brief cie ruimte definitieve aanwijzing.pdf
Tekst van het document
Aan: de leden van de commissie Ruimte en overige fractiegenoten. (Wij vragen u om deze brief door te sturen aan de overige fractiegenoten die geen deel uitmaken van de Commissie Ruimte). Van: de bewonerscommissie Edelsteenbuurt. T.b.v. de vergadering van de commissie Ruimte van 8 november 2022. Geachte lezer, Dinsdag 8 november a.s. staat de brief van GS over de pro-actieve aanwijzing Driehoek Noordpolder als bespreekpunt op uw agenda. Wij willen u graag een aantal zaken meegeven voor de beraadslagingen. Leest u ze met aandacht. Wij denken dat daarmee onze boodschap beter overkomt dan wanneer in de vergadering - in de beperkte spreektijd die ervoor staat onze inbreng wordt afgebroken door de klok. Als Bewonerscommissie Edelsteenbuurt staan wij nog steeds voor het groen en onbebouwd houden van de Driehoek Noordpolder. Met de pro-actieve aanwijzing van de provincie lijkt het erop dat we er niet in zijn geslaagd om u allen te overtuigen van het belang hiervan voor de leefomgeving van bewoners in de Edelsteenbuurt en de verre omgeving. Wat rest ons dan nu nog? Allereerst is er de mogelijkheid tot het instellen van een beroep bij de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Als bewonerscommissie Edelsteenbuurt zonder rechtspersoonlijkheid kunnen wij dit beroep niet instellen.
Individuele bewoners kunnen dit wel en we kunnen niet uitsluiten dat hier gebruik van zal worden gemaakt. Wij achten dit beroep echter weinig kansrijk. Het gaat nu namelijk niet meer om argumenten als ontsluiting, het aandeel van de Driehoek in het grote geheel van alle woningbouwlocaties en de financiële haalbaarheid van zo’n groot aandeel sociale woningen voor projectontwikkelaars. Het gaat – in lekentaal - om de juridische basis van de aanwijzing en de juiste toepassing ervan. De juridische basis voor de aanwijzing is er in de Wet op de Ruimtelijke Ordening en de procedures voor het geven van de aanwijzing zijn – voor zover wij kunnen overzien - juist doorlopen. Voorwaarde voor het geven van een aanwijzing door de provincie is dat er sprake moet zijn van een provinciaal belang. Volgens jurisprudentie hierover is er sprake van een provinciaal belang als – wederom in lekentaal – de provincie zegt dat er sprake is van een provinciaal belang. En dat laatste heeft de gedeputeerde in alle toonaarden verkondigd. In onze ogen leidt deze route dus tot niets anders dan enige vertraging in het proces. Welke andere uitweg uit deze pro-actieve aanwijzing door de provincie is er dan? Wij willen u als Raad dringend verzoeken om nogmaals het gesprek met de provincie aan te gaan en willen u daarvoor een aantal aandachtspunten meegeven.
Het zou goed zijn indien u als Raad zich vooraf afvraagt hoe zuiver uw motivatie is voor een dergelijk gesprek met de provincie. Gaat de discussie nog wel over de Driehoek Noordpolder? Of is de Driehoek Noordpolder een breekijzer om van de provincie groen licht
te krijgen voor de woningbouwplannen op BleiZo? Wij zouden dit laatste in hoge mate betreuren. Immers de Driehoek Noordpolder kan dan zomaar ‘collateral damage’ worden. We horen het de gedeputeerde alweer zeggen: gezien de grote woningnood doet u dan beide maar gemeente Lansingerland. Verder willen we de term ‘redelijkheid’ onder de aandacht brengen. Als u als gemeente Lansingerland een aanbod doet aan de provincie om de 50 sociale woningen, waar het in de aanwijzing over gaat elders te realiseren, dan kan de gedeputeerde daar in alle redelijkheid toch geen bezwaar tegen hebben. Er is hier namelijk sprake van een precedent. In de discussie - gevoerd in de vergadering van de Integrale Commissie over de pro-actieve aanwijzingen voor de gemeenten Lansingerland en Noordwijk - heeft de gedeputeerde die ruimte namelijk benoemd voor de gemeente Noordwijk. Omdat de gemeente Noordwijk zich heeft ingespannen om een plan te maken voor een deel van het betreffende gebied, heeft gedeputeerde de mogelijkheid geopperd om de pro-actieve aanwijzing voor het resterende deel van dat gebied in te trekken. Uiteraard zijn de situaties in Lansingerland en Noordwijk niet 1 op 1 te vergelijken, maar wat wij hiermee willen aanduiden is dat wanneer er sprake is van redelijkheid in de onderhandelingen, meer kan worden bereikt.
Dus, wellicht is de uitruil tussen de Driehoek Noordpolder en BleiZo niet de meest wijze keuze en heeft een combinatie met een andere locatie meer kans van slagen, althans bezien vanuit het belang om de Driehoek Noordpolder groen en onbebouwd te houden. We willen ook uw aandacht vragen voor de argumenten waarmee tot nu toe de discussie over de Driehoek Noordpolder wordt gevoerd. De landelijke behoefte aan een groot aantal nieuw te bouwen woningen is daarbij allesoverheersend. Steeds vaker horen wij echter het waarschuwende geluid van deskundigen om daarbij ook aandacht te geven aan de Ruimtelijke Ordening. Niet voor niets is de Omgevingswet al jaren in voorbereiding en wordt daarin een integrale afweging voorgeschreven van alle zaken die de leefomgeving betreffen en beïnvloeden. Het is jammer dat de gemeente Lansingerland al niet wat verder in dit proces is. Er is een Woonvisie vastgesteld, maar er wordt nog gediscussieerd over andere sectorale visies, zoals een Mobiliteitsvisie, een Groen-Blauwe Visie, een Samenlevingsvisie en wellicht nog meer. In de Omgevingsvisie dienen al deze sectorale visies met elkaar te worden verbonden tot een integrale visie op de leefomgeving.
De huidige Omgevingsvisie 1.0 is een heel voorzichtige eerste aanzet, maar van een integrale afweging is daarin zeker nog geen sprake, laat staan van een afwegingskader voor de verschillende sectorale invalshoeken. Daar ligt voor u als Raad nog een belangrijke opgave. Een poging om voorgaande enigszins concreet te maken aan de hand van wat er speelt met betrekking tot de Driehoek Noordpolder. In de (concept) Groen-Blauwe visie staat dat er wordt gestreefd naar groen-blauwe verbindingen tussen de bestaande natuur- en recreatiegebieden. Bijvoorbeeld tussen het Rottemerengebied en het Annie MG Schmidtpark en verder naar de Groenzoom. Kijk nu eens op de kaart en geef aan waar die verbinding dan zou moeten lopen. Deze gaat dwars door de (Driehoek) Noordpolder. Als u uw eigen visie op het groen-blauw serieus neemt,
maak dan ook de keuze om de grond die nodig is om die verbinding te maken, een groenblauwe bestemming te laten houden c.q. te geven. Vanuit de Woonvisie wordt ook naar de kaart van Lansingerland gekeken en ziet men ook de (Driehoek) Noordpolder en legt hier een woningbouwclaim op. Werkend in de geest van de Omgevingswet dient er dus een afwegingskader te zijn waarbij de woonfunctie van de Driehoek Noordpolder wordt afgewogen tegen de natuur/recreatiefunctie van de Driehoek. Wie durft deze afweging hardop te maken? In alle partijprogramma’s is wel iets te lezen als ‘we moeten bouwen’ en ‘we willen het groene karakter van onze gemeente behouden’. Maar wie durft zich uit te spreken over situaties waarbij sprake is van concurrerende claims? Stel dat er in een verkiezingsprogramma zou staan: bij concurrerende claims op een gebied kiezen we altijd voor woningbouw. Dat zou veel kiezers afschrikken. Maar het zou wel eerlijk zijn naar de kiezers. Dan is er voor de Driehoek Noordpolder ook nog sprake van een ontsluitingsprobleem. De verkeersdeskundige pur sang (of die nu voor de gemeente werkt of wordt aangeboden vanuit de provincie) zal de afstand tussen de gevels in het woonerf in de Edelsteenbuurt meten en verkondigen dat daar een wijkontsluitingsweg tussendoor kan. Dat is zuiver verkeerstechnisch geredeneerd.
