[BR2500104] Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2026
Tekst van het document
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
Onderwerp
Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2026
Portefeuillehouder
Simon Fortuyn
Registratienummer
BR2500104
Datum raad
02/07/2026
Gevraagde beslissing: 1. De actualisatie van alle grondexploitaties en Anterieure overeenkomst (AOK) Wilderszijde per 1-1-2026 door vaststelling van de Meerjaren Prognose Grondexploitaties (MPG) 2026 (T25.08817, T25.08818 en T25.08819 (GEHEIM)). 2. Het geven van autorisatie op de baten en lasten van de lopende grondexploitaties en AOK Wilderszijde voor de gehele (resterende) looptijd van het project en daarmee het vaststellen van het financiële kader voor de grondexploitaties en AOK Wilderszijde. 3. Het verwerken van de financiële consequenties van de MPG 2026 in de Meerjaren Begroting 2026 – 2029. 4. Het bij de jaarrekening 2025 conform de nota Reserves en Voorzieningen 2025 vóór resultaatbestemming verrekenen van het jaarresultaat (inclusief AOK Wilderszijde) van € 2,55 mln. (positief) door: a. Vrijval verwachte verhoging verliesvoorziening met afgerond € 1,05 mln. ten gunste van de algemene reserve. b. Verhoging van de verliesvoorziening met afgerond € 1,03 mln. ten laste van de algemene reserve. c. Toevoegen van de tussentijdse winstneming van afgerond € 2,45 mln. aan de algemene reserve. d. Verlaging van de verliesvoorziening AOK Wilderszijde van afgerond € 0,08 mln. ten gunste van de algemene reserve. 0. Samenvatting Ieder jaar actualiseren we de berekeningen van onze gemeentelijke grondexploitaties.
Bij de actualisatie van de grondexploitaties verwerken we de realisatie van het voorgaande jaar en kijken we vooruit rekening houdend met de actuele ontwikkelingen. De Meerjaren Prognose Grondexploitaties (MPG) 2026 gaat in op de voortgang van de projecten en de belangrijkste wijzigingen ten opzichte van het MPG 2025. Ook rapporteren we over de belangrijkste risico’s. Per 1-1-2026 heeft Lansingerland 8 lopende grondexploitaties. 1. Aanleiding/ context met tijdlijn Voor de verslaglegging over grondexploitaties zijn de voorschriften van de Commissie BBV leidend. De notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken (2023) van de commissie BBV schrijft voor dat grondexploitaties minimaal jaarlijks geactualiseerd dienen te worden. Het vaststellen van een geactualiseerde grondexploitaties (MPG) is de bevoegdheid van de raad. Doelstelling van de MPG is de bedrijfseconomische situatie van de actieve grondexploitaties transparant in beeld te brengen, waarbij verantwoording wordt afgelegd over voortgang in de uitvoering van projecten en een financiële en programmatische doorkijk wordt gegeven naar de toekomst. Het MPG vormt het kader op basis waarvan op verantwoorde wijze financiële beslissingen kunnen worden genomen.
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
Het MPG wordt jaarlijks in samenhang met de jaarrekening opgesteld en door de gemeenteraad vastgesteld, waarbij de raad eerst het MPG moet vaststellen om te voorkomen dat de jaarrekening onvolledig of onjuist wordt vastgesteld. 2. Maatschappelijk effect Met de grondexploitaties wordt uitvoering gegeven aan ons grondbeleid om ruimtelijke doelstellingen op het gebied van wonen, economie, groen en recreatie, infrastructuur en maatschappelijke voorzieningen te realiseren. 3. Argumenten 1.1 De grondexploitaties geven de meest actuele stand van zaken weer. In de grondexploitaties zijn alle actuele ontwikkelingen verwerkt (peildatum 1 januari 2026) en is op basis van de beschikbare informatie een inschatting gemaakt voor de toekomst. Dit geldt ook voor de AOK welke onderdeel is van de gebiedsexploitatie Wilderszijde. Conform raadsbesluit wordt zowel de grondexploitatie als de AOK Wilderszijde opgenomen in de MPG. 2.1 en 3.1 Het beschikbaar stellen van de budgetten is noodzakelijk voor de voortgang van de projecten. Met het beschikbaar stellen van de budgetten kunnen de werkzaamheden worden uitgevoerd zoals deze zijn gepland. 4.1 De voeding van de voorziening grondexploitaties was afkomstig uit de algemene reserve.
