[BV23.0054] Verslag van de BAC van 24 mei 2023

VERSLAG Commissie BAC

Corsanummer BV23.0054 Datum vergadering

: 24 mei 2023

Aanwezig Commissieleden: WIJ Lansingerland : Ton Jansen Leefbaar 3B : Johan Philippens CDA : Frans Ammerlaan VVD : Ed van Santen D66 : Ronald van der Stad GroenLinks : Marko Ruijtenberg PvdA : Hamid Azzouzi VOOR Lansingerland : Petrine van Olst Voorzitter Commissiegriffier

: Jan Pieter Blonk : Lianne van den Houten, Rianne Kokke

Wethouder Ambtelijk Accountant

: Simon Fortuyn : Marjolein Smeenk, Wanda Bouwmeester : Wouter Kalkman, Sylvia Jansen, Publieke Sector Accountants

Afwezig CU

: Kees-Willem Markus

1. Opening en mededelingen De voorzitter, om 20.00 uur: Goedenavond, het is acht uur, ik open de vergadering van de begeleidingscommissie accountantscontrole van de gemeente Lansingerland. Het is vandaag 24 mei 2023. Mede namens de commissiegriffier naast mij welkom, kijkers van de webcastuitzending, welkom commissieleden. Welkom accountants, de heer Kalkman en mevrouw Jansen. Welkom ook de concerncontroller mevrouw Bouwmeester, de heer Marco Schumm van BMC, de commissiegriffier Rianne Kokke en de wethouder uiteraard, ook hartelijk welkom, en de teammanager financiën Marjolein Smeenk. Acht van de negen fracties zijn aanwezig, de heer Markus kan mogelijk niet aanwezig zijn en heeft niet voor vervanging kunnen zorgen. Bij deze. Bij de agendapunten 9 en 10 zijn de accountants niet aanwezig, dat zult u begrijpen. De accountants zijn er sowieso bij tot en met agendapunt 6. Als ze punt 7 en 8 interessant vinden, mogen ze uiteraard blijven zitten, dat is geen probleem. 2. Insprekers De voorzitter: Insprekers hebben zich niet aangemeld. 3. Vaststelling agenda De voorzitter: De agenda akkoord zo? Ja. Dan stellen we die vast.

1/14

4. Vaststelling verslag vorige BAC vergadering d.d. 23 november 2022 De voorzitter: Er zijn geen wijzigingsvoorstellen binnen gekomen. Akkoord, dan hebben we die vastgesteld. 5. Vaststellen jaarstukken 2022 De voorzitter: Vandaag moeten wij de commissie AB adviseren over deze jaarrekening, maar eerst een presentatie van de accountant, de heer Wouter Kalkman. Daarna de vragen van de zijde van de commissie. De heer Kalkman: Dank voor de uitnodiging om vandaag onze controlebevindingen met u te kunnen bespreken. Zoals u op dit plaatje ziet, de leden van de commissie die er al wat langer in zitten herkennen dit plaatje, dat plaatje presenteren wij ook als wij elkaar in oktober treffen. We zitten nu aan het eind van onze controlecyclus voor 2022, het einde van de controle van de jaarrekening. De controle is zo goed als afgerond, we moeten nog wat aanpassingen doen op het gebied van de aanbestedingen. We hebben zojuist met het college of de ambtelijke organisatie afgesproken, dat wij dinsdag onze definitieve stukken zullen sturen, de controleverklaring, en het definitieve accountantsverslag. Dat is de plek waar we op dit moment zijn in onze cyclus.

Die cyclus begint met een plan van aanpak, waarbij we moeten afspreken welke mogelijke aandachtspunten er zijn en in stap 2 bespreken we de managementletter, dat zou eigenlijk in oktober moeten, maar dat paste net niet in de planning die we met elkaar hebben afgesproken. Ik heb begrepen dat de managementletter van 2022 ook op deze agenda staat. Ik vergeet dat altijd voor te bereiden, maar als er vragen over zijn, dan kunnen wij die uiteraard beantwoorden. Zoals u weet is de materialiteit, de goedkeuringsmaterialiteit bij de gemeente voorgeschreven in het besluit accountantscontrole decentrale overheden. Daar staat in dat de materialiteit de hoogte heeft van 1% van de totale lasten van de gemeente Lansingerland. Dat zijn dan de lasten inclusief de dotaties aan reserves. Voor de gemeente Lansingerland is dat ongeveer € 233mln. Dat betekent dat die goedkeuringsmaterialiteit € 2,3mln is. Dat betekent ook in onze aanpak, in ons controleplan dat wij de werkzaamheden zodanig moeten inrichten, dat wij met een redelijke mate van zekerheid straks kunnen verklaren dat er geen fouten zijn die groter zijn die € 2,3mln. Daar verrichten wij dan werkzaamheden op. Dat zijn gegevensgerichte werkzaamheden, echt naar de details kijken, dat zijn analyses, dat zijn gesprekken, een tal van werkzaamheden om uiteindelijk tot afronding te kunnen komen en dan een deugdelijk onderbouwd oordeel te hebben.

Voor onzekerheden geldt een grens van 3%. Straks komen er bevindingen voorbij die daarover gaan, dus het is goed om deze getallen even vast te houden. Vervolgens heeft u als gemeenteraad in het controleprotocol vastgelegd dat als wij fouten tegenkomen, die kunnen wij tegenkomen als bijvangst, die groter zijn dan € 100.000 dan gaan we die ook rapporteren in het accountantsverslag. Die zijn vooral bedoeld voor de gemeenteraad om kennis van te nemen en er mogelijk iets mee te doen richting college en het politieke debat. Wij gaan dinsdag de controleverklaring verstrekken. Wij zijn voornemens, dat klinkt heel formeel en wat voorbehoudend, maar wij gaan dinsdag een goedkeurende controleverklaring verstrekken voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid. Het is goed dat het op beide fronten goedkeurend is, dat is niet bij alle gemeenten het geval. In Nederland krijgt 10% van de gemeenten, dan hebben we het over 35 gemeenten, een andere dan een goedkeurende verklaring. Gelukkig hoort Lansingerland daar nog niet bij. In het algemeen beeld hebben we het ook over het controleproces, daar zitten ene paar bijzonderheden in. Het controleproces is wat ons betreft goed verlopen, maar er zat wel wat vertraging in. Die vertraging wordt door een aantal zaken veroorzaakt. De rijksoverheid bedenkt ieder jaar weer dat er een aantal Sisa-regelingen bij moeten komen.