Maar wat gebeurt er met de leefomgeving van alle mensen die in en rond dat woonerf wonen? Er komt t.z.t. vast een hele mooie frase in de Samenlevingsvisie te staan over het nastreven van een gezond leefklimaat voor alle inwoners van Lansingerland. Maar hoe gezond is dat leefklimaat nog voor de bewoners van dat woonerf als daar ieder etmaal zo’n 1.300 à 1.400 motorvoertuigbewegingen plaatsvinden? En in de Mobiliteitsvisie komt vast ook een mooie frase te staan dat de gemeente streeft naar verkeersveiligheid op alle wegen, nul verkeersdoden in Lansingerland. Hoe veilig is een woonerf als daar straks dagelijks 1.300 à 1.400 auto’s doorheen rijden plus alle (gemotoriseerde) langzame verkeer in en vanuit de richting Bleiswijk en Zoetermeer? De Edelsteenwijk verjongt, er komen steeds meer jonge gezinnen met kinderen. Met een wijkontsluitingsweg dwars door een woonerf komt de verkeersveiligheid voor deze bewoners sterk in het geding. Hoe wordt het afwegingskader ingevuld voor de keuze tussen enerzijds woningen op de Driehoek Noordpolder en anderzijds een ongezonde en verkeersonveilige leefomgeving voor de Edelsteenbuurt en aangrenzende wijken? We dagen u als Raad uit om de exercitie eens te maken voor de Driehoek Noordpolder in het voorbereidingstraject van de invoering van de Omgevingswet.
Wie durft deze afweging hardop te maken? De afweging tussen enerzijds een woning voor een x aantal gezinnen en anderzijds een (verkeers-)onveilige wijk voor zo’n kleine 600 gezinnen, die er slapeloze nachten van hebben als hun kind naar school, sport, muziekles of een andere bestemming moet fietsen en een ongezonde leefomgeving met minder groen voor nog heel veel meer dan 600 gezinnen. We dagen u uit om hierover hardop na te denken en ons inwoners van Lansingerland daar deelgenoot van te maken. Het is een belangrijke bouwsteen om het vertrouwen in de politiek te herstellen.
In de verantwoording van de pro-actieve aanwijzing Driehoek Noordpolder verwijst de provincie naar de vermelding van de Driehoek Noordpolder als mogelijke woningbouwlocatie in de Structuurvisie Lansingerland. Dat is een inmiddels achterhaald document. Voortschrijdend inzicht heeft er namelijk toe geleid dat u als Raad de Driehoek Noordpolder in de dit jaar vastgestelde Omgevingsvisie 1.0 – die de Structuurvisie vervangt – heeft opgenomen als studielocatie. De betekenis hiervan is dat u als Raad er niet zonder meer van overtuigd bent dat er woningen kunnen worden gebouwd op de Driehoek Noordpolder. Wij vragen u dringend om de provincie op de hoogte te stellen van dit voortschrijdend inzicht. Het kan namelijk als consequentie hebben dat de Driehoek Noordpolder onterecht nog steeds op de 3 ha kaart staat. Deze kaart geldt als basis voor het kunnen geven van een pro-actieve aanwijzing. De ultieme consequentie van uw keuze voor het toekennen van het label ‘studielocatie’ aan de Driehoek Noordpolder zou moeten zijn dat u aan de provincie vraagt om de Driehoek (voorlopig) te verwijderen van de 3 ha kaart. En tenslotte de participatie. Participatie als zodanig behoort niet tot het terrein van de commissie Ruimte, maar maakt wel deel uit van de Omgevingswet en juist in de commissie Ruimte zijn de vele mislukte participatietrajecten veelvuldig onderwerp van bespreking geweest.
Er is - ook van belang voor de Omgevingswet - een participatievisie in voorbereiding. Deze draagt als werktitel ‘Samen besturen’. Wij vragen ons af waar dat ‘samen’ voor staat, vooral in relatie tot het dossier Driehoek Noordpolder. Slaat dat op het ambtelijk apparaat en de projectontwikkelaars, die samen druk bezig zijn? In deze fase slaat ‘samen’ in ieder geval niet op ‘samen met de bewoners’. We zijn namelijk tot op de dag van vandaag op geen enkele manier door de projectleider of verantwoordelijk wethouder geïnformeerd over de brief van de provincie met de definitieve pro-actieve aanwijzing. Reeds in augustus hebben wij – door het actief volgen van vergaderingen van de provincie en het lezen van de agendastukken – kennisgenomen van dit besluit. Door actief de website van de gemeente na te speuren hebben wij de brief met de definitieve aanwijzing opgespoord. Dit kan toch niet van de gemiddelde burger worden gevraagd en verwacht? Het zou de gemeente hebben gesierd indien de nieuwbenoemde projectleider Driehoek Noordpolder ons had geïnformeerd over deze brief en wat de gemeente ermee denkt te gaan doen. Het verstrekken van informatie is de eerste trede op de participatieladder.
Als die al niet wordt genomen, hoe gaat het dan met de volgende treden? En belangrijker nog: waarin kunnen we nog participeren, wat is het onderwerp van participatie? Als de provincie de gemeenteraad overruled met haar pro-actieve aanwijzing, wat kan dan nog onderwerp van participatie zijn? We mogen niet meer meepraten over het principebesluit om al dan niet te bouwen in de Driehoek Noordpolder. Dat besluit is door de provincie genomen. Mogen wij als bewoners van de Edelsteenbuurt dan meepraten over de vraag waar de bloembakken en wipkippen komen te staan in de Driehoek Noordpolder? Dat kan toch niet de bedoeling zijn van participatie in het kader van de Omgevingswet. Het probleem van een slechte informatievoorziening is niet nieuw voor ons. Een verslag van een gesprek tussen de gemeente en vertegenwoordigers van de bewonerscommissie Edelsteenbuurt wordt zonder onze instemming te vragen gedeeld met de
projectontwikkelaars. Als wij vragen om een verslag van een gesprek tussen de gemeente en de projectontwikkelaars krijgen wij dat niet. Er is een WOB-verzoek voor nodig om te lezen dat de (vorige) wethouder uitspreekt naar de projectontwikkelaars: het ambtelijk apparaat en ik staan volledig achter jullie. Deze brief leest wellicht als een zwanenzang. Zo voelen we het ook wel. Na meer dan drie jaar serieus geprobeerd te hebben een gelijkwaardige discussie aan te gaan met de gemeente over de bestemming van de Driehoek Noordpolder is dit een laatste dringende oproep aan u als Raad om er nu alles aan te doen om een door participatie gedragen principebesluit over de Driehoek Noordpolder mogelijk te maken. Alleen als u bereid bent om het gesprek met de provincie aan te gaan om de pro-actieve aanwijzing Driehoek Noordpolder van tafel te krijgen kunnen wij participeren in een proces waarin het principebesluit over de bestemming van de Driehoek Noordpolder centraal staat. Onze inzet blijft daarbij om de Driehoek Noordpolder groen en onbebouwd te houden. Bewonerscommissie Edelsteenbuurt.