Presentatie Systematiek Meerjaren Investeringsplan MIP.pdf

Systematiek Meerjaren Investeringsplan (MIP) Teammanager Projecten: Christine Baukema & Teammanager Financiën: Manus Twisk Beeldvorming 25 mei 2021

Inhoud • Wat is het MIP • Doel van het MIP • Systematiek van het MIP • Technische aspecten • Ontwikkelingen in de laatste jaren en trendbreuk • Naar een realiseerbaar MIP: - Afwegingskader investeringen - Projectcontrol - Proces 2

Wat is het MIP • Meerjarig overzicht van alle investeringen (in vaste activa): - lopend (reeds door raad goedgekeurd) - voorgenomen/nieuw (voorstel aan raad  voteren investeringskrediet) • Investeringen worden gewaardeerd tegen inkoopprijs, vervaardigingsprijs en overige kosten die (in)direct kunnen worden toegerekend • Gebruiksduur over meerdere jaren dus investeringslast wordt ook verdeeld over de (verwachte) gebruiksjaren ( jaarlijkse afschrijvingskosten) • Nota Activabeleid (in 2020 door de raad vastgesteld) is het relevante kader • Voortgang van het MIP, verdeeld over de beleidsvelden, wordt in P&C documenten verwerkt. 3

Doel van het MIP • Grip op de investeringen in tijd, capaciteit en geld • Integrale afweging mogelijk bij het doen van investeringen:  technische noodzakelijkheid versus bestuurlijke wenselijkheid • Inzicht in het gemeentelijke bezit: soorten investeringen worden nu onderscheiden (voor vervanging, uitbreiding of nieuw) • MIP is de basis voor inzicht in de structurele financiële consequenties  kapitaallasten • MIP is aanvulling op de baten/lastenbegroting • MIP is instrument voor budgetrecht van de raad 4

Verdeling van investeringen naar soort 45.000.000 40.000.000 35.000.000 30.000.000 25.000.000 20.000.000 15.000.000 10.000.000 5.000.000 Begroot 2020 voor wijzigingen

Begroot 2020 na wijzigingen

Begroot 2021 voor wijzigingen

Sport

Cultuur

Duurzaamheid

Onderwijs

Begraafplaats

Belijning, bebording en straatmeubilair

Gladheidsbestrijding

Groen

Kunstwerken

Openbare verlcihting

Spelen

Beschoeiing

Wegen, straten en pleinen

Afval

Riolering en gemalen

Exploitatie

Vastgoed

Overhead huisvesting

Overhead automatisering

Begroot 2021 na wijzigingen

5

Systematiek van het MIP • Kern: investeringen overschrijden jaargrenzen  meerjarig beeld is nodig • Komen tot een investering vergt soms meerdere jaren • Investeringsvolume bezien in relatie tot benodigde uitvoeringscapaciteit • Inschatten risico’s van doorlooptijd is lastig  gevaar van ‘stuwmeer’ • Vervangingsinvesteringen vinden plaats na afloop van verwachte gebruiksduur • Totaal financiering: dus investeringsvolume is bepalend (géén aparte lening voor één aparte investering) • De werkelijk betaalde rente over de leningenportefeuille wordt verdeeld over alle investeringen • Stelpost haalbaarheid investeringen  gezien de praktijk van regelmatig doorschuiven van investeringen ontstaat er ‘vrijval kapitaallasten’. Met deze stelpost wordt deze budgettaire ruimte eerder gebruikt (NB Bij Kadernota 2022 afgebouwd!) 6

Technische aspecten bij het MIP (1) • Een investeringskrediet vereist altijd goedkeuring van de raad: - in de regel bij vaststelling begroting - bij uitzondering gedurende het jaar met apart raadsbesluit èn indien > 1 miljoen óók risico-analyse (zie Cultuurhuis)  pas daarna kan college contract sluiten/verplichting aangaan • Voorbereidingskrediet: idem Is nodig om in de voorbereiding al kosten te kunnen maken: wordt toegevoegd aan het totale investeringsbedrag • Investering kan ook in fases gebeuren (dus in meerdere jaren, investeringskrediet is over het totaal) • Afschrijvingen starten in het jaar na oplevering investering • Gebruiksduur/afschrijvingstermijnen door raad vastgesteld  Nota Activabeleid