Als je dat dan plant in het vierde kwartaal, dan denk je te weten hoeveel dat er zijn, maar als je dan in januari, februari bent, dan zijn het er toch weer meer. Daar heeft in eerste instantie uw gemeente last van, want die Sisa-regelingen, die specifieke uitkeringen, moeten

2/14

verantwoord worden volgens allerlei strenge eisen en wij moeten die natuurlijk allemaal controleren. Dat geldt dat niet alleen voor Lansingerland, maar voor al onze gemeenten, dus daar hebben wij in onze planning wel een beetje last van gehad. Ik denk dat het goed is om dat te benoemen. Wat we ook hebben gemerkt, dat door een aantal personele wisselingen bij de ambtelijke organisatie de interne controles die de gemeente moet uitvoeren niet in alle gevallen tijdig konden worden aangeleverd bij de start van de controle. Die personele wisselingen zorgen er ook altijd voor dat je even opnieuw aan elkaar moet wennen, maar ik denk dat er nu een goede basis ligt voor volgend jaar om dat beter en sneller te doen, daar zijn al de eerste gesprekken en afspraken over gemaakt om, rekening houdend met de rechtmatigheidseis, waar u straks ook nog een presentatie over krijgt, maar ook om het jaarrekeningtraject, het samenstellen ervan, ook de controle ervan, beter te organiseren dan dit jaar het geval was. In de jaarrekening die voor ligt is een beperkt aantal correcties doorgevoerd, ook dat zien we weleens anders, er zijn gemeenten waar veel correcties doorgevoerd moeten worden, maar bij de gemeente Lansingerland was dat niet het geval. Als we dan kijken naar de resterende fouten en onzekerheden, die zijn wat ons betreft beperkt.

Voor het naleven van de Europese aanbestedingswet gaat het over een bedragen van € 0,6mln, dat is ongeveer op hetzelfde niveau als 2021. In het kader van de begrotingsrechtmatigheid hebben we bij de investeringen een onrechtmatige overschrijding van het investeringskrediet aangetroffen van € 0,2mln. Als we naar het sociaal domein kijken, WMO en jeugd met name, van vorige jaren weet u dat er onzekerheden waren, dat in een aantal gevallen de prestaties niet konden worden vastgesteld. Die onzekerheden zijn dit jaar behoorlijk gezakt van € 1,6mln in 2021 naar € 0,2mln in 2022, dus daar heeft de gemeente zelf extra werkzaamheden aan gedaan om dat aan te tonen. Dit plaatje heeft heel kleine lettertjes, maar misschien moet ik een nieuwe bril kopen. Wat wij hier toelichten, als je naar het saldo van de echte baten en lasten kijkt, de mutaties en de reserves, dan heeft de gemeente een voordelig resultaat geboekt van € 2,9mln. Die € 2,9mln is precies gelijk aan de mutatie eigen vermogen, daar staan ingewikkelde andere cijfers bij. Als u daar goed naar kijkt, ziet u dat uiteindelijk de stijging van € 248,5mln naar € 251,4mln, wat precies die € 2,9mln is. Daarmee is het eigen vermogen van de gemeente Lansingerland gestegen. Waar we vervolgens ook naar kijken, is een element van de financiële positie, de solvabiliteit.

De solvabiliteit is eigenlijk het vermogen van de gemeente Lansingerland om op lange termijn aan haar verplichtingen te kunnen voldoen. Die solvabiliteit was in 2021 55%, in 2022 stijgt die naar 57%, dat is ruim boven de norm die de VNG hanteert, de norm van 20%. Als je dat dan vergelijkt met een aantal gemeenten in Nederland en in Zuid-Holland en gemeenten met een gelijke omvang, dan ziet u dat de gemeente Lansingerland daar aan de bovenkant zit qua benchmark. De rekensom, het delen van het eigen vermogen door het balanstotaal. Dan gaan we nu over tot de bevindingen, Sylvia zal een aantal bevindingen voor haar rekening nemen, maar om even te beginnen met de grondexploitaties, een belangrijke post bij veel gemeenten, maar ook zeker bij de gemeente Lansingerland. Wat wij doen bij deze schattingspost, die waardering wordt met name beoordeeld aan de hand van het NPG, dat opgesteld is in de eerste maanden van 2023. Daar doen wij veel uitgebreid werk op, wij toetsen de berekeningen, wij rekenen ze ook na. Maar we gaan vooral na of de parameters, de zogenaamde 5 P’s, die de gemeente Lansingerland hanteert, of die ook aanvaardbaar zijn, of ze in benchmarks realistisch zijn. Dat werk hebben we allemaal uitgevoerd.

De conclusie is dat de waardering, die NPG en de uitkomsten van die NPG, dat die een goede basis zijn voor een goede waardering in de jaarrekening van de gemeente Lansingerland. We zien dat de gemeente Lansingerland een omvangrijke portefeuille heeft. De omvangrijkheid van de portefeuille meten wij vooral af naar de nog te realiseren kosten en de nog te realiseren opbrengsten in de projecten. Dan zijn met name de projecten Oudeland, Westpolder Bolwerk en Wilderszijde relevant. Als je van die 3 kijkt waar wij vooral uw aandacht voor vragen, dat zijn met name de risico’s op Wilderszijde. Dat heeft met name te maken met het feit dat het project in de startfase zit van de ontwikkelingen, maar dat we ook zien dat t.o.v. vorig jaar de winstpotentie met € 20,2mln gedaald is tot € 8,7mln winstpotentie, dat is best een behoorlijke klap

3/14

en die wordt vooral veroorzaakt door een stijgende rente en de hoge inflatie waar we met zijn allen mee te maken hebben. Mevrouw Jansen: Dan zal ik jullie nog even mee nemen in onze andere bevindingen. De eerste gaat over de aanbestedingen, daar heeft Wouter al kort iets over gezegd. We zien dat de foute ten opzichte van vorig jaar bijna gelijk is in omvang, het betreft wel een andere inkoop in dit geval, met name. Het komt met name voort uit het bewust verlengen van een contract. Dat zat, als het goed is, een beetje in de lijn der verwachtingen, dat contract. Wat we nu zien, net als vorig jaar, de fouten blijven binnen de goedkeurtingstolerantie, dus het heeft geen effect op ons oordeel in dit geval. Daarnaast hadden we ook nog bevindingen in het sociaal domein, ook daar heeft Wouter een beetje het gras voor mijn voeten weg gemaaid. Maar we zien dat de bevindingen daar heel er gedaald is t.o.v. vorig jaar en dat er eigenlijk alleen nog maar bevindingen bij de WMO zijn in afwezigheid van de controleverklaring. Om daar een klein beetje toelichting bij te geven, alle zorgaanbieders boven de € 125.000 over een bepaald jaar bij de gemeente Lansingerland moeten een controleverklaring aanleveren bij de gemeente Lansingerland. Waar ze dat niet hebben, moet de gemeente zelf werkzaamheden voor uitvoeren.

Dat hebben ze deels ook gedaan, maar soms komen er onverwachte zorgaanbieders uit, die dat niet hebben en ook geen controleverklaring hebben en dus als onzeker aangemerkt worden. Ook deze blijven ver binnen de tolerantie. Daarnaast hadden we nog wat aandachtspunten vanuit jullie meegekregen voor onze controle, het ging met name over de voortgang van de voorbereiding van de implementatie van de rechtmatigheidsverantwoording die er in 2023 aan komt. Daar hebben we een heel mooi staatje van gemaakt met de verschillende stappen en hoe ver jullie daar eigenlijk in zijn. Uit het staatje blijkt dat eigenlijk alles onder handen is, eigenlijk is dat ook logisch omdat 2023 nog een lopend jaar is. Maar wat we wel echt hebben gezien, is dat er stappen zijn gemaakt in 2023. We zijn al in overleg hoe we de controle gaan inrichten en hoe de controle bij de gemeente Lansingerland ingericht gaat worden, zodat het zoveel mogelijk aansluit op onze controle en er uiteindelijk natuurlijk een rechtmatigheidsverantwoording gaat volgen die stevig staat. Dat was het. De heer Van Santen, VVD: Dank u wel voor de toelichting en ook voor de controle. U zei in het begin iets over de toename van die SiSa, dat dat ook een reden is geweest waardoor zaken vertraagd zijn geweest.

