[T22.00152] Omgevingsvisie Lansingerland (met aanpassingen n.a.v. zienswijzen) - Raadsvergadering 24-02
Tekst van het document
Gezien onze ligging midden in de metropool zijn er verschillende thema’s uit bovenstaande samenwerkingsverbanden die extra belangrijk voor ons zijn. Het bewaken van belangrijke groenstructuren van regionale betekenis, de (inter) nationale rol van onze horti science sector, klimaatopgaven door onze lage ligging, energietransitie-afspraken en een regionale woningbouwopgave zijn daar een aantal voorbeelden van. Als gemeente zoeken we met deze partners naar een goede balans en een integrale afweging tussen de verschillende thema’s. De ambities in onze Omgevingsvisie kleuren een aantal van de regionale opgaven lokaal in, maar voor andere thema’s zullen we ook de komende periode keuzes moeten maken.
1. 2. 3.
Verbinden en innoveren van arbeidsmarkten en economieën. Middengebied als ‘quality of life’-gebied in de Zuidvleugel van de Randstad. Aanvullende, compacte en duurzame verstedelijking.
Daarbij hebben we specifiek aandacht voor een aantal belangrijke opgaven: » Woningbouw: ontwikkelingen die bijdragen aan het functioneren van de regionale woningmarkt. » Mobiliteit: hoogwaardig openbaar vervoer- en fietsverbindingen die van belang zijn om woon- en werklocaties bereikbaar te maken en te houden. » Economie en werkgelegenheid: projecten die bijdragen aan behoud en versterking van het economisch klimaat op gebieden als duurzaamheid (duurzame warmteleverantie), innovatie en herstructurering van de tuinbouw, intensivering van de samenwerking tussen ICT en de glastuinbouw en onderwijs en werkgelegenheid. » Landschap, natuur en recreatie: versterken van de gebruiks- en belevingswaarde van onze regionale natuur- en recreatiegebieden.
38
ŭ\'
ŵ. . T
Vť/v» ř:
-
-
-
1
^ íŕ?; X'
“ z Iţ.^ļ
HES
- - -.:- # -iíŵ - ï*" ÜV’ ŕ" z*:X.,
ţrA -
Op weg naar een verbonden, vindingrijk en gezond Lansingerland 3.1. Introductie Drie pijlers Op basis van onze kwaliteiten en de opgaven waar we mee aan de slag moeten, richten we ons in dit deel van de visie op de toekomst. Hier tonen we onze ambities, waar met Lansingerland naar toe willen en hoe we met opgaven om willen gaan.
Dit diagram is te beschouwen als het integraal inspiratie- en afwegingskader van de omgevingsvisie, dat richting geeft aan het beleid op onderdelen en helpt keuzes te maken. Het dient ook als kader voor nieuwe initiatieven en als basis voor de monitoring.
Met de pijlers verbinden we onze leefomgeving, de samenleving en het ondernemerschap, leder pijler beschrijft belangrijke ambities voor de hele gemeente. Die zijn in een tweede ring verder thematisch uitgewerkt. De fysieke vertaling van de ambities is per pijler visueel weergegeven in een kaartbeeld. De belangrijkste elementen uit de kaarten per pijler vormen samen de Omgevingsvisiekaart (pagina 63).
ī
Lansingerland
Als gemeente zetten we in op een ‘verbonden, vindingrijk en gezond Lansingerland in 2040’. We staan voor een groene, gezonde en (sociaal) duurzame leefomgeving, waar alle inwoners veilig en prettig kunnen wonen, werken, recreëren en zich verplaatsen. We werken samen aan impactvolle oplossingen voor complexe, mondiale voedselvraagstukken, voor huidige en toekomstige generaties. Om dat te realiseren is onze visie gebaseerd op drie pijlers: » ‘Verbonden in de Metropool’ » ‘Vindingrijk en ondernemend’ » ‘Gezond samen leven’
Cl m
0/5 ŵyj
'nd samen l®'1'
VAl
Idealiter zijn de drie pijlers met elkaar in evenwicht. Die balans is niet overal in Lansingerland hetzelfde. Een eigen koers per deelgebied zorgt ervoor dat de overkoepelende ambitie gebiedsgericht kan landen (H4). Ņ c Oļ —
O
Omgevingsvisie
41
3.2. Verbonden in de metropool 3.2.1. Ambitie op hoofdlijnen In Lansingerland komt de dynamiek van de Metropool samen met de rust van groene en karakteristieke waarden. We versterken onze positie midden in de Randstad door Lansingerland nog meer te verbinden met de omgeving. ‘Verbonden’ is voor Lansingerland een breed begrip. Enerzijds gaat het om onze fysieke verbindingen. Voorbeelden zijn de groei van onze kernen aan oude linten en onze groen- en waterstructuren die doorlopen tot in het Groene Hart en het Bijzonder Provinciaal Landschap Midden-Delfland. Anderzijds gaat het over (snel)wegen en metro- en spoorlijnen, die ons verbinden met alle steden in de regio. Verbonden zijn gaat ook over het aangaan van samenwerkingen in de regio. In de verbonden regio maken we werk van een toekomstbestendige omgeving.
O* De kaart ‘verbonden in de metropool’ toont de fysieke vertaling van de ambities in dit hoofdstuk. Het toont de belangrijkste groenstructuren zoals het ‘Annie M.G. Schmidtpark’, ‘de groene flanken’ en gebieden met een ‘open groen karakter’ maar ook het waardevolle groen en water in de kernen. Ook de ‘lange linten’ en verschillende monumenten zijn belangrijke karakteristieke elementen. Pictogrammen, pijlen en vlakken met arceringen geven de belangrijkste ontwikkelingen en ambities weer. De betekenis van de legenda items is beschreven in de volgende paragrafen.
42
«v»c-O
Legenda
o o
Rijksmonumenten Gemeentelijke monumenten Annie M. G. Schmidt Park
mm
De groene flanken Open groen karakter De lange linten Versterken groenblauwnetwerk Ontwikkelen groeneblauwe ribben Versterken verwevenheid tussen kernen en Annie M.G. Schmidtpark Groenblauwe verweving Metropolitaan fietsnetwerk
M41SM1
(bestaande fietsroutes) Metropolitaan fietsnetwerk (ontbrekende schakels) Studie recreatieve vaarverbinding Rotte en Bentwoud Verstevigen metro E-lijn Van bus naar tram Zoetermeer-
||
®"ļ
Rotterdambaan HOV Delft - Rotterdam Alexander
1
Versterken langzaam verkeerverbindingen Inzetten op klimaatadaptieve nieuwbouw Behouden open en groen karakter Bleiswijkse Fles Ontwikkelen en verstevigen Hoeksepark-oost en Hoge Bergse Bos Ontwikkelen en verstevigen Hoeksepark-west en Lage Bergse Bos Verstevigen Bleiswijkse Zoom Verstevigen Rottezoom i.o.m.
y~.
stakeholders Studiezone Triangel
v»żX
XvXi A13-A16 Rijksweg Provinciale weg
I I I I I 1
1 km
Tnn 0
0,5
KUIPER!
COMPAGNONS M GEMEENTE
Lansingerland
1
Verbonden in de Metropool
\V ŵy*
•*
ļVi
' Y\l\ 'iļļ^i 'ř*’Tjţ
íiř-. ŗ; ■-;T
f&Ěz
.ij*-1 * \ «W?
1'*V
-*k'' i E33S
čmĩz
44
y-
ď u
3.2.2. Sterke ruimtelijke structuren en ruime groengebieden inleiding Wij willen onze aantrekkelijke en groene woon- en werkomgeving naar een hoger niveau brengen, zodat die kwaliteiten klaar zijn voor de toekomst.
Goed ontsloten en intensief gebruikte groen- en recreatiegebieden Gemeentebreed verbeteren we de verbindingen tussen kernen en groengebieden en is er meer aandacht voor de meervoudige functies van groen en de bereikbaarheid en beleving van het groen en water (groenblauwe verweving*). Overal moet de juiste balans tussen gebruik en kwaliteit gevonden worden, door na te denken over verschillende recreatievormen. Zo lopen ook verschillende gebruikersgroepen elkaar niet in de weg.
(Groenblauwe verweving, versterken verwevenheid tussen kernen en Annie M.G.
De verbindingen volgen deels bestaande structuren. De landschappelijke ontwikkeling van het Rottemerengebied is verder uitgewerkt in het ‘Ontwikkelplan Landschapspark De Rotte’. Hierin zijn onder andere de verschillende groenblauwe ribben en de toekomst van het Hoeksepark, het Hoge en Lange Bergse Bos en de Bleiswijkse Zoom uitgewerkt. In de Omgevingsvisie wordt aangesloten op die ontwikkelingen. In het Ontwikkelplan wordt bovendien een koppeling gelegd met de maatschappelijke agenda’s van de gemeenten en organisaties die het plan gaan uitvoeren. Zie ook de deelgebieduitwerking op pagina 78. Schmidtpark*).
