[T22.02427] Jaarstukken 2021
Tekst van het document
38
Gemeente Lansingerland
Wat heeft het gekost? Kunstzinnige vorming In 2021 zijn er minder aanvragen gedaan voor de subsidieregeling Levendig Lansingerland (€ 41.000). Daarnaast is er een onderbesteding van de beschikbaar gestelde coronagelden voor cultuur. Er zijn hiervoor minder aanvragen binnengekomen dan verwacht (€ 40.000). Het totale positieve resultaat is € 81.000. Evenementen en volksfeesten In 2021 zijn veel van de volksfeesten niet doorgegaan in verband met de coronamaatregelen. Dit zorgt voor een positief resultaat van € 28.000. Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
1.694
1.606
1.597
1.455
Baten
12
0
114
114
0
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-1.682
-1.606
-1.483
-1.341
141
Onttrekkingen
41
60
60
0
-60
Toevoegingen
0
0
97
97
0
Mutaties reserves
41
60
-37
-97
-60
-1.641
-1.546
-1.519
-1.438
81
Geraamde resultaat
Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (voordeel € 141.000) Het voordeel op de lasten ontstaat door lagere lasten aan subsidies in het kader van kunstzinnige vorming (voordeel € 81.000) en doordat het geraamde budget voor het cultuurhuis (€60.000) voor werken door derden via het algemene inhuurbudget is gedekt. Baten (saldo € 0) De afwijkingen zijn kleiner dan € 100.000 en worden daarom niet verder toegelicht. Reservemutaties (nadeel € 60.000) De onttrekking uit de reserve is niet meer nodig. De geraamde onttrekking van € 60.000 voor werken door derden voor het Cultuurhuis zijn in 2021 via het algemene inhuurbudget gedekt.
39
Gemeente Lansingerland
-141
Beleidsveld Onderwijs en Kinderopvang
40
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Goed en passend toekomstgericht onderwijs voor iedereen dichtbij In de visienota Onderwijs 2017-2025 staan de doelen voor de komende jaren. Een gemeente waarin: 1. Goed basis- en voortgezet onderwijs dichtbij huis beschikbaar is voor ouders en leerlingen; 2. Het onderwijs aansluit bij de veranderende behoefte en wensen van de samenleving; 3. Gemeente en onderwijs samen zorgen voor een sluitende ondersteuning voor kinderen die een extra steuntje in de rug nodig hebben; 4. Kinderen worden uitgedaagd om het maximale uit zichzelf te halen. Achterstanden en leerproblemen pakken we snel en adequaat aan. Jongeren hebben toegang tot de onderwijsinstelling die het best bij hen past, binnen of buiten onze gemeente. Verder hebben ze duidelijke carrièremogelijkheden in de regio door een sterke samenwerking tussen VMBO, MBO en het lokale bedrijfsleven.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We starten met de uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan Primair Onderwijs We zijn samen met de schoolbesturen aan de slag gegaan met de uitvoering van de eerste projecten uit het Integraal Huisvestingsplan Primair Onderwijs 2020 – 2024 (IHP). In 2021 zijn we gestart met de voorbereidingen voor de vervangende nieuwbouw van de Wiekslag, de Oosthoek en de Prins Johan Friso (Orionstraat). Daarnaast zijn we begonnen met de voorbereidingen voor restauratie/nieuwbouw van de Parel. Ook is zoals beschreven in het IHP een verdiepend onderzoek uitgevoerd naar de verduurzaming van de schoolgebouwen in Lansingerland. Door Covid-19 en de sluiting van de scholen, is het onderzoek vertraagd. De planning van de verduurzamingsprojecten is hierdoor uitgelopen. Bij de Gouden Griffel/ Prinses Maxima (Annie M.G. Schmidtlaan) en de Pius X (Noorderparklaan) is een groot deel van de verduurzamingsmaatregelen wel uitgevoerd in 2021. Ten slotte is tijdelijke uitbreiding gerealiseerd bij de Gouden Griffel (Theo d’Orsingel) en zijn we gestart met de voorbereidingen voor tijdelijke uitbreiding van de Klipper, Prinses Maxima en de Gouden Griffel in Berkel Westpolder voor 2022.
We zorgen voor een toegankelijk aanbod aan voorzieningen van voor- en vroegschoolse educatie In 2021 zetten wij de Specifieke Uitkering voor gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) in voor een toegankelijk aanbod aan voorzieningen voor voor- en vroegschoolse educatie. In samenwerking met de aanbieders van voor- en vroegschoolse educatie zorgden we voor voldoende voorzieningen verspreid door de gemeente. Daarnaast startten we met het monitoren van de resultaatafspraken voor voor- en vroegschoolse educatie. Dit proces loopt door in 2022. We zorgen voor goede uitvoering van leerlingenvervoer In 2021 voerden we onze wettelijke taak op het gebied van leerlingenvervoer goed uit. Conform onze verordening en beleidsregels zorgden we voor een tijdige afhandeling van alle aanvragen voor leerlingenvervoer. De gecontracteerde vervoerder heeft de leerlingen in Lansingerland volgens de gemaakte afspraken vervoerd.
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000
41
Gemeente Lansingerland
Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
7.405
7.400
8.638
8.496
-143
Baten
578
508
839
684
-155
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-6.827
-6.892
-7.799
-7.812
-12
Onttrekkingen
34
5.832
6.456
6.395
-61
Toevoegingen
17
5.690
5.842
5.842
0
Mutaties reserves
17
142
614
553
-61
-6.810
-6.750
-7.185
-7.258
-73
Geraamde resultaat
Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (voordeel € 143.000) Het voordeel op de lasten ontstaat doordat het budget uit de specifieke uitkering voor onderwijsachterstandenbeleid in 2021 niet volledig is benut. Dat levert een voordeel op van € 151.000. De overige nadelen en voordelen binnen de lasten van dit beleidsveld zijn kleiner dan € 100.000 en tellen op tot een nadeel van € 8.000. Baten (nadeel € 155.000) Het nadeel op de baten ontstaat doordat de bijdrage uit de specifieke uitkering voor onderwijsachterstanden niet volledig is benut in 2021 en er daarmee minder baten zijn gerealiseerd. Dit levert een nadeel op van € 151.000. De overige nadelen en voordelen binnen de baten van dit beleidsveld tellen op tot een bedrag van € 4.000. Reservemutaties (nadeel € 60.000) De afwijking is kleiner dan € 100.000 en daarom niet verder toegelicht.
Kengetallen Sport, Cultuur en Onderwijs Kengetal
Begroot 2021
Realisatie 2021
Sport Aantal klokuren gymonderwijs primair onderwijs
390
Aantal uren gebruik sportaccommodaties (totaal)
39.000
% inwoners die lid zijn van een sportvereniging (T-1): alle inwoners
32%
% inwoners die lid zijn van een sportvereniging (T-1): jeugd (5 t/m 19)
58%
Cultuur Aantal gesubsidieerde culturele initiatieven
35
Aantal scholen dat meedoet met Cultuurtrein
14
24 22
Percentage inwoners dat lid is van de bibliotheek
20%
20%
Aantal leerlingen primair onderwijs
7.087
6811
Aantal leerlingen voortgezet onderwijs
4.361
4594
Aantal Integrale Huisvestings Projecten
9
7
Aantal jaarlijkse GGD onderzoeken KDV, BSO, gastouders
99
80
Onderwijs en kinderopvang
42
Gemeente Lansingerland
Toelichting op kengetallen Sport, Cultuur en Onderwijs Sport Om de sportbeoefening in Lansingerland te meten, gebruiken we de deelnamecijfers van het CBS. Deze worden maximaal eens per twee jaar gemeten (laatste keer 2020). Voor 2021 zijn daarom geen nieuwe cijfers bekend. Voor wat betreft de kengetallen voor bezetting van sportaccommodaties: de bezetting is door de coronamaatregelen in 2021 veel lager dan verwacht. Van januari tot half mei waren sportaccommodaties gesloten. Van half mei tot begin juni mocht alleen buiten gesport worden Vanaf half november moesten accommodaties om 17:00 uur dicht Vanaf 19 december waren deze volledig gesloten Effectief zijn de binnensportaccommodaties dus 6 maanden open geweest, ook nog eens in de maanden dat normaliter de laagste bezetting wordt gehaald. Dit zorgt voor een lager gebruik van de sportaccommodaties dan vooraf voorzien. Cultuur Aantal gesubsidieerde culturele activiteiten Wij ondersteunen culturele organisaties met 2 regelingen: de culturele basisregeling Cultuureducatie & Cultuurparticipatie en de Subsidie voor Culturele Programmering. We gaven in 2021 in totaal 24 partijen subsidie voor het organiseren van reguliere en incidentele culturele initiatieven en activiteiten. In verband met de coronamaatregelen schuift de uitvoering van een aantal activiteiten door naar 2022.
Aantal scholen dat meedoet met Cultuurtrein De Cultuurtrein is het cultuureducatieprogramma voor basisscholen dat is opgezet door de Bibliotheek Oostland in samenwerking met Kunstgebouwen. Deze is geïnitieerd naar aanleiding van de Rijksregeling Cultuureducatie met Kwaliteit. Er wordt ingezet op implementatie, verdieping en borging van cultuureducatie in het basisonderwijs door middel van o.a. trainingen en coaching van docenten, coteaching en inspiratie voor leerlingen en het bevorderen van de samenwerking tussen scholen en culturele aanbieders. Cultuurhuizen in Lansingerland Cultuurhuizen in Lansingerland zijn een plek waar het maken van kunst en cultuur centraal staat. In de cultuurhuizen werken verschillende culturele organisaties op het gebied van cultuur, educatie en/of recreatie samen in één gebouw. Er zijn in 2021 twee Cultuurhuizen; Cultuurhuis ’t Web in Bleiswijk en de Cultuurfabriek in Bergschenhoek. Een derde cultuurhuis in Berkel en Rodenrijs is in ontwikkeling. Percentage inwoners dat lid is van de bibliotheek Bibliotheek Oostland biedt op vier locaties in de gemeente de vijf kerntaken vanuit de bibliotheekwet: ter beschikking stellen van kennis en informatie; bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie; bevorderen van lezen en laten kennismaken met literatuur; organiseren van ontmoetingen en debat en laten kennismaken met kunst en cultuur.
Het aantal leden van de bibliotheek was in 2021 , gelijk aan het aantal in 2020. Dit is circa 20% van onze inwoners. Onderwijs en kinderopvang Aantal Integrale Huisvestingsprojecten In juli 2020 stelde de gemeenteraad het Integraal Huisvestingsplan vast. Direct daarna startte schoolbesturen en gemeente met de voorbereidingen voor de uitvoering van het IHP. Dit is aanvullend op het al lopende project vervangende nieuwbouw Prins Willem Alexander/de Kwakel.
43
Gemeente Lansingerland
Programma 4: Sociaal Domein
44
Gemeente Lansingerland
Beoogd maatschappelijk effect Een krachtige samenleving met gezonde en veerkrachtige inwoners Ook 2021 stond weer voor een groot deel in het teken van corona. Ondanks de beperkende maatregelen waar we dit jaar weer mee te maken hadden kijken we binnen onze samenleving vooral naar mogelijkheden. Maatschappelijke partners en zorgaanbieders zoeken naar manieren hoe de inwoner toch bereikt kan worden. Digitaal of telefonisch contact biedt daarin (gedeeltelijk) een oplossing. Vanuit het sociaal domein zetten we in op de uitvoering van diverse wettelijke taken. De belangrijkste zijn de Jeugdwet, de Participatiewet, de Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening, de nieuwe Wet Inburgering, de Wet Maatschappelijke Ondersteuning en de Wet Publieke Gezondheid. Met de beleidsaccenten hadden we meer sturingsinstrumenten in handen om instroom in de maatwerkvoorzieningen te voorkomen. Het (blijven) stimuleren van zelf- en samenredzaamheid, inzetten op positieve gezondheid en preventie zorgt voor een gezonde en energieke samenleving. Waarbij we altijd een vangnet bieden voor degenen voor wie zelfredzaam zijn niet of beperkt mogelijk is. Door de inzet van vrijwilligers, mantelzorgers en formele ondersteuning kunnen we dit vangnet bieden aan onze kwetsbaarste inwoners.
Met alle hulp, ondersteuning en activiteiten die we inzetten en een toenemende vraag binnen het sociaal domein op verschillende vlakken zien we dat in 2021 de kosten binnen de begroting (na slotwijziging) blijven.
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020 Lasten
Primitief 2021
54.162
Begroot 2021
48.418
52.188
Realisatie 2021 52.337
Afwijking 2021 149
Baten
17.044
10.846
11.400
12.587
1.187
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-37.118
-37.572
-40.787
-39.750
1.037
Onttrekkingen
2.191
2.577
4.101
3.971
-129
Toevoegingen
3.282
13
2.472
2.531
59
Mutaties reserves
-1.091
2.564
1.628
1.440
-188
Geraamde resultaat
-38.209
-35.008
-39.159
-38.310
849
45
Gemeente Lansingerland
Beleidsveld Samenleving
46
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Een sterke en verbonden samenleving waaraan iedereen naar vermogen meedoet We vinden het belangrijk dat iedereen naar eigen vermogen mee kan doen in de samenleving. Preventie op het gebied van gezondheidsklachten voor vooral kwetsbare doelgroepen is hier een belangrijk onderdeel in. Het doel is om met elkaar een samenleving te creëren waarin iedereen een zo gezond mogelijk en sociaal betekenisvol leven heeft. Een samenleving waarin iedereen kan meedoen, mensen steun krijgen als dat nodig is en verantwoordelijkheid nemen voor zichzelf én elkaar. Met andere woorden: een krachtige samenleving waarin de inwoner centraal staat. Met de komst van de nieuwe Wet Inburgering begeleiden we nieuwkomers vanaf het eerste moment zodat zij zo goed als mogelijk mee kunnen doen in de samenleving.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We versterken de Lansingerlandse standaard door de uitvoering van beleidsaccenten De ‘Lansingerlandse Standaard’ (de uitvoering van onze wettelijke taken binnen het sociaal domein) is versterkt door de uitvoering van de tien beleidsaccenten. De inzet van de subsidiepartijen en de Samenleving is ondanks de corona beperkingen die er nog lang waren met alternatieve vormen ingezet op ondersteuning voor bijvoorbeeld kinderen die bij echtscheidingen betrokken zijn en ouderen die eenzaam zijn. Voor ouderen zijn er bijvoorbeeld sport- en culturele activiteiten georganiseerd om elkaar te ontmoeten en zijn er extra cursussen opgezet om te ondersteunen bij zingevingsvraagstukken. We garanderen de publieke gezondheidszorg in onze gemeente door onze afspraken met de GGD en stellen een preventieakkoord op In 2021 heeft de GGD zorg gedragen voor het bevorderen van de gezondheid van onze inwoners. Net als in 2020 heeft de GGD 2021 ingezet op taken die te maken hebben met de corona-crisis. Zij hielden zich bezig met onder andere testen, bron- en contact onderzoek, vaccineren, outbreak management en het monitoren van zorgcontinuïteit. De focus heeft in 2021 met name gelegen op corona, het ontwikkelen van de GGD 3.0 visie, en het opzetten van een nieuwe basistaak ‘advisering gezonde leefomgeving’ in het kader van de omgevingswet.
Wij hebben deelgenomen aan de werkgroep Voor Elkaar in Rijnmond waarin er een uitwisseling van informatie plaats vindt tussen de gemeenten over de preventieve gezondheidszorg. We ronden de voorbereidingen op de nieuwe Wet inburgering af en voeren deze uit vanaf 1 juli 2021 Op 1 januari 2022 is de nieuwe Wet inburgering ingegaan. Gemeenten zijn nu verantwoordelijkheid voor het aanbieden van een passend inburgeringsaanbod bestaande uit een leerroute, participatieverklaringstraject en een module arbeidsmarkt & participatie. Verder heeft de gemeente de taak om inburgeraars met een asielstatus de eerste zes maanden financieel te ‘ontzorgen’. De nieuwe wet geeft de gemeente de regie en maakt het mogelijk leerroutes te combineren met de toeleiding naar arbeid. Om invulling te geven aan deze nieuwe verantwoordelijkheden stelden wij in 2021 een nieuw beleidsplan Wet inburgering op. Het hoofddoel is om inburgeringsplichtigen snel en volwaardig mee te laten doen aan de Nederlandse maatschappij. De vier uitgangspunten die het inburgerstelsel in Lansingerland vormgeven zijn: integrale aanpak, direct actief, duurzaam maatwerk en regionale samenwerking waar nodig. In de tweede helft van 2021 startten wij inkoopprocedures en vormden intern meerdere implementatiewerkgroepen, zodat wij in 2022 in staat zijn ons nieuwe takenpakket goed uit te voeren.