Is dat meer dan andere jaren, een meer dan significante toename? De heer Azzouzi, PvdA: Mijn vraag gaat over de grondexploitatie en het risico van Wilderszijde. U noemde dat de rente en hoge inflatie de oorzaak is. Heeft u ook aanbevelingen om dat te kunnen verminderen, dat risico? De heer Ammerlaan, CDA: Ik las op blz.19 over riool en afval, dat wordt gemarkeerd in de voorzieningen. U schrijft: dat vraagt onze aandacht. Mijn vraag is: welke aandacht? Dat triggerde mij. Mevrouw Van Olst, VOOR: U gaf aan dat de solvabiliteit heel hoog is van de gemeente en dat is natuurlijk ook zo. Maar ik vraag me wel af, onze solvabiliteit wordt heel erg bepaald door de Enecogelden, die zijn binnen gekomen, dat zit niet in de algemene reserve. Is deze benchmark ook verglijkbaar voor algemene reserves? De heer Kalkman: Ik ga de vragen op volgorde van het stellen beantwoorden. De heer Van Santen stelt de vraag of de SiSa-regelingen echt meer zijn dan vorig jaar. Eigenlijk is het een trend die in 2021 is ingezet, met name rondom corona ontstonden er allerlei regelingen. Er ontstonden regelingen door de toeslagaffaire. Eigenlijk heeft zich dat in 2023 doorgezet. Het rijk heeft bedacht, daar zijn ze ook over bevraagd door de algemene rekenkamer, om voor alle specifieke

4/14

uitkeringen die verstrekt worden, om daar meer toezicht op te houden vanuit diverse ministeries via de zogenaamde SiSa-regelingen. Daardoor zie je ook, bijvoorbeeld door de oorlog in Oekraïne en de regelingen die daarvoor getroffen worden, daardoor je wel dat die SiSa-regelingen echt wel significant toenemen. Ik heb de cijfers voor Lansingerland zelf niet scherp op mijn netvlies, maar wel van een andere gemeente die iets kleiner is dan de gemeente Lansingerland. Daar zijn wij 5 jaar geleden begonnen met de controle, toen hadden ze 6 SiSa-regelingen en nu hebben ze er 29, dus dat is wel een significante wijziging of een significante vermeerdering die zich in 2021 en 2022 heeft voorgedaan. Dan de vraag van de heer Azzouzi over de risico’s van Wilderszijde en hoe je die kan voorkomen. Die risico’s worden voor een deel bepaald door externe en exogene factoren. Mijn advies, dat is iets wat ik nu bedenk en niet heb opgeschreven, mijn advies is aan de gemeenteraad maar natuurlijk ook aan het college en de organisatie om met name het project Wilderszijde, maar misschien wel de 3 projecten die ik net noemde, om die misschien wat meer frequent en wat vaker te volgen en misschien zelfs niet één keer jaar een MPG te maken, maar misschien twee keer per jaar een MPG te maken. Ik snap dat dat ambtelijke capaciteit kost, dus je moet wel goed nadenken over wat het oplevert.

Eén van mijn andere gemeenten heeft een tijdje de systematiek gehad, eigenlijk om dezelfde reden, om twee keer per jaar zo’n MPG te maken. Overigens was de MPG in het midden van het jaar wel een lightversie, maar dan wordt de gemeenteraad goed geïnformeerd over de voortgang in het project en de risico’s die erin zitten. De heer Azzouzi: Ik bedoelde of vertraging het risico voor het project gaat verhogen als wij versnellen, dan kunnen wij dat risico misschien verlagen. De heer Kalkman: Er is een periode geweest dat door de hele lage rente vertraging juist geld opleverde, maar dat is inmiddels niet meer zo. Versnellen kan helpen, maar daar zitten heel veel haken en ogen aan vast. Je hebt er metselaars voor nodig, we hebben een stikstofcrisis, er mag niet overal zomaar gebouwd worden, daar gaan wij allemaal niet over. De heer Van Santen: Ik kan u volgen, één van de mogelijke maatregelen, dan krijgen we frequenter een beeld terug. Maar ik vraag me af: waardoor zou het risico verminderen als we frequenter de tussenstand zien? De heer Kalkman: Het risico van het project wordt er niet door verminderd, dat klopt. Als ik die suggestie heb gewekt, neem ik dat terug. Wat ik daarmee bedoelde is dat als u frequenter geïnformeerd wordt, dan bent u sneller op de hoogte van hoe het project verloopt.

Het zal niet het geval zijn, maar stel dat u pas volgend jaar weer de nieuwe stand te horen krijgt, dan bent u misschien verrast. Het zou mooi en goed zijn als u meer frequent over de voortgang en de uitkomst van dit project geïnformeerd bent. De heer Ammerlaan stelde de vraag welke aandacht voor de voorzieningen riool en afval. Wat bij de voorzieningen riool en afval van belang is, dat de wetgever bepaald heeft, dat het rioolrecht en de afvalstoffenheffing eigenlijk geld van de burgers is. Toen dat duidelijk werd, daar is een jaar of 10 geleden in een rechtbank in Arnhem een uitspraak over gedaan, toen heeft de commissie BBV bedacht: oké, dat geld is van de burgers en moet besteed worden voor het doel waar het voor opgehaald is, dus voor riolering en afval ophalen. Toen heeft de commissie BBV bedacht: dan moeten we dat geld ook in een voorziening stoppen, een zogenaamde voorziening middelen van derden. De middelen die daar in terecht komen, dat vraagt aandacht. Een overzocht op het project afval, in principe zou dat in de voorzieningen moeten komen, maar er is ook een aantal uitzonderingen op. Dat vraagt ook een analyse van de organisatie om vast te stellen of al dat geld naar die voorziening moet of dat het geld mag vrijvallen in de algemene middelen of dat de raad besluit om dat laatste stukje in een bestemmingsreserve te stoppen.