Een herkenbaar landschap, met duidelijke ontstaansgeschiedenis Een heldere groen- en bomenstructuur benadrukt het water, de lintbebouwing en andere historische structuren (polders en parken, linten en waterwegen, kernen en entrees) (groenblauwe ribben en kwaliteitsimpuls entrees N209*). Cultuurhistorisch waardevolle elementen maken we beleefbaar en zichtbaar, bijvoorbeeld door er met aantrekkelijke en toegankelijke informatiepanelen bij te zetten.
Lansingerland
Mooie groenstructuren met aandacht voor ecologische waarden We versterken de zichtbaarheid en kwaliteit van groen- en waterstructuren, waarbij we de nadrukleggen op nieuwe oost-westverbindingen. Daartoe versterken we de verbindingen richting de Groenzoom (versterken groenblauwnetwerk*), van het Landschapspark Rottemeren naar Bleiswijk en Bergschenhoek (ontwikkelen Groeblauwe ribben*) en de verbinding tussen de kernen en de groengebieden
We zorgen ervoor dat beplanting een lange levensduur heeft. Bomen moeten tot volle wasdom kunnen komen en daarom op een klimaatbestendige en weloverwogen manier geplaatst en beheerd worden. Daarnaast gaan we aan de slag met het vergroten van de biodiversiteit. Dit geldt niet alleen voor de grotere doorlopende gebieden, maar juist ook voor het fijnmazige groen en water in woonwijken. We dragen hieraan bij door gebieden te verbinden, exoten aan te pakken, ecologisch te beheren en de milieukwaliteit te verbeteren. De grote groenstructuren worden gekoesterd. Deze mogen dan ook niet worden aangetast door nieuwe ontwikkelingen. De Rottezoom, Bleiswijkse fles en het gebied tussen de Chrysantenweg (zuidkant) en Heulslootweg (noordkant Lange Vaart) zijn de enige open gebieden die verbonden zijn met de hoofdgroenstructuur. De openheid van deze gebieden wordt zoveel mogelijk in stand gehouden.
Wijken met waardevol en multifunctioneel groen Een heldere groen- en bomenstructuur benadrukt het water, de lintbebouwing en andere historische structuren (polders en parken, linten en waterwegen, kernen en entrees) (groenblauwe ribben en kwaliteitsimpuls entrees N209*). Cultuurhistorisch waardevolle elementen maken we beleefbaar en zichtbaar, bijvoorbeeld door ze er met aantrekkelijke en toegankelijke informatiepanelen bij te zetten.
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Verbonden in de metropool’ op pagina 43
Omgevingsvisie
45
3.2.3. Toekomstbestendige omgeving1 inleiding
Voorzorgsbeginsel
Wij maken Lansingerland klimaat-proof. De ambitie voor Nederland en Lansingerland is om per 2050 volledig klimaatadaptief ingericht te zijn. Een helder beeld van lokale risico’s zoals beschreven in de Ruimtelijke Adaptatie Strategie Lansingerland (2021) vormt de basis van onze aanpak. We zorgen als volgt dat de korte en middellange termijnontwikkelingen geen bedreiging vormen voor onze ambitie.
We houden de langetermijneffecten in acht en passen het voorzorgsbeginsel toe: we nemen maatregelen om mens en omgeving te beschermen tegen risico’s die nog onzeker zijn, maar wel mogelijk schade kunnen brengen. Dat doen we in samenwerking met waterschappen, de veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond en milieudienst DCMR.
integreren in beleid Alle ontwikkelingen moeten het hoofd bieden aan risico’s zoals overstromingen, wateroverlast door piekbuien, hittestress en droogte. Daarom integreren we klimaatadaptatie in het gemeentelijk beleid2. In onze eigen ontwikkelingen maken we gebruik van klimaatbestendige inrichtingsprindpes3.
Een groene gemeente Een groene gemeente houdt in dat we veerkrachtige natuurlijke systemen aanleggen ter voorkoming van hittestress en wateroverlast. Bijkomende voordelen zijn het verhogen van de kwaliteit van de openbare ruimte en de biodiversiteit in Lansingerland.
Een robuust watersysteem Een robuust watersysteem houdt in dat we overstromingen, wateroverlast, lage waterkwaliteit en droogte zoveel mogelijk voorkomen. Dit kan dankzij een watersysteem dat water opslaat, vasthoudt en weer beschikbaar stelt bij droogte. Bij nieuwe ontwikkelingen zetten we in op voldoende waterbergende mogelijkheden, waar mogelijk versterkt met gebouwgebonden maatregelen zoals groene of blauwe daken, groene gevels en ondergrondse waterberging (klimaatadaptieve nieuwbouw*). * dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Verbonden in de metropool’ op pagina 43
46
Samenwerking Omdat meer dan 60^ van het bebouwd oppervlak in eigendom is van private partijen, houdt het klimaatbestendig maken van de gemeente niet op bij de overheid. Samenwerking is essentieel en er moet actie worden ondernemen in de private ruimte. In samenwerking met de waterschappen stimuleren wij bewoners en bedrijven hun tuinen te vergroenen en gaan op zoek naar mogelijkheden om hier een stap verder in te zetten.
1 Bekijk de duurzaamheidsvisie, het uitvoeringsprogramma en de duurzaamheidsvisie water en de Ruimtelijke Adaptatie Strategie voor aanvullende informatie, betrokken stakeholders en korte termijn acties. 2 Omgevingsplan, Waterplan, Gemeentelijk Rioleringsplan, Groenstructuurplan, groenbeheerplannen, DGO en DIOR. 3 Zie de richting Duurzame Gebiedsontwikkeling (DGO en de Leidraad Duurzame Inrichting Openbare Ruimte (DIOR) voor de concrete principes. Daarnaast zijn wij sinds september 2019 aangesloten bij het Convenant Klimaatadaptief Bouwen. Wij passen het convenant toe in onze gebiedsontwikkelingsopgaven.
3.2.4. Goed bereikbaar en moderne mobiliteitsvormen
We maken onze mobiliteit duurzamer en gezonder
inleiding
We geven de ruimte aan actieve en duurzame vormen van mobiliteit. We hanteren daarbij de volgende prioritering:
We kiezen niet voor verdere uitbreiding van wegen, maar zetten vol in op alternatieven om de regionale bereikbaarheid optimaal te houden. Daarbij kiezen we voor de volgende uitgangspunten4.
1. 2.
fietsen en wandelen; openbaar vervoer;
3. 4.
slimme vervoeroplossingen; schone automobiliteit;
We gaan voor 0 verkeersslachtoffers door vermijdbare oorzaken
5.
brandstofauto’s.
m
Verkeersveiligheid is een heel belangrijke pijler onder een gezonde en plezierige
S
m m
De invulling van deze volgorde is gebiedsgericht en wisselt ook per doelgroep. We hanteren hierbij een reële adaptieve maar ambitieuze aanpak.
langzaamverkeersverbindingen*).
Groenblauwe corridors (stroken met water en beplanting) langs de routes zorgen ervoor dat de wandel- en fietspaden herkenbaar en aantrekkelijk zijn en dat ze bijdragen aan een prettig leefklimaat. Bovendien dragen ze bij aan goede verbindingen voor planten en dieren (ontwikkelen groenblauwe ribben*). Daarnaast is het van belang dat er voldoende rustpunten zijn en dat ze overzichtelijk zijn, zeker op kruispunten en oversteekplaatsen. Routes voor voetgangers moeten ook toegankelijk zijn voor mensen die minder mobiel zijn, onder andere door drempelloze opgangen.
We faciliteren de toenemende behoefte aan mobiliteit Een groei van het aantal inwoners van de regio gaat gepaard met meer vervoersbewegingen. Desondanks proberen we de bereikbaarheid te vergroten. Per locatie en per doelgroep zal hier verschil in zitten. Onze oriëntatie op de regio maakt hoogwaardig openbaar vervoer onmisbaar (Verstevigen metro E-lijn*). In aanvulling hierop zetten we op het transformeren van de ZoetermeerRotterdam busbaan tot een hoogwaardige verbinding, zoals bijvoorbeeld een lightrail. Ook de fietsverbindingen moeten zowel tussen de kernen als binnen de regio sterk zijn. Mobiliteit in enige vorm moet voor iedereen toegankelijk en nabij zijn (Metropolitaan fietsnetwerk*).
