[T21.09031] Verslag van consultatie Horti Science Visie en Uitvoeringsagenda

Verslag van consultatie Horti Science Visie en Uitvoeringsagenda Oogst van de gesprekken en adviezen om te komen tot de Horti Science Visie en Uitvoeringsagenda

Projectgroep Horti Science Visie 23-03-2021, 06-04-2021, 06-07-2021 Wie hebben we gesproken? Projectgroep Horti Science Visie bestaande uit collega’s van de beleidsonderwerpen: economie, kwartiermaker toekomstteam, duurzaamheid, omgevingsvisie & wonen, mobiliteit, gezondheid, werkgelegenheid, onderwijs, kunst & cultuur, vergunningverlening, handhaving ondermijnen, ruimtelijke ontwikkeling en communicatie & citymarketing Wat was de input?  Niet iedereen is bekend met Horti Science.  Horti Science Visie Kernboodschap aanpassen: de bijdrage van Lansingerland aan het wereldvoedselvraagstuk.  Horti Science is van ons allemaal en we moeten het benutten om al onze doelen, mede op andere beleidsvelden te realiseren.  Externe stakeholders hebben verfrissende inzichten. Vanuit eenieder zijn namen genoemd van stakeholders die betrokken moeten worden.  Besproken is om expertmeetings per thema te organiseren waarbij ambtenaren van de desbetreffende beleidsvelden en externe stakeholders samenkomen om dat onderwerp te bespreken.  Reflectie op doelenboom en Horti Science visie vanuit ieders werkveld. Wat hebben we ermee gedaan?  Kernboodschap wordt aangepast en meegenomen in Horti Science Visie.  Thema’s geclusterd zodat het een behapbare opgave blijft met het organiseren van expertmeetings.

Waarbij de interne stakeholders betrokken worden zodat de juiste persoon in het zonnetje gezet kan worden.  Externe stakeholders uitgenodigd voor expertmeetings om te reflecteren op onze visie.  Elke expertmeeting moet beginnen met een duidelijke uitleg over de definitie van Horti Science. Daarbij wat Horti Science kan bieden en wat het nodig heeft. Overige punten die worden verwerkt in de Horti Science Visie: o Benoemen dat Campusontwikkeling zowel innovatie algemeen als investeren in innovatie bevat. o Het meenemen van Sustainable Development Goals in de thema’s en daarbij prioritering in de werkateliers. o Link met Werkboek Oostland is dat het twee verschillende sporen zijn, maar dat die elkaar wel versterken. Werkboek Oostland is meer regionaal vanuit de vier betrokken gemeenten en provincie. De projecten die daaruit voortkomen zullen een plek krijgen in onze visie. o Link met lobbystrategie, er zit een lijn in. Deel van acties van lobby komen voort uit Horti Science. Lobbystrategie is nodig om impact te maken bij andere overheden (voor zowel Horti Science als andere beleidsthema’s). o Interne bezuinigingen is een zorgpunt en in strategiegroep komt hier aandacht voor. Klankbordgroep Horti Science Visie - 08-04-2021 Wie hebben we gesproken?

Wat was de input?

Klankbordgroep Horti Science Visie, bestaande uit vertegenwoordiging van: Anthura, Bayer, Glastuinbouw NL, Greenport West-Holland, Innovation Quarter, Koppert, Lentiz, MRDH, Tuinbouwjongeren Oostland, WUR, VNO NCW, Provincie Zuid-Holland  PZH: Zorg voor complementariteit met visie GreenPort West Holland (GPWH), neem Levenslang ontwikkelen als thema op en benoem het als ‘uniek selling point’ Lansingerland.  Innovation Quarter: Doelstelling 2030 is te ver weg.  WUR: Doelstelling 2030 is juist dichtbij.



 Wat hebben we ermee gedaan?

     

Glastuinbouw NL: Energietransitie is van cruciaal belang; triple helix rol is nodig om het verder te brengen. Verder moet er aandacht komen voor de beschikbaarheid van water. Relevant voor Nederland, maar nog relevanter voor andere delen in de wereld. VNO NCW: Neem bedrijventerreinen op bij thema gebiedsontwikkeling GPWH visie komt sterk terug samen met andere regionale programma’s in de Horti Science Visie Levenslang ontwikkelen is een van de doelstellingen van thema Onderwijs & arbeidsmarkt. Positionering is een apart thema in de Horti Science Visie geworden. Doelstellingen in de visie blijven voor 2030. Het uitvoeringsprogramma heeft een doorkijk tot 2025. Energietransitie is een van de belangrijkste onderdelen van het thema duurzaamheid, alsmede dat er diverse doelen opgesteld zijn voor water. Bedrijventerreinscan is opgenomen als actie in de doelenboom.

