[I25.10007] Advies ASD beleidsplan volwassenen

Aan het college van burgemeester en wethouders van Lansingerland. Postbus 1 2650 AA Berkel en Rodenrijs Ons kenmerk: ASD25.B.005 Betreft: Advies ASD- beleidsplan volwassenen "Grip op het leven" Lansingerland, 24 mei 2025 Geacht college, Op 13 mei 2025 ontving de ASD de adviesaanvraag met betrekking tot het beleidsplan voor volwassenen "Grip op het leven". Eerder heeft de ASD advies gegeven op de uitgangspunten. De gemeente vraagt nu aan de ASD om advies te geven ten aanzien van het beleidsplan dat uit deze uitgangspunten voortvloeit. Als onderdeel van de adviesaanvraag worden drie concrete adviesvragen gesteld. Graag voldoet de ASD aan dit verzoek en zal hieronder de drie adviesvragen afzonderlijk beantwoorden. Adviesvraag 1 In het advies over de uitgangspunten gaf de ASD het college het volgende mee: 'De ASD is ook van mening dat de gemeente een sterke visie moet uitstralen, niet dat het allemaal minder moet omdat er minder geld is maar omdat het in ieders belang is om sterk en stabiel in het leven te staan.' Herkent de ASD in de prioriteiten het advies van de ASD bij de uitgangspuntennotitie dat de gemeente een inhoudelijke visie op de uitvoering van de gemeentelijke taken centraal stelt in het beleid? Advies: Waar de ASD in het advies over de uitgangspunten sprak van een sterke visie wordt dit in het beleidsplan vertaald naar inhoudelijke visie.

Ons inziens betekenen deze begrippen beslist niet hetzelfde. Wij missen in het beleidsplan daadkracht, de uitdaging naar organisaties, het kritisch meedenken of plannen passen binnen de ambities van de gemeente en het volgen van de uitvoering. Wij refereren hierbij ook aan het onlangs uitgebrachte rapport van de rekenkamer: "meer bereiken", een onderzoek naar lokale inkomensregelingen en de vijf aanbevelingen die door de gemeenteraad zijn overgenomen. Ook voor het beleidsplan volwassenen is het belangrijk om een scherpe doelstelling te formuleren, te monitoren op resultaat en te sturen op nietfinanciële resultaten.

Adviesvraag 2 Prioriteiten 1 en 2 gaat over het niveau samenleving. De inzet van de gemeente op dit niveau is op een brede doelgroep gericht en gebeurt vanuit de rollen van de responsieve overheid (samenleving aan zet: het faciliteren van maatschappelijke initiatieven) en het sluiten van kansrijke allianties (langdurige samenwerking). In het ASD-advies over de uitgangspunten gaf de ASD aan dat de individualisering van de samenleving in dit licht aandacht nodig heeft: werk aan vertrouwen. Kan de ASD advies geven aan het college voor de uitvoering van de prioriteiten 1 en 2? Advies: In het beleidsplan wordt bij prioriteit 1 gesteld: "wij dragen bij aan een wendbare samenleving die initiatief neemt. We stimuleren een samenleving waarin mensen elkaar betrekken en samenwerken" De ASD onderschrijft het belang van initiatieven uit de samenleving maar deze komen niet vanzelf. De gemeente zal hierop vanuit een scherp gestelde doelstelling regie moeten voeren, moeten aanjagen en inwoners actief en individueel moeten benaderen. Het sluiten van kansrijke allianties kan een goed middel zijn maar de ASD mist een indicatie met wie de gemeente zo'n alliantie zou willen aangaan, wie op zoek gaat naar die allianties en welke allianties er al zijn.

Daaraan voorafgaand zou het wenselijk zijn dat de gemeente aangeeft welke criteria zij voor een kansrijke alliantie hanteert waarna een keuze gemaakt kan worden voor organisaties die aan deze criteria voldoen. Voor de uitvoering van prioriteiten 1 en 2 wil de ASD nog speciaal wijzen op het belang van samenlevingsopbouw en de herwaardering van de opbouwwerker. In het relatieblad voor het sociale domein Movisies, editie 2025, wordt in een interessant artikel nut en noodzaak van opbouwwerk beschreven. Het artikel stelt: "samenlevingsopbouwers doen hun werk vanuit verschillende functies, zoals buurtverbinder, dorpsondersteuner, welzijnswerker of gebiedscoördinator. En zij doen dat heel precies. Door echt contact te maken, op te volgen, beschikbaar te zijn, door te weten wat er speelt in een gebied, door kansen en hulpbronnen te benutten en initiatieven aan elkaar te verknopen, door iedere ervaring van een inwoner op waarde te schatten". En het artikel besluit met een hartenkreet die de ASD volmondig onderschrijft: "investeer duurzaam in welzijn want dit levert baten op voor andere beleidsdomeinen. Samenlevingsopbouw gaat uiteindelijk helpen bij de zorgproblematiek, bij meer sociale samenhang, in de energietransitie, schoon en heel houden van buurten en straten en onderling begrip. Niet altijd lineair, niet altijd direct zichtbaar.

Je ziet het pas als je het doorhebt én als het er niet meer is" einde citaat.

Adviesvraag 3 In het advies van de ASD over de uitgangspuntennotitie geeft u mee dat in de vertaling van uitgangspunten naar beleidsprioriteiten met nadruk de focus moet liggen op de inwoners die niet behoren tot de "veerkrachtige burgers". Herkent de ASD dat dit advies is verwerkt bij de prioriteiten 5 en 6 (niveau Hulp)?

Advies: De ASD krijgt de indruk bij lezing van het beleidsplan dat de bevordering van de zelfredzaamheid de boventoon voert en dat de focus minder ligt bij de inwoners die niet zelfredzaam en veerkrachtig zijn. Naar de mening van de ASD heeft het lokale armoedebeleid nog geen plek gekregen in het beleidsplan. Ook in dit verband wil de ASD wijzen op de aanbevelingen uit het onlangs uitgebrachte rekenkamerrapport. De ASD blijft aandacht vragen voor de niet zo mondige burger in relatie tot de toegang tot de gemeente. De ASD is blij met de mogelijkheid ervaringsdeskundigen in te zetten. Maar vindt het wel jammer dat er eerst nog onderzoek hiernaar gedaan moet worden temeer omdat er inmiddels veel onderzoek naar is gedaan en ervaring mee is opgedaan.

De ASD zet de bekende voordelen op een rijtje: - mensen spreken elkaars taal en wekken zo vertrouwen - mensen kennen elkaars situatie en wellicht ook omgeving/ netwerksituaties, - er is begrip voor als het even niet lukt maar men weet ook dat er nog een weg is - het is mooi om mensen die (al dan niet met hulp) uit de problemen zijn gekomen te laten zien hoe goed ze dat deden en geven hiermee hoop - mensen met ervaring volgen een cursus en kunnen in betaald werk komen https://www.ggzstandaarden.nl/zorgstandaarden/ervaringsdeskundigheid/inzetervaringsdeskundigheid/vroege-onderkenning-en-preventie/zelfregie-organisaties https://www.movisie.nl/sites/default/files/2021-03/De-rol-en-meerwaarde-vanervaringsdeskundigen-in-sociale-wijkteams.pdf We hopen hiermee een bijdrage te hebben geleverd om te komen tot een beleidsplan waarin gewaarborgd is dat inwoners van Lansingerland "Grip op het leven" kunnen hebben. We zien uw reactie gaarne tegemoet. Met vriendelijke groeten, Marijke Bovens, Voorzitter ASD Lansingerland Adviesraad Sociaal Domein Lansingerland Postbus 295 2650 AG Berkel en Rodenrijs