4 Uitgangspunten, betrokken stakeholders en korte termijn acties zijn uitgewerkt in de Mobiliteitsvisie (2021). * dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Verbonden in de metropool’ op pagina 43
Lansingerland
openbare ruimte. Daarbij krijgen de zwakkere verkeersdeelnemers (fietsers, voetgangers), ouderen en mindervaliden expliciet de aandacht. We streven naar een eenduidige en eenvoudige weginrichting en bebording (versterken
We werken aan moderne vervoersoplossingen Bij nieuwe ontwikkelingen kijken we kritisch naar de traditionele plek van de auto. Ingrepen in de inrichting van onze infrastructuur horen daarbij. Denk aan maximumsnelheden, fysieke maatvoering, parkeer- en stallingsgelegenheid, ruimte voor keten- en deelmobiliteit. Deze transitie geldt voor nieuw én bestaand gebied. De grote vervoerstromen in onze regio worden bediend met hoogwaardig openbaar vervoer. Er zal echter ook behoefte zijn aan fijnmazigere oplossingen, bijvoorbeeld tussen de kernen en in de centra. Hier is maatwerk mogelijk.
Omgevingsvisie
47
3.3. Vindingrijk en ondernemend 3.3.1. Ambitie op hoofdlijnen Lansingerland blijft zich ontwikkelen als vindingrijke en ondernemende gemeente. Centraal hierbij staan onze vernieuwingskracht en blik op de toekomst. Het glastuinbouwcluster is een innovatieve wereldspeler. Lansingerland is de ‘Home of Horti Science’. Deze positie willen we verder versterken. Dat betekent dat we samen met de sector stevig in blijven zetten op innovatie. Ook de rest van de Lansingerlandse economie floreert dankzij betrokken ondernemers en vitale centra. Dat willen we doorontwikkelen. Als vindingrijke gemeente zetten we ook op een passende manier in op slimme verduurzaming. Het energiesysteem, onze afvalstromen en onze economie worden duurzaam en circulair.
ĩkiTíl 'r-r. n» »' nf
De kaart ‘vindingrijk en ondernemend’ toont de fysieke vertaling van de ambities in dit hoofdstuk. De verschillende economische clusters en relevante gebieden zoals de ‘dagelijkse voorzieningen’ in de centra, ‘glastuinbouw van wereldformaat’ en de verschillende ‘werklocaties’ staan hier centraal. Pictogrammen, lijnen en arceringen geven de belangrijkste ontwikkelingen en ambities weer. De betekenis van de legenda items is beschreven in de volgende paragrafen.
48
Legenda Dagelijkse voorzieningen 4
©
clusteren voorzieningen
(g)
Lokaal voorzieningen centrum Bovenlokaal voorzieningencentrum
O
Kennislocatie (Wageningen UR)
©
Verduurzaming energie en
0
processen Circulair afvalbrengstation Bestaand warmtenet
— — —.
Nieuw warmtenet (ligging indicatief)
YZA
Kennis- en innovatieduster
Zoekgebied: verder onderzoek zon (RES) XĚļf/ ^
Zoekgebied: verder onderzoek zon en/of wind (RES)
/^//ļ
Transformatiegebied Chrysantenweg Herstructurering FES-gebied met Pijnacker-Nootdorp Vitale centra Glastuinbouw van wereldformaat Werklocaties
Dkm 0
0.5
KUIPER!
COMPAGNONS CfMtlNTf
V Lansingerland
1
Bľ-. -
5?».
f
: 'i'ţ
'ŗ
. fi
-
"
1 - .ľ-
^
•;:
ŢR» V. j»-
si-’
şé , ‘ ,V ľ7.» - k-'
Tpv; .r
WUín.nfen UR
Ŭ4îtuinôo«w
ļK& f
'
wj; ‘SV.^' -'ŗí, *
50
3.3.2. Home of Horti Science inleiding Uit recent onderzoek blijkt dat ons greenportcluster is uitgegroeid tot het meest innovatieve glastuinbouwcluster ter wereld. Onze Greenport gaat zich daarom verder ontwikkelen tot Home of Horti Science. De ambitie is dat in 2030 Lansingerland excelleert als ‘internationale hotspot voor fundamentele en toegepaste innovatie in de Greenport’. Daar werken we als volgt naartoe.
Dit gaat zowel over organisatorische ruimte en ruimte in het beleid, zoals het stimuleren van vernieuwende samenwerkingsverbanden. Om innovatie in het gebied te stimuleren, is het ook van belang dat de bereikbaarheid van het gebied en de doorstroming van bedrijfsmatig verkeer geoptimaliseerd worden.
Een modern en duurzaam glastuinbouwcluster
Ondernemers, onderwijsinstellingen en overheden werken samen aan het versterken van de economie en aan innovatieve oplossingen voor maatschappelijke opgaven. Zo wordt de economie in de breedte versterkt en nemen werkgelegenheid, inkomen en welzijn van Lansingerlanders toe. Daarbij zoeken we ook de samenwerking met partners buiten de gemeente. De ontwikkelingen van het Horti Science Park koppelen we stevig aan de ontwikkeling van de Greenport Horti Campus in de gemeente Westland om samen aan een gezonde horti science sector te werken.
De glastuinbouwsector wil in 2040 klimaatneutraal zijn. Dit betekent dat de sector niet meer negatief bijdraagt aan klimaatverandering. Het doel is om geen aardgas meer te gebruiken voor het verwarmen en belichten van kassen (verduurzaming energie en processen*). De uitstoot die overblijft, moet gecompenseerd worden. Gezien het grote aandeel van de sector in het energieverbruik van de gemeente gaan wij gezamenlijk op zoek naar manieren om deze transitie te versnellen. Een sterk glastuinbouwcluster heeft daarnaast een duurzaam klimaatbestendig watersysteem nodig. Dat betekent onder andere het voorkomen van wateroverlast en watertekort, een goede waterkwaliteit, faciliteiten voor waterzuivering en de beschikbaarheid van gietwater.
Meer ruimte voor innovatieve bedrijven In het kader van Home of Horti Science zetten we stevig in op het ruimte bieden aan bedrijven met een hoge mate van onderzoek en ontwikkeling. Die bedrijven kunnen met hun innovaties de totale keten toekomstbestendig houden. Een deel van de traditionele primaire productie zal daarom en omdat ze meer invloed hebben op de leefomgeving, afvloeien. Voor een goed toekomstperspectief in de sector is het nodig dat sommige deelgebieden gemoderniseerd of geherstructureerd worden (Herstructurering FES-gebied*). In gebieden die niet langer doelmatig zijn voor glastuinbouw, wordt planologische ruimte gemaakt voor functieverandering (transformatiegebied Chrysantenweg*). Dit biedt ruimte voor bedrijven die op andere manieren betrokken zijn bij de sector, zoals onderzoek en ontwikkeling. Daarnaast wordt er extra ruimte geboden voor innovatie in het gebied (kennis- en innovatiecluster*).
Lansingerland
Samenwerken aan maatschappelijke opgaven
Glastuinbouw De glastuinbouw in Lansingerland is onderdeel van het glastuinbouwcluster ‘Het Oostland’. Het is de ambitie van de vier Oostland-gemeenten en de provincie Zuid-Holland om de regio verder te ontwikkelen als een sterk, duurzaam en internationaal concurrerend glastuinbouwcluster. Samen met strategische partners ontwikkelen we vanuit een economisch en sociaal maatschappelijk perspectief een Horti Science Visie en een meerjarig uitvoeringsprogramma.
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Vindingrijk en ondernemend’ op pagina 49
Omgevingsvisie
51
3.3.3. Lokaal en regionaal werken en ondernemen Na de ontwikkeling van verschillende grote bedrijventerreinen in de afgelopen jaren, ligt de nadruk de komende tijd op het behouden van de kwaliteit van bestaande terreinen. Waar nodig werken we samen met de ondernemers aan een impuls van het gebied. Er wordt op dit moment niet ingezet op de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen. In een nog op te stellen ‘Strategie Bedrijventerreinen en Voorzieningencentra’ gaan we gedetailleerd in op de verschillende kansen en opgaven per locatie. Lokaal werken we aan het vitaal houden van de centra en kijken we samen met winkeliersverenigingen naar ontwikkelingen zoals veranderingen in samenstelling van winkelstraten, leegstand en de invloed van de steeds verdergaande digitalisering. Het centrum van Berkel en Rodenrijs blijft het hoofdwinkelcentrum van de gemeente (bovenlokaal voorzieningencentrum*). Bergschenhoek en Bleiswijk zijn de twee andere belangrijke centra in de gemeente (lokaal voorzieningencentrum*). Daarnaast wordt bij nieuwe ontwikkelingen gekeken naar passende kleinschalige voorzieningen.