Klankbordgroep Horti Science Visie - Verdiepende gesprekken over doelenboom 10-72021 Wie hebben we gesproken?

Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Verdiepende gesprekken gevoerd met: Anthura, Bayer, Delphy Glastuinbouw NL, Greenport West-Holland, Innovation Quarter, Koppert, Lentiz, MRDH, Tuinbouwjongeren Oostland, WUR, VNO NCW, Provincie Zuid-Holland  Overheid moet randvoorwaarden scheppen voor energie transitie.  Gemeente moet verbinder zijn van tuinders.  Randvoorwaarden scheppen voor medewerkers van de toekomst om te wonen en werken in de buurt.  Regionaal samenwerken in het aanvragen van subsidie/onderzoeksgelden.  Versterk aansluiting op projecten van GPWH.  Verbinding leggen logistiek A12 corridor, met agro logistiek. (o.a. Barendrecht)  Biedt een plek voor Start-Ups om problemen in de glastuinbouw op te lossen.  Vanwege het mondiale karakter van de sector het advies om internationalisering een plek te geven in Horti Science Visie en uitvoeringsagenda.  Prioriteit is het aanstellen van een community manager voor het Horti Science Park  Fossielvrij telen is actie in doelenboom.  Organiseren van Tuinbouwcafé is opgenomen als actie in doelenboom.  Vestigingsklimaat voor jongeren opgenomen als actie in doelenboom.  Opgenomen als actie om aan te sluiten bij regionale samenwerking in onderzoek/subsidies en andere regionale samenwerking.  Regionale samenwerking komt sterk terug in Horti Science Visie. Een aparte paragraaf is hieraan besteed en het is ook expliciet benoemd in de inleiding.

 Verbinding op innovatie creëren met Food Distributiecentra A12Corridor en Dutch Fresh Port opgenomen in doelenboom.  Het creëren van een incubator is opgenomen in doelenboom.

Beeldvormende avond Horti Science Visie - Gemeenteraad -14-7-2021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Gemeenteraad Lansingerland  Horti Science gaat niet alleen over het Horti Science Park maar hele gemeente.  Voor de kansen en bedreigingen van de glastuinbouw is visie nodig, niets doen betekent dat we het risico lopen het kwijt te raken.  Onderbouw waarom glastuinbouw op deze drukke plek in Nederland toekomst heeft.  Onderbouw waarom de overheid een actieve rol heeft in het toekomstbestendig maken van de glastuinbouw.  Verduurzaming glastuinbouw is van cruciaal belang.  Beeldvorming over glastuinbouw is een belangrijke uitdaging.  In alle kernen moeten we uitdragen dat we een Horti-gemeente zijn.  Gemeente moet randvoorwaarden scheppen (onderwijs, infra en regelgeving)  Gemeente moet zijn rol pakken als aanjager.  Focus van visie ligt op gehele gemeente met ankerpunten door de gemeente heen. Het Horti Science Park is een kristallisatiepunt van innovatie en geniet daarom extra aandacht.  Trends en ontwikkelingen met de daarbij gekozen reactie zijn opgenomen in visie. In de uitvoeringsagenda worden acties beschreven om stappen te maken.  Ons ecosysteem is wereldwijd uniek en vraagt om behoud van voldoende schaal en voortdurende investeringen om deze positie vast te houden en daarmee lokale en mondiale impact te maken op de Sustainable Development Goals (SDG).

 Binnen de triple helix draagt het bedrijfsleven met een jaarlijkse investering in de sector van 68 miljoen het meest bij aan economische bloei. Uit onderzoek blijkt dat gemeentelijke inzet effectief bijdraagt aan versterking van het ecosysteem. Daarom wil de gemeente aankomende 3 jaar incidenteel 1,2 miljoen investeren (verhouding publiek:privaat is 1:56). Van belang dat de gemeente rolvast blijft en niet op de stoel van de ondernemer gaat zitten en diens risico’s overneemt. Zo blijkt uit zowel de praktijk als de theorie dat de overheid in ecosystemen niet alleen rechtmatig, maar in voorkomende gevallen ook samenwerkend (bv. in Horti Science Park), presterend (bv. in warmte-infrastructuur) en/of responsief (bv. bij de uitbreiding van mbo- en hbo-onderwijs) moet werken.  Duurzaamheid is één van de zes thema’s van de visie en uitvoeringsagenda.  Positionering is één van de zes thema’s in de visie en uitvoeringsagenda met daarin een aantal acties om beeldvorming te verbeteren van Horti Science en in de kernen Horti Science terug te laten komen.  Vitale Arbeidsmarkt is één van de zes thema’s in de visie en uitvoeringsagenda met veel onderwijsactiviteiten.  Horti Science integreren in gebiedsontwikkeling is één van de thema’s in de visie en uitvoeringsagenda.

Expertmeeting Gebiedsontwikkeling - 7-9-2021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Ambtenaren van domein Ruimte en Economie.  Gemeente heeft grote behoefte aan laag- als hoogwaardige woonvoorzieningen.  Wens om kunst in de buitenruimte te realiseren die Horti Science componenten bevat.

   

Wat hebben we ermee gedaan?

    

Verduurzamen logistiek met benodigde infrastructuur is een belangrijk thema. Visie voor dekking warmte-infrastructuur voor heel Oostland. Pluktuinen in openbaar groen zorgt voor verbinding in de maatschappij. Kaderstellend en daarbij dereguleren helpt bedrijven innoveren maar bespaart ook inzet van ambtenaren voor vergunningaanvragen/wijzigingen. Woningopgaves komen terug in doelenboom met specifieke doelgroepen: arbeidsmigranten, kennismigranten en starters. Kunst in buitenruimte is opgenomen in doelenboom. Duurzaamheid en duurzaam transport met benodigde infrastructuur komen terug in verschillende acties in doelenboom, alsmede in de mobiliteitsvisie. Horti Science accenten zichtbaar maken in recreatiegebieden is opgenomen in de doelenboom. Inbedden van Horti Science in omgevingsvisie- en plannen is opgenomen in de doelenboom

Expertmeeting Innovatie – 08-09-2021 Wie hebben we gesproken?

Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Stakeholders van het Horti Science Park: Gemeente Zuidplas, Gemeente Pijnacker-Nootdorp, Gemeente Waddinxveen, GlastuinbouwNL, Innovation Quarter, Greenport West-Holland, MRDH, Plantise, Provincie Zuid-Holland, Tuinbouwjongeren Oostland, WageningenUR, TU Delft, Havecon, Koppert,  Vraag is wat moet de incubator zijn (bijv. een mix van platform, programma en fysieke plek).  Randvoorwaardelijk voor Horti Science Park is de ondersteuning door een stevig consortium.  Sector is vrij onbekend en imago niet heel goed voor het aantrekken van nieuwe medewerkers, met name jongeren.  In het doorontwikkelen van het Horti Science Park is het van belang om de brede onderwijsprogramma’s te betrekken (p.o., v.o., mbo, hbo en wo)  Diverse acties zijn opgenomen in de doelenboom voor het oprichten van een incubator. Dit zijn acties gericht op zowel een fysieke plek, als programma als community er omheen.  Gemeente Lansingerland gaat met stakeholders van het Horti Science Park verkennen wat eenieder kan bijdragen om de eerst stappen te zetten voor het doorontwikkelen van het Horti Science Park.  Aantal acties voor verbeteren van imago van de sector en jongeren laten blootstellen aan de sector zijn opgenomen in de doelenboom.

 Diverse acties voor het betrekken van verschillende onderwijsinstellingen op de verschillende niveaus bij Horti Science en het Horti Science Park zijn opgenomen in de doelenboom.

Stuurgroep Horti Science Park – Oplevering Rapport TG – 22-9-2021 Wie hebben we gesproken?

Wat was de input? Wat hebben we ermee gedaan?

Stakeholders van Horti Science Park met vertegenwoordiging van: Anthura, Bayer, Delphy, GlastuinbouwNL, Greenport West-Holland, Koppert, Lentiz, MRDH, WageningenUR.  Bevindingen van het rapport van TwynstraGudde  Hoe aan de slag te gaan met mogelijkheden voor MBO locatie?  Gesprek aangaan met iedere stakeholder om te verkennen hoe die kan bijdragen aan de volgende stappen van het Horti Science park.



Gesprek organiseren tussen MBO scholen en Gemeente met als doel verkenning voor uitbreiding MBO activiteiten.

Meet-up Inwoners - 25-9-2021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Inwoners die interesse hebben in Horti Science.  Visie moet compacter en duidelijker voor inwoner (what’s in it for me)  Pas op met concurreren in de regio.  Laat zien waar we staan over 30 jaar.  Zoveel mogelijk terug laten komen in de Horti Science Visie, waarom de Horti Science Visie ertoe doet en op welke vlakken het invloed heeft op de inwoners.  In Horti Science Visie is regionale samenwerking een van de uitgangspunten. Dit willen we verder versterken naar de toekomst.  Trends en ontwikkelingen opgenomen in Horti Science Visie om beeld te schetsen van de toekomst.

Inspiratieavond Gemeenteraad Horti Science Park -28-9-2021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Deel van gemeenteraad van Lansingerland.  Is WUR zichtbaar genoeg als landmark? Nee, reden om bij de aanstaande verbouwing van WUR (medio 2023) de zichtbaarheid als meekoppelkans mee te nemen. Bijvoorbeeld met het realiseren van een landmark.  Ambitie is omvangrijk, welk partijen doen mee aan home of Horti Science (bedrijfsleven maar ook andere overheden)? Belangrijke stakeholders van Lansingerland voor Horti Science zijn: Anthura, Bayer, Glastuinbouw NL, Greenport West-Holland, Innovation Quarter, Koppert, Lentiz, MRDH, Tuinbouwjongeren Oostland, WUR, VNO NCW, Provincie Zuid-Holland. Er zijn toezeggingen van WUR en MBO Lentiz om in de komende jaren te investeren.  Horti Science is slechts een deel van het verhaal; hoe zit het met de productie? Verhaal van productie versus innovatie is opgenomen in de visie, waarbij we gerichter gaan inzetten op kennis en innovatie en de basis op orde voor wat betreft productie.  Vroeger zat alles in het Westland qua ontwikkeling/ innovatie/onderwijs voor de glastuinbouw, dat is nu weg. Waarom is het daar weg en waarom moeten wij nu Horti Science? Innovatie is niet weg uit het Westland. Er is daar ook nog steeds een sterk innovatief cluster. Deze is vooral gericht op de techniek, terwijl Lansingerland gericht is op de teelt. Daarmee is er voldoende ontwikkelpotentie voor beide.

 In welke mate doen technische partijen nu mee? Onder andere Codema en Havecon zijn stakeholders in Horti Science Visie. Op hoger abstractieniveau is er ook samenwerking met AgTech van de TU Delft en YesDelft!.  Wat doen deze bedrijven? En wat doen zij voor ons? Codema en Havecon zijn technische bedrijven die leveren aan de glastuinbouw en daarmee dragen ze bij aan het Horti Science District. AgTech verbindt technische innovaties van TU Delft en Horti Science bij de WUR. YesDelft! Is incubator voor startups en biedt oplossingen voor bedrijven. Beide partijen proberen het Horti Science District te versterken met innovaties van buiten de sector.



















Wat hebben we ermee gedaan?



Innovatie + startups is risicovol. Is dat iets waar een gemeente in moet investeren en is dat geen rol voor het Rijk om daarin te investeren? Gemeente gaat niet investeren in startups maar wil wel faciliteren om startups hier te laten landen en bij te dragen aan een Horti Science District. Waarom zijn er geen concrete voorstellen voor bijvoorbeeld mobiliteit? In de uitvoeringsagenda zijn concrete acties op het vlak van mobiliteit benoemd (fietsverbinding en bushaltes bijvoorbeeld). Zijn er ontwikkelingen/congressen die we hier willen houden voor glastuinbouw/Horti Science? We onderscheiden ons op de volgende 4 componenten van de rest van de wereld: kunstmatige intelligentie, fossielvrij telen, plantgezondheid en vertical farming. Het ligt in de lijn der verwachting dat we hierop vanuit triple helix congressen organiseren. Hoeveel areaal hebben we nodig naar de toekomst? Experts kunnen hier geen uitspraken over doen. Een behoud van een kritische massa is randvoorwaardelijk om de sector te laten floreren. Welke rol speelt Vertical Farming hierbij? Mogelijkheden van Vertical Farming voor commerciële toepassingen worden onderzocht door Delphy en de WUR. Vertical Farming zou een oplossing kunnen zijn voor bepaalde soorten teelt in gebieden met ruimtegebrek.