7

Technische aspecten bij het MIP (2) • Vanaf 2021 ook interne uren (VAT-kosten) toerekenen aan investeringen  Is conform Nota Activabeleid  Zie Kadernota 2022 voor financiële effecten (boekwaarde activa stijgt, structurele afschrijvingslasten stijgen en ruimte in exploitatie) • Rentetoerekeningen steeds over de boekwaarde per 1 januari Is jaarlijks vast percentage voor alle activa (in 2021 is dat 0,75%) • Kapitaallasten = afschrijvingskosten + toegerekende rente 8

Ontwikkelingen in het MIP

9

Trendbreuk in het MIP • In afgelopen jaren bleek investeringsambitie niet geheel uitvoerbaar • Stuwmeer aan nog uit te voeren investeringen • Inzet op trendbreuk: doorbreken van de vicieuze cirkel ambitie – planoptimisme – ontoereikende uitvoeringscapaciteit – verhoogde ambitie • Afwegingskader is nodig • Inzicht nodig in soort investering: vervanging, uitbreiding of nieuw • Door uitvoeringscapaciteit te koppelen aan investeringen wordt er méér realiseerbaarder begroot. 10

Realiseerbaar MIP – Inhoud afwegingskader Het afwegingskader bestaat uit 3 criteria: 1. 2. 3.

Technische noodzakelijkheid van de investeringen. Onze assets moeten op tijd vervangen worden. (Vervangen bruggen, speeltoestellen, - riolering, reconstructie wegen) Financiële afbreukrisico; welke financiële schade lopen we als we de investering niet doen? (Bushaltes Bleiswijk, Calamiteitenweg Klappolder) Bestuurlijke afbreukrisico als we de investering niet doen. (Scholen, Cultuurhuis, Woonwagens) 11

Realiseerbaar MIP – Inhoud afwegingskader Levensduur Asset(onderdeel) verloopt

Kans in 2021 dat het gebeurt <1 jaar (10 pnt.) <2 jaar (5 pnt.) <4 jaar (1 pnt.) >4 jaar (0 pnt.)

Gevolg/impact als het zich voordoet Veiligheid (10 pnt.) Functioneert niet (5 pnt.) Niet mooi/niet wenselijk (1 pnt.) Combi van bovenstaande (10 pnt.)

Risicoscore (Kans x Gevolg) Punten >49 = Hoog = 10 Punten 25-49 = Middel = 5 Punten 1-24 = Laag = 1 Punten 0 = Geen = 0

Vb. Investering Y

10 pnt.

5 pnt.

10 (10x5= 50 = Hoog = score 10)

Investering gaat niet door

Er is sprake van een contractuele/financiële verplichting? Ja (1 pnt.) Nee (0 pnt.)

Gevolg/impact als het zich voordoet Contractbreuk met grote gevolgen (10 pnt.) Niet nakomen verplichtingen met overzienbare gevolgen (5 pnt.) Geen gevolgen of is minimaal (0 pnt.)

Risicoscore (Kans x Gevolg) Punten 10 = Hoog = 6 Punten 5 = Middel = 3 Punten 0 = Geen = 0

Vb. Investering X

1 pnt.

5 pnt.

3

Investering gaat niet door

Politiek urgent? Ja, grote politieke aandacht. Investering heeft bijv. een best. besluitvormingstraject doorlopen (2 pnt.) Ja, bestuurlijke aandacht of krijgt dit als investering niet doorgaat ( 1 pnt.) Nee (0 pnt.)

Gevolg/impact als het zich voordoet Er ontstaat maatschappelijke en/of regionale (imago)schade/onrust (11 pnt.) Er ontstaat druk op de coalitie/positie van een wethouder (5 pnt.) Er ontstaat druk/onrust, maar is uitlegbaar (1 pnt.) Er ontstaat geen druk (0 pnt.)

Risicoscore Punten 11-22 = Hoog = 10 Punten 5-10 = Middel = 8 Punten 1-5 = Laag = 1 Punten 0 = Geen = 0

Vb. Investering Z

1 pnt.

11 pnt.

10 (1x11= 11 = Hoog = score 10)

(1x5= 5 = Middel = score 3)

12

Projectcontrol

13

Realiseerbaar MIP – Proces • Totaaloverzicht • Altijd een koppeling aan de uitvoeringskracht van de organisatie • Nieuwe investeringen Kadernota  integrale afweging • Onderdeel van de P&C-cyclus 

14

Realiseerbaar MIP – in P&C-cyclus

15