47
Gemeente Lansingerland
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
2.535
2.862
3.364
3.258
Baten
0
3
3
0
-3
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-2.535
-2.860
-3.361
-3.258
102
Onttrekkingen
129
68
475
472
-3
Toevoegingen
202
0
111
111
0
Mutaties reserves
-73
68
364
361
-3
-2.608
-2.792
-2.997
-2.898
99
Geraamde resultaat
-105
Waar zitten de financiële afwijkingen? Op het beleidsveld samenleving is een positief resultaat van €99.000. Deze afwijking wordt verklaard door de hieronder beschreven posten: Lasten (€105.000 voordeel) De rijksoverheid stelt ieder jaar budget beschikbaar voor maatschappelijke begeleiding van (asiel)statushouders via de meicirculaire. Humanitas biedt de maatschappelijke begeleiding aan alle nieuwe (asiel)statushouders die jaarlijks onder de taakstelling vallen en een woning betrekken in de gemeente Lansingerland. Het is de gemeente echter niet gelukt om in 2021 iedereen die onder de taakstelling (87 personen) valt te huisvesten (€67.000 voordeel). Wij moeten deze achterstand het komende jaar inhalen. Dit betekent dat Humanitas pas in 2022 de betreffende personen kan begeleiden en bij ons in rekening brengt. Wij stellen de gemeenteraad daarom voor dit budget over te hevelen naar 2022. Voor expertise sociaal domein is dit jaar minder gebruik gemaakt van extern advies. Dit leidt tot een voordeel van €53.000. Als laatste zijn er kleine overige mutaties die optellen tot €15.000 (nadeel) binnen het beleidsveld die dit saldo verklaren. Baten (€3.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan €100.000 en wordt daarom niet verder toegelicht. Reservemutaties (€3.000 nadeel) De afwijking is kleiner dan €100.000 en wordt daarom niet verder toegelicht.
48
Gemeente Lansingerland
Beleidsveld Jeugd
49
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Kinderen en jongeren groeien veilig en gezond op en ontwikkelen zich tot zelfredzame inwoners Wij hebben de ontwikkeling van jeugdigen gestimuleerd en gefaciliteerd. Op die manier droegen we bij aan een stevige basis voor een veilige en gezonde ontwikkeling van kinderen en jongeren. Die stevige basis wordt allereerst door de ouders en/of verzorgers zelf gelegd. Naarmate het kind ouder wordt, bouwen onder andere de opvang, school, sportclubs, vrienden en vakantiebaantjes mee aan de basis. In Lansingerland krijgen kinderen de ruimte om hun eigen talenten te benutten en te ontplooien. Op die manier kunnen zij als zij volwassen zijn volledig en volwaardig meedoen in de maatschappij. We hebben het afgelopen jaar een breed palet aan activiteiten uitgevoerd, variërend van algemene, preventieve activiteiten tot specialistische hulp voor jeugdigen die dat nodig hebben.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We benutten de eigen kracht van jeugdigen en hun ouders/verzorgers Ook in 2021 hebben we gewerkt met de Lansingerlandse Standaard. Hieronder vallen onder andere het Centrum voor Jeugd en gezin (CJG) en het Jeugd- en Jongerenwerk. Het CJG ziet in het kader van het basistakenpakket meerdere keren per jaar alle kinderen uit Lansingerland in de leeftijdscategorie 0-4 jaar. Ook op de basisschool en middelbare schoolleeftijd blijft het CJG jaarlijks betrokken. Op deze manier hebben ze kinderen goed in beeld, wordt hun ontwikkeling gevolgd en kunnen afwijkingen tijdig gesignaleerd worden. Het CJG is een laagdrempelige voorziening waar ouders met opvoedvragen terecht kunnen. Het bereik van het CJG was ook in 2021, ondanks de corona hoog, doordat zij onder andere gebruik maakten van beeldbellen. In de leeftijdsgroep van 0-4 jaar is 98,5% van de kinderen in beeld bij het CJG. In 2021 hebben we vanuit het Rijk extra financiële middelen gekregen voor de ondersteuning van jongeren na coronatijd. Deze zijn op verschillende manieren gebruikt, waaronder Happylessen op het voortgezet onderwijs (tegen somberheid en depressie) en Join Us (eenzaamheid onder jongeren).
Ook is er vanuit het Pubers in de Spotlight netwerk eind 2021 een mini-hackathon georganiseerd door WijWijs om jongeren mee te laten denken over onderwerpen die jeugd raken (indeling buitenruimte, diversiteit/inclusiviteit). We voorkomen problemen bij risicogroepen en zetten in op preventie Het CJG is in Lansingerland toegangspartij voor onze jeugdhulp en is daardoor zichtbaar aanwezig in het netwerk en kan doorverwijzen indien nodig. Alle expertise is gebundeld in 1 team Jeugd: jeugdverpleegkundigen, jeugdconsulenten met een jeugdhulpverleningsachtergrond maar ook jeugdartsen en een expert jeugd GGZ. Hierdoor kan de professional met de best passende expertise de brede uitvraag doen. Zo pakt het CJG de lichte casussen op waarbij ingezet kan worden op vrij toegankelijke zorg. Vanuit het aanvullend preventief pakket van het CJG worden preventieve trainingen en interventies ingezet. De specifieke cijfers per training volgen later in het jaarverslag van het CJG. Daarnaast leverde Kwadraad ook kortdurende pedagogische interventies zoals sociale vaardigheidstrainingen, weerbaarheidstrainingen, trainingen voor kinderen in echtscheiding en kinderen met ouders met psychiatrische problematiek. Met Jeugdcoaches op School en praktijkondersteuners jeugd GGZ bij huisartsen, ingezet vanuit de veranderopgave jeugdhulp, versterkten wij onze lichte hulp dichtbij de inwoners.
Met deze lichte hulp willen we de instroom in de (zwaarbelaste) specialistische jeugdzorg verminderen. Vragen op het gebied van opvoeden en opgroeien vereisen namelijk niet altijd een zwaar professioneel hulpverleningstraject. Soms is lichte ondersteuning of een preventieve training voldoende. De Jeugdcoach op School schakelt tussen gezin, Team Jeugd, school en hulpverlening en/of biedt zelf lichte ondersteuning. In 2021 hebben zij 368 trajecten gestart, 249 lichte en 119 intensieve. 241 trajecten zijn er in 2021 afgesloten.
50
Gemeente Lansingerland
Eind 2020 gingen ook de eerste praktijkondersteuners jeugd ggz aan de slag bij twee gezondheidscentra. Op dit moment werken vier praktijkondersteuners jeugd ggz bij verschillende praktijken. In 2021 zijn er 229 kinderen gezien door een poh’er en zijn er van 128 kinderen de trajecten al afgesloten. In 55% van de gevallen zijn de trajecten afgesloten zonder verdere verwijzing. We verbeteren of stabiliseren de probleemsituatie van jeugdigen en gezinnen In de tweede helft van 2021 hebben 1421 inwoners van ons een individuele voorziening jeugdhulp ontvangen. Dat is meer dan dat er begroot was (1375), maar wel in lijn met voorgaande jaren (2e halfjaar 2019: 1480, 2e halfjaar 2020: 1431). De instroom is weliswaar gedaald, maar omdat de uitstroom nog wat is achtergebleven, is het resultaat dat het aantal cliënten ongeveer constant is gebleven. Met de inzet van deze voorzieningen op basis van de Jeugdwet helpen we de eigen kracht van jeugdigen en gezinnen te versterken en zorgafhankelijkheid te verkleinen. Team Jeugd heeft ingezet op de juiste (specialistische) hulp in het gezin. Zij zijn ook casusregisseur van deze gezinnen. In 67% van de kinderen die hulp hebben ontvangen is er sprake van een verbetering. De ambitie was om dit cijfers minimaal 80% te laten zijn. In deze aantallen ontbreken de gegevens van Q4 nog, deze worden eind april/medio mei verwacht.