Startup is leuk maar is ander leefomgeving nodig, zit daar nog risico’s aan? (milieu impact/rampen?) Startups zullen moeten voldoen aan veiligheidseisen gesteld door DCMR. Vitale arbeidsmarkt => moet ook in licht zien van mobiliteit en bereikbaarheid. Jongelui uit Rotterdam moeten makkelijk hier aan het werk kunnen. Is opgenomen in Horti Science Visie. Sector is hightech, in hoeverre is er ruimte voor mensen met afstand tot arbeidsmarkt en in hoeverre worden die betrokken? Voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt is ruimte, maar bedrijven adviseren om in te zetten op kwalitatieve aanpak en minder op een kwantitatieve aanpak. Hoe interesseer je de jeugd voor deze sector en de wereldproblemen die aan de sector hangen/geholpen kunnen worden door deze sector? Door verschillende activiteiten. In de visie beschrijven we die concreet. Onder andere: o Koppeling tussen PO, VO, MBO met de glastuinbouwsector. o Het organiseren van challenges wekt de interesse van de jeugd. o Het vervullen van een maatschappelijk rol door de sector door met zo min mogelijk grondstoffen een zo hoog mogelijke productie halen. Deze vragen zijn ter plaatse grotendeels beantwoord (schijngedrukt) en als input meegenomen in het schrijven van de Horti Science Visie.

Interactieavond Tuinbouwjongeren Oostland + Jonge onderzoekers Delphy WUR -6-102021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Leden van Tuinbouwjongeren Oostland en jonge onderzoekers van WageningenUR locatie Bleiswijk en Delphy.  Horti Science Park is onbekend in Nederland maar wereldberoemd (o.a. in hoog aanzien in China).

   Wat hebben we ermee gedaan?

  

Zorg voor dat de randvoorwaarden voor jongeren in orde zijn: opleidingen, woningen en ruimte voor de glastuinbouwsector. Jonge ondernemers en professionals zien vooral veel kansen voor de Greenport en moeten meer samenwerken. Er zijn veel kansen voor kruisbestuiving tussen sectoren. Techniek en ICT kan veel bieden voor glastuinbouw. Positionering is één van de zes thema’s in de visie met diverse acties om Horti Science Park en glastuinbouw beter onder de aandacht te brengen. Diverse acties waarmee samenwerkingen binnen de Greenport zal worden versterkt zijn opgenomen in de doelenboom o.a. versterken innovatiepact. Starten samenwerking AgTech Delft en Horti Science Park is opgenomen in de doelenboom.

Expertmeeting Gezondheid en Welzijn – 15-07-2021 Wie hebben we gesproken? Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Ondernemers Demi Ammerlaan en Theo Ammerlaan en de betrokken ambtenaren van de afdeling samenleving.  Diverse ondernemers voelen zich sterk verbonden met Lansingerland. Met als gevolg dat deze ondernemers diverse activiteiten doen om iets terug te doen voor de maatschappij (o.a. sponsoring, inzetten voor goede doelen, participatie projecten).  Er kan meer gedaan worden op gebied van participatie, zoals dagbesteding voor, en begeleiding van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt  Horti Science terug laten komen in kunst in de buitenruimte zou van meerwaarde zijn.  Verkennen van acties die binding van samenleving met tuinbouw versterken op terrein van gezondheid & leefstijl is opgenomen in de doelenboom.  Vergroten van participatie van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt ter bevordering van hun kwaliteit van leven is opgenomen in de doelenboom.  Realiseren landmark ter aanduiding Horti Science Park is opgenomen in de doelenboom.

Expertmeeting Onderwijs en Arbeidsmarkt – 26-10-2021 Wie hebben we gesproken?

Wat was de input?

Wat hebben we ermee gedaan?

Stakeholders uit overheid, glastuinbouw, wetenschap en onderwijs met vertegenwoordiging van: Anthura, Bunnik Plants, Duivenstijn, Royal Lemkes, WUR, Melanchton/Lentiz, Hogeschool Inholland, MBO Rijnland, Human Capital Agenda Zuid-Holland, GPWH, MRDH, Gemeente Zoetermeer, Gemeente Lansingerland  Verbinding van onderwijs met arbeidsmarkt begint en eindigt met het stimuleren van een actieve leercultuur.  Bekendheid van carrièremogelijkheden in de glastuinbouw is beperkt onder jongeren.  Randvoorwaarden voor het aantrekken van talen is van groot belang (huisvesting en bereikbaarheid)  Er is veel animo tussen stakeholders om zaken op te pakken maar hoe organiseer je de uitvoeringscapaciteit.  Aansluiten bij Human Capital Akkoord om projecten uit te voeren.  Onderwijs stimuleren om aandacht te geven aan carrièrekansen in de glastuinbouw.

 

Huisvestiging en bereikbaarheid zijn opgenomen als in de acties van thema gebiedsontwikkeling in de doelenboom, alsmede de woonvisie en de mobiliteitsvisie. Voor het coördineren en faciliteren van de samenwerking tussen onderwijs en arbeidsmarkt zijn er een aantal acties opgenomen in de doelenboom.