In de Nota reserves en voorzieningen gemeente Lansingerland is opgenomen dat de resultaten van de grondexploitaties bij de jaarrekening vóór resultaatsbestemming worden verrekend met de algemene reserve. 4. Kanttekeningen 1.1 en 2.1 Een grondexploitatie blijft een inschatting. De grondexploitaties worden met de grootst mogelijke zorgvuldigheid opgezet. Naarmate de looptijd van een project vordert neem de voorspelbaarheid van het uiteindelijke resultaat toe. Vooral voor projecten met nog een lange looptijd zoals Wilderszijde worden nog de nodige risico’s gelopen. Hiermee is rekening gehouden in de risicoparagraaf van onze gemeente. Hiervoor wordt verder verwezen naar paragraaf weerstandsvermogen van de jaarstukken 2025. 5. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel Voor het tekort, ofwel het totaal aan verlieslatende grondexploitaties, moet een verliesvoorziening aanwezig zijn. Op basis van het MPG 2026 is een verliesvoorziening benodigd van € 38,87 mln. Per 31-12-2024 was een verliesvoorziening benodigd van € 37,84 mln. Dat betekent dat bij de Jaarrekening 2025 per saldo een bedrag van € 1,03 mln. wordt toegevoegd aan de verliesvoorziening. De verliesvoorziening neemt toe door opgetreden risico’s. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de bijlage Financiële toelichting per project (GEHEIM) (T25.08819).
Het BBV schrijft een verplichte tussentijdse winstneming voor bij winstgevende projecten, naar rato van de voortgang. Op grond hiervan nemen we bij de jaarrekening 2025 in totaal ca. € 2,45 mln. aan tussentijdse winst. Op basis van de Nota reserves en voorzieningen gemeente Lansingerland wordt dit resultaat direct verrekend met de algemene reserve, behalve voor Project Ruimte-voor-Ruimte Groenzoom
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
Noordeinde. Voor dit project wordt de winstname opgenomen in de dekkingsreserve kapitaallasten RvR De Groenzoom. Dit jaar zijn de risico’s en het resultaat verslechterd waardoor een gedeelte van de eerder genomen winsten wordt gecorrigeerd. Net zoals bij de grondexploitaties zijn de financiën van het faciliterende deel van Wilderszijde, waarvoor een AOK is gesloten, herzien. Als gevolg van diverse inhoudelijke wijzigingen is per saldo een verbetering ontstaan. Dat betekent dat bij de Jaarrekening 2025 de verliesvoorziening AOK Wilderzijde wordt verlaagd met circa € 0,08 mln. ten gunste van de algemene reserve. Als gevolg van diverse inhoudelijke wijzigingen in de grondexploitaties en AOK Wilderszijde is per saldo een positief resultaat van € 1,49 mln. op onze projecten ontstaan. Gezien er in de begroting reeds uitgegaan was van een dotatie aan de voorziening verlieslatende complexen van € 1,05 mln. is er een voordeel van € 2,55 mln. ontstaan ten opzichte van de begroting. Het totale voordeel als gevolg van het MPG 2026 per 31-12-2025 is als volgt samen te vatten: Verwerking resultaat MPG 2026 en verschil met begroting (in mln. €) 2025 Verhoging verliesvoorziening o.b.v. MPG 2026
(1,03)
Tussentijdse winstneming o.b.v. MPG 2026 (jaarrekening 2025)
2,45
Verlaging verliesvoorziening AOK Wilderszijde o.b.v. MPG 2026 Saldo resultaat
1,49
Vrijval verwachte verhoging verliesvoorziening obv begroting 2025
1,05
Voordeel ten opzichte van begroting
2,55
0,08