U weet dat ik een aantal jaren geleden gezegd heb, dat ik er geen voorstander van ben om het aantal bestemmingsreserves te laten groeien, maar het is altijd goed om na te denken over wat wel kan en wat niet kan. De vraag van mevrouw Van Olst over de hoge solvabiliteit. Die hoge solvabiliteit gaat inderdaad over het hele eigen vermogen, dus ook over de algemene reserve en over de bestemmingsreserves. Ik heb nog geen benchmark aangetroffen waarin de informatie van gemeenten in Nederland ook voor die splitsing aanwezig is, maar hij intrigeert mij wel en het zet mij aan tot nadenken om te kijken of we daar op één of andere manier ook op die manier een benchmark van kunnen maken. Wij hebben gebruik gemaakt, daar ook naar verwezen, van de

5/14

website waarstaatjegemeente.nl. Overigens is het zo, dat best een grote groep gemeenten in Nederland die Eneco-aandelen had en verkocht, zeker als we naar deze omgeving kijken, maar het is wel de moeite waard om daar van onze zijde over na te denken. Dank u wel. De voorzitter: Ik vraag voor de tweede termijn welk advies u de commissie AB wil meegeven. Geen politieke adviezen, die moet u in de commissie AB doen t.a.v. de jaarrekening. Tweede termijn De heer Azzouzi, PvdA: Ik wil als eerste complimenten geven aan de organisatie en het college over de onzekerheden WMO en jeugd, die zijn aanzienlijk verminderd. Twee jaar terug hadden we daarop gehamerd vanuit deze commissie, dus daarvoor complimenten, er zijn echt stappen gemaakt. Het advies aan AB is instemmen met het accountantsverslag. Het beleidsmatige deel gaan we daar behandelen. Over de verantwoording gaan we wel vragen stellen aan het college. Ik had nog een vraag aan de accountant over de voorziening spaarverlof. Is dat een verplichting vanuit de accountant? Dat was hem. De heer Philippens, L3B: Volgens mij een mooie goedkeurende verklaring van de accountant. Er was ook een goede samenwerking, we zijn dat ieder jaar gewend, maar toch altijd goed om bij stil te staan, omdat het knap is dat het iedere keer lukt. Die 10% werd al aangegeven, zeker met wijzigingen in het personeelsbestand op financiën.

Dat is knap, complimenten ook richting het team dat daarmee aan de slag is geweest. Een aantal adviezen, veel herkenbaar, zijn al vaker terug gekomen. Wat voor mij belangrijk is, is dat er aandacht op zit, vanuit ons maar ook vanuit de organisatie, de grexen, de aanbesteding en onzekerheden in het sociaal domein, met specifiek het terugdringen van onzekerheden in het sociaal domein vind ik mooi om te zien, want we proberen er al jaren grip op te krijgen als raad. Met betrekking tot het advies richting de gemeenteraad sluit ik aan bij de woorden van de heer Azzouzi. De heer Jansen, WIJ: Allereerst wil ik aansluiten bij de complimenten richting de accountant en de organisatie, dat het allemaal goed geregeld is. Nog even een aanvullende vraag, die we misschien mee moeten nemen richting de commissie. U gaf aan dat het rechtmatigheidsonderzoek, dat de gemeente zelf moet gaan doen, allemaal onderhanden is, daar wordt aan gewerkt. Is het in uw ogen ook op schema, wat de gemeente aan het doen is, of gaan wij er straks tegenaan lopen dat het wel onderhanden was, maar het is niet klaar wanneer het klaar moet zijn. In uw opinie. De heer Van Santen, VVD: Ik sluit me aan bij de complimenten van mijn voorgangers. Ik had nog wel een vraag. Vorig jaar heb ik die vraag ook gesteld, misschien niet aan de accountant maar aan de wethouder.

Wat mij opvalt in de MPG, dat die projecten kennelijk elk jaar te optimistisch qua looptijd zijn en dan moet er bij geplust worden. Het viel dit jaar mee ten opzichte van vorig jaar, maar het was wederom bij 2 projecten weer een jaar erbij. Mijn vraag aan de accountant is: wat is het effect in de jaarrekening, in het beeld dat wij hebben, dat men dus kennelijk dus structureel de looptijd van de projecten te optimistisch wordt geraamd? Kunt u daar iets over zeggen? Mevrouw Van Olst, VOOR: Ik weet niet of dit voor de accountant is of dat het een rechtmatigheidsding is, maar ik zie dat de streefratio weer op 1,2 staat. Daar hebben we echt een motie over gehad met zijn allen, daar hebben we 1,7 van gemaakt. Graag commentaar van de accountant of misschien later in de commissie van de wethouder. Dank u.

6/14

De heer Ruijtenberg, GL: Ik zal het kort houden. Het is duidelijk. De € 8,7 mln verbaasde me wel in eerste instantie, maar de verklaring daarvoor is ook heel duidelijk. Ik ga een positief advies aan mezelf geven. De heer Ammerlaan, CDA: Toen ik het allemaal hoorde, dacht ik, ik wil toch even zeggen: complimenten, de samenwerking is goed, blijft goed. Er zitten hobbels in de organisatie, geen vertraging. Goede adviezen van de accountant, daar valt niet zoveel aan toe te voegen. Wat me ook opvalt, wat er gezegd wordt, er komen elk jaar adviezen, verbeteringen, daar wordt aan gewerkt. Het zal altijd zo blijven. Ik denk dat we een mooi, positief advies kunnen geven richting AB. Dank u. De heer Kalkman: De vraag over de voorziening spaarverlof kan ik simpel beantwoorden. Er is een nieuwe cao vastgesteld die per 1 januari 2022 van kracht is geworden. Daar staat inderdaad de mogelijkheid in om als ambtenaar spaarverlof te gaan sparen. Het klinkt een beetje dubbel. Vervolgens heeft de commissie BBV daar allerlei uitspraken over gedaan, op welke wijze en wanneer je dat in een voorziening stopt en die spelregels hebben wij netjes getoetst aan datgene wat het BBV, althans, we hebben netjes getoetst of de voorziening die de gemeente Lansingerland heeft gevormd voldoet aan de spelregels die de commissie BBV daarin heeft gesteld. Daar hebben wij ons akkoord aan gegeven.

De heer Jansen stelde de vraag of de rechtmatigheidsverantwoording op schema is, we zitten natuurlijk al in mei 2023 en alles staat nog op onderhanden. Als ik kijk naar het beeld van alle gemeenten, die ik voorbij heb zien komen, dan is dit wel een gemiddeld beeld, het is de situatie die wij bij veel gemeenten aantreffen. Er zijn gemeenten die misschien één keer een vinkje hebben staan en een heel vooruitstrevende gemeente misschien twee vinkjes, maar dat is het dan wel. Ik merk wel dat met name binnen de uitstel die continu heeft plaats gevonden de afgelopen jaren er voor gezorgd heeft dat veel gemeenten wel een afwachtende houding hadden: we gaan het regelen als we echt zeker weten dat het nodig is. Dan merk je dat de mensen die dat weer moeten regelen ook betrokken zijn bij de jaarrekening, dan is het niet zo dat op 1 januari een kant en klaar document voor u klaar ligt om daarmee aan de slag te gaan. Ik maak me daar niet heel veel zorgen over, maar het betekent wel dat het vanaf nu wel opgepakt moet worden. De vraag over de looptijd van de projecten. Wij hebben bij de controle van deze jaarrekening geconstateerd, dat het verlengen van de looptijd, dat daar veel minder sprake van was dan in het voorgaande jaar. We hebben dat staatje nog wel een keer opgenomen, maar ik denk dat de opmerking van planningsoptimisme vooral op vorig jaar sloeg.