De Regionale Energie Strategie (RES) Rotterdam Den Haag In een RES hebben we in regionaal verband afspraken gemaakt over de opwekking en het gebruik van duurzame elektriciteit en warmte. De regionale inzet is een jaarlijkse energieopwekking van 2,8 tot 3,2 TWh in 2030 als bijdrage aan de nationale doelstelling van 35 TWh. Het regionale doel is 40^, van het geschikte dakoppervlak te benutten en waar mogelijk grote parkeerplaatsen te overkappen met PV-panelen.
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Vindingrijk en ondernemend’ op pagina 49
52
3.3.4. Slimme verduurzaming1 inleiding Lansingerland wordt een groene gemeente waarbij het innovatieve karakter optimaal is ingezet en de transitie is gemaakt naar een toekomstbestendige leefomgeving op basis van onze eigen kwaliteiten.
een pilot om ondernemers te stimuleren en ondersteunen hun bedrijfsdaken te voorzien van zonnepanelen. Ook bekijken we de mogelijkheden die het Besluit Bouwwerken Leefomgeving (Bbl) biedt om zon op industriële daken te verplichten, in ieder geval bij nieuwbouw en, indien daar aanleiding toe is, bij bestaande daken.
Energietransitie In 2050 zijn wij klimaatneutraal. Dat betekent dat alle elektriciteit en warmte die gebruikt wordt door inwoners, bedrijven en mobiliteit volledig afkomstig is uit hernieuwbare bronnen. Om dat te bereiken zetten we in op energiebesparing, stappen we over naar een duurzame
Voor zonnepanelen werken we met een duidelijke voorkeursvolgorde. Allereerst willen we zoveel mogelijk zonnepanelen op grote (bedrijfs)daken,
warmtevoorziening en wekken we voldoende duurzame elektriciteit op. De energietransitie gaat gepaard met een verzwaring van het elektriciteitsnet en dat betekent dat in bestaande en nieuw te bouwen wijken er waarschijnlijk onder andere meer middenspanningstransformatoren (transformatorhuisjes)
als blijkt dat die ontwikkelingen onvoldoende bijdragen of niet haalbaar zijn, kijken we naar grondgebonden zonnevelden (zoekgebied: zon (RES)*).
gerealiseerd moeten worden. Dit nemen we als belangrijk aandachtspunt mee bij ruimtelijke ontwikkelingen en afstemming met Stedin.
van hun vastgoed. We gaan op een verstandige manier om met het verbruik van fossiele brandstoffen en voorkomen daarbij zoveel mogelijk de uitstoot van schadelijke broeikasgassen.
Er is weinig ruimte voor windturbines in de gemeente door de beperkingen vanuit het vliegveld en nabijheid van geluidsgevoelige objecten (zoals huizen en scholen). Daarnaast willen we ook grote delen van de gemeente vrijwaren van windturbines met het oog op de ruimtelijke kwaliteit. De mogelijkheden voor wind blijven we nader verkennen (zoekgebied: zon en wind (RES)*). Dit past bij onze inpassingsverplichting die volgt uit het regionale windconvenant en ligt in lijn met onze gemeentelijke en regionale duurzaamheidsambities. Eventuele ontwikkelingen moeten sowieso voldoen aan de uitgangspunten uit de gemeentelijke ‘Routekaart’ en het ‘Toetsingskader voor windenergie’. Daarin staan leidende principes zoals een goede verdeling van lusten en lasten, ruimtelijke kwaliteit en mede-eigenaarschap (bewoners delen in de opbrengsten van wind).
Lansingerland
Energiebesparing We zetten in op een elektriciteitsbesparing van 35% in Lansingerland in 2050 ten opzichte van het gebruik in 2018. We werken ons aandeel in het RES-verband verder uit. Naast het volgen van de bestaande nationale duurzaamheidseisen, maken we afspraken met lokale woningbouwcoöperaties over het verduurzamen
dan waterbassins, gevolgd door kansrijke koppelkansen en meervoudig ruimtegebruik en het verkennen van restruimtes en pauzelandschappen. Pas
Duurzame elektriciteit opwekken We streven ernaar om in 2030 ongeveer 12% van ons elektriciteitsverbruik binnen de gemeente duurzaam op te wekken. Dat groeit tot 25% in 2050. Hierin zijn we beperkt door de beschikbare ruimte. De twee voornaamste duurzame energiebronnen op de korte termijn zijn zonne- en windenergie. Om zonneenergie te benutten, zetten we allereerst stevig in op zonnepanelen op daken. Daar draagt de duurzaamheidslening aan bij. In 2021 starten we bovendien met 1 Bekijk de duurzaamheidsvisie, het uitvoeringsprogramma en de duurzaamheidsvisie water (2018) voor aanvullende informatie, betrokken stakeholders en korte termijn acties.
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Vindingrijk en ondernemend’ op pagina 49
Omgevingsvisie
53
Warmte Nieuwbouwwoningen worden al sinds medio 2018 niet meer aangesloten op aardgas, maar krijgen een alternatieve warmtebron. Om bestaande wijken van het gas te halen werken we aan een transitievisie warmte en wijkuitvoeringsplannen met daarin de verwachte beste warmtealternatieven per wijk. Bij het opstellen en uitvoeren van die plannen hebben we oog voor de ruimtelijke, maatschappelijke en financiële uitvoerbaarheid. Ook zoeken we een koppeling met andere ruimtelijke opgaven in de wijken, zoals waterberging, groenstructuren, rioolvernieuwing en netwerkverzwaring. Daarnaast hebben wij ruime aandacht voor de haalbaarheid en betaalbaarheid van deze transitie voor de inwoners en andere belanghebbenden. We volgen daarbij ook de landelijke beleidslijn.
De grootste bijdrage in onze gemeente wordt geleverd door innovatie in de glastuinbouw (zie ook paragraaf 4.4.). Wij zien geen, of hooguit een zeer beperkte, rol van biomassaverbranding in het energiesysteem van de toekomst. Dus de bouw van nieuwe biomassa-installaties vinden wij onwenselijk. Omdat de lokale duurzame opwekpotentie onvoldoende is om de warmtevraag in te vullen, zetten we ons ook in voor een aansluiting op het regionale warmtenet. De uiteindelijke vorm van het regionale netwerk is nog niet zeker, maar vanwege het lokale belang maken we ons als gemeente sterk bij de provincie en andere overheden om dit te realiseren. Om de warmte te kunnen gebruiken, willen we een uitbreiding van de bestaande warmtenetten in de gemeente. Dit geldt zowel voor de glastuinbouw als voor bestaande wijken waar dit een geschikte oplossing is (nieuw warmtenet*).
Ho* BrOOt i* de iníft op Ó* kaart? O regionale mm « gebaseerd op opper~ v*erkawen (op «haal) en aantallen het totaal van gearceerde roergebieden wordt gerocht naar mpassmg hiervan
Circulaire economie Conform de landelijke doelstelling heeft Lansingerland in 2050 een volledig circulaire economie. Dat betekent dat al het materiaal wordt hergebruikt en er
Klimaat of CO2-neutraal? ‘Klimaatneutraal’
en
‘CO2-neutraal’
zijn
termen
die aangeven dat een proces niet bijdraagt aan klimaatverandering (en dat is ook de bedoeling). Dete koon toont een momentopnome een lopend procet Op k*ool nweou worden de mogei/rkheden binnen de hier gearceerde gebieden ondertocht. ten beperkt deel van het oppe'Vak tol uiteindeh/k worden mgeiet Zie de ver hoolh/ten voor een nodere toetxhmg Gedurende dit proeet bhpen de geor(eerde toekge&eden op de kaart itoon. lente door ruimtehļktechnnch geen motemheden meer tun.
Zoekgebieden voor 2030 in de RES-regio Rotterdam Den Haag - RES 1.0 Rotterdam - Den Haag
54
‘Klimaatcompensatie’ en ‘CO2-compensatie’ zijn termen die aangeven dat voor een organisatie, een proces of een product, de uitstoot van broeikasgassen, zoals CO2 of methaan, wordt gecompenseerd.