In 2021 speelde corona ook een grote rol in het leven van jeugdigen en hun ouders. Ook is de druk op de jeugdconsulenten en de jeugdhulp verder toegenomen. Dat zien we terug in de langer dan gewenste doorlooptijd voor het opstellen van een ondersteuningsplan. Regionaal werkten gemeenten en aanbieders aan het aanpakken van de wachtlijstproblematiek bij de specialistische jeugdhulp en het zicht krijgen op de kinderen die op de wachtlijst staan zodat we mogelijk overbruggingszorg kunnen inzetten. De wachttijden voor specialistische jeugdhulp zijn in de tweede helft van het jaar gedaald. Wel hebben wij, maar ook de zorgaanbieders, gecertificeerde instellingen en Veilig Thuis te kampen met personeelstekorten, ondanks de extra gelden die vanuit het Rijk beschikbaar zijn gesteld voor de jeugdzorg Er heerst namelijk een krapte op de arbeidsmarkt om geschikt personeel aan te wenden. Dit heeft invloed op allerlei facetten van de jeugdzorgketen (ernstiger problematiek, hogere werkdruk en financiële consequenties). De aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling was in 2021 een belangrijk aandachtpunt. De instroom van meldingen bij Veilig Thuis bleef stabiel t.o.v. 2020. Wel zien zij een verzwaring van de casuïstiek vanwege de coronacrisis. Wel zijn het aantal adviezen en ondersteuningsaanvragen sterk gestegen.
We verstevigen onze grip op het gebruik en de kosten van jeugdhulp In 2021 hebben we de maatregelen van de veranderopgave jeugdhulp verder uitgebreid. We scherpten de verordening en beleidsregels aan om de bovengenoemde verandering van mindset ook met onze regelgeving te ondersteunen. Het aantal huisartsenpraktijken met een praktijkondersteuner jeugd is uitgebreid van 2 in 2020 naar 6 in 2021. Bij een praktijk zijn in de regel meerdere huisartsen actief. Bij de verdere uitrol van praktijkondersteuners bij huisartsen zijn we op praktische problemen gestuit, zoals gebrek aan tijd bij huisartsen, ruimtegebrek in praktijken en/of gebrek aan geschikte kandidaten. Er is ingezet, samen met jeugdhulpaanbieders, op een integrale aanpak bij complexe casuïstiek door zo vroeg mogelijk tot een passende aanpak te komen. Tenslotte is ingezet op het verbeteren van casusregie en het eerder afschalen van specialistische hulp. Voor de specialistische hulp is gestart met de nieuwe inkoop (per 2023) in samenwerking met de regio. Met de combinatie van de maatregelen (met name JOS’ers en poh’ers) willen we het aantal trajecten specialistische ambulante hulp in natura verlagen. Het kengetal ‘aantal unieke cliënten in het 2e halfjaar’ is 1421 in 2021. Dit is hoger dan het beoogde doel (1375), maar sluit wel aan bij voorgaande jaren. De oorzaak ligt met name in het achterblijven van de uitstroom.
Voor Jeugd met een beperking is, na de sterke toename in 2019, de ontwikkeling van het aantal cliënten in 2020 en 2021 gematigder. De inspanningen in het kader van de veranderopgave zijn hier debet aan, zoals het sterker sturen vanuit de toegang op het doel en professionalisering van het contractmanagement. Tenslotte is er in 2021 gewerkt aan de implementatie van het nieuwe woonplaatsbeginsel wat per 2022 in werking is getreden. Deze voorbereiding is erop gericht dat er geen kinderen tussen wal en schip zouden vallen. De implementatie is in Lansingerland goed verlopen.
51
Gemeente Lansingerland
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
18.329
18.819
19.745
19.980
Baten
358
0
408
408
235 1
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-17.972
-18.819
-19.337
-19.572
-234
Onttrekkingen
1.807
2.509
3.443
3.198
-245
Toevoegingen
3.067
0
1.858
1.858
0
Mutaties reserves
-1.260
2.509
1.586
1.340
-245
Geraamde resultaat
-19.232
-16.310
-17.752
-18.231
-479
Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (€ 235.000 nadeel) Bij de verdere uitrol van praktijkondersteuners bij huisartsen zijn we op praktische problemen gestuit, zoals gebrek aan tijd bij huisartsen, ruimtegebrek in praktijken en/of gebrek aan geschikte kandidaten. Hierdoor is het budget niet volledig benut (€ 35.000 voordeel). Het tekort in de GRJR komt voorlopig uit op € 239.000. De oorzaak hiervan is dat er op de percelen pleeghulp, langdurig verblijf en ambulante hulp hogere kosten gerealiseerd zijn dan we in eerste instantie hadden geraamd (€ 239.000 nadeel). Als laatste zijn er kleine overige mutaties die optellen tot € 31.000 (nadeel) binnen het beleidsveld die dit saldo verklaren. Reservemutaties (€ 245.000 nadeel) Vanuit de reserve is € 245.000 minder onttrokken dan geraamd. De oorzaak ligt vooral bij de minder kosten die we hebben gemaakt voor de praktijkondersteuners (zie hierboven toelichting bij de lasten). Verder is voor BasisGGZ minder onttrokken dan geraamd. Oorzaak hiervan is de vertraging in de aanbesteding BasisGGZ door een kortgeding. De overeenkomsten zijn daarom pas 15 oktober ingegaan.
52
Gemeente Lansingerland
Beleidsveld Participatie
53
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Financieel zelfredzame, betrokken volwassenen Met een overgroot deel van de volwassen inwoners gaat het goed. Onze ondersteuning richtte zich specifiek op de kleine groep volwassenen in de knel: inwoners die achterop zijn geraakt in de samenleving. Dit zijn inwoners met financiële problemen, die geen baan kunnen vinden of die schulden hebben en daardoor gezondheidsproblemen ontwikkelen en geïsoleerd leven. We hebben ons ingezet op preventie, om te voorkomen dat onze inwoners in financiële problemen raakten, schulden ontwikkelde en/of afhankelijk werden van een uitkering. Voor inwoners die toch financiële problemen of schulden hadden en/of afhankelijk raakten van een uitkering boden we ondersteuning. Onze hulp en ondersteuning was afhankelijk van de specifieke behoeften van de betreffende inwoner (maatwerk).
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We voorkomen schuldenproblematiek bij kwetsbare inwoners Financiële problemen of schulden verhielpen we zoveel mogelijk met schuldhulptrajecten ter ondersteuning van huishoudens. In totaal namen in 2021 ongeveer 286 inwoners deel aan een formeel schuldhulpverleningstraject. Ongeveer 24 inwoners sloten hun schuldhulpverleningstraject met succes af, waarna zij schuldenvrij een nieuwe financiële start konden maken. We zagen eind 2021 het aantal aanvragen voor een schuldhulpverleningstraject licht stijgen. Hoewel de stijging lijkt vooralsnog mee te vallen. Veel schuldeisers (zoals de belastingdienst en verzekeraars) blijven terughoudend met incasseren en verlengen de betaalpauze tot in ieder geval 31 december 2021. Ongeveer 145 inwoners namen deel aan een informeel (vrij toegankelijk) traject in 2021 om hun (financiële) administratie op orde te krijgen. Dat is 15 meer dan in 2020. Deze ‘informele trajecten’ bestaan uit hulp en ondersteuning bij geldzaken door geschoolde vrijwilligers. Om schulden te voorkomen hebben we vanuit het accent ‘Grip op geld’ verder ingezet op het vroegtijdig doorgeven van signalen. Hierdoor ontstonden meer mogelijkheden voor partijen om signalen over (dreigende) problematische schulden door te geven. Vervolgens zetten we met de aanpak Vroeg eropaf hulp in om probleemverergering te voorkomen.
Daarnaast probeerden wij ook jongeren positief te beïnvloeden via voorstellingen over geld en financiën. Mensen met een laag inkomen hebben gemiddeld meer zorg nodig. Met de collectieve zorgverzekering boden wij ze een goede verzekering met minder zorgkosten. In 2021 namen 1.650 inwoners met een laag inkomen, waarvan 1.096 volwassenen, deel aan onze collectieve zorgverzekering. Hiermee bereikten we ca. 41,2% van de doelgroep. Dat ligt ver boven het landelijk gemiddelde van 30%. Daarnaast maakten 1036 inwoners met een laag inkomen gebruik van de Rotterdampas. Stichting Jeugdfonds Sport en Cultuur kende in 2021 in totaal 288 aanvragen toe. Hiervan werden 253 toegekend voor deelname aan een sport of zwemles, en 35 voor deelname aan culturele vorming. We gaven ondersteuning aan gezinnen met een laag inkomen voor binnen- en buitenschoolse activiteiten via Stichting Leergeld. Stichting Leergeld heeft 1835 aanvragen behandeld, waarvan er 1628 zijn toegekend en hiermee zijn 660 kinderen bereikt. Als onderdeel van de corona steunmaatregelen van de rijksoverheid voerden we meerdere regelingen uit die liepen tot 1 oktober 2021. De regeling tijdelijke ondersteuning noodzakelijk kosten (Tonk) kon sinds januari 2021 aangevraagd worden. Er is weinig gebruik gemaakt van deze regeling. Dit komt overeen met het een landelijk beeld. Er zijn 38 aanvragen binnen gekomen.
De Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) lieten we uitvoeren door het Regionaal Bureau Zelfstandigen in Rotterdam. Van de derde, vierde en vijfde tranche (1 oktober 2020 tot 1 oktober 2021) maakten 332 Lansingerlandse ondernemers gebruik voor een uitkering levensonderhoud en 27 voor een lening bedrijfskapitaal.
54
Gemeente Lansingerland
We voorkomen dat inwoners een bijstandsuitkering nodig hebben We deden er zoveel mogelijk aan om te voorkomen dat inwoners een bijstandsuitkering nodig hebben. We zetten extra in op de preventie van jeugdwerkloosheid. Door scholingsadviesgesprekken, een Jongerensteunpunt en intensieve begeleidingstrajecten zorgden we ervoor dat jongeren naar school of werk gaan. Voor jongeren werkten we samen met De Jonge Krijger, een gespecialiseerde partij die coaching- en adviestrajecten voor jongeren aanbiedt. In 2021 adviseerden of coachten zij 32 jongeren richting school of werk. Met onze aanpak aan de poort bemiddelden we inwoners die een uitkering aanvroegen waar mogelijk direct naar werk. Vanuit handhaving en toezicht zetten we 43 quickscans in om onterechte verstrekking van bijstandsuitkeringen tegen te gaan. Hiermee voorkwamen we de instroom van 18 uitkeringen in 2021, met een fictieve besparing van € 270.000. Het absolute aantal bijstandsuitkeringen in 2021 bleef stabiel en ging van 613 naar 612. In 2020 zagen we nog een significante stijging van het aantal bijstandsuitkeringen ten gevolge van de coronacrisis. Deze groei zette begin 2021 nog door, maar vanaf het derde kwartaal daalde het aantal uitkeringen. Dit is in lijn met de nationale economie die aantrok en een grotere vraag naar arbeid.
Hierdoor hebben we 2021 afgesloten met een lager aantal uitkeringen dan in 2020, terwijl de bevolking van Lansingerland in 2021 met 1,95% is gestegen. Het percentage inwoners met een uitkering is hierdoor gedaald van 1,24% naar 1,19%. Dit is positiever dan waarop we hadden geanticipeerd en begroot. We gingen initieel uit van het CPB/Berenschot-scenario van matig economisch herstel, waarbij het aantal bijstandsuitkeringen in 2021 zou stijgen met 12%. We leveren maatwerk aan bijstandsgerechtigde inwoners In 2020 en 2021 brachten we ons uitkeringsbestand in beeld met ons nieuwe vaardigheden– en motivatieprofiel (onderdeel van het uitvoeringsplan ‘Werken Werkt’). Dit geeft inzicht in wie onze bijstandsgerechtigde inwoners zijn en op welke gebieden ondersteuning benodigd is om te komen naar (een vorm van) werk. Zodat we een interventie kunnen inzetten, die aansluit bij de specifieke hulpvraag en competenties. Voor kandidaten die een kleine afstand hebben tot de arbeidsmarkt, werd ingezet op het directe bemiddeling of het zodanig versterken van een kandidaat dat deze na het beëindigen van de begeleiding geschikt is om te werken. Inwoners met een langere afstand tot de arbeidsmarkt hadden vaak andere (gecombineerde) vormen van ondersteuning nodig. Afhankelijk van de vraag ging dit om maatschappelijke participatie en/of passende hulp en ondersteuning vanuit de Wmo.
Dit heeft gezamenlijk geleid tot de inzet van 430 re-integratieactiviteiten (zoals werkfitheid, jobcoaching, loonkostensubsidie, scholing, proefplaatsing, uitstroompremie). We hebben helaas wel gezien dat de coronacrisis het afgelopen jaar een dempend effect heeft gehad. Veel voorzieningen hebben periodes stilgelegen of moesten in een minder efficiënte vorm plaatsvinden. Om beter aan te sluiten op de hulpvragen die uit het motivatie- en vaardighedenprofielen naar voren zijn gekomen, hebben we eind 2021 de re-integratievoorzieningen opnieuw ingekocht. De nieuwe aanbieders die nu onder contract staan spelen beter in op de specifieke behoefte van verschillende doelgroepen zoals statushouders, Nieuw Arbeidsbeperkten en kandidaten die eerst geactiveerd moeten worden. We werken samen met werkgevers om duurzame matches te bereiken We werkten samen met werkgevers bij het matchen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt. Dit deden we door in onze arbeidsmarktregio samenwerkingsplannen te maken in de regionale doe-agenda ‘Perspectief Op Werk’. Deze stelden we op om gezamenlijk de mismatch op de arbeidsmarkt aan te pakken. We brachten door middel van een sectorgerichte aanpak in kaart wat de behoefte van werkgevers is bij het vinden van personeel en creëren op die manier kansen voor zowel deze werkgevers als onze inwoners met een uitkering.
Hierbij hielden we oog voor de veranderingen op de arbeidsmarkt door de coronacrisis en zetten we in op de (nieuwe) kansrijke sectoren.
55
Gemeente Lansingerland
Waar nodig boden we (in samenwerking met het werkgeversservicepunt) extra voordelen voor werkgevers, zodat zoveel mogelijk werkgevers zich inzetten voor een inclusieve arbeidsmarkt. Denk aan een werkgeverscheque of loonkostensubsidie. Bovendien zorgden we ervoor dat we als regio aantrekkelijk zijn voor ondernemers, omdat er voldoende arbeidspotentieel is. Hiervoor werkten we vanuit het budget voor economische ontwikkeling samen met de gemeenten Zoetermeer en PijnackerNootdorp aan een arbeidsmarktoffensief gericht op een sterk economisch vestigingsklimaat met voldoende en passend ‘human capital’.
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
21.394
15.736
16.583
17.113
530
Baten
16.481
10.582
10.688
11.941
1.253
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-4.913
-5.155
-5.895
-5.171
724
Onttrekkingen
0
0
41
41
0
Toevoegingen
0
0
416
416
0
Mutaties reserves
0
0
-375
-375
0
-4.913
-5.155
-6.270
-5.546
724
Geraamde resultaat
Waar zitten de financiële afwijkingen? Op het beleidsveld participatie is een positief resultaat van €724.000. Deze afwijking wordt verklaard door de hieronder beschreven posten: BUIG uitkeringsgelden (€92.000 nadeel) Met name in het begin van de coronaperiode was er veel onduidelijkheid over de effecten van corona op het uitkeringsbestand. Het uitgangspunt voor de BUIG in 2021 was matig herstel van de economie (Berenschot advies). Dit betekende in 2021 een verhoging van het uitkeringenbestand met 12,18%. Gedurende het jaar werd duidelijk dat de geprognosticeerde stijging niet plaatsvond. Wij hebben met de zomerrapportage en slotwijziging in totaal € 900.000 afgeraamd op de begroting. Bij de jaarrekening zien we een beperkte overschrijding. Dit komt mede doordat de corona steunmaatregel voor zelfstandigen (Tozo) afliep op 1 oktober 2021. Voor de aanvragers die ook na 1 oktober nog extra steun nodig hadden, heeft de rijksoverheid een tijdelijke versoepeling/ uitbreiding van het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen (Bbz) beschikbaar gesteld. Dit liep tot en met 31 december 2021 en heeft voor hogere kosten gezorgd. Re-integratie en scholing (€165.000 voordeel) Wij hebben in 2021 minder trajecten begeleiding bij re-integratie ingezet. Voor een groot deel komt dit doordat een deel van 2021 vrijheid beperkende coronamaatregelen van toepassing waren.
Veel voorzieningen hebben periodes stilgelegen of moesten in een minder efficiënte vorm plaatsvinden. Uiteindelijk zijn hierdoor minder trajecten ingezet. Daarnaast zorgen de extra corona middelen compensatie sociaal domein (die vanuit de rijksoverheid beschikbaar zijn gesteld) voor een vertekend beeld, omdat deze extra middelen nu niet ingezet konden worden.
