NEN 1010 al jaren de norm. Ook het uitbreiden en aanpassen van installaties valt hieronder. NEN 1010 wordt daarnaast gebruikt voor controles en inspecties bij oplevering van projecten . Jaar van April 2021 Door wie NEN vaststelling: vastgesteld: Corsa nr.: Niet van Link naar beleid: www.NEN.nl toepassing
2
NEN 3140 NEN 3140+A3:2019 geeft eisen voor een veilige bedrijfsvoering van elektrische installaties en elektrische arbeidsmiddelen. Jaar van Juli 2019 Door wie NEN vaststelling: vastgesteld: Corsa nr.: Niet van Link naar beleid: www.NEN.nl toepassing
Politie keurmerk veilig wonen Veilig wonen: om te voldoen aan het keurmerk PKVW moet de openbare verlichting voldoen aan de eisen. Corsa nr.: Niet van Link naar https://www.politiekeurmerk.nl toepassing beleid:
Electrische installatieveiligheid binnen de openbare ruimte Het beleid “Elektrische installatieveiligheid binnen de Openbare Ruimte” beschrijft hoe de gemeente Lansingerland omgaat met de invulling van de Arbeidsomstandighedenwet. Zo geeft de gemeente invulling aan een veilige bedrijfsvoering. De normen NEN 3140 en NEN 1010 zijn gebruikt om processen en procedures rondom het werken met elektrische installaties in de openbare ruimte in kaart te brengen en vast te leggen. Jaar van 21 augustus 2018 Door wie Het college vaststelling: vastgesteld: Corsa nr.:
T18.11142
Link naar beleid:
BW1900190
Omgevingswet (voormalig Wet Natuurbescherming) Voorziet in de bescherming van de plant- en diersoorten brengen. Ook rekening houden met licht en omgeving Jaar van Niet van Door wie Rijksoverheid vaststelling: toepassing vastgesteld: Corsa nr.:
Niet van toepassing
Link naar beleid:
www.Overheid.nl
Taskforce Verlichting Vanuit de overheid zijn er ambities vastgelegd m.b.t. energiebesparing, lichthinder en lichtvervuiling. Planmatige overstap van conventionele verlichting naar LED verlichting is een duurzame oplossing om energiebesparing te realiseren. Jaar van Niet van Door wie Rijksoverheid vaststelling: toepassing vastgesteld: Corsa nr.:
Niet van toepassing
Link naar beleid:
www.Overheid.nl
3
Wet Informatie uitwisseling Ondergrondse Netten (WIBON) Deze wet heeft ten doel graafincidenten (schades) te voorkomen. Registratie van ondergrondse kabels is essentieel. Jaar van Niet van Door wie Rijksoverheid vaststelling: toepassing vastgesteld: Corsa nr.:
Niet van toepassing
Link naar beleid:
www.Overheid.nl
Klimaatakkoord juni 2019 Doelstelling om de uitstoot van broeikasgassen te verlagen en het energieverbruik te verminderen. Jaar van Niet van Door wie Rijksoverheid vaststelling: toepassing vastgesteld: Corsa nr.:
Niet van toepassing
Link naar beleid:
www.klimaatakkoord.nl
3 Terugblik Beheerperiode 2017-2023 In 2016 is het beheerplan OVL 2017-2024 vastgesteld door de gemeenteraad (T16.11569). Dit plan was opgesteld op basis van inspecties uit 2015 en vormde onderdeel van het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte 2017-2024 (T16.11581). In de beheerperiode 2019-2023 is een verbeterslag gemaakt om de beeldkwaliteit van de assets op onderhoudsniveau B en A te brengen. De aanleiding van deze inhaalslag was het besluit van de gemeenteraad om het onderhoudsniveau te verhogen van C naar B voor het reguliere areaal en van B naar A voor de centra en stationsgebieden (Collegeprogramma Lansingerland doet ‘t, 2018-2022). Het areaal is toegenomen in deze beheerperiode. Om de toename van het percentage areaaluitbreiding te kunnen onderbouwen is een vergelijking gemaakt met de areaalgegevens van 2015 die in het vigerende beheerplan van 2017-2024 zijn opgenomen. Uit deze analyse is gebleken dat het areaal is met circa 11% is toegenomen ten opzichte van 2015. Het areaal is toegenomen door de overdracht van ontwikkelingsprojecten in alle kernen, onder andere Westpolder, Meerpolder, Parkzoom en De Tuinen.