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Vindingrijk en ondernemend’ op pagina 49
dus nul kilo restafval is. In 2030 willen we een circulaire afval(water)keten in regionaal verband. Dat betekent dat we kringlopen sluiten met zoveel mogelijk behoud van waarde. Dat geldt voor onze eigen bedrijfsvoering, voor inwoners en bedrijven en voor alle bouwprojecten. De kaders hiervoor werken we in aanvullend beleid verder uit1. Samen met bedrijven en ketenpartners ontwikkelen we nieuwe mogelijkheden voor afval(water)verwerking, duurzame inkoop en circulaire processen. Bij nieuwbouw onderzoeken we samen met ontwikkelaars de kansen voor
Ondergrond Er moet veel gebeuren bovengronds, maar veel daarvan heeft ook een ruimtelijke weerslag op de ondergrond. Naast opgaven zoals bodemdaling, bodemkwaliteit en waterberging en -onttrekking, moet er onder de grond ook nog ruimte zijn voor funderingen, kabels, leiding en warmtewinning en -opslag. De Omgevingswet schuift het beheer van de ondergrond door van de provincie naar gemeenten1 2. De doelstelling is dat een zorgvuldige afweging van gebruik en bescherming van bodem en ondergrond in de komende jaren structureel onderdeel wordt van alle relevante ruimtelijke planprocessen in Lansingerland.
gerecyclede en ‘biobased’ materialen, natuurinclusief bouwen en het gebruik van materiaalpaspoorten. We stimuleren hen bij het maken van de beste keuze
n I
ü.i.KTř. jVf muTtiĩ [IREUIAIRE
LUIMT- ; JEWWMMIG
ECONOME
Įn-n
VERSTEDELIJKING
Bij de (her)inrichting van de openbare ruimte en nieuwe gebiedsontwikkelingen gaan we slim om met materialen die vrijkomen bij het onderhoud of de ontwikkeling. We stellen de aankoop van nieuwe materialen uit door producten zoveel en zo goed mogelijk te repareren. Indien nieuwe materialen noodzakelijk zijn, kiezen we bij voorkeur voor de optie met een lage milieu impact, bijvoorbeeld door het gebruik van circulaire of ‘biobased’ materialen. We waarderen onze afvalbrengstations op tot circulaire punten, waar reststromen een nieuw leven kunnen krijgen (circulair afvalbrengstation*).
' l
Lansingerland
door instrumenten zoals GPR-gebouw en -stedenbouw in te zetten. Daarnaast zetten we regelgeving, zoals het Omgevingsplan, in om bepaalde aanvullende eisen af te dwingen. Voor bewoners maken we de circulaire keuze makkelijker door afvalscheiding verder te faciliteren. We werken samen met inzamelaars en bieden hen prikkels om circulair te werken.
ENERGIE
įř i
lũMWĪMm
aouM
lllUUÍfl íîlHH.íì
(ük vroēpai '
JDEHTITEIT
ENERGIE
1 Onder andere nieuwe circulaire voorwaarden in vergunningen, regelgeving en aanbesteding voor onderhoud, verbouwing, nieuw en grond, weg en waterbouw en afvalbeleid. 2 Alles is vanaf een bepaalde diepte (100 tot 500 meter afhankelijk van de functie) geregeld onder de Mijnbouwwet. * dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Vindingrijk en ondernemend’ op pagina 49
*İ Şy Er gebeurt veel in de ondergrond (provincie Zuid-Holland)
Omgevingsvisie
55
3.4. Gezond samen leven 3.4.1. Ambitie op hoofdlijnen In Lansingerland staat het gezond samen leven centraal in 2040. We staan voor elkaar klaar en houden rekening met elkaar. We willen wonen, werken en ontspannen in een gezonde en fraaie omgeving. Nieuwe ontwikkelingen zijn van hoge kwaliteit, sluiten aan bij onze kenmerkende kwaliteiten en zijn gelijktijdig gericht op een moderne toekomst in de metropoolregio. Samen met onze inwoners maken we werk van een duurzame woonomgeving. De kaart ‘gezond samen leven’ toont de fysieke vertaling van de ambities in dit hoofdstuk. De verschillende gebieden die relevant zijn voor deze pijler
56
o m g e v in g
in e e n p a sse n d e
zijn herkenbaar gemaakt: de ‘vitale centra’, de verschillende kernen en linten en buurtschappen. Woningbouwlocaties zijn genummerd weergegeven (1-8). Pictogrammen, lijnen, pijlen en arceringen visualiseren de ontwikkelingen ambities. De betekenis van de legenda items is beschreven in de volgende paragrafen.
Legenda
®
Dagelijkse voorzieningen + clusteren voorzieningen Lokaal voorzieningencentrum Bovenlokaal voorzieningencentrum Oog voor mensen
O
Verduurzamen woningvoorraad
o
Kwaliteitsimpuls entrees N209
A---- P-
Versterken verwevenheid tussen kernen en Annie M.G. Schmidtpark
©
Knooppuntontwikkeľing
Groenblauwe verweving Behouden kenmerkende kwaliteiten lintenstructuren en buurtschappen Kruiswegen Rotte Studielocatie woningbouw: Driehoek Noordpolder Woningbouwlocatie: Westpolder Bolwerk
El
ca
Woningbouwlocatie: Jacob Marislaan/Warmoezeniersweg Woningbouwlocatie: Wolfend Woningbouwlocatie: Wilderzijde
ca
Woningbouwlocatie: Lange vaart
C3
Woningbouwlocatie: Merenweg Ontwikkel perspectief: BleìzoWest Iedereen kan sporten
0©
Vitale centra Annie M, G. Schmidt park Berkel en Rodenrijs Bergschenhoek Bleiswijk Linten en buurtschappen
■V//. ty fy 'Z Z f
Û
0,5
KUIPER! COMPAGNONS M GEM EENTE
Lansingerland
II km 1
Sŕ.ŭį* r
'
. Tt'
•*
•*3|
,
. ìva
r:İ\İÏ»K«.
LvŴ 'ŕ
•■»- -íí. ' .ib-v v» . - ,i.î
x’V
'li
■PT'' í
58
3.4.2. Een sterke samenleving met oog voor mensen inleiding
Regionale voorzieningen
We koesteren het verenigingsleven, maatschappelijk middenveld en vrijwilligers, omdat zij de ‘smeerolie’ in de samenleving zijn. Daarnaast is onze ambitie dat iedereen mee kan doen en dat mensen die hulp nodig hebben, op de gemeente
Voorzieningen die zich niet binnen de gemeentegrenzen bevinden, maar wel in de omgeving, moeten goed bereikbaar zijn met verschillende vervoersvormen. Dit geldt zeker voor de zorgvoorzieningen, die ook voor kwetsbare groepen op een laagdrempelige manier te bereiken moeten zijn. Met name op het gebied van kunst- en cultuur vult het regionale aanbod ons eigen voorzieningenaanbod goed aan. o
kunnen rekenen. Dat betekent voor ons het volgende.
Toegankelijk en sociaal veilig De openbare ruimte moet ook voor mensen die minder mobiel zijn, goed toegankelijk zijn. Zij moeten zich vrij van punt a naar b kunnen bewegen. Als er op dit vlak belemmeringen zijn, worden deze weggehaald. Ook is het van belang dat de sociale veiligheid in de gemeente hoog is. Mensen moeten zich veilig voelen op straat en in de openbare ruimte. Mochten er plekken zijn waar het onveilig is (of voelt), dan krijgen deze extra aandacht. Ook bij nieuwe ontwikkelingen is hier vanaf het begin voldoende aandacht voor. Dit kan door te zorgen voor voldoende levendigheid, licht en hoogwaardig groen (oog voor
m
m Z
H m
Lansingerland
mensen*).
Dagelijkse voorzieningen Ook in de toekomst zijn in elke kern dagelijkse voorzieningen aanwezig en is sprake van een passende mix van horeca, winkels en cultuur. Winkelgebieden worden compacter waarbij aandacht is voor kansen in functiemenging en het verhogen van levendigheid en ontmoeting (vitale centra*). Dit wordt gerealiseerd door op logische plekken voorzieningen te clusteren en ook de aanloopstraten aantrekkelijk te maken (dagelijkse voorzieningen + clusteren voorzieningen*).
* dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Gezond samen leven’ op pagina 57
Omgevingsvisie
59
3.4.3. Gezonde levensstijl in een passende omgeving inleiding We zetten in op een leefomgeving die gezond voor je is en waar je gezond in kan zijn. We gaan uit van de volgende uitgangspunten.
Beperkte gezondheidsrisico’s Een gezonde leefomgeving heeft beperkte gezondheidsrisico’s. Geluids- en luchtvervuilingsbronnen die overlast bezorgen, pakken we waar mogelijk aan. Daarom hebben we ons ook verbonden aan het ‘Schone Lucht Akkoord’. De ambitie daarvan is om toe te werken naar een substantiële reductie van de gezondheidsschade door luchtverontreiniging in 2030. Daarnaast zorgen we er samen met lokale tuinders, bedrijven, buurgemeenten en de waterschappen voor dat de water- en bodemkwaliteit in de gemeente voldoet aan de wettelijke kaders. Daarnaast zorgen we voor een groene leefomgeving om zo de vele gezondheidseffecten te maximaliseren: minder stress, minder angststoornissen of andere psychische problemen en een actievere levensstijl (groenblauwe verweving*). Door de biodiversiteit te verhogen in groengebieden, komen daarnaast ecosystemen meer in balans. Daardoor is er minder kans op overlast door bijvoorbeeld de eikenprocessierups of de blauwalg.
iedereen beweegt Een gezonde omgeving zet aan tot gezond gedrag. We willen dat Lansingerland actiever, fitter en sterker wordt1. Daarom wordt de openbare ruimte het grootste sportpark van onze gemeente, met veel speel- en beweegruimte voor jong en oud in de woonwijken zelf. Daarnaast helpen we scholen met goede sportaccommodaties om beweging op school te stimuleren (iedereen kan sporten*).