56
Gemeente Lansingerland
Tijdelijke overbruggingsuitkering zelfstandig ondernemers (Tozo) (€22.000 nadeel) In het voorjaar 2020 introduceerde de rijksoverheid de Tijdelijke overbruggingsuitkering zelfstandig ondernemers (Tozo) als steunmaatregel. Op basis hiervan kunnen zelfstandigen een tegemoetkoming krijgen als gevolg van de geleden omzetderving door corona. Het Regionaal Bureau Zelfstandigen (RBZ) voert deze regeling voor ons uit. De uitvoeringskosten kosten hiervan bedroegen €174.000. De regeling liep tot 1 oktober 2021. Op de lasten hadden we een afwijking van € 770.000 nadeel. De oorzaak hiervan was vooral dat de realisatie van Tozo 3 hoger was dan dat we begroot hadden. Op de baten realiseerde we een voordeel van 748.000. De oorzaak hiervan zat hem vooral in de hogere baten van Tozo 1. De totale kosten voor levensonderhoud en kapitaalverstrekking Tozo in 2021 bedraagt voor Lansingerland € 1.193.000. Dit volledige bedrag declareren wij bij de rijksoverheid. Individuele bijzondere bijstand (€74.000 nadeel) De kosten voor bijzondere bijstand zijn fors gestegen in 2021 t.o.v. de bijgestelde begroting 2021, namelijk met 22%. De belangrijkste oorzaak hiervan is de toename van de aanvraag van sociaal medische indicatie (SMI). Ouders met een laag inkomen die sociaal medische problemen ervaren kunnen door deze indicatie aanspraak maken op kinderopvang (nadeel €110.000).
De verwachte aanvragen TONK (tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten) bleef achter bij de werkelijke aanvragen. Vandaar een overschot van €36.000. Schuldhulpverlening (€62.000 voordeel) We hebben minder uitgegeven aan formele schuldhulpverleningstrajecten dan begroot. Dit kwam doordat er minder formele trajecten zijn ingezet dan verwacht ten tijde van de begroting. Afgelopen 1 oktober zijn een aantal corona steunmaatregelen gestopt, waaronder de Tozo en de Tonk. We verwachten daarom in 2022 meer formele aanvragen in behandeling te nemen. Vrijval voorziening dubieuze debiteuren (€550.000 voordeel) Bij het herrekenen van de voorzieningen dubieuze debiteuren blijkt dat deze voor een deel kan vrijvallen ten opzichte van voorgaand jaar. Hierdoor ontstaat een voordeel van €550.000. Als laatste zijn er overige mutaties €134.000 (voordeel) binnen het beleidsveld die dit saldo verklaren. Het gaat hier om een opeenstapeling van verschillende kleine kostenposten. Reservemutaties (€0) De afwijkingen is kleiner dan €100.000 en daarom niet verder toegelicht.
57
Gemeente Lansingerland
Beleidsveld Maatschappelijke Ondersteuning
58
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Zelfredzame, betrokken en vitale inwoners Wij streven er naar dat volwassenen en ouderen voor zichzelf kunnen zorgen. Het investeren in hun eigen netwerk en het deelnemen aan de samenleving is hier een belangrijk onderdeel van. Waar mogelijk dragen wij bij aan het vergroten van de zelfregie van de inwoner. Voor andere inwoners bieden we een vangnet en zorgen we dat hun situatie stabiliseert of zoveel mogelijk stabiel blijft. Ouderen ondersteunen wij zodat zij zo zelfstandig mogelijk functioneren, wonen en participeren.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We benutten de eigen kracht van de samenleving, volwassenen en ouderen Zelfredzame, betrokken, vitale inwoners staan bij ons centraal. Om dit te realiseren ondersteunden wij in 2021 de inwoners op verschillende manieren. Zo konden inwoners gebruik maken van vrij toegankelijke voorzieningen. Waar nodig indiceren we maatwerk zoals hulp bij het huishouden of een woningaanpassing. Vrijwilligers & mantelzorgers We hebben een uitgebreide pool van vrijwilligers die zich inzetten als coach bij de sportvereniging, werken als ‘maatje’ voor de inwoner of maaltijden bezorgt. Samen met het Mantelzorgsteunpunt spanden wij ons in om in 2021 het aantal geregistreerde mantelzorgers toe laten nemen tot 950. Aan het einde van 2021 hadden 1100 mantelzorgers zich geregistreerd. Om deze mantelzorgers te bedanken voor ondersteuning aan hun naasten hebben we in 2021 in alle kernen een high tea georganiseerd. Zij dragen tenslotte bij aan de ‘samenredzaamheid’ in Lansingerland. We voorkomen problemen bij risicogroepen en zetten in op preventie Subsidies Door het verstrekken van subsidies zijn er inloopfuncties voor ouderen of mensen met GGZ problematiek. Daarnaast boden we in 2021 een uitgebreid scala aan vrij toegankelijke voorzieningen.
We voorzien in passende ondersteuning bij probleemsituaties Langer thuis Door de vergrijzing en het langer thuis beleid is het belangrijk dat we inwoners voorbereiden op het wonen in een woning die bij hun omstandigheden past. Een omgeving die veilig is en aansluit bij de mogelijkheden van de inwoner. Om de oudere inwoners te informeren op welke wijze daar zelf op in kunnen spelen hebben we samen met diverse partijen de waaier veilig thuis ontwikkeld. Hierin staan praktische tips wat kan helpen met een dag of weekstructuur, hoe je ongelukken in de woning kan voorkomen en zelf zo fit en gezond mogelijk kan blijven. De oudere inwoners die zwaardere zorg nodig hebben en niet meer thuis kunnen wonen hebben onze aandacht. We hebben in 2021 met het zorgkantoor, twee zorgaanbieders en 3B wonen een convenant opgesteld waarin we ons committeren aan het realiseren van voldoende geschikte woonplekken voor deze doelgroep.
59
Gemeente Lansingerland
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
11.904
11.000
12.496
11.986
Baten
205
262
302
237
-65
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-11.699
-10.739
-12.194
-11.749
446
Onttrekkingen
255
0
142
261
119
Toevoegingen
13
13
88
147
59
242
-13
54
114
60
-11.457
-10.752
-12.140
-11.635
506
Mutaties reserves Geraamde resultaat
-510
Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (€510.000 voordeel) Bij de zomerrapportage hoogde uw raad met 1,5 miljoen euro de begroting voor de Maatschappelijke voorzieningen op. Aan het einde van het jaar houden we 500.000 euro over. Deze lagere last wordt vooral veroorzaakt door de maatwerkvoorziening ‘begeleiding’ waar we in de volgende paragraaf een nadere toelichting opgeven. De maatwerkvoorziening ‘begeleiding’ heeft een lagere last van €445.000 De voorziening ‘begeleiding’ Wmo bestaat uit verschillende producten. Begeleiding individueel, begeleiding groep en begeleiding mantelzorger zijn onderdeel van de totale voorziening. Op meerdere producten zien we een lagere inzet dan begroot. We zien dit jaar ook dat er kortere/geen wachttijden zijn voor Wlz-instellingen (verpleeghuizen). Hierdoor kunnen ouderen sneller gebruik maken van een verpleeghuisplek en zetten we voor een kortere periode begeleiding in om de periode tot aan Wlz verblijf te overbruggen. De snellere doorstroom in verpleeghuizen die gerelateerd is aan corona zien wij als incidenteel. We verwachten dat het gebruik te zijner tijd weer zal stabiliseren. De maatwerkvoorziening ‘collectief vervoer’ heefteen hogere last van €95.000 De hogere kosten op collectieve vervoersvoorziening zijn ontstaan door de meerkosten als gevolg van corona.
