[I25.17951] Tegenbegroting CDA Lansingerland 2026
Tekst van het document
From: Griffie Sent: maandag 27 oktober 2025 15:06:55 To: Info - Gemeente Lansingerland Cc: Subject: FW: Tegenbegroting Attachments: 251022 Tegenbegroting CDA Lansingerland 2026 Finaal.pdf
Van: Jan-Willem van den Beukel Verzonden: maandag 27 oktober 2025 13:00 Aan: terry@duivesteijn.com; Jumelet_Jan ; Graaf_de_Ivo ; Heijer_den_I ; Markus_CW ; Ruijtenberg_Marko ; Azzouzi_Hamid ; voorlansingerland@gmail.com CC: Griffie ; Halkes_Job ; Bergwerff_Dave ; Ruiter_de_Wouter ; Bouman-Quist_NJ ; Oosterlaan_Arnold ; Krieger_Michel ; Harn_Charles_van ; Rita Leijendekker Onderwerp: Tegenbegro ng Let op: deze e-mail komt van iemand die niet bij de gemeente Lansingerland werkt. Klik niet op links, open geen bijlagen en antwoord alleen als je zeker weet dat deze e-mail vertrouwd is.
Beste collega-fractievoorzitters,
Traditiegetrouw heeft het CDA Lansingerland ook dit jaar weer een tegenbegroting opgesteld. Graag nodig ik jullie uit hier kennis van te nemen, in aanloop naar commissie en Raad. Bij vragen hoor ik het graag. We hopen in de geest van dualisme samen met jullie op te trekken om - voorbij de tegenstelling van coalitie vs. oppositie - zoveel mogelijk van deze voorstellen om te zetten in gezamenlijke amendementen. Met vriendelijke groet, Jan-Willem van den Beukel
Fractievoorzitter | CDA Lansingerland | M: 06 - 1053 8370
Foto’s: Websites Scouting Olave St. Clair, Argonauten, Cranenborghgroep
VOORWOORD Lansingerland, 22 oktober 2025 Met het overgrote deel van de Lansingerlanders gaat het prima. Zij sporten, werken, zien naar elkaar om, groeien op of genieten van hun oude dag. Voor anderen is het leven (ook) een worsteling. Met schulden, gezondheid, of in de zoektocht naar een betaalbare woning. Ook is er in sommige wijken overlast, door asociaal gedrag of regelrechte criminaliteit. Op milieugebied wordt er voortgang geboekt, maar de uitrol van het warmtenet voor tuinders moet sneller. En er gebeuren heel veel verkeersongelukken, vooral met fietsers. Kortom: er zijn echte problemen. En daarom willen we werken aan een fatsoenlijk Lansingerland. Het college van B&W heeft een ontwerp-begroting voorgesteld. Daar zitten goede elementen in, zoals een aantal bezuinigingen die niet altijd leuk zijn, maar wel nodig om de belastingen niet te hoog op te laten lopen. Maar er zitten ook keuzes in, die wij als grootste oppositiepartij anders zouden maken. Daarom hebben we ook dit jaar weer, op basis van onze idealen, ervaringen en suggesties vanuit de samenleving, een tegenbegroting opgesteld. Om te laten zien dat het écht anders kan. En als spoorboekje voor de begrotingsbehandeling dit najaar.
Deze tegenbegroting dragen we op aan de drie Lansingerlandse scoutingverenigingen, die zonder inhoudelijke onderbouwing hun volledige subsidie van 11.000 euro geschrapt zien worden, tenzij we ingrijpen. De inzet van al die Scouts en hun leiding, die bij allerhande maatschappelijke evenementen, zoals bij Dodenherdenking, hun bijdrage leveren, verdient wat ons betreft veel dank, en ook een bescheiden financiële ondersteuning vanuit de gemeente. Maatschappelijke initiatieven verdienen ondersteuning. De Lansingerlandse CDA-fractie,
Jan-Willem van den Beukel Nelleke Bouman
Rita Leijendekker
Dave Bergwerff
Michel Krieger
Job Halkes
Arnold Oosterlaan
Charles van Harn
Wouter de Ruiter
2 Een fatsoenlijk Lansingerland
INHOUD Onze voorstellen voor een fatsoenlijk Lansingerland vallen uiteen in vijf categorieën: 1. 2. 3. 4. 5.
Een slanke overheid Wonen en veiligheid Samenleven doe je niet alleen Meer natuur en minder klimaatverandering Aantrekkelijke centra en goed ondernemersklimaat
Elke categorie is toegelicht in een apart hoofdstuk. We sluiten deze sluitende tegenbegroting af met een samenvattende tabel.