4 Huidige situatie– 2023 In tabel 2 is het areaal en de huidige technische kwaliteit weergegeven. Op basis van kwaliteitscatalogus openbare ruimte 2018 is in tabel 3 de relatie tussen beeldkwaliteit en technische kwaliteit weergegeven. Tabel 2 Areaal en technische kwaliteit van OVL op basis van inspectie van 2020 OVL Zeer Goed + Voldoende Matig Slecht Goed Lichtmasten 79 % 16 % 4% 1% Armaturen 76 % 20 % 2% 2% OVL-kasten 82 % 18 % 0% 0% OVL-kabels 82 % 18 % 0% 0%
Aantal 17819 st 17952st 154 st 252 km
4
Tabel 3 Relatie beeldkwaliteit en technische kwaliteit Beeldkwaliteit Technische kwaliteit A+ en A Goed B Voldoende C Matig D Slecht
5 Beheerstrategie 2024-2032 Doelstelling Wet- en regelgeving We houden ons aan weten regelgeving.
Beheermaatregel / actie Het beheer voldoet aan geldende wet– en regelgeving, ongeacht het huidige kwaliteitsniveau. We verlichten conform de Richtlijn Openbare Verlichting (ROVL) 2011, in de nachtelijke uren dusdanig dat het voor de gebruiker veilig is.
Veiligheid en bereikbaarheid We zorgen dat veiligheid We voeren regelmatig inspecties uit op basis waarvan we planmatig zoveel als mogelijk onderhoud uitvoeren. Onderhoud laten wij adequaat uitvoeren geborgd is. binnen het raamcontract dat wij met onze aannemers afsluiten. Duurzaam en Technisch verantwoord We maken duurzaam en We beheren op kwaliteitsniveau B en A conform CROW-publicatie technisch verantwoorde 323, Daarbij wordt de veiligheid gewaarborgd en vindt er geen keuzes. kapitaalvernietiging plaats. We kiezen voor apparatuur die qua onderhoud en investering het meest duurzaam is. Voor het onderhoud selecteren we aannemers die voldoen aan duurzaamheidscriteria conform het gemeentelijk aanbestedingsbeleid. We streven naar maximale We toetsen integraal conform de leidraad DIOR met andere integraliteit, waardoor we beheerdisciplines en gebiedsontwikkelingen om de beheerkosten zo tevens maximaal laag mogelijk te houden. financieel rendement behalen.
5
5.1 Werkwijze toezicht en inspecties Om de kwaliteit van de openbare verlichting te waarborgen voeren we inspecties en onderhoud uit. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de werkzaamheden die we uitvoeren. Daarbij is ook inzichtelijk gemaakt wie binnen de organisatie en/of buiten de organisatie de werkzaamheden uitvoert. Wat doen we Planmatige inspecties en onderzoeken: Areaalmutaties in het beheersysteem OVL-inspecties en onderzoeken NEN-3140 inspecties (elektrotechnische inspecties) Vertaalslag van inspectiegegevens naar meerjarenplanning Opstellen van meerjarenprogramma
Klein onderhoud: Afhandeling van meldingen Uitvoeren van planmatig klein onderhoud Storing verhelpen
Wie doet wat
Team Beheer Onderzoeksbureau/Team Beheer Team Beheer
Team Beheer Team Beheer
Onderhoudsaannemer/team Projecten Onderhoudsaannemer/team Projecten Onderhoudsaannemer/Vakgroep Civiel
Groot onderhoud: Uitvoeren van groot onderhoud op basis van de meerjarenplanning
Vervanging: Volledige vervanging van de assets
Onderhoudsaannemer/team Projecten
Onderhoudsaannemer/team Projecten
Visuele inspecties van de objecten voeren we een keer per vier jaar uit. Daarnaast voeren we twee keer per jaar een aan-en-uit inspectie uit. De inspectieresultaten vormen de basis voor het bepalen van het uit te voeren onderhoud.
5.2 Werkwijze cyclisch onderhoud Op basis van de inspectie wordt een planning opgesteld voor de eerste vijf jaren. Voor de langere termijn worden de instandhoudingsbudgetten bepaald via de theoretische levenscyclus.
5.3 Duurzaamheid Duurzaamheid en reductie van energieverbruik zijn belangrijke aspecten binnen het vakgebied openbare verlichting. Daarnaast dient de gemeente te voldoen aan het Klimaatakkoord. Om de openbare verlichting te verduurzamen en energiezuiniger te maken voeren we onderstaande maatregelen uit:
6
Reductie energieverbruik Bij reconstructieprojecten is de afgelopen jaren continu gezocht naar de meest energiezuinige oplossingen voor het verlichten van de openbare ruimte.
Toepassen van dimregime Bij vervanging van conventionele lichtmasten en reconstructie van wegen past de gemeente dimbare verlichting toe.
Planmatig ledverlichting toepassen Bij vervanging van conventionele lichtmasten, armaturen en reconstructie van wegen plaatst de gemeente ledverlichtingen. Ledverlichting heeft een aanzienlijke langere levensduur (ca. 20 jaar) ten opzichte van conventionele lampen (3 à 4 jaar). Daarnaast is het energieverbruik van ledverlichting aanzienlijk lager dan conventionele verlichting. Dit draagt bij aan de gewenste reductie van energie.
Hergebruiken van materiaal Bij vervanging van de lichtmasten zetten we zoveel mogelijk in op hergebruik van oude materialen om de verspilling van grondstoffen te beperken.
Recyclen van materiaal Na de economische levensduur van lichtmasten en armaturen worden de oude materialen hergebruikt om nieuwe eindproducten te maken. Een bedrijf voert dit in opdracht van de gemeente uit.