We hebben niet heel specifiek berekend wat de verlenging van de looptijd nu betekent in financiële zin. Dat is wel een interessante vraag, maar daar hebben we bij onze controle niet op gefocust, dus ik kan daar geen antwoord op geven. Als er een antwoord zou moeten worden gegeven, dan is dat een vraag die bij plan economie zou kunnen worden gesteld of beantwoord, dan zou ik die vraag stellen bij bijvoorbeeld commissie AB. De laatste vraag ging over de ratio en de motie die daarover is ingediend. De motie was dat er een streefwaarde was van 1,7 en hij is nu 1,2. Wij toetsen vooral of de ratio goed berekend is in de jaarrekening, we schrijven er ook iets over op, maar wij hoeven niet vast te stellen, dat die ratio perse op die 1,7 zit. Ik denk dat dit eerder een politieke vraag zou kunnen zijn dan dat het een financieel technische vraag is, maar dat is mijn persoonlijke mening. Nogmaals, wij toetsen of die goed berekend is en of het goed is opgenomen in de jaarrekening. Wethouder Fortuyn: Dank u wel, commissieleden, voor wat betreft de complimenten aan het ambtenarenapparaat, ik denk dat dat terecht en op zijn plaats is, ook naar de accountant. Er waren nog hangende vragen van mevrouw Van Olst van VOOR over de 1,2 weerstandsvermogen. Dat is in de inleiding verkeerd opgenomen, dat moeten we even herstellen.

Op blz.132 van de jaarrekening is de 1,7 wel opgenomen, daarmee hebben we hem wel gecorrigeerd, maar het is een omissie. Even t.a.v. meneer Van Santen, ja, 2022 was natuurlijk een bijzonder jaar, dat komt in de zomerrapportage ook weer boven water, die binnenkort besproken wordt. De looptijd van de MPG,

7/14

is er planningsoptimisme? Ja, er is optimisme, maar er wordt wel reëel begroot. Je ziet de jaarrekening 2022, natuurlijk worden er posten doorgeschoven, maar als je over het totaal aan investeringen kijkt, valt het eigenlijk nog wel mee. Er is geen onderbesteding over het algemeen. We hebben natuurlijk afgelopen jaar naast de crisis rondom Oekraïne en de gevolgen die dat heeft gehad met allerlei kosten die oplopen, we hebben ook materiaalproblemen gekregen. Materiaalproblemen, ik kan wel gaan bouwen, maar als ik geen riolering of stenen heb of anderszins, dan loop ik wel uit bij projecten. Het is gewoon een praktische invulling. Daarnaast hebben we ook nog personele problemen, er is veel tekort aan handjes in Nederland. Ik hoop daarmee aanvulling te hebben gegeven aan hetgeen de heer Kalkman zojuist heeft verwoord. Dank u wel. De voorzitter: Ik hoor complimenten aan de ambtelijke organisatie. Er komt volgende week een goedkeurende controleverklaring, die is getrouw en rechtmatig. Het controleproces is goed verlopen. Een beperkt aantal correcties is doorgevoerd in de jaarrekening. De resterende fouten en onzekerheden zijn beheersbaar. Ik merk dat de commissie een positief advies geeft naar de commissie AB, behalve dan het politiek, bestuurlijk, beleidsdeel, maar dat is uiteraard niet aan de orde vanavond, dat is in de commissie AB op 7 juni aan de orde.

Een positief advies naar de commissie AB. 6. Managementletter De heer Jansen, WIJ: De managementletter is op zich duidelijk. Bij 2 punten is de reactie van het college: dit heeft onze aandacht. Dit heeft onze aandacht, kan ik interpreteren als: we weten het, maar we doen er niets mee. Het kan ook betekenen: we zijn er volop mee bezig om het recht te trekken. Hoe moeten wij ‘dit heeft onze aandacht’ lezen? De heer Van der Stad, D66: Ik heb niet zoveel inhoudelijk bij te dragen, behalve dan dat het wellicht handig is in de toekomst om een Excel spreadsheet mee te leveren in plaats van een pdf-je, dat heel slecht leesbaar is. Het is bijna bushokjesformaat, de afbeelding. Daarentegen enorme waardering voor het delen van het inhoudelijke overzicht. Er wordt zelfs na jaren progressie nog steeds vooruitgang geboekt. Er zijn geen discussiepunten tussen college en accountant in de samenwerking. Ga zo door. Wethouder Fortuyn: Ik wil even reageren op meneer Jansen. Dit heeft onze aandacht, dat gaat over de inkoop. Ik vind het wel een heel goede reactie. Kijk, we hebben in de voorgaande jaren en u heeft het nu ook gezien in de rechtmatigheidsverklaring van de accountant, dat op inkoop hier en daar een overschrijding is van de regels of de controle die heeft plaats gevonden. Er stond keurig netjes bij dat het een doelbewuste keuze is.

Je ziet dat bij inhuur, u weet net zo goed als ik, dat wij hier en daar personeel tekort komen en dat we in moeten huren en vervolgens dat het aanbod in de markt heel beperkt is. Dan nemen wij als college toch een besluit om een contract te verlengen terwijl dat in feite opnieuw in de markt gezet zou moeten worden. Dus het heeft onze aandacht en daarmee geven we aan: daar hebben we nog niet direct een oplossing voor. In die zin moet u het zien, dat wij er niet lichtzinnig mee omgaan, maar toch af en toe een besluit nemen dat onze het onze aandacht heeft en dat het op termijn oplost. Het is ongeveer een semantische discussie aan het worden, maar dat is wel wat we ermee bedoelen. De voorzitter: Geen tweede termijn? Dan is blijkbaar de managementletter heel erg duidelijk voor iedereen. Dat is weer een compliment voor de ambtelijke organisatie. 7. Presentatie rechtmatigheidsverantwoording door concerncontroller Door: concerncontroller Wanda Bouwmeester en Marco Schumm van BMC.

8/14

Mevrouw Bouwmeester: Ik zal mezelf maar even voorstellen: Wanda Bouwmeester. Sinds 1 februari hier in deze gemeente in dienst als concerncontroller. Ik heb naast mij zitten Marco Schumm, die samen met mij van alles doet in het kader van de rechtmatigheidsverantwoording en implementatie. Wat wij nu willen doen is jullie op hoofdlijnen meenemen in waar we staan. We zijn druk bezig met implementatie, het kwam net al aan de orde met de uitspraak: het is onderhanden. Dat is het zeker, we laten de BAC zo zien waar we precies staan. We gaan laten zien wat voor ons daar essentiële punten in zijn. Er zijn nog tal van onduidelijkheden waar we in de loop van de tijd nog op terug komen. Eerst zal Marco wat vertellen over de inhoudelijke kant van de rechtmatigheidsverantwoording en daarna doe ik de vertaling naar de organisatie en waar we staan. De heer Schumm: Goedenavond, ik ben al voorgesteld: Marco Schumm. Ik heb een aantal sheets waar ik u in mee wil nemen. Ik kan me voorstellen dat u de afgelopen jaren meer gehoord heeft over de rechtmatigheidsverantwoording en ik denk dat dat wel goed is. Het is een technische onderwerp, waarvan de uitdaging is om dat goed te vertalen naar de organisatie en naar een wisselwerking tussen de raad en het college.