1. Een slanke overheid •
•
•
•
•
•
1
Daadwerkelijke uitvoering van beleid krijgt prioriteit. Bij de staffuncties kijken we waar het juist een tandje minder kan, wat bijdraagt aan een betere balans tussen uitvoering en beleid . We schalen de functie bestuursadvies dus af en zetten deze waardevolle krachten in op andere functies. Dit speelt 160.000 euro vrij voor meer uitvoering. Burgerparticipatie levert nog steeds teveel teleurstellingen op. Zo lang we de kern van het probleem niet aanpakken, dat de politiek teveel mensen met een mening van tegendenken, oftewel NIMBY-gedrag beticht (‘not in my backyard’), in plaats van hen te waarderen als meedenkers, heeft dit extra budget (100.000 euro) weinig zin. De gemeentelijke voetballen en spelmaterialen in de sportbox worden naar onze indruk nauwelijks gebruikt. Gelukkig kunnen onze jongeren en volwassenen nog zelf voor een bal of een step sparen. Dat scheelt 6.000 euro belastinggeld per jaar. Soms is normaal goed genoeg. Een voorbeeld is het ophouden met het extra geld voor het project verduurzamen ‘integraal beheerplan’. Dat zou 400.000 euro moeten kosten. Maar een grastegel in plaats van een betontegel is marginaal duurder, en minder maaien hoeft ook niet meer te kosten.
Dus duurzaam: ja, maar duurder: niet noodzakelijk.’1 Bij het aanschaffen van een peperduur mobiel servicepunt bleek dat dit plan nog helemaal niet was uitgewerkt en dat er geen onderzoek was gedaan naar alternatieven, zoals loketten bij verzorgingshuizen. Intussen hebben we een dure bus – waarvan de rolstoellift geregeld stuk is - en kost dit 40.000 euro per jaar, zonder aantoonbare meerwaarde. Daar stoppen we dus mee. Met de 3B-bus kun je ook naar het gemeentehuis, en er bestaat inmiddels levering van paspoorten aan huis. Het gemeentehuis vraagt veel verwarming. In navolging van andere gemeenten kan ook bij ons de maximumtemperatuur wel wat omlaag, naar 19 graden. Dat spaart geld (50.000 euro per jaar) en het milieu.
In de begroting 2023 stond als intensivering deze reeks van bedragen genoemd: 200K, 400K, 500K, 600K.
3 Een fatsoenlijk Lansingerland
Dankzij deze keuzes kunnen we de maatregelen in de volgende categorieën financieren. Bovendien geven we de verantwoordelijke samenleving weer ruimte en beperken we de groei van het overheidsapparaat. Speciale aandacht vraagt de manier waarop we onze uitgaven financieren. We hebben afgesproken dat de eenmalige opbrengst van de verkoop van onze Eneco-aandelen wordt benut om Lansingerland structureel aantrekkelijker te maken. Scholenbouw met aandacht voor duurzaamheid is heel belangrijk, maar voor een gemeente ook ‘business as usual’. Dus het voorstel van het college om die bouwkosten uit de Eneco-reserve te betalen in plaats van uit de Algemene Reserve steunen we niet, want dan is het hek van de dam.
2. Wonen en veiligheid •
•
•
•
•
Duizenden Lansingerlanders verlangen naar een eigen, of een andere woning: bijvoorbeeld jongeren die het huis uit willen (naar een eigen woning, evt. met gedeelde voorzieningen) en ouderen die een gelijkvloerse woning zoeken (en daarbij een gezinshuis achterlaten). Het CDA wil dat het college tempo maakt bij het transformeren van de Warmoeziersweg naar een woonwijk, conform de Omgevingsvisie 1.0 in aanvulling op de Woonvisie. Voor het opstarten van dit soort projecten en van Wolfend, maken we structureel 100.000 euro beschikbaar. De fietsveiligheid in Lansingerland gaat achteruit. Er zijn veel te veel ongelukken, bijvoorbeeld bij de Berkelse Poort (1) met scholieren van Melanchthon en Wolfert. Daarom stellen we investeringsbudget (1.500.000 euro) beschikbaar voor aanleg van de fietstunnel onder de Boterdorpseweg bij de Raadhuislaan. We maken onderzoeksbudget vrij (50.000) voor een tunnel onder de Klapwijkseweg (2) tussen de Meerpolder en de Gouden Buurten. Voor de tunnels bij Wolfert Lansing (2) en onder de N209 tussen Bergschenhoek en Bleiswijk (4) is al budget beschikbaar. Op die plekken is het een kwestie van heel snel aan de slag gaan. De nodige additionele financiering komt uit de Eneco-reserve. Juist nu de leefbaarheid en veiligheid in diverse wijken onder druk staat, wil het college bezuinigen op boa’s. Dat is onverstandig. We behouden dit budget van 159.000 euro.