6 Budgetten 6.1 Uitgangspunten
Budgetten zijn gebaseerd op hetgeen noodzakelijk is om de assets te onderhouden op beeldkwaliteit (B voor het reguliere areaal en A voor de centra en stationsgebieden), technische kwaliteit en veiligheid. Aanvullend daarop zijn de specifieke kaders beschreven in paragraaf 2 van toepassing. Budgetten zijn inclusief het door de raad vastgestelde Duurzaamheidskader IBP (BR200060, 16 juli 2020). Prijspeil voor het benodigd budget is 1 januari 2024, jaarlijkse indexatie op 1 januari is conform de GWW-index van het CBS. Benodigde financiële middelen zijn opgenomen in de meerjarenbegroting 2024-2027 en sluiten aan bij de slotwijziging 2023. Afschrijftermijnen zijn conform de Nota Activa (T20.11073). Bij investeringsprojecten proberen we zoveel mogelijk werk met werk te maken. Zie ook de integrale meerjarenplanning in het algemene deel van dit IBP (T22.06297, paragraaf 6.2)
7
Tabel 2 Financieel overzicht 2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2031
2032
onderhoud
€ 536.012
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
€ 563.237
Onderzoek en advies
€ 30.675
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 32.234
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 14.887
€ 566.687
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
€ 610.358
(investeringen)
€ 319.608
€ 340.985
€ 395.470
€ 467.078
€ 492.479
€ 492.479
€ 492.479
€ 492.479
€ 492.479
Gas en energie
€ 818.437
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 855.265
€ 1.153
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
€ 1.212
(duurz. kader)
€ 24.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
€ 44.000
Doorbelasting personeel
€ 416.990
€ 417.906
€ 417.728
€ 415.326
€ 415.326
€ 415.326
€ 415.326
€ 415.326
€ 415.326
Overige doorbelasting
€ 12.865
€ 12.717
€ 12.706
€ 12.352
€ 12.135
€ 12.135
€ 12.135
€ 12.135
€ 12.135
€
€
€
€
€
€
€ 1.593.053
€ 1.672.085
€ 1.726.381
1.795.233
1.820.417
1.808.282
1.808.282
1.808.282
1.808.282
€
€
€
€
€
€
€ 514.986
€ 709.145
€ 1.640.219
1.344.975
1.400.000
1.400.000
1.400.000
1.400.000
1.400.000
Dagelijks/ Klein / Regulier Exploitatie
Duurzaamheidskader (excl. kapitaallasten verduurzaming) Totaal exploitatie per jaar Kapitaallasten Vaste kosten
Belastingen en heffingen Doorbelasting binnendienst
Totaal vaste kosten per jaar
Investeringen
Investeringen
Peildatum december 2023
8
7 Risico’s In onderstaande tabel zijn asset-specifieke risico’s opgenomen. De risico’s die integraal van toepassing zijn op alle assetbeheerplannen zijn opgenomen in het algemene deel van het IBP (T22.06297, hoofdstuk 8). Tabel 3 Assetspecifieke risico’s OVL Impact op doelen Onderwerp
Risico
Te beperken door
Kwaliteit/Beleving/Veiligheid
Lampen
Uitval
Kwaliteit/Beleving/VeiligheidDuurzaamheid Kwaliteit/Beleving/VeiligheidDuurzaamheid
Armatuur
Kwaliteit/Beleving/VeiligheidDuurzaamheid
OVL-kasten
Minder lichtopbrengst door vervuiling Vervuiling door graffiti, algen aangroei, luchtverontreiniging. Omvallen/ scheefstand door corrosie/stormschade, aanrijschade. Elektrocutie Vervuiling door graffiti, algen aangroei, luchtverontreiniging. Aanrijdingsschade. Elektrocutie.
Lampen planmatig vervangen. Werking periodiek schouwen. Armaturen planmatig reinigen.
Kwaliteit/Beleving/VeiligheidDuurzaamheid
OVL-kabels
Graafschades
Kwaliteit/Beleving/VeiligheidDuurzaamheid
Lichtmasten, armaturen en lampen
Materiaal niet meer leverbaar
Lichtmast
Periodiek schouwen onderhoudstoestand en zo nodig reinigen, rechtzetten, vervangen. Aanrijdingsschades beperken door aanrijdingsgevoelige locaties te beperken. Electrische veiligheid door periodieke keuring conform NEN3140 en gemeentelijk beleid “elektrische installatieveiligheid” Periodiek schouwen onderhoudstoestand en zo nodig reinigen, rechtzetten, vervangen. Aanrijdingsschades beperken door aanrijdings-gevoelige locaties te beperken. Electrische veiligheid door periodieke keuring conform NEN3140 en gemeentelijkbeleid “elektrische installatieveiligheid” Goede registratie van de ligging van kabels en leidingen. Handhaving op graafvergunningen. Vervanging vervroegen en oude materialen tijdelijk opslaan in depot.
9