Het meerwerk zat in het extra moeten schoonmaken van de taxi’s en het coronaproof maken door het plaatsen van spatschermen in de taxi’s, om de anderhalve meter te waarborgen. Door deze laatste maatregel kon de bezetting van de taxi’s niet optimaal benut worden. De verschillen tussen begroot en werkelijk bij de andere voorzieningen hebben een klein voor- of nadeel, maar zorgen als som voor een voordelig verschil van €160.000. Baten (€65.000 nadeel) Het inkomen uit de eigen bijdrage valt €65.000 lager uit dan begroot De meeste gebruikers van een maatwerkvoorziening betalen het abonnementstarief van €19 per maand. Hier zijn een aantal uitzonderingen op. Bijvoorbeeld als een gebruiker het huishouden voert met iemand anders die de pensioengerechtigde leeftijd nog niet heeft behaald. Bij het opstellen van de begroting is niet exact te voorspellen welke inwoners een maatwerkvoorziening aanvragen en of zij onder de uitzonderingsregel van de eigen bijdrage vallen. Reservemutaties (€60.000 voordeel) Vanuit de reserve is € 60.000 meer onttrokken dan geraamd. Dit heeft te maken met de meerkosten Corona die we gecompenseerd hebben aan een vervoersaanbieder.
60
Gemeente Lansingerland
Kengetallen Sociaal Domein Kengetal
Begroot 2021
Realisatie 2021
8,0%
6,3%
Samenleving Percentage inwoners dat maatwerkondersteuning ontvangt in het kader van de Participatiewet, Jeugdwet of Wmo Jeugd Aantal unieke cliënten dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Jeugdwet (2e half jaar)
1.375
1.348
Gemiddeld aantal indicaties per cliënt
1,4
1,65
% met een positieve gedragsverbetering door hulp (bron: CEO Jeugd)
80%
67%
Participatie Aantal lopende bijstandsuitkeringen op 31 december
695
612
% inwoners met een bijstandsuitkering
2,3%
1,20%
Aantal kandidaten dat is uitgestroomd naar betaald werk
100
89
Aantal kandidaten dat parttime is gaan werken
20
n.v.t.
Aantal inwoners waarvoor instroom is voorkomen (preventie)
45
18
Aantal formele en informele schuldhulptrajecten
370
331
Gebruik JCF, JSF en Stichting Leergeld
1.940
1916
Gebruik Collectieve zorgverzekering
1.260
1.069
2.250
2.399
Maatschappelijke ondersteuning Aantal unieke cliënten (jeugd, volwassenen en ouderen) dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Wmo (2e half jaar) Gemiddeld aantal indicaties per cliënt (jeugd, volwassenen en ouderen)
1,8
1,8
Aantal geregistreerde mantelzorgers
950
960
Tevredenheid kwaliteit ondersteuning (bron: CEO)
88%
84%
% door hulp een betere kwaliteit van leven heeft (bron: CEO)
85%
84%
Toelichting op kengetallen Sociaal Domein Percentage inwoners dat maatwerkondersteuning ontvangt Dit percentage betreft de maatwerkvoorzieningen uit de Jeugdwet, Participatiewet en Wmo. Aantal unieke cliënten dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Jeugdwet (2e half jaar) Dit getal geeft aan hoeveel cliënten in (een deel van) het tweede halfjaar gebruik heeft gemaakt van de Jeugdwet. Vooral de ontwikkeling in de tijd is relevant. Ten opzichte van het tweede halfjaar in 2020 (jaarrapportage 2020: 1528) is het aantal met 180 unieke cliënten gedaald. We kunnen hier voorzichtig uit concluderen dat de maatregelen uit de veranderopgave gericht op het afbakenen van jeugdhulpplicht, betere toegang en steviger contractmanagement effectief zijn geweest en dat de groei is afgeremd. Gemiddeld aantal indicaties per cliënt Cliënten hebben vaak meerdere indicaties, dat kan gelijktijdig of opeenvolgend zijn. Daarom is het gemiddeld aantal indicaties per cliënt groter dan 1. De indicaties zijn iets hoger dan begroot, maar het daadwerkelijke aantal is iets gedaald ten opzicht van 2020 (van 1,9 naar 1,65). % met een positieve gedragsverbetering door hulp (bron: CEO Jeugd) We meten dit kengetal via cliëntervaringsonderzoeken. De effectiviteit van de hulp kunnen we afmeten aan dit kengetal. Hoe hoger het percentage, hoe beter. In 2021 hebben we lager gescoord dan was begroot.
In 2020 was er hoger dan begroot gescoord, waardoor er voor 2021 hoger was ingezet in de begroting, namelijk 80%. Dit bleek niet realistisch. Aantal lopende bijstandsuitkeringen op 31 december Dit getal geeft het aantal bijstandsuitkeringen aan op 31 december. Vaak ligt het aantal bijstandsuitkeringen wat lager dan het aantal bijstandsgerechtigden (personen), omdat er meer personen binnen een huishouden van één uitkering afhankelijk kunnen zijn. % inwoners met een bijstandsuitkering 61
Gemeente Lansingerland
Percentage bijstandsgerechtigden ten opzichte van de totale beroepsbevolking in Lansingerland. Aantal kandidaten dat is uitgestroomd naar betaald werk Het aantal bijstandsgerechtigden dat is uitgestroomd naar betaald werk en niet langer afhankelijk is van een bijstandsuitkering. Aantal kandidaten dat parttime is gaan werken Dit wordt niet specifiek geadministreerd en is dus niet meetbaar. Aantal inwoners waarvoor instroom is voorkomen (preventie) Het aantal inwoners waarbij de ondersteuningsvraag niet heeft geleid tot het toekennen van een bijstandsuitkering. Dit traject heeft maar 6 maanden plaatsgevonden vanwege onderbezetting van consulenten op team participatie. Aantal formele en informele schuldhulptrajecten Formele trajecten: schuldhulpverleningstraject conform de gemeentelijke wet schuldhulpverlening Informele trajecten: Vrijwillige hulpverlening gericht op financiële kennis en vaardigheden bijbrengen met als doel uit de schulden te komen en te blijven Gebruik JCF, JSF en Stichting Leergeld Het aantal toekenningen aan kinderen door het Jeugdfonds Sport en Cultuur (gericht op sport- en cultuurdeelname van kinderen uit minimagezinnen) en Stichting Leergeld (gericht op onderwijsdeelname). Gebruik Collectieve zorgverzekering Het aantal inwoners dat gebruik maakt van de collectieve zorgverzekering (gemeentepakket) via de gemeente.
Dit aanbod is alleen toegankelijk voor inwoners met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm. Aantal unieke cliënten (jeugd, volwassenen en ouderen) dat gebruik maakt van een maatwerkvoorziening Wmo (2e half jaar) Dit getal geeft aan hoeveel cliënten in (een deel van) het tweede halfjaar gebruik heeft gemaakt van de Wmo. Ten opzichte van 2020 (jaarrekening 2020: 2439) is het aantal met 40 unieke cliënten gedaald. Gemiddeld aantal indicaties per cliënt (jeugd, volwassenen en ouderen) Cliënten hebben vaak meerdere indicaties, dat kan gelijktijdig of opeenvolgend zijn. Daarom is het gemiddeld aantal indicaties per cliënt groter dan 1. Aantal geregistreerde mantelzorgers Dit betreft het aantal geregistreerde mantelzorgers bij Steunpunt mantelzorg van Welzijn Lansingerland. Tevredenheid kwaliteit ondersteuning (bron: CEO) We meten dit kengetal via cliëntervaringsonderzoeken. Hoe hoger het percentage, hoe beter. % door hulp een betere kwaliteit van leven heeft (bron: CEO) We meten dit kengetal via cliëntervaringsonderzoeken. Hoe hoger het percentage, hoe beter.