Bij veiligheid geldt dat voorkomen beter is dan genezen. De wijkbrandweerman heeft in onze gemeente en in vele anderen zijn waarde bewezen, door bijvoorbeeld voorlichting te geven aan ouderen, preventieve bezoeken te brengen aan allerlei instellingen enz.. We behouden dus de structurele financiering van 85.000 euro per jaar. We continueren de impuls voor een hartveilige gemeente totdat dit op orde is. Om de weg te kunnen vinden in Lansingerland schrappen we de voorgestelde bezuiniging van 4.000 euro op samenwerking met de ANWB. Daardoor zouden de borden niet meer worden aangepast op veranderende situaties. Dat is erg onverstandig.
3. Samenleven doe je niet alleen 4 Een fatsoenlijk Lansingerland
•
•
•
•
•
Vrijwilligers vormen het cement van de samenleving. Denk aan Scouting: voor nop organiseren de Argonauten, Olave St. Clair en de Cranenborghgroep elke zaterdag legio activiteiten waar jongeren vaardigheden voor het leven leren. Die verenigingen hun minimale subsidie van samen 11.000 euro voortaan onthouden is een kwestie van penny-wise, pound-foolish. Als je een die clubs dwingt de contributie en kampgelden te verhogen, dan werp je een drempel op waarvan je enorm veel spijt krijgt, doordat er minder kinderen lid zullen worden. Iedereen moet mee kunnen doen in Lansingerland. Ook als je een beperking hebt, is sporten belangrijk en leuk. We behouden dus de subsidie die verenigingen in staat stelt daar speciale coaching voor aan te bieden (19.000 euro). Voor kinderen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken zijn er nu Maatjesprojecten. Die worden zeer gewaardeerd. Daarom bezuinigen we daar niet op, maar behouden juist het budget van 144.000 euro. Lansingerland herbergt veel artistiek en sportief talent. Om hen te ondersteunen bij het ontplooien van nieuwe initiatieven, zoals recent muzieklessen voor volwassenen, is er een bescheiden subsidieregeling. Die indexeren we gewoon (7.000 euro). We ondersteunen de totstandkoming van een ‘UIT-in-Lansingerland-krant’ of -pagina. Een cultureel aanbod neerzetten is een ding, maar daarvoor een breed publiek trekken is een andere uitdaging.
Al jaren koesteren culturele aanbieders in Lansingerland daarom de wens, en nu hebben zij de handen ineen geslagen, om een periodiek overzicht te maken van dit aanbod. Dat helpt Lansingerlanders, die traditioneel gewend waren om hun vertier in de omliggende gemeenten te zoeken, om het aanbod in eigen gemeente vinden. Op dit moment timmeren de aanbieders ieder zelf aan de weg met flyers en borden en social media, maar adverteren is voor hen in de regel te duur. Het voorstel is daarom, om een vaste pagina of krant in de lokale media te creëren, en wellicht een website. De aanbieders kunnen het vullen van dit overzicht zelf coördineren, zonder ambtelijke inzet. Wel is het nodig dat de subsidieregeling Levendig Lansingerland deze vorm van betaalde publiciteit mogelijk maakt. Waar nodig wordt de regeling daarvoor aangepast.
4. Meer natuur en minder klimaatverandering •
•
Om onze jeugd goed te laten opgroeien verdient elke kern een kinderboerderij en schooltuinen. Afgelopen jaar is er voor het eerst budget vrijgemaakt voor natuur- en milieu-educatie, en dat dreigt het college nu weer te schrappen (21.560 euro). Dat laten we niet gebeuren. Daarnaast maken we eenmalig 50.000 euro vrij om een plan te maken voor drie kinderboerderijen en schooltuinen. Op basis van een goed plan kunnen we dan in 2027 vanuit de Eneco-middelen investeren in uitbreiding van die voorzieningen. De Eneco-reserve bedraagt meer dan 90 miljoen euro en leent zich hier bij uitstek voor. Langs de Berkelse Munnikenweg komt geen zonnepark, zo is duidelijk geworden. Met een investering van ca. 1,2 miljoen euro kan grond worden aangekocht, waarna die kan worden ingericht als de natuurlijke verbinding 5
Een fatsoenlijk Lansingerland
•
tussen Groenzoom en Landscheiding richting de Rottemeren. De Enecoreserve mag ook voor deze investering in natuur worden benut. We koesteren inwoners die samenwerken om zonnedaken te realiseren, voorlichting geven voor isolatie en warmtepompen, etc. etc. Denk aan energiecoöperatie Nieuwe Lansinger Stroom. Hun ‘clubhuis’ de Energiewinkel is laagdrempelig toegankelijk voor alle inwoners en wordt goed gevonden. Het voorstel van het college om het energieloket dat ze faciliteren uit het centrum te halen en in het gemeentehuis een plek te geven is niet doordacht. De vrijwilligers zullen er minder graag komen en inwoners zullen het minder makkelijk vinden. Daarom schrappen we deze bezuiniging van 10.000 euro. In 2026 vragen we het energieloket om speciale aandacht te schenken aan de tarieven van elektrisch laden. Deze stijgen namelijk overal fors. Dit is des te zorgelijker, omdat onze inwoners niet mogen uitwijken naar het alternatief van thuisladen op eigen zonnestroom. Dit is in Lansingerland namelijk niet toegestaan, in tegenstelling tot veel andere gemeenten. De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie roept nota bene ook op om het eigen gebruik te stimuleren 2om daarmee het net te ontlasten.