Het doel van deze presentatie is u verder mee te nemen, eventuele vragen die wij u leven te beantwoorden en ook besluitvorming voor te bereiden. Om de rechtmatigheidsverantwoording bij de organisatie in Lansingerland goed te laten landen, zal een aantal verordeningen aangepast moeten worden. Het controleprotocol zullen we aanpassen. Daar wil ik u vast in meenemen. Na de zomer willen we die aangepaste verordeningen voorleggen. Ook dan zullen we de gelegenheid pakken om een nadere toelichting te geven. De wetgeving is veranderd, dat is feitelijk eind vorig jaar gebeurd. Het heeft een lange aanloop gehad, dat weet u waarschijnlijk, van enkele jaren waarin steeds meer is uitgewerkt hoe het precies moet gaan landen. Uiteindelijk is voor het eerst over het jaar 2023 de nieuwe rechtmatigheidsverantwoording van kracht, de wetgeving daarvoor. Ik zal zo toelichten wat dat precies inhoudt. Op hoofdlijnen is het zo dat niet langer, zoals we zojuist hebben gehoord, de accountant een toelichting geeft over een getrouw beeld en de rechtmatigheid, maar zal de accountant zich beperken tot een toelichting op het getrouw beeld en wordt van het college verwacht, dat er een toelichting gegeven wordt op het rechtmatig handelen van de gemeente. Het onderwerp waar we het over hebben is de jaarrekening.

Er zijn veel meer zaken waar rechtmatigheid van toepassing is en rechtmatig handelen op getoetst kan worden, maar waar de wetgeving zich minimaal op richt, of minimale eis stelt, is dat er een rechtmatigheidsverantwoording verwacht wordt van het college over de jaarrekening, voor het eerst over 2023. Wat moeten we daarvoor doen? Als onderdeel van de jaarrekening komt straks een extra verklaring te zitten van het college, waarin het college verklaart de stand van zaken m.b.t. rechtmatigheid. Eigenlijk exact zoals meneer Kalkman dat net heeft toegelicht over 2022. Ik kan me voorstellen, dat er straks 2 presentaties gegeven worden, 1 over het getrouw beeld. Of misschien wel eerst het college over het rechtmatig beeld van de jaarrekening en vervolgens de accountant over het getrouw beeld van de jaarrekening, waar de rechtmatigheidsverklaring een onderdeel van is. De onderste zin op deze sheet geeft dat ook aan. Omdat de rechtmatigheidsverantwoording een onderdeel is van de jaarrekening toetst de accountant of die verklaring getrouw is. De accountant gaat niet allerlei rechtmatigheidszaken weer toetsen, die accountant stelt vast dat het college dat afdoende heeft gedaan.

Als het college een juiste weergave geeft van het rechtmatig handelen, dan zal de accountant daar een goedkeurende verklaring bij kunnen geven, ook al geeft het college aan, dat er wellicht aandachtspunten zijn, zoals we net ook zagen m.b.t. de aanbesteding. We hebben een voorbeeld tekst opgenomen hoe zo’n rechtmatigheidsverklaring van het college uit kan gaan zien. Die lijkt heel erg op de verklaring zoals we die gewend zijn van de accountant als die een verklaring geeft over een getrouw beeld en rechtmatigheid. In dit geval beperkt het college zich vooral tot de rechtmatige weergave, de financiële beheershandeling in de jaarrekening. Dit is een sheet uit de handleiding van de Bado, een heel helder overzicht. Hier staan 2 kolommen, 2 pijlerreeksen, wat we tot nu toe gewoon waren en

9/14

wat vanaf de jaarrekening 2023 gewoon is. Daarin wordt direct de rol van de raad en het advies van de BAC, wat uw rol daarbij is. Tot en met 2022 heeft de raad het normenkader vastgesteld, feitelijk als opdracht aan de accountant om de jaarrekening aan te toetsen. Dan kijk ik gelijk naar wat gaat gebeuren. Het voorstel is om precies datzelfde normkader niet langer aan de accountant voor te leggen maar aan het college. College, we verwachten van u dat u de jaarrekening toetst op rechtmatigheid aan de hand van deze normen. Daar zitten ook wel keuzes in, afhankelijk van waar de raad accenten wil leggen of waar de raad bedenkt: daar past enige ruimte, bijvoorbeeld op het gebied van inkoopbeleid. Daar kan de raad een keuze in maken. De accountant toetst tot nu toe aan het normenkader, in de toekomst gaat het college dat doen. Bij stap 2 zien we wat de uitkomst daarvan is, de accountant rapporteert niet alleen over een getrouw beeld, maar ook over getrouwheid. Dat hebben we zojuist gezien. Vanaf de jaarrekening 2023, over dit jaar zal het college daarover rapporteren. In de toekomst gaat het college die toelichting geven op de rechtmatigheidsfouten en zal meneer Fortuyn daar een toelichting geven, zoals meneer Kalkman dat zojuist heeft gedaan over de rechtmatigheidsaandachtspunten van 2022.

De verwachting is, laat ik daar maar op vooruit lopen, feitelijk gebeurt er aan de zaken die getoetst worden niet veel. Alleen de verantwoording van het toetsen ligt niet langer bij de accountant, maar ligt vanaf dit jaar bij het college. Daarvoor zullen we in de organisatie andere accenten leggen. Tot slot, wat we nu ook meemaken, zal in de toekomst niet langer de raad met de accountant hierover overleg voeren, maar zal de raad met het college over rechtmatigheidsaandachtspunten het gesprek voeren. Ik heb nog 2 sheets, die ik graag met u wil doornemen. Eentje, de besluiten die van u verwacht worden. We hebben dat voorbereid door een aantal voorstellen u aan te reiken, ook in het licht van het feit dat dit een heel nieuw traject is. Er zijn gemeenten die de rechtmatigheidsverantwoording of de gewijzigde wetgeving breed oppakken, niet alleen een toets op rechtmatigheid verlangen van het college, maar die meer aspecten ter toetsing aanreiken. Dan denken we aan een in control statement, waarbij ook aspecten als efficiency en doelmatigheid meegenomen worden. Het voorstel is om ons in eerste instantie voor 2023 te richten op de minimale wettelijke eisen van een rechtmatigheidsverantwoording en die nu niet breder in te gaan richten. Het tweede voorstel dat we u willen doen is de verantwoordingsgrens op 1% te stellen. De heer Kalkman had het over materialiteitsgrens.