Zoals opgenomen in de Nota reserves en voorzieningen gemeente Lansingerland is de dotatie aan de verliesvoorziening per 31-12-2025 bij de Jaarrekening 2025 vóór resultaatsbestemming onttrokken aan de algemene reserve. Dit geldt ook voor de tussentijdse winstneming. Risico’s Bij de actualisatie van de grondexploitaties actualiseren wij ook de risico’s. Op totaalniveau is het gewogen risicobedrag van de grondexploitaties per 1-1-2026 verlaagd en is het risicoprofiel van Ruimte voor Ruimte Groenzoom Noordeinde gewijzigd van een laag naar een midden risicoprofiel. Het gewogen risicobedrag van alle grondexploitaties is gekoppeld aan de benodigde weerstandscapaciteit. De verlaging van het gewogen risicobedrag betekent dus ook een verlaging van de benodigde weerstandscapaciteit. Voor meer informatie wordt verwezen naar de paragraaf Weerstandscapaciteit van de Jaarrekening 2025. Vennootschapsbelasting (VPB) De VPB-plicht is door de Belastingdienst opgelegd aan de gemeente (U25.03185). Door de fiscalist is een inschatting gemaakt van de VPB-lasten voor de komende jaren. De geraamde VPB-lasten zijn verwerkt in de Begroting. 6. Juridische aspecten Bij het opstellen van het MPG is rekening gehouden met alle wet- en regelgeving die van toepassing is, zoals bijvoorbeeld de voorschriften vanuit de commissie BBV.
De formulering inzake het opleggen van geheimhouding op bijlage T25.08819 (GEHEIM) is tot stand gekomen op basis van de werkinstructie vanuit team Juridische Zaken en is gebaseerd op de Gemeentewet en Wet open overheid.
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
7. Duurzaamheid In de toelichting per project (T25.08818) lichten we, indien van toepassing, de voortgang en behaalde resultaten op het gebied van duurzaamheid op projectniveau nader toe. 8. Extern draagvlak / burgerparticipatie N.v.t. 9. Verdere procedure N.v.t.
Bijlagen 1. MPG 2026 Algemene toelichting (T25.08817) 2. MPG 2026 Toelichting per project (T25.08818) 3. MPG 2026 Financiële toelichting per project (GEHEIM) (T25.08819)
Raadsbesluit Gemeente Lansingerland
Onderwerp
Meerjaren Prognose Grondexploitaties 2026
Portefeuillehouder
Simon Fortuyn
Registratienummer
BR2500104
Datum raad
02/07/2026
De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten - het voor het financieel inzicht noodzakelijk is dat de grondexploitaties jaarlijks worden geactualiseerd. Rekening te houden met - de verordening financieel beleid, beheer en organisatie van de gemeente Lansingerland en de Omgevingsvisie 2.0. Besluit(en) 1. De actualisatie van alle grondexploitaties en Anterieure overeenkomst (AOK) Wilderszijde per 1-1-2026 door vaststelling van de Meerjaren Prognose Grondexploitaties (MPG) 2026 (T25.08817, T25.08818 en T25.08819 (GEHEIM)). 2. Het geven van autorisatie op de baten en lasten van de lopende grondexploitaties en AOK Wilderszijde voor de gehele (resterende) looptijd van het project en daarmee het vaststellen van het financiële kader voor de grondexploitaties en AOK Wilderszijde. 3. Het verwerken van de financiële consequenties van de MPG 2026 in de Meerjaren Begroting 2026 – 2029. 4. Het bij de jaarrekening 2025 conform de nota Reserves en Voorzieningen 2025 vóór resultaatbestemming verrekenen van het jaarresultaat (inclusief AOK Wilderszijde) van € 2,55 mln. (positief) door: a. Vrijval verwachte verhoging verliesvoorziening met afgerond € 1,05 mln. ten gunste van de algemene reserve. b. Verhoging van de verliesvoorziening met afgerond € 1,03 mln. ten laste van de algemene reserve. c.
Toevoegen van de tussentijdse winstneming van afgerond € 2,45 mln. aan de algemene reserve. d. Verlaging van de verliesvoorziening AOK Wilderszijde van afgerond € 0,08 mln. ten gunste van de algemene reserve. Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 2 juli 2026,
de griffier,
de voorzitter,
Eveline Hamelink-van Rens
Rik van der Linden