Sport zit in ons DNA 1 In onze visie Scoren met Sport (2019) hebben we een aantal ambities opgenomen voor 2030. * dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Gezond samen leven’ op pagina 57
60
Lansingerland staat in 2030 op de kaart als sportiefste gemeente van Nederland: met een bovengemiddelde sportdeelname (zowel georganiseerd als ongeorganiseerd) en bovengemiddeld ervaren gezondheid van inwoners. In de Omgevingsvisie streven we daarom duidelijk naar het creëren van ruimte voor sport, beweging en ontspanning dicht bij huis en in het groen.
iedereen kan sporten We voorkomen dat een kleine portemonnee, beperking of hoge leeftijd een belemmering is om te sporten. Afhankelijk van de opgaven nemen we passende maatregelen. We streven ernaar om meer kinderen tussen de 14-17 jaar te laten sporten. Daarnaast willen we dat er in 2030 meer 65-plussers lid zijn van een sportvereniging.
Vitale sportverenigingen We werken samen met de sportverenigingen aan onderlinge kennisdeling en toegankelijke informatie om ervoor te zorgen dat de sportaccommodaties passen bij de vraag vanuit de samenleving. Ook zorgen we voor een passend huurtarief.
3.4.4. Ontwikkelen met karakter inleiding Bij het vervullen van onze overkoepelende ambities (zie paragraaf 3.1) hoort een woningaanbod dat past bij de opbouw van de samenleving, dat oog heeft voor onze kwaliteiten en dat het vizier op de toekomst heeft. Dit draagt bij aan een krachtige samenleving. Om hier vorm aan te geven werken we via drie pijlers aan onze woonopgave2.
Een plek voor iedereen Lansingerland wil iedereen een plek kunnen bieden. Dit betekent dat we de komende jaren extra aandacht hebben voor groepen waar op dit moment
die gebaat zijn bij bijzondere woonvormen, zodat alle inwoners zoveel mogelijk kunnen wonen in een voor hen passende woning. Nieuwe ontwikkelingen (zie paragraaf 4.2.3.) moeten zorgen voor variatie in de woningvoorraad (woningbouwlocatie*). Zo garanderen we een gezonde bevolkingsopbouw op de lange termijn. Daarnaast moeten ze aansluiten op de identiteit van de huidige woonmilieus, zoals ruimtelijk wonen, groen en ruimte voor ontmoeting. Bij inbreidingslocaties en (her)ontwikkelingen wegen we het woningbouwprogramma af, waarbij we rekening houden met identiteit, woningbehoefte, differentiatie, leefbaarheids- en duurzaamheidsdoelstellingen en financiële haalbaarheid.
2 Dit werken we verder uit in onze gemeentelijke Woonvisie 3 Huishoudens, waarbij de kinderen uit huis zijn. * dit verwijst naar een legenda item op de kaart ‘Gezond samen leven’ op pagina 57
Om fijn en toekomstbestendig te kunnen wonen, stemmen we woningbouwontwikkelingen af op het karakter van de gemeente en de samenstelling van de bevolking. We ontwikkelen aantrekkelijke woonwijken met een mix van woningtypologieën en prijscategorieën die past bij de toekomstige behoeften en doelgroepen. Daarbij leggen we de nadruk op een gezonde en groene omgeving en natuurinclusief bouwen. Natuurinclusief bouwen is het op een zodanige manier ontwikkelen van gebouwen en omgeving dat de natuurwaarden er baat bij hebben en zodat ontwikkelingen bijdragen aan de lokale biodiversiteit en natuurwaarden. In bestaande woonwijken blijven we inzetten op een goede kwaliteit en woongenot (verduurzamen woningvoorraad*).
Wonen in verbondenheid Wonen zien we niet als een los thema, maar verbinden we aan thema’s zoals economie, mobiliteit, duurzaamheid en de sociale- en fysieke leefomgeving. Wij vinden dat wonen een bijdrage kan leveren aan de sociale verbondenheid in een wijk of buurt. Verder werkt de gemeente niet alleen aan fijn en toekomstbestendig wonen, maar in nauwe samenwerking met de woningcorporatie en diverse andere belanghebbenden.
Lansingerland
onvoldoende aanbod voor is: jongeren, ouderen, ‘empty-nesters’3, spoedzoekers en lage en middeninkomens. Daarnaast hebben we ook aandacht voor groepen
Fijn en toekomstbestendig wonen
Hoogwaardige knooppunten In aanvulling op bestaande ontwikkelingen kunnen nieuwe woningbouwinitiatieven ontstaan. Die moeten zoveel mogelijk worden geclusterd nabij vervoersknooppunten en voorzieningencentra (knooppuntontwikkeling*). Door de ontwikkeling van hoogwaardige knooppunten kunnen we nieuwe woonvormen realiseren, bijdragen aan onze eigen vraag en de regionale opgave en gelijk tijdig de hoogwaardige verbindingen, goede voorzieningen en karakteristieke kwaliteiten versterken. Dit maakt het makkelijker voor mensen om primair voor het openbaar vervoer te kiezen als ze langere afstanden moeten afleggen. Door op deze plekken mensen de mogelijkheid te bieden om gebruik te maken van mobiliteitsdeelconcepten (zoals e-scooters, e-auto’s en deelfietsen), wordt het een echt knooppunt.
Omgevingsvisie
61
3.5. Omgevingsvisiekaart In de afgelopen hoofdstukken zijn de ambities en gewenste ontwikkelingen voor Lansingerland toegelicht in tekst, beeld en kaartmateriaal. Uit de drie voorgaande kaarten per pijler zijn de belangrijkste ontwikkelingen geland op de Omgevingsvisiekaart die hiernaast te zien is. Pictogrammen, lijnen, pijlen en arceringen visualiseren de ontwikkelingen ambities.
62
Legenda Dagelijkse voorzieningen clusteren voorzieningen
De groene flanken Behouden open groen karakter
Lokaal voorzieningencentrum Annie M. G. Schmidt Park
((ţį^) Bovenlokaal voorzieningencentrum
Horti Science Park
© OV-Knooppuntontwikkeling
4- -ź
Transformatiegebied Chrysantenweg
HOV Delft - Rotterdam Alexander
Herstructurering FES-gebřed met Pijnacker-Nootdorp
Versterken langzaam verkeerverbindingen
(gr '
Behouden open en groen karakter
Van bus naar tram ZoetermeerRotterdambaan Metropoiitaan fietsnetwerk (bestaande fietsroutes)
V//X Bleiswijkse Zoom en Bleiswijkse Fles Ontwikkelen en verstevigen
ĒH3 Hoeksepark-oost en Hoge Bergse Bos
Metropoiitaan fietsnetwerk (ontbrekende schakels)
Ontwikkelen en verstevigen Hoeksepark-west en Lage Bergse ^ Bos
—i— Verstevigen metro E-lijn _ ^Versterken verwevenheid tussen kernen en Annie M.G. Schmidtpark
Studiezone Triangel Verstevigen Rottemeren
◄ - - ^ Groenblauwe verweving Verstevigen Rottezoom ^
“ m m Ontwikkelen groenebiauwe ribben
Studielocatie woningbouw: C3 Driehoek Noordpolder Woningbouwlocatie: Westpolde
' 'j^
Behouden kenmerkende ----- kwaliteiten lintenstructuren en buurtschappen Kruiswegen Rotte
TU Bolwerk m
Woningbouwlocatie: Jacob Maríslaan/Warmoezeniersweg
Vitale centra
Lansingerland
^ Studie recreatieve vaarverbinding Rotte en Bentwoud
IĘT Woningbouwlocatie: Lange vaai Linten en buurtschappen
Kŝï Woningbouwlocatie: Wilderzijde
Berkel en Rodenrijs
UT Woningbouwlocatie: Merenweg Bergschenhoek
ET Woningbouwlocatie: Wolfend Bleiswijk Glastuinbouw van wereldformaat
m
Ontwikkelperspectief: Bleizo-West Gemeente Lansingerland
Hoogwaardige bedrijvigheid
fiii
rn r Mil
KUIPER!
COMPAGNONS M Dkm 0
0,5
1
GEMEENTE
Lansingerland
63
X LxÂ
JĒf
ifcľW '
inritt
'fe'ŕ0'
'í/.jlrW
[^ «fS3d .
WSR
SĩTl.
.
BéAmķMmį
’4. ŷ įMĥŕ-'Jġ
ŵŵí»;
jass»
tv.JB fevw ř ř* V/f fįř VvV
Een koers voor de verschillende delen van Lansingerland
4.1. Gebiedskwaliteiten
Verdieping per pijler
Inleiding De overkoepelende visie die in hoofdstuk 3 is beschreven - een verbonden, vindingrijk en gezond Lansingerland - gaat over de hele gemeente, maar de uitwerking is verschillend per gebied. In een glasgebied hebben we niet dezelfde ambities als in een woonwijk, en in de Groenzoom streven we naar andere gebiedskwaliteiten dan in één van de bebouwingslinten. Deze benadering past ook in de geest van de Omgevingswet. In dit hoofdstuk beschrijven we daarom de koers per specifiek deelgebied. Hierbij benoemen we de gewenste gebiedskwaliteiten en zoveel mogelijk concrete ontwikkelingen. Waar relevant geven we aan of kleinere locaties in dat deelgebied nog een afwijkende opgave hebben. Op basis van de eerder beschreven identiteit, kwaliteiten en opgaven onderscheiden we de volgende deelgebieden: » Levendige kernen, linten en buurtschappen » Groene flanken * Hoogwaardige bedrijvigheid
Drie pijlers
Afwegingskader per deelgebied
Omgevingsvisie
Oog voor mensen Het bevorderen van sociale cohesie, het voorkomen van sociale problemen en het zorgen voor een inclusieve leefomgeving voor allen staat hier centraal.
Lokaal en regionaal werken en ondernemen
Gezond en veilig
Sterke ruimtelijke structuren en groengebieden
Gezondheidsrisico’s beperken en om zowel sociale als fysieke veiligheid zoveel mogelijk te bevorderen.
Bescherming van de kwaliteit van groengebieden en verbindingen, historische structuren, waterstructuren en herkenbare landschappelijke elementen.
Ontwikkelen met karakter
Toekomstbestendige omgeving
De woningvoorraad, huisvestingsopgave en het beschermen van ruimtelijke kwaliteit staan centraal.
Het bevorderen van een klimaatadaptieve en natuurinclusieve omgeving die tevens energiezuinig is.
Innovatieve kennisteelt
Modern bereikbaar en verbonden
Research Ŭ design, innovatieve experimenten en vernieuwende bedrijvigheid krijgen voorrang.
Maximaal inzetten op de bereikbaarheid in dit gebied voor alle modaliteiten. Mobiliteit is modern, duurzaam en schoon.
Slimme verduurzaming Verduurzamen van processen rondom het energiesysteem, afvalverwerking en de circulaire economie.
66
Bevorderen van een goed vestigingsen ondernemersklimaat, voldoende werkgelegenheid en een gezonde middenstand.
Het afwegingskader dat we in hoofdstuk 3 hebben geïntroduceerd laat zien wat de ambities van de Omgevingsvisie zijn. Door per deelgebied accenten te geven laten we zien welke ambities het belangrijkste zijn in het betreffende deelgebied. Dit heeft ook betrekking op de activiteiten die hier wenselijk zijn en welke niet, en welke mogelijk gestimuleerd zullen worden. Per ambitie beschrijven we wat het betekent als die ambitie op ‘maximaal’ staat.
Toelichting milieumengpanelen
Per deelgebied hebben we een set milieuambities bepaald. Die hangen samen met de huidige activiteiten en de gewenste ontwikkelingen in die gebieden. In de Omgevingsvisie spreken we nog over lagere, standaard of hogere ambitie milieukwaliteit. Dat betekent dat we nog geen harde norm bepaald hebben, zoals bijvoorbeeld een maximaal belasting in decibel op het gebied van geluid. Bij het opstellen van het Milieubeleidsplan en Omgevingsplan werken we dit verder uit en leggen we het ook daadwerkelijk juridisch vast. Het gaat om relatieve ambities. Dat wil zeggen een hogere of lagere ambitie dan gemiddeld in de gemeente. De minimale wettelijke grenswaarde is hierbij onze ondergrens. Wanneer we voor een lagere ambitie milieukwaliteit kiezen, voldoen de waarden nog steeds aan de wettelijk normen. Er zal dus nooit sprake zijn van méér overlast dan wettelijk toegestaan. We zien ook ruimte om voor bepaalde milieuthema’s in de gemeente hogere ambities te stellen, waarmee we de omgevingskwaliteit in de komende jaren willen verhogen.
Het ambitieniveau biedt een globale indicatie voor het gehele deelgebied, maar is niet specifiek bindend per locatie. Het kan bijvoorbeeld voorkomen dat we centraal in het gebied andere ambities hanteren dan aan de randen, waar bijvoorbeeld al een weg of spoorlijn loopt. De uiteindelijke, verplichtende normen worden opgenomen in het Omgevingsplan. m
Lansingerland
Milieufactoren hebben een grote invloed op de gezondheid van onze inwoners. De (klassieke) milieuthema’s zijn luchtkwaliteit, licht, geur, geluid, trillingen en bodem- en waterkwaliteit. Als gemeente kunnen we hier op verschillende manieren invloed op uitoefen. Zo kan het scheiden van milieubelastende activiteiten en kwetsbare functies, zoals wonen, scholen en kinderdagverblijven en het verminderen van uitstoot, bijdragen aan een gezonde leefomgeving.
In veel gevallen is het ambitieniveau gelijk aan het huidige niveau. Hier gaan we dan ook uit van het behouden en waarborgen van de huidige omgevingskwaliteit. Door verduurzaming van onze woningvoorraad, mobiliteit en economische activiteiten en met behulp van bijvoorbeeld groenvoorzieningen kunnen we de leefomgeving echter gezonder en veerkrachtiger maken. Hier hanteren we dan een hogere ambitie milieukwaliteit.
Hogere ambitie milieukwaliteit
Standaard kwaliteit
Lagere ambitie milieukwaliteit
A û Ä Ä Ä A h Voorbeeldinvulling van een milieumengpaneel voor de verschillende milieuthema’s.
Omgevingsvisie
67
4.2. Levendige kernen, linten en buurtschappen
Legenda Bclsojden kencKikeiiüe kwaliteiten lintenstructuren en buurtschappen Kruiswegen Rotte
Kwaliteitsimpuls entrees h209 Dagelijkse voorzieningen clusteren voorzieningen
4.2.1. Omschrijving deelgebied
Vit air rentra
Lokaal voorzieningencentrum
De ligging in het hart van de metropool, op korte afstand van de grote steden, omgeven door groen en een eigen aantrekkelijk woonmilieu maakt Lansingerland een geliefde plek om te wonen. Onze kernen zijn nog volop in ontwikkeling. We begeleiden die
linten en buurtschappen
Bergschenhoek
OV-Knooppuntorstwikkřimg
Bleiswijk 4- } MOV Delft
Rotterdam Alexander
Versterken largzaam ver keetverbindingen
(Sa Wonoftfcouv. lont*: lange vaart Stadie oratie woningbouw: Oliehoek Noo'dpoldrr
Van bus naar tram zoetermeer Rotter darotsaan
Woningbouwlocatie: IVestpoldc»
f/etropoktaan fictsnctwert (bestaande fietsrouten
Woningbouwlocatie: Jacob Mar slaan/Warmoeíen ersvzeg
Veistevigen metro F-liji
Į^5jj Wsritgbouwlotatlr Wiileizide
ontwikkeling op een passende manier. We leveren een bijdrage aan de Randstedelijke woningbehoefte en zetten gelijktijdig in
M.G. Schrmöljsark |(ŷļ| Woningbouwlocatie VVolfscnd ■ p Groenblauwe verweving
Vtoringbouwlo
Ontwikkelen groeisels auwe rŕbnn I
op het versterken van lokale kwaliteiten, voorzieningen en bereikbaarheid. Dat doen we op basis van onze kenmerkende
I Gemeente lansingerland
Lansingerlandse kwaliteiten en passend bij het karakter van de individuele kernen, linten en buurtschappen. Naast een overkoepelende koers voor deze gebieden zetten we ook in op specifieke ontwikkelingen in Berkel en Rodenrijs, Bergschenhoek, Bleiswijk, de linten en buurtschappen en nieuwe ontwikkellocaties.
KUIPER
COMPAGNONS lantmgerlancf
Deelgebied Levendige kernen, linten en buurtschappen (uitsnede van de Omgevingsvisiekaart - pagina 63)
68
Het afwegingskader laat zien welke ambities extra belangrijk zijn in dit deelgebied.