Bij een rechtmatigheidsverantwoording hebben we het over verantwoordingsgrens. Boven 1% van het begrotingstotaal inclusief mutaties voorzieningen, we stellen voor ook 1% te hanteren, net als bij de accountantscontrole om daarboven verantwoording af te moeten leggen. Uit praktische overwegingen wordt dit voorgesteld. De raad heeft de ruimte om te kiezen binnen de marge van nul tot 3%. Als we denken aan de € 2 mln materialiteitsgrens van de accountant, dat is vergelijkbaar met de rechtmatigheidsverantwoording. Als we kiezen voor 0%, dat voelt u wel aan, dan krijgt u een heel dure controle vanuit het college. Kiezen we voor 3% dan blijft een groter aantal onrechtmatigheden onbesproken. Dat hoeft niet. We zijn gewend om 1% te hanteren, zoals tot nu toe blijkt, heeft Lansingerland een goedkeurende verklaring op het gebied van getrouwheid, maar ook op het gebied van rechtmatigheid tot nu toe. Er zijn wel rechtmatigheidsaandachtspunten, zoals die nu ook besproken zijn, dus die zullen ook in de toekomst besproken worden. Het voorstel is om het normenkader van de accountant, zoals we dat altijd voor de accountant gehanteerd hebben, ook aan het college voor te stellen. En het voorstel is om de bevindingen met beheersmaatregelen toe te lichten in de bedrijfsvoering paragraaf van de jaarrekening. Twee sheets verder.

Dit is een klein technisch uitstapje, wat ik u niet wil onthouden, ook om de samenwerking of het onderscheid tussen werkzaamheden accountant en college toe te lichten. Op het gebied van rechtmatigheid hebben we 9 criteria. 6 daarvan raken tevens het getrouw beeld van de accountant. Die gaat het college niet toetsen, dat blijven rechtmatigheidscriteria die de accountant voor zijn rekening zal nemen. De rechtmatigheidscontrole van het college beperkt of richt zich met name op de 3 rode criteria: begrotingscriterium, blijven we netjes binnen de regels zoals we die hebben afgesproken voor de begroting; het voorwaardecriterium, dan moet u denken aan alle voorwaarden die in wetten en

10/14

regels gesteld worden, zoals bij aanbesteden het geval is, of we ons daar netjes aan houden in ons financiële beheer; en er wordt getoetst aan het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik. Al deze aspecten zijn op dit moment ook onderwerp van controle, tot nu toe voor rekening van de accountant en vanaf heden zal het college zich met name richten op deze 3 rode criteria van rechtmatigheid. Mevrouw Bouwmeester: Het criterium van misbruik en oneigenlijk gebruik, we hebben ook de managementletter op de agenda staan en daar staat een specifieke bevinding over in, dat de accountant inderdaad constateert: mogelijk zou het goed zijn om daar een kaderstellende nota voor te hebben. Dat is één van de dingen die we nu ook aan het verkennen zijn, om te kijken: hebben we daarin voldoende gedaan en geborgd via andere lokale regelgeving? Of moeten we een kadernota vormen. Daar krijgt u in het komende half jaar bericht over. Onze ambitie is om vooralsnog te voldoen aan de wettelijke norm en nog even de ambitie niet veel hoger te stellen. Daarmee hebben we de basis goed op orde. We hebben namelijk de basis goed op orde, dat is net gebleken. Daar moeten we nog wat in door ontwikkelen. Dat betekent wel dat we meer moeten doen aan het vastleggen van dingen en vooral het afconcluderen van bevindingen.

Dus we hebben verbijzonderde interne controles, die moeten we afconcluderen, wat de accountant nu doet. Daar hebben we nog zeker wat in te doen. We gebruiken deze rechtmatigheidsverantwoording ook om de boel een beetje op te schudden. Het gaat er heel erg om dat we kunnen aantonen, dat er sprake is van alinement, dat we een heldere lijn hebben tussen de strategische doelen, maar dat helemaal diep vertalen in processen en daarover verantwoorden. Waar we mee aan de slag gaan om ook expliciet rollen te benoemen, dan heb ik het vooral over rollen binnen de organisatie, daar ga ik straks iets meer over vertellen, en de processen en dossiervorming. Even dieper inzoomend op de rollen, op de volgende slide. Het freelines model, voorheen freelines of defence, mogelijk bij een aantal bekend. Het gaat er heel erg om, dat we met elkaar kijken vanaf verschillende verantwoordelijkheden: wat komt er nou op ons af, waar zien we risico’s, hoe beschermen we ons daartegen? Hier afgeschilderd met een dijk of een serie dijken. Het water komt, je kijkt vanaf de eerste dijk hoe je het kan tegen houden, de tweede dijk is een tweede beschermende lijn en vervolgens heb je de derde dijk, gevormd door control. Leuk om met platen te werken.

De toezichthouder ziet natuurlijk toe op alles, voor een deel provincie, maar in wezen heeft de raad ook een toezichthoudende rol en de wethouder mag zich straks verantwoorden. Aan de rechterkant is ook heel erg duidelijk: we hebben elkaar nodig, we moeten het met elkaar samen doen, dus intern moeten we dit soort dingen goed met elkaar doen. Kortom: het gaat om een continu proces van sturen en beheersen, samenwerken en weten wie welke verantwoordelijkheid heeft. Dat zie ik als impuls, die door de rechtmatigheidsverantwoording wordt aangescherpt kan worden. Dit is een andere vertaling ervan, ik weet niet of er belangstelling voor de presentatie is. Als ik hem rond zou mailen, is het goed om hier nog een keer naar te kijken. Geen hiërarchische opbouw van een organisatie, maar wel langs 3 verantwoordelijkheidslijnen, dat is de basis voor onze hele rechtmatigheidsverantwoording. Dat gaat erom: wat betekent dit? Eigenlijk een dubbeling van wat er net stond, dus we gaan naar de volgende, want dan hebben we het over de echte implementatie. Waar we mee aan de slag zijn. Nu afstemmen met accountant, management, college en raad over wat er allemaal te doen is. Deze presentatie is daar een voorbeeld van. We zijn aan de slag met het aanpassen van de verordening.

In de presentatie van meneer Kalkman was al te zien dat het om de 2.12 en 2.13 verordeningen gaat, die komen in het najaar, als het meezit in september, bij de raad. De verkenning rondom misbruik en oneigenlijk gebruik, heb ik net gezegd, daar hoort de raad ook nog dit jaar wat over. Ondertussen zijn we aan de slag met een intern controleplan, dat er anders uitziet dan eerdere jaren. Hier wordt veel duidelijker in beeld gebracht aan welke criteria voldaan wordt, met welke interne controle. Op zich geen stuk dat naar de raad hoeft of naar de BAC, maar wel vastgesteld wordt door het college. Daarmee de betekenis van: wat is er allemaal onderhanden? Deze stond ook op het lijstje, deze komt voor de zomer nog bij het college. Intern, hoeft ook niet richting het

11/14

college, een goed aantoonbaar verslag en vastlegging is essentieel voor de rechtmatigheidsverantwoording. Daarmee ben ik samen met Marco door het verhaal heen. Ik ben benieuwd of er vragen zijn. De heer Azzouzi, PvdA: Dank voor de heldere presentatie. Ik had nog een vraag. De achterliggende gedachte van de wet is eigenlijk dat de organisatie zelf in control komt. Ik hoor nu dat wij ons gaan richten op minimale eisen van de wet. Zijn de stappen die nu genoemd worden, de maatregelen, allemaal om te voldoen aan de minimale eisen van de wet? Of gaan we ook stappen zetten dat wij toch in control komen? Ik denk dat dat op termijn het doel moet zijn. Wethouder Fortuyn: Meneer Azzouzi, ik begrijp die vraag. Wat hier voorgesteld wordt, om naast de huidige activiteiten die we al doen ook in het interne controleplan dat nog boven water moet komen, zeker niet minder zal zijn dan wat we tot nu toe gewend zijn. Dat is in basis heel erg goed. U heeft ook meneer Kalkman gehoord, we doen meer dan alleen maar de wettelijke eisen. In die zin vragen we alleen maar ruimte om de inrichting goed in te richten. Vandaar dat wij komen met die 1% maatregel m.b.t. de afwijkingen. We proberen de procescontrole, die we nu doen, ook de interne controle, om die even te baseren op de standaard die we nu doen, die eigenlijk in de basis voldoet.