62
Gemeente Lansingerland
Programma 5: Kwaliteit Openbare Ruimte
63
Gemeente Lansingerland
Beoogd maatschappelijk effect Onze ambitie is dat de inwoner van Lansingerland zijn leef- en woonomgeving ervaart als veilig en aantrekkelijk om te wonen, werken, ontmoeten en ontspannen
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
32.191
30.565
31.048
31.593
Baten
19.244
17.405
18.720
19.125
406
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-12.947
-13.160
-12.329
-12.467
-138
Onttrekkingen
2.765
1.360
1.309
1.273
-35
Toevoegingen
1.485
576
5.192
5.302
110
Mutaties reserves
1.280
784
-3.884
-4.029
-145
Geraamde resultaat
-11.666
-12.376
-16.213
-16.496
-284
64
Gemeente Lansingerland
544
Beleidsveld Beheer Openbare Ruimte
65
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Een duurzaam ingerichte en onderhouden leefomgeving, die technisch op orde is en aansluit op de behoeften van de gebruikers We behaalden in 2021 het onderhoudsniveau dat in het collegeprogramma 2018-2022 als opgave is benoemd voor alle onderdelen van de openbare ruimte: onderhoudsniveau B voor het reguliere areaal en onderhoudsniveau A voor de centra en stationsgebieden.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We beheren en onderhouden de openbare ruimte en voeren de werkzaamheden op basis van de beheerplannen uit We voerden dagelijks onderhoud, groot onderhoud en renovaties uit om aan het vastgestelde onderhoudsniveau en de geldende veiligheidsnormen te voldoen. Daarbij maakten we gebruik van gespecialiseerde aannemers en onze buitendienst. We namen nieuw ontwikkelde gebieden (o.a. Westpolder, Meerpolder en Parkzoom) op in onze beheersystemen en voegden deze gebieden toe aan onze onderhoudscyclus. Door te schouwen en inspecties uit te voeren controleerden we of het vastgestelde onderhoudsniveau werd gerealiseerd. We betrekken inwoners bij het beheer en onderhoud van de openbare ruimte en meten de mate van tevredenheid In november 2021 voerden we een belevingsonderzoek uit met de openbare ruimte van Lansingerland als onderwerp. We maakten gebruik van het burgerpanel ‘Lansingerland peilt’ en deden een oproep om mee te doen op social media. Aan het onderzoek deden daarom meer deelnemers mee dan andere jaren. Het merendeel van de deelnemers was tevreden over de openbare ruimte in de eigen buurt. Inwoners gaven de openbare ruimte in de hele gemeente gemiddeld een 7,1 als rapportcijfer.
Om de waardering en beleving van inwoners zo optimaal mogelijk te houden betrokken we ze zo vroegtijdig mogelijk bij grote investeringsprojecten in de wijk en/of buurt. In de afgelopen coronaperiode zetten we vaker online tools in om dit doel te bereiken. Een goed voorbeeld daarvan was de lancering van de online participatietool ‘De Speeltuinchef’. Met deze tool konden (jonge) inwoners op actieve wijze bijdragen aan de herinrichting van de speelplek in de buurt. We zorgen voor een veilige buitenruimte In onze prioritering van onderhoudswerkzaamheden stond veiligheid bovenaan. Onveilige situaties pakten we direct aan. In 2021 waren er 4 gegrond verklaarde aansprakelijkheidsstellingen. We maken wijken toekomstbestendig door bij renovaties aandacht te hebben voor klimaatadaptatie Bij renovaties maakten we gebruik van de leidraad Duurzame Inrichting Openbare Ruimte (DIOR) om te komen tot een zo duurzaam mogelijk ontwerp, passend binnen de huidige financiële en inhoudelijke kaders. In de leidraad DIOR staan de minimale eisen voor de inrichting van een duurzame en kwalitatief hoogwaardige inrichting van de openbare ruimte. In 2021 hadden we in diverse projecten oog voor klimaatadaptatie.
Voorbeelden hiervan zijn de omvorming van verharding naar groen, de toepassing van waterdoorlatende verharding, het aanbrengen van extra variatie in het groen ten behoeve van de biodiversiteit en het afkoppelen van regenwatervoorzieningen van het riool.
66
Gemeente Lansingerland
Wat heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Realisatie 2020
Primitief 2021
Begroot 2021
Realisatie 2021
Afwijking 2021
Lasten
16.010
15.622
14.903
14.664
Baten
3.078
1.104
1.249
1.373
124
Geraamde totaal saldo van baten en lasten
-12.933
-14.517
-13.654
-13.292
363
Onttrekkingen
574
749
227
219
-8
Toevoegingen
226
220
3.523
3.495
-29
Mutaties reserves
349
529
-3.296
-3.275
21
-12.584
-13.988
-16.951
-16.567
384
Geraamde resultaat
-239
Waar zitten de financiële afwijkingen? Lasten (€239.000 voordeel) De kosten voor o.a. het afvoeren van (veeg)vuil zijn lager uitgevallen, de inzet van veegwagens was minder nodig door een gespreide bladuitval. Hierdoor is €127.000 euro minder uitgegeven. De baggerwerkzaamheden zijn in 2021 niet afgerond i.v.m. de corona-lockdown in het najaar. Hierdoor zijn de lasten €67.000 euro lager dan begroot. De overige mutaties van €45.000 bestaan uit geringe posten die niet verder worden toegelicht. Baten (€124.000 voordeel) Voor de begraafplaatsen is €66.000 meer aan opbrengsten gerealiseerd in 2020. De inkomsten als gevolg van grafrechten fluctueren jaarlijks. Deze fluctuatie heeft een aantal variabelen ten grondslag: aantal sterfgevallen/begravingen in de gemeente, de keuze om een particulier grafrecht af te sluiten of juist keuze voor een algemeen graf (waarvoor geen grafrechten verschuldigd zijn) en het aantal verlengingen van (particuliere) grafrechten. In 2021 waren er meer sterfgevallen als gevolg van de corona-pandemie, dit leidde in combinatie met het type gebruikte graven tot incidenteel meer inkomsten van €66.000. De overige mutaties van €58.000 bestaan uit diverse geringe posten die niet verder worden toegelicht. Reservemutaties (€21.000 voordeel) De overige mutaties van €21.000 bestaan uit diverse geringe posten die niet verder worden toegelicht.
67
Gemeente Lansingerland
Beleidsveld Afval- en Afvalwatermanagement
68
Gemeente Lansingerland
Wat wilden we bereiken? Het duurzaam en kostenbewust inzamelen en transporteren van (afval)water en huishoudelijk afval In 2021 stelde de gemeenteraad het nieuwe Afvalbeleid vast en troffen we voorbereidingen voor de implementatie van dit nieuwe beleid. Op het gebied van riolering was veel aandacht voor onderzoek (inspecties) en planvorming.
Wat hebben we daarvoor in 2021 gedaan? We zorgen voor de inzameling en transport van stedelijk afvalwater In 2021 hebben we 50 kilometer vrij verval riolering gereinigd en geïnspecteerd. Ook repareerden we de herstelpunten die uit de inspectie van 2020 naar voren kwamen. We sloten een nieuwe raamovereenkomst met een gespecialiseerde aannemer voor storingen en reparaties aan de gemalen. In 2021 waren er relatief weinig calamiteiten. In 2021 was er 1 calamiteit als gevolg van een storing aan een gemaal (Cissy van Marxveldtplantsoen in Berkel en Rodenrijs) en er was sprake van 1 calamiteit door een verstopping van de riolering (hoofdriool Weidebloembuurt In Berkel en Rodenrijs). Beide calamiteiten zijn zo snel mogelijk verholpen. We faciliteren de inzameling en verwerking van het hemelwater In 2021 vervingen wij het gemengde rioolstelsel in Dorp-Noord Oost van Bergschenhoek door een gescheiden stelsel. We vervingen ook het rioolstelsel in de Vogelbuurt in Berkel en Rodenrijs en maakten een start met vervangingswerkzaamheden in de Bloemenbuurt van Berkel en Rodenrijs. Tot slot zijn er ook voorbereidingen getroffen voor werkzaamheden in de Schildersbuurt in Bleiswijk en de Julianlaan-Hoeksekade in Bergschenhoek. In 2021 ontvingen wij geen aansprakelijkheidsstellingen als gevolg van regenval.
We stellen een nieuw Afvalbeleid vast Op 25 maart 2021 stelde de gemeenteraad het nieuwe afvalbeleid “Van afval naar grondstof – op weg naar volledig circulair in 2050” vast. We realiseren een hoger scheidingspercentage dan in 2020 We ontplooiden in 2021 diverse activiteiten om een hoger afvalscheidingspercentage te realiseren dan in 2020. Activiteiten hadden onder meer betrekking op de plaatsing van nieuwe inzamelingsmiddelen bij hoogbouw en gerichte voorlichting over het belang van afvalscheiding. Deze activiteiten droegen bij aan het verbeteren van het percentage van 57,3% naar 58,3%. We meten de tevredenheid van inwoners over de inzameling en verwerking van afvalwater In 2021 voeren wij een tevredenheidsonderzoek uit over afvalwater. We zetten hier het burgerpanel ‘Lansingerland Peilt’ voor in. We sturen waar nodig (en binnen de kaders) bij op de punten waar ontevredenheid over is. We meten de tevredenheid van inwoners over de inzameling van huishoudelijk afval De inzameling van het huishoudelijk afval ging in 2021 als thema mee in de peiling Openbare Ruimte 2021. In dit belevingsonderzoek gaf 75% van de respondenten aan (zeer) tevreden te zijn over de inzameling van het huishoudelijk afval.