Oog voor mensen
ļz
Gezond en veilig
Lansingerland
iļjR
Ontwikkelen met karakter Innovatieve kennisteelt Slimme verduurzaming Lokaal en regionaal werken en ondernemen Sterke ruimtelijke structuren en groengebieden Toekomstbestendige omgeving Modern bereikbaar en verbonden
Omgevingsvisie
69
4.2.2. Algemene uitgangspunten inleiding In dit deelgebied gaan we in op de woonplaatsen en centra. Dit zijn de plekken waar mensen wonen en ontspannen. Het streven naar een gezonde en veilige samenleving, in mooie en groene omgeving met een passend woningaanbod staat hier centraal.
Gezond Samen Leven Oog voor mensen Het bereiken van een positieve gezondheid is leidend is bij de inrichting van de openbare ruimte. Hierbij ligt de focus op sociaal en inclusief: het ruimte bieden aan ontmoeten, het stimuleren en koesteren van diversiteit en het waarborgen van sociale veiligheid. Verenigingen hebben hierin een belangrijke rol en worden gefaciliteerd en er is flexibele ruimte voor het organiseren van evenementen en bijeenkomsten.
Gezond en veilig De openbare ruimte nodigt uit tot bewegen en spelen en bevordert op die manier een gezondere levensstijl. Voor wat betreft milieufactoren maken we een nader indicatief onderscheid per deelgebied. Daarbij houden we rekening met het karakter van de plek.
Ontwikkelen met karakter Op verschillende locaties zijn we druk bezig met het ontwikkelen van nieuwe woongebieden, of zijn we de mogelijkheden hiervoor aan het onderzoeken. In de kernen willen we voorzien in de woonbehoefte van jongeren, gezinnen en ouderen uit Lansingerland en de regio. Op de korte termijn ligt de nadruk op de ontwikkeling van Westpolder/Bolwerk en Wilderszijde. Metrostations Westpolder en Rodenrijs zijn locaties met (beperkte) kansen voor knooppuntontwikkeling. Daarna kijken we naar ontwikkel- en verdichtingskansen rondom voorzieningencentra en OV- en auto-verbindingen.
70
Voor de langere termijn onderzoeken we de kansen voor Bleizo-West. Dit is het gebied rondom het treinstation Lansingerland-Zoetermeer. Dankzij de ligging op een knooppunt, nabij trein, tram, bus en snelweg is het een ideale locatie voor een moderne invulling. Er wordt momenteel een ontwikkelperspectief opgesteld waarin de mogelijkheden nader worden uitgewerkt. Daarbij is in principe geen sprake meer van een traditioneel bedrijventerreinen, maar er is wel ruimte voor werken. Qua karakter mag deze plek op zichzelf staan, maar het gebied moet goed met de rest van de gemeente verbonden zijn.
Vindingrijk en ondernemend innovatieve kennisteelt We willen dat onze inwoners beter ervaren wat er in de kassen gebeurt en er trots op kunnen zijn. De nu soms wat afstandelijke relatie willen we betekenisvoller maken. Evenementen zoals ‘Kom in de Kas’ en activiteiten die de WUR met zich meebrengt voor toegankelijkheid voor een breder publiek, passen hier uitstekend bij. Binnen dit deelgebied is er geen extra ruimte voor de aan teelt gerelateerde functies.
Slimme verduurzaming Voor de verduurzaming van de woongebieden zetten we in op een sterke relatie met het glasgebied door duurzame (rest)warmte te koppelen aan de warmtevraag van de wijken. Dit kan ook andere koppelkansen en schaalvoordelen bieden. Dit geldt eveneens voor het aanleggen van geothermie putten waar woningen op termijn op kunnen aansluiten. De wijktransitieplannen bepalen welke wijken als eerste van het gas af kunnen gaan. We zetten onze ambities kracht bij door bij nieuwe ontwikkelingen hogere duurzaamheidseisen te stellen.
Lokaal en regionaal werken en ondernemen We streven naar centra die het elkaar ontmoeten stimuleren. Winkel- en horecavoorzieningen die passen bij de maat en schaal van de betreffende kern. Er is geen ruimte voor nieuwe intensieve bedrijvigheid in de kernen.
Verbonden in de metropool Sterke ruimtelijke structuren en groengebieden Het groen en water in de kernen moet onderling beter verbonden worden en met de grote gebieden buiten de kernen. Speciale aandacht gaat uit naar het beschermen van historische dorpsgezichten en structuren. Indien nodig kunnen
Lansingerland
bepaalde ontwikkelingen uitgesloten worden in gebieden om daar het groene karakter te behouden.
Toekomstbestendige omgeving Aandachtsgebieden die uit de klimaatstresstest naar voren zijn gekomen, worden aangepakt. We benutten meekoppelkansen zoals wijkrenovaties, om klimaatadaptieve maatregelen te nemen. Ook stimuleren we woning- en gebouweigenaren om hun tuin klimaatbestendig en groen in te richten.
Modern bereikbaar en verbonden Voor wat betreft mobiliteit maken we allereerst ruimte voor fietsen en wandelen. Daarna volgt emissieloos autoverkeer en dan pas de brandstofauto. Er wordt ruimte geboden aan alternatieve, schone vervoermiddelen zoals elektrische deelmobiliteit in woonwijken, een netwerk van voldoende laadpalen en post- en pakketdiensten met nieuwe soorten voertuigen. Daarnaast zetten we in op betere bereikbaarheid van openbaar vervoerhaltes, onder andere door meerdere vervoersvormen daar samen te brengen. Bij een bushalte moet men ook de (deel)fiets of -auto kunnen pakken.
Omgevingsvisie
71
4.2.3. Berkel en Rodenrijs ft Bergschenhoek Omschrijving gebied In beide kernen is het rustig en ruim wonen in moderne en aantrekkelijke wijken. De RandstadRail, verschillende busverbindingen en de nabijheid van doorgaande wegen zorgen voor sterke regionale verbindingen. Het centrum van Berkel is het hoofdvoorzieningencentrum van de gemeente. Het Annie M.G. Schmidtpark is een groot verbindend stadspark met groen, sport en recreatie en met Groenzoom en Landschapspark de Rotte zijn de kernen verbonden met
Ambities Verbonden in de Metropool »
»
grote doorgaande groenstructuren.
»
Het Annie M.G. Schmidtpark wordt (nog meer) een groene ontmoetingszone tussen de kernen met sport- en recreatievoorzieningen voor alle leeftijden. Nieuwe ontwikkelingen dragen bij aan het groene karakter en de oversteekbaarheid van het park. Station Rodenrijs is een recreatieve schakel in de Vlinderstrik en wordt als zodanig geactiveerd. De tunnel onder het station is een belangrijke recreatieve doorgang en krijgt de juiste uitstraling. Het busstation wordt aangepakt en er komt een recreatieve route door het Rotterdamse deel van de Vlinderstrik. Om een robuust groenblauw netwerk te krijgen moeten de ribben vanuit de Rottezoom verbonden worden of doorlopen tot aan de Groenzoom.
Vindingrijk en ondernemend »
»
Het centrum van Berkel blijft het regionale voorzieningencentrum van Lansingerland. Het centrum van Bergschenhoek heeft een meer lokale functie. Het afvalbrengstation verhuist naar de Dorsvloerweg in Bergschenhoek (op bedrijventerrein Weg en Land) en wordt doorontwikkeld tot circulair punt waar reststromen een nieuw leven kunnen krijgen.
Gezond Samen Leven »
Kern Berkel en Rodenrijs ŭ Bergschenhoek (uitsnede van de Omgevingsvisiekaart - pagina 63)
72
Wilderszijde en Westpolder/Bolwerk zijn grote ontwikkellocaties (deze zijn aangewezen als versnellingslocatie in de Woondeal Zuid-Holland). Met de ontwikkeling van Wilderszijde ontstaat een toekomstgerichte en groene ontwikkellocatie in een aantrekkelijk woonmilieu met goede voorzieningen en ruimte voor ontmoeting. Het geplande voorzieningenniveau past bij de schaal van de wijk.
»
»
Andere locaties waar we op termijn aan woningbouwontwikkelingen denken zijn: » Wolfend (noordoosten van het centrum van Bergschenhoek); » Het gebied grenzend aan de Jacob Marislaan; » Driehoek Noordpolder (studielocatie woningbouw); » Kansen voor verdichting aan knooppunten en nabij voorzieningencentra. Metrostation Rodenrijs wordt opgewaardeerd tot een belangrijk OVknooppunt, waarbij rekening wordt gehouden met de ontwikkeling van onze kernen en in het bijzonder de nieuwe wijk Wilderszijde. Ook een aantal andere OV-haltes aan vde Rotterdam-Zoetermeerbusbaan zullen meeliften op de ontwikkeling van Wilderszijde. De horecaprogrammering van het Annie M.G. Schmidtpark draagt hier ook aan bij.
B&R en Bergschenhoek centra Hogere ambitie