5. Aantrekkelijke centra en goed ondernemersklimaat •
•
2
Een effectieve manier om buurten snel te laten verloederen, is om afval en beschadigingen niet snel te verwijderen en te repareren. Wetenschappers noemen dat: het broken-window-effect. Daarom gaan we – anders dan het college voorstelt - niet bezuinigen op het verwijderen van kauwgom (8.000 euro), het opruimen van zwerfafval en het legen van prullenbakken in hotspots zoals het Bleiswijkse strandje en in centra op zaterdagen (10.000 euro). In Lansingerland bieden werkgevers ongeveer evenveel arbeidsplaatsen als er werkzame Lansingerlanders zijn. We zijn dus geen forensengemeente en dat moet zo blijven. Wat daarvoor onder andere nodig is, is dat de gemeente de telefoon oppakt wanneer je als ondernemer belt met een vraag. Het accountmanagement dat het college wil afschaffen behouden we dus. Dat kost 75.000 euro per jaar.
“Energiesector steunt duidelijkheid over salderen en roept op eigen gebruik te stimuleren.” (15/10/24). Link.
6 Een fatsoenlijk Lansingerland
FINANCIEEL OVERZICHT (alle bedragen x 1000) 1. Een slanke overheid
2026 2027 2028 2029 756 756 756 756
Verduurzamen beheer niet onnodig duur maken
400
500
600
600
Functie bestuursadvies afschalen
160
160
160
160
Burgerparticipatie op een nieuwe leest schoeien
100
100
100
100
Verlagen max. temperatuur in gemeentehuis
50
50
50
50
Schrappen mobiel servicepunt
40
40
40
40
6
6
6
6
Schrappen sportboxen
2026 2027 2028 2029 2. Wonen en veiligheid
-248 -248 -248 -248
Behoud van twee boa’s voor leefbare wijken
-159
-75
-75
-75
Behoud wijkbrandweerman
-85
-85
-85
-85
Actuele bebording door de ANWB
-4
-4
-4
-4
2026 2027 2028 2029 3. Samenleven doe je niet alleen
-181
-185
-185
-185
Maatjesprojecten voor kinderen
-144
-144
-144
-144
Sporten voor kinderen met een beperking
-19
-19
-19
-19
Scouting blijven ondersteunen
-11
-11
-11
-11
Indexeren van cultuursubsidies
-7
-11
-11
-11
2026 2027 2028 2029 4. Meer natuur en minder klimaatverandering
-32
-32
-32
-32
Behoud natuur- en milieueducatie
-22
-22
-22
-22
Behoud energieloket in dorpscentrum
-10
-10
-10
-10
2026 2027 2028 2029 5. Aantrekkelijke centra en goed ondernemersklimaat
-93
-93
-93
-93
Behoud accountmanagement
-75
-75
-75
-75
Verwijderen kauwgom en opruimen afval hotspots
-18
-18
-18
-18
7 Een fatsoenlijk Lansingerland
De som van bestedingen en besparingen leidt tot de volgende structurele saldi:
Ontwerp-begroting structureel September-circulaire Tegenbegroting structureel Nieuw structureel saldo
2026
2027
2028
2029
113 1264 311 1688
-3705 655 391 -2659
-6699 1100 391 -5198
-7516 253 391 -6872
De incidentele lasten in jaren 2026 en 2027 komen ten laste van de Enecoreserve (E) of de Algemene Reserve (AR). 2026
2027
2028
2029
Incidentele wijzigingen
-2900
-400
0
0
Aanleg fietstunnel Berkelse Poort (E)
1.500
0
0
0
Aanleg groene verbinding Munnikenweg (E)
-1200
0
0
0
Projectleiding Warmoeziersweg, Wolfend (AR)
-100
-100
0
0
Onderzoek fietstunnel Klapwijkseweg (E)
-50
0
0
0
0
1.500
0
0
-50
0
0
0
0
n.t.b.
n.t.b.
0
Aanleg fietstunnel Klapwijkseweg (E) Onderzoek kinderboerderijen en schooltuinen Investering Ezelsbruggetje 2.0 etc. (kinderboerderijen en schooltuinen) (AR)
8 Een fatsoenlijk Lansingerland