Dat is ook een oproep aan u, want er komt straks een voorstel, over welke normen en kaders moeten wij nou die controle uit gaan voeren, te vragen om even terughoudend te zijn om in ieder geval de implementatie van de huidige rechtmatigheidsverklaring goed op te tuigen. U kunt van alles vragen, het gaat heel veel tijd kosten, het gaat heel veel energie kosten, dat kan allemaal, maar we moeten een beetje de balans zien te zoeken met elkaar om het verder uit te rollen in de organisatie. Dat is de bedoeling van dit hele proces. De voorzitter: Het wordt vervolgd, dat is wel helder. Dit kwartaal, de komende kwartalen komen er zeker nog stukken naar de raad toe. 8. Frauderisico-analyse De voorzitter: Zijn hier vragen over? Geen vragen over? Nee? Oké, dan gaan we verder. De analyse is helder en duidelijk blijkbaar. Hartelijk dank voor het glashelder opschrijven van die analyse en de uitvoering daarvan. De voorzitter: Ik schors voor 1 minuut. Schorsing De voorzitter: Ik heropen de vergadering. 9. Evaluatie accountantsdiensten De voorzitter: De evaluatie is gedaan door de commissiegriffier van de BAC, dat is Lianne, en KvD, maar KvD is niet meer in dienst van onze gemeente en kan dus ook geen vragen beantwoorden. In eerste instantie zullen de vragen beantwoorden worden door de commissiegriffier, door Lianne, en zo nodig ook door de concerncontroller, mevrouw Wanda Bouwmeester.

Aanvankelijk zou ook de griffier aanwezig zijn, maar zij kon helaas vanavond niet komen. Als er vragen zijn t.a.v. deze evaluatie, gaan we die inventariseren. Niemand? Blijkbaar was het glashelder. Hartelijk dank aan de commissie, die dat gedaan heeft, om deze evaluatie van de accountantsdienst te doen.

12/14

10. Aanbesteding accountant De voorzitter: Hiervoor zijn aanwezig Rianne Kokke, commissiegriffier van samenleving en Wanda Bouwmeester, de concerncontroller. Zij kunnen vragen van de commissie beantwoorden. Er staat een drietal vragen in het stuk. Het gaat erom of jullie het ermee eens zijn, of jullie dat aan willen geven. Voor de aanbesteding moet een commissie gevormd worden, dat gebeurt door een plaatsvervangend griffier, de concerncontroller, de financieel adviseur planning & control en 4 leden van deze commissie, van de BAC. Er zit een schema bij van wanneer je present moet zijn. Dus de 3 vragen en of je beschikbaar bent voor de commissie die de aanbesteding van de accountant gaat regelen. De heer Azzouzi, PvdA: Heel kort. Akkoord met de uitgangspunten, zoals die in de brief staan. Ik stel me beschikbaar voor de commissie. De heer Philippens, L3B: Hetzelfde als mijn voorganger, ik wil me ook beschikbaar stellen. En akkoord op de 3 uitgangspunten. De heer Van Santen, VVD: Dat geldt ook voor mij. Ik had ook nog een vraag, als ik hem mag stellen. M.b.t. het eerste uitgangspunt, die periode van 4 jaar, wat mij prima lijkt. Ik had er een vraag over. Ik stel mij voor dat op één of andere manier tussentijds, het is best een lange periode, we toch ineens heel ontevreden worden, je weet het nooit.

Ik vroeg me heel even af: is er dan in de overeenkomst een soort van exitclausule? Zitten we er dan ook echt 4 jaar aan vast ongeacht hoe de accountant presteert? De heer Ruijtenberg, GL: De uitgangspunten zijn helder. Ik denk dat er eigenlijk maar 1 vraag in staat en dat is om 4 mensen aan te wijzen om het te begeleiden. Ik ben heel erg verheugd dat de heer Azzouzi en de heer Philippens zich al gekandideerd hebben. De heer Van Santen heeft zich ook gekandideerd. Ik wil zelf geen kandidaat zijn, dus je kan mij van de lijst halen. Ik hoop op iemand aan de overkant met lang haar, ik zal geen namen noemen, maar dat zij zich wellicht ook kandideert vanuit haar achtergrond. De heer Jansen, WIJ: Ook vanuit WIJ akkoord met alle uitgangspunten. Ik denk dat mevrouw Van Olst een heel goede kandidaat is voor die commissie. De heer Ammerlaan, CDA: Ik sluit aan bij wat mijn voorganger zei. De heer Van der Stad, D66: Dat geldt ook voor D66, maar mocht er iemand nodig zijn, dan ben ik ook bereid. Mevrouw Van Olst, VOOR: Nou, ik dacht eigenlijk eerlijk gezegd, dat het clubje al bekend was, dat ik daar dus al in zat. Dus ik dacht: ik krijg nieuwe kansen. Nee hoor, ik doe het. Dank u. Mevrouw Kokke: Ik heb 1 vraag gehoord over de duur van het contract en de escape mogelijkheid, die er eventueel is. In het contract worden er afspraken opgenomen voor het geval de samenwerking niet goed verloopt.

Ook de wet biedt de nodige escapes. We nemen ook in het contract op een evaluatiemoment, zodat we jaarlijks met de accountant in gesprek gaan. Maar het contract en ook het evaluatiemoment worden nader besproken in het aanbestedingsteam, dat zojuist geformeerd is. De voorzitter: Leidt dat nog tot een vraag in de tweede termijn? Nee. Dan sluiten we dit punt af. Samenvattend: in de commissie die de aanbesteding van de accountant gaat doen komen de heer

13/14

Azzouzi van de PvdA, de heer Philippens van L3B, de heer Van Santen van de VVD en mevrouw Van Olst van VOOR. Alle commissieleden zijn het eens met de 3 uitgangspunten. Dan sluiten we dit agendapunt af. 11. Rondvraag en sluiting De voorzitter, om 21.35 uur: Is er nog behoefte aan een rondvraag? Nee. Dan zijn we nu toe aan de sluiting. Mag ik jullie hartelijk danken voor jullie aanwezigheid. Ergens over een half jaar komen we weer bij elkaar, 4 of 5 maanden. Ik sluit de vergadering.

Verslag opgesteld door Marianne Jansen, Lothassa Secretarie, met behulp van geluidsopname.

14/14