Document · PDF

[BR2500065] Meerjarenbegroting 2026 - 2029

Commissie Algemeen Bestuur 30 oktober 2025, gemeente LansingerlandBij agendapunt: Meerjarenbegroting 2026 - 20295.349 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

Onderwerp

Meerjarenbegroting 2026 - 2029

Portefeuillehouder

Simon Fortuyn

Registratienummer

BR2500065

Datum raad

06/11/2025

Gevraagde beslissing: 1. De Begroting 2026 vast te stellen en in te stemmen met de meerjarenraming 2027-2029 als onderdeel van de Meerjarenbegroting 2026 – 2029 (T25.06106). 2. Voor begrotingsjaar 2026 een bedrag van € 1.300.000 te onttrekken aan het surplus van de Algemene Reserve als structureel dekkingsmiddel. 3. Voor de incidentele mutaties een bedrag te onttrekken aan de Algemene Reserve ter hoogte van € 1.301.000 voor 2026, € 743.000 voor 2027, € 814.000 voor 2028 en € 802.000 voor 2029. 4. Een bedrag van € 25.491.000 te onttrekken aan de Enecoreserve ter dekking van de Tweede Actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2020-2025 en te doteren aan de Algemene Reserve, via de kapitaallastendekkingsreserve. 5. Voor begrotingsjaar 2026 een aanvullend bedrag van € 842.000 te onttrekken aan het surplus van de Algemene Reserve ter dekking van ‘frictiekosten’. 6. Een bedrag van € 200.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve (Tijdelijke) huisvesting primair onderwijs ter dekking van incidentele mutaties. 7. Een bedrag van € 368.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Groot Onderhoud Gemeentelijke Gebouwen ter dekking van groot onderhoud aan het gemeentehuis. 8. Een bedrag van € 2.738.000 vrij te laten vallen uit de kapitaallastendekkingsreserve en te doteren aan de Algemene Reserve als gevolg van gemuteerde kredieten. 9.

Een bedrag van € 3.879.000 te onttrekken aan de Algemene Reserve en te doteren aan de kapitaallastendekkingsreserve ter dekking van de technische maatregel voor de ophoging van kredieten. 10. Het resterende negatieve saldo van de jaarschijven 2026, 2027, 2028 en 2029 van de meerjarenbegroting te onttrekken aan de Algemene Reserve. Het Meerjarig investeringsplan (MIP) zoals opgenomen in de Begroting 2026-2029 (T25.06106) vast te stellen. 11. De jaarschijf 2026 van het nog te voteren meerjarig investeringsprogramma (MIP) vast te stellen, met een omvang van € 13.664.000, en daarvan € 7.850.000 voor het jaar 2026 beschikbaar te stellen als investeringskrediet. 0. Samenvatting Voor u ligt een begroting die uitdagend was om op te stellen. De gemeenteraad (de raad) en het college van burgemeester en wethouders (het college) hebben het afgelopen jaar via een gezamenlijke route gezocht naar een nieuwe balans in de begroting. Dat is nodig omdat de inkomsten die de gemeente ontvangt van het Rijk niet gelijklopen met de taken en vraagstukken die op onze gemeente afkomen. Niet alle ambities die de gemeente heeft, kunnen worden waargemaakt. Er zitten dan ook maatregelen in de begroting die de komende jaren pijn doen en die het college met tegenzin aandraagt.

Omdat het leven op veel punten duurder wordt, heeft de raad aan het college gevraagd een conceptbegroting op te stellen die niet leidt tot extra lasten voor inwoners via de OZB (amendement A2025-009). Een verhoging van het ozb-tarief maakt daarom geen onderdeel uit van de conceptbegroting. Aan de andere kant vragen aankomende trajecten om inzet van reserves van de gemeente. Dat vraagt om gebalanceerde afwegingen in de huidige begroting.

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

Op rijksniveau is er aanhoudende politieke onzekerheid die negatief effect heeft op de gemeentefinanciën en -taken. De afgelopen jaren heeft de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) herhaaldelijk bij het Rijk aangegeven dat taken en middelen voor gemeenten in balans moeten worden gebracht. De val van het kabinet Schoof en latere aanvullende uittreding van leden van het kabinet zorgen voor onzekerheid over eerder door het Rijk met de VNG gemaakte afspraken. Bij de Septembercirculaire 2025 wordt duidelijk hoe aan een deel van de afspraken vervolg is gegeven. Met de Septembercirculaire 2025 is het financiële beeld voor de Begroting 2026-2029 pas compleet. De circulaire komt echter te laat om nog verwerkt te worden in deze conceptbegroting, maar kan mogelijk wel worden verwerkt bij het vaststellen van de begroting in november. Gezamenlijke route De raad en het college hebben een andere gezamenlijke aanpak gehanteerd in de route naar de begroting. Een letterlijke invulling van ‘samen besturen’. Het eerste deel van het proces richting Begroting 20262029 kenmerkte zich door debat over de inhoud, via de kernvraag “Wat voor een gemeente willen we zijn?”. Het inhoudelijke gesprek ging daarbij over het wegen en prioriteren van ambities, die onder andere vastgelegd zijn in de Samenlevingsvisie en Omgevingsvisie.

De raad heeft op 7 mei 2025 bij een bespreekstuk in de commissie Algemeen Bestuur (AB) en op 18 juni en 3 juli bij het bespreken van de Perspectiefnota 2026 het college inhoudelijke en financiële kaders en uitgangspunten meegegeven bij het opstellen van de begroting. Deze begroting is daar een uitwerking van. Inhoudelijke en financiële kaders en uitgangspunten Lansingerland is een groeiende gemeente met hechte kernen. We willen zorgen voor een gezonde en leefbare samenleving met sterke sociale cohesie in onze bestaande én nieuwe buurten. Daarvoor blijven we zoveel mogelijk inzetten op onze ambities voor een gezonde en vitale gemeente en voor de leefbaarheid en veiligheid van onze wijken. Onder andere de volgende inhoudelijke en financiële kaders en uitgangspunten zijn gehanteerd bij het opstellen van de conceptbegroting: 1. Prioritering gaat uit naar ambities die aansluiten bij het thema Bestaanszekerheid (minimabeleid) (amendement A2025-013), thema Gezondheid, thema Leefbaarheid & Veiligheid en de pijler Gezond Samen Leven. 2. Het versoberen van dienstverlening en voorzieningen gebeurt op ambities voor thema Kansrijk opgroeien, pijler Verbonden in de Metropool en pijler Vindingrijk en Ondernemend. Hierbij houden we echter wel vast aan de ambitie ‘Lansingerland in 2050 Klimaatneutraal’ en nemen we geen maatregelen die deze ambitie in gevaar brengen (amendement A2025-011). 3.

We ontzien zoveel mogelijk de sociale basis. 4. Ook ‘kleine’ maatregelen ten behoeve van sociale cohesie worden ontzien. 5. Een verhoging van het OZB-tarief wordt pas ingezet nadat de maatregelen uit de in de Perspectiefnota 2026 voorgestelde scenario’s zijn ingezet (amendement A2025-009). 6. Gebruik het surplus in de algemene reserve binnen de grenzen van wat het college verantwoord acht ter overbrugging van de begrotingsopgave (amendement A2025-014). Uitwerking Bij de begroting zit een overzicht van de voorgestelde maatregelen volgend op de vastgestelde kaders en uitgangspunten. De raad beschikt bij de begroting over een overzicht van alternatieve maatregelen en dekkingsbronnen die de raad kan hanteren (T25.06169). In uitvoering van amendement A2025-014 heeft het college € 2,1 mln. aan surplus opgenomen in de begroting als structurele dekking. Hiervan is een deel

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

het gemiddelde van overschotten uit recente jaarrekeningen en een deel is ingezet om in begrotingsjaar 2026 de 'frictiekosten' van een aantal ingezette maatregelen te dekken. Daarnaast stelt het college in de begroting voor om de investeringen in scholen (IHP) en maatschappelijke voorzieningen die gerealiseerd worden in Wilderszijde te dekken via de Enecoreserve in plaats van de algemene reserve zoals oorspronkelijk door de raad besloten. Het aankomende college en raad kunnen zo op een vergelijkbare manier anticiperen op een overschot in de jaarrekening door de algemene reserve op peil te houden. Het op peil houden van reserves is van belang voor de financiële armslag van de gemeente. Onvoorziene situaties kunnen daarmee financieel opgevangen worden. Diverse maatregelen hebben invloed op taken van de organisatie. Deels zijn die opgenomen in de maatregelen zelf. Resterende effecten op de organisatie zijn vaak versnipperd of niet altijd volledig te kwantificeren. In de begroting zijn deze resterende effecten berekend en als besparing van € 546.000 opgenomen als gebundeld effect op de organisatie als gevolg van de ingezette maatregelen. In de begroting is een overzicht opgenomen van de verandering in de verwachtte lasten voor een gemiddeld huishouden. Dat overzicht staat in de Paragraaf Lokale Heffingen.

Gesprekken In de zomer, in aanloop naar het opstellen van de conceptbegroting, hebben gesprekken plaatsgevonden met diverse organisaties en ondernemers die mogelijk door de uitkomst van het begrotingsproces geraakt worden. Onzekerheid over de uiteindelijke financiële stand en de mogelijke inzet van dekkingsbronnen waren factoren die deze gesprekken beïnvloeden. Een geaggregeerd overzicht van gevoerde gesprekken is bijgevoegd als bijlage (T25.06262) bij de begroting. Verslagen van participatiemomenten eerder dit jaar zijn op 15 april gedeeld met de raad als bijlage van een brief met kenmerk U25.01868. Toekomst Het begrotingstraject voor deze Begroting 2026-2029 is een intensieve gezamenlijke tocht geweest waarvan de lessen bruikbaar kunnen zijn voor aankomende begrotingstrajecten. Het Rijk heeft een deel van het financiële gat dat op veel gemeenten in Nederland afkomt verlegd naar het jaar 2028. Dat is ook in de meerjarenbegroting van onze gemeente te zien, met structurele tekorten van € 3,7 mln. in 2027, € 6,7 mln. in 2028 en € 7,5 mln. in 2029. De nieuwe raad en het nieuwe college hebben de komende jaren de taak te bepalen wat de juiste balans is tussen inzet van middelen en ambities. De financiële positie op lange termijn is onderdeel van die afweging, zodat toekomstige generaties ook de vruchten kunnen plukken van de huidige staat van de gemeente.

Zie voor het financiële overzicht de bijlage “Begroting 2026-2029 op 2 A4-tjes” (T25.06404). Bovenstaande beslispunten leiden (excl. de toevoeging van € 25,5 miljoen voor het IHP) per saldo tot een onttrekking aan de algemene reserve van € 7,6 mln., waarvan € 2,1 mln. als inzet van het surplus, € 1,5 mln. ter dekking van het begrotingstekort, € 1,2 mln. ter dekking van kapitaallasten en € 1,3 mln. voor de Vpb-voorziening en verliesvoorziening MPG 2025.

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

7. Aanleiding/ context met tijdlijn Jaarlijks biedt het college de raad de begroting aan voor het komende jaar, inclusief een doorkijk naar de drie daaropvolgende jaren (meerjarencijfers). Met het vaststellen van de begroting verleent de raad het college de bevoegdheid om de gestelde doelen voor het komende jaar te realiseren, binnen de financiële kaders op programmaniveau. De begroting vertaalt de ambities uit het raadsprogramma in concrete doelstellingen, activiteiten en de daarvoor beschikbare middelen. 8. Maatschappelijk effect De Begroting 2026-2029 geeft voor de komende jaren politiek-bestuurlijke richting aan de wijze waarop wij met onze gemeente en regio (samen)werken. 9. Argumenten 1.1 Deze begroting geeft meerjarig inzicht op het beleid en de daaraan gekoppelde financiën over de jaren 2026-2029. De gemeenteraad heeft budgetrecht en daarmee het recht om budgetten toe te kennen. Alleen de jaarschijf 2026 wordt daadwerkelijk vastgesteld. De meerjarenbegroting biedt de raad een leidraad voor het te voeren beleid. 2.1 Het onttrekken van € 1.300.000 uit het surplus van de Algemene Reserve in 2026 is een mogelijkheid om incidentele middelen als structureel dekkingsmiddel in te zetten. Bij de Perspectiefnota is amendement A2025-014 "Gebruik surplus algemene reserve voor overbrugging 2026" aangenomen.

Met dit amendement is er een uitgangspunt toegevoegd om de toegestane 10% van het surplus van de Algemene Reserve in te zetten als structureel dekkingsmiddel voor een deel van het tekort over 2026. Uit de initiële surplusberekening volgt een dekking van € 1.300.000. Dit sluit ook aan bij het gemiddelde jaarrekeningoverschot over 2023 en 2024 van ca. € 1 miljoen. Op die manier kun je het incidentele overschot van de jaarrekening structureel inzetten en teer je niet teveel in op de Algemene Reserve. Het surplus wordt bepaald per 1 jan. van het desbetreffende begrotingsjaar, in dit geval 1 jan. 2026. Om het surplus te bepalen, is de totale weerstandscapaciteit uit de jaarrekening 2024 genomen en gecorrigeerd voor de benodigde weerstandscapaciteit. Vervolgens is het resterende getal gecorrigeerd voor de mutaties in de Algemene Reserve zoals deze in de Zomerrapportage 2025 gerapporteerd zijn. Deze initiële berekening komt uit op een surplus van € 13,1 miljoen, waarvan 10% onder voorwaarden ingezet mag worden als structureel dekkingsmiddel in 2026. Dit komt neer op € 1,3 miljoen. Als voorwaarden voor de inzet van het surplus is onder andere gesteld dat de solvabiliteit niet onder 20% mag zakken, de weerstandscapaciteit voldoende blijft en er een gedegen risicoanalyse is gedaan.

De inzet van het surplus ter dekking van een deel van het begrotingstekort zorgt ervoor dat er minder bezuinigingsmaatregelen ingezet hoeven te worden. 3.1 De onttrekkingen aan de Algemene Reserve voor incidentele mutaties zijn nodig om het beleid te kunnen uitvoeren en past binnen de vastgestelde uitgangspunten. Dit is conform motie M2022-020 om op verzoek van de raad om beleid zoveel als mogelijk te dekken met incidenteel geld.

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

4.1 Het dekken van de kapitaallasten van € 25.491.000 voor het IHP uit de Enecoreserve i.p.v. de Algemene Reserve biedt ruimte binnen de Algemene Reserve. De frictiekosten voor de ingezette maatregelen hebben alleen betrekking op 2026. Daarom stelt het college voor om deze kosten te dekken uit het surplus van de Algemene Reserve. Dit is alleen mogelijk door middel van een ophoging van de Algemene Reserve, omdat slechts 10% van het surplus ingezet kan worden als structureel dekkingsmiddel. Daarom worden de kosten voor de Tweede Actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2020-2025 met daarin scholen voor o.a. Wilderszijde alsnog via de Enecoreserve gedekt in plaats van de Algemene Reserve zoals oorspronkelijk door de Raad besloten. Deze aanpassing betreft een mutatie tussen de Enecoreserve en de Algemene Reserve van € 25,5 miljoen. Dit heeft geen direct effect op het begrotingssaldo, maar zorgt voor een hoger surplus van de Algemene Reserve en daarmee meer ruimte om de Algemene Reserve als structureel dekkingsmiddel in te zetten (10% van het aanvullende surplus is € 2,55 miljoen). 4.2 Het IHP met daarin onder andere de scholen en de sporthal op Wilderszijde passen binnen het afwegingskader van de Enecoreserve. Voor de Enecoreserve is een afwegingskader vastgesteld, om ervoor te zorgen dat onttrekkingen voldoen aan de juiste voorwaarden.

Een van die voorwaarden is dat de besteding structureel rendement oplevert. Dit kan zowel financieel als maatschappelijk rendement zijn. De investering in het IHP voldoet aan de voorwaarde voor maatschappelijk rendement voor de lange termijn. 5.1 Het aanvullende bedrag van € 842.000 uit de Algemene Reserve is noodzakelijk om de ‘frictiekosten’ in 2026 te dekken. Om naast de reeds ingezette maatregelen niet nog meer ingrijpende bezuinigingen door te hoeven voeren, stelt het college voor om de ‘frictiekosten’ van € 842.000 aanvullend structureel te dekken uit het surplus van de Algemene Reserve. De ‘frictiekosten’ zijn weliswaar alleen nog van toepassing op 2026. Echter heeft dit geen incidenteel karakter en vereisen de kosten dus structurele dekking. Het Rijk biedt deze optie vanuit het surplus van de Algemene Reserve (zie ook argument 2.1) en de dekking van het IHP uit de Enecoreserve zorgt ervoor dat de ruimte hiervoor er ook is binnen het surplus van de Algemene Reserve. Zonder vaststelling van beslispunt 4 is deze onttrekking niet realiseerbaar. 6.1 Het onttrekken van € 200.000 aan de bestemmingsreserve voor tijdelijke huisvesting is nodig om de incidentele kosten te dekken. Voor de bekostiging van tijdelijke huisvesting van primair onderwijs is er in het verleden een bestemmingsreserve opgericht.

De raming van de huur van tijdelijke huisvesting is geactualiseerd en leidt daarmee ook tot een wijziging van de onttrekking uit de bestemmingsreserve. 7.1 Het onttrekken van de lasten van groot onderhoud voor het gemeentehuis past binnen het doel van de bestemmingsreserve. Sinds de bouw van het gemeentehuis is voor het onderhoud gekozen voor een reactieve onderhoudsstrategie. Gezien de leeftijd en het intensieve gebruik van het object is een wijziging in strategie en aanpak gewenst. Om de kosten voor nu en in de toekomst inzichtelijk te krijgen is voor het gemeentehuis een nieuw MJOP opgesteld en wordt omgeschakeld naar een meer preventieve/planmatige onderhoudsstrategie. Dit sluit ook aan bij de onderhoudsstrategie die wij bij het overige gemeentelijke vastgoed hanteren.

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

8.1 Het vrij laten vallen van € 2.738.000 uit de kapitaallastendekkingsreserve corrigeert gemuteerde kredieten en versterkt de financiële positie van de gemeente. De kapitaallastendekkingsreserve is gekoppeld aan specifieke kredieten. Als de desbetreffende kredieten lager uitvallen dan het gereserveerde bedrag in de kapitaallastendekkingsreserve, dan moet de reserve naar beneden bijgesteld worden. Het vrij te vallen bedrag wordt gedoteerd aan de Algemene Reserve, met een toename van de financiële wendbaarheid tot gevolg. De vrijval is het gevolg van het naar beneden bijstellen van de reserve voor het Evenemententerrein, het Triangelpark en de Verbinding Molenweg-Oudeland. 9.1 Het onttrekken van € 3.879.000 aan de Algemene Reserve en het doteren van hetzelfde bedrag aan de kapitaallastendekkingsreserve voor de ophoging van kredieten zorgt voor de structurele dekking met incidentele middelen, zonder directe risico’s voor de omvang van de Algemene Reserve. Voor verschillende kredieten in het Meerjaren Investeringsprogramma (MIP) worden de kapitaallasten gedekt via een kapitaallastendekkingsreserve. Een aantal hiervan zijn tussentijds opgehoogd via de P&Cproducten, waarbij de ophoging niet gedekt is uit de kapitaallastendekkingsreserve. Dit houdt in dat de kapitaallasten deels via de kapitaallastendekkingsreserve en deels via de exploitatie gedekt worden.

De desbetreffende kredieten volledig via de kapitaallastendekkingsreserve dekken, betekent meer ruimte binnen de exploitatie (€ 60.000 voordeel in 2026, oplopende tot € 137.000 in 2029) en heeft een eenvoudigere administratieve verwerking tot gevolg. Dit vereist weliswaar een dotatie aan de kapitaallastendekkingsreserve vanuit de Algemene Reserve. Dit kan echter gedekt worden uit de vrijval vanuit andere kredieten, zoals de kredieten genoemd in argument 9.1 en de vrijval van het Afvalbrengstation (waarvoor uw raad reeds eerder besloot om de kapitaallasten te dekken uit de afvalstoffenheffing). 10.1 De toezichthouder verlangt een structureel sluitende begroting. De jaren na het begrotingsjaar 2026 mogen een negatief structureel saldo laten zien, mits de gemeente over een algemene reserve beschikt die groot genoeg is om deze tekorten te dekken. De omvang van de algemene reserve en de reserve Enecogelden per eind 2025 is naar verwachting € 143 miljoen. In 2026 daalt de omvang per saldo naar verwachting met € 7,6 miljoen. Onderstaand overzicht geeft het meerjarige verloop van de algemene reserve weer: bedrag x € 1.000 Stand Algemene Reserve en Reserve Enecogelden Begroting 2026-2029

2025

2026

2027

2028

2029

178.022

142.546

134.994

129.679

121.413

Toevoegingen

800

2.738

Onttrekkingen

34.256

8.744

1.189

1.260

1.247

Stand per 1/1

-2.020

-1.546

-4.126

-7.006

-8.044

Totale mutatie

Resultaat Begroting 2026-2029

-35.476

-7.552

-5.315

-8.266

-9.291

Stand Algemene Reserve en Reserve Enecogelden Begroting 2026-2029

142.546

134.994

129.679

121.413

112.122

11.1 Met de vaststelling hebben we een realistischer MIP voor de Begroting 2026 en nieuw referentiepunt voor de eerstvolgende actualisatie. De investeringen in het MIP zijn geactualiseerd en opnieuw gefaseerd. Daarnaast zijn er nieuwe, nog te voteren kredieten in het MIP opgenomen.

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

12.1 Het is de bevoegdheid van de Raad om nieuwe investeringskredieten vast te stellen en beschikbaar te stellen. Conform de Gemeentewet en uitgewerkt in de Financiële Verordening is het de Raad die de bevoegdheid heeft om budget beschikbaar te stellen om nieuwe investeringen te starten. Door middel van dit raadsvoorstel voldoen we hieraan. 12.2 Het beschikbaar stellen van het investeringskrediet is nodig om de geplande investeringen te kunnen uitvoeren. 10. Kanttekeningen 2.1 en 5.1 De inzet van de Algemene Reserve als structureel dekkingsmiddel beperkt de financiële weerbaarheid van de gemeente. Het Rijk biedt weliswaar de ruimte om de Algemene Reserve binnen voorwaarden in te zetten als structureel dekkingsmiddel. De Algemene Reserve biedt ruimte om financiële risico’s en tegenvallers op te vangen en is van belang voor de ruimte die de gemeente heeft om externe financiering aan te trekken. Met het oog op de financiële opgaven in de meerjarenbegroting is het daarom van belang om voldoende buffer aan te houden. De inzet van het surplus biedt lucht op de korte termijn, maar geen structurele oplossing. 4.1 en 5.2 De onttrekking van het IHP aan de Enecoreserve is noodzakelijk om de frictiekosten uit het surplus van de Algemene Reserve te kunnen dekken.

Het Rijk biedt weliswaar de mogelijkheid om 10% van het surplus van de Algemene Reserve binnen voorwaarden in te zetten als structureel dekkingsmiddel. Echter zonder de dekking van het IHP uit de Enecoreserve is de ruimte binnen het surplus van de Algemene Reserve onvoldoende om naast de onttrekking van € 1,3 miljoen ook de frictiekosten als structureel dekkingsmiddel te onttrekken. 9.1 Het vormen van een kapitaallastendekkingsreserve uit de algemene reserve legt beslag op de vrije ruimte binnen de algemene reserve. Dit heeft direct invloed op het weerstandsvermogen. De Algemene Reserve van de gemeente heeft echter nog een aanzienlijke omvang, zeker als daar ook de Enecoreserve bij betrokken wordt. Daarnaast kan de onttrekking gedekt worden uit de vrijval van de kapitaallastendekkingsreserve voor andere projecten. 11.1 en 12.1 Het voorliggende MIP zal gezien de huidige capaciteit mogelijk niet volledig gerealiseerd kunnen worden. Het voorliggende MIP weerspiegelt een ambitieniveau van ca. € 53 miljoen aan te realiseren investeringen voor 2026. De ervaring leert dat wij met de huidige uitvoeringscapaciteit deze ambitie waarschijnlijk niet volledig kunnen uitvoeren.

Kijkend naar de totale investeringsbehoefte in het MIP en realisatie van de afgelopen jaren zal de uitvoeringskracht toe moeten nemen om de afwijking tussen ramingen in het MIP en realisatie de komende jaren beter bij elkaar te brengen. De oorzaak hiervan ligt enerzijds in de inschatting van de juiste bedragen en anderzijds in de technische uitvoerbaarheid, of te wel is er voldoende capaciteit aanwezig om de projecten uit te voeren en zijn eventuele vergunningen en andere condities om projecten te realiseren in het ‘begrote’ tempo haalbaar. De organisatie zit hier in een lerend proces. De komende jaren zal de organisatie verdere stappen moeten zetten, en keuzes moeten maken, om het MIP verder te ontwikkelen en de uitvoeringskracht te vergroten. Dit zal stapje voor stapje moeten leiden tot een realistischer MIP. Naar verwachting zullen wij ca. € 20 miljoen per jaar realiseren. In de

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

Begroting 2026-2029 houden we, voor wat betreft de financieringslasten, de urendoorbelasting en de kapitaallasten, al rekening met het feit dat een deel van het MIP in 2026 niet zal kunnen worden uitgevoerd en is de impact op het begrotingsresultaat daarmee beperkt. 11. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel In het onderstaande overzicht is de Meerjarenbegroting 2026-2029 opgenomen, met daarin het totaalsaldo (€ 1.546.000 negatief in 2026). Dit saldo bevat zowel het structurele als het incidentele begrotingssaldo. Bedragen x € 1.000 Begr 2026

Begr 2027

-/- is nadelig effect op begroting

Begr 2028

Begr 2029

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

Lasten

Baten

Saldo

1. Bestuur en dienstverlening

7.806

1.493

-6.313

7.741

1.545

-6.196

7.805

1.493

-6.312

7.690

1.378

-6.312

2. Openbare orde en veiligheid

8.618

-8.576

8.756

-8.714

8.812

-8.770

8.904

-8.862

3. Sport, cultuur en onderwijs

16.312

2.098

-14.213

16.844

2.073

-14.771

17.279

2.073

-15.206

17.678

2.073

-15.604

4. Sociaal Domein

73.845

15.135

-58.710

73.106

14.000

-59.106

74.195

14.342

-59.853

75.497

14.596

-60.901

5. Kwaliteit openbare ruimte

44.381

23.772

-20.609

46.242

24.259

-21.983

47.919

24.405

-23.513

50.346

25.714

-24.632

6. Lansingerland ontwikkelt

21.259

9.171

-12.088

20.726

8.413

-12.313

20.612

8.088

-12.524

21.392

8.361

-13.030

7. Grondzaken

33.181

32.369

-812

38.645

38.172

-473

24.741

24.264

-477

38.801

38.665

-137

Subtotaal Programma's

205.402

84.080 -121.322 212.060

88.505 -123.556 201.363

74.707 -126.656

220.308

90.829 -129.479

26.827

26.405

27.713

27.274

28.169

27.715

0 110.096

110.096

0 110.346

110.346

0 109.236

109.236

Lokale heffingen Algemene uitkering gemeentefonds Dividend

422

438

455

471

28.525

28.053

0 111.417

111.417

2.620

3.025

3.779

3.731

2.196

3.660

1.464

2.196

3.837

1.641

2.196

4.179

1.983

2.196

4.119

1.923

Overige algemene dekkingsmiddelen

766

-738

-107

135

-527

555

-828

857

Vennootschapsbelasting

626

-626

411

-411

474

-474

802

-802

Financieringsfunctie

Subtotaal Algemene dekkingsmiddelen

Stelpost onvoorzien

4.010 143.230 139.220

2.938 144.949 142.011

2.598 145.391 142.793

2.641 147.820 145.179

-9

Overhead

27.083

-27.042

27.132

-27.087

27.612

-27.567

28.226

-28.181

Subtotaal stelpost onvoorzien en overhead

27.092

-27.051

27.141

-27.096

27.621

-27.576

28.235

-28.190

Geraamd Totaal saldo van baten en lasten

236.504 227.351

-8.640 231.582 220.143

-11.439

251.184 238.693

-12.491

-9.153 242.138 233.498

1. Bestuur en dienstverlening

2. Openbare orde en veiligheid

3. Sport, cultuur en onderwijs

692

1.635

944

1.395

1.416

1.423

4. Sociaal Domein

260

5. Kwaliteit openbare ruimte

2.306

2.579

273

609

1.147

538

609

1.256

647

609

1.304

696

6. Lansingerland ontwikkelt

1.491

7. Grondzaken

684

342

395

Algemene dekkingsmiddelen

4.348

1.169

1.183

1.503

423

1.498

1.075

423

1.197

774

423

882

459

423

860

437

4.911

12.518

7.607

1.032

5.547

4.515

1.032

5.465

4.433

1.032

5.479

4.447

-4.126 232.614 225.608

-7.006

252.216 244.172

-8.044

Overhead Subtotaal Mutaties reserves

Geraamde resultaat

241.416 239.870

-1.546 243.170 239.045

Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland

In de volgende tabel is een splitsing gemaakt tussen het incidentele en het structurele begrotingssaldo, waarbij opgemerkt moet worden dat de Begroting 2026 structureel sluitend is. Bedragen x € 1.000 Begrotingssaldo 2026-2029

2026

2027

2028

2029

Begrotingssaldo (totaal)

-1.546

-4.126

-7.006

-8.043

Waarvan incidenteel

-1.658

-421

-307

-527

113

-3.705

-6.699

-7.516

Struc tureel begrotingssaldo

12. Juridische aspecten Conform artikel 190 van de Gemeentewet biedt het college de raad jaarlijks een ontwerp aan voor de begroting met toelichting van de gemeente en een meerjarenraming met toelichting voor ten minste drie op het begrotingsjaar volgende jaren. 13. Duurzaamheid Sociale, financiële en ecologische duurzaamheid zijn integrale uitgangspunten voor keuzes in deze begroting. Als gevolg van de begrotingsknop die bij begroting 2025–2028 is ingedrukt zal de begroting 2026–2029 digitaal worden verstrekt en niet langer worden afgedrukt. 14. Extern draagvlak / burgerparticipatie Niet van toepassing 15. Verdere procedure De raadsbehandeling van de Begroting 2026 - 2029 is op 6 november 2025 en wordt voorafgegaan door een beeldvormende avond op 16 oktober 2025 voor een technische toelichting en de beantwoording van vragen. De behandeling in de Commissie AB is op 30 oktober 2025. Na vaststelling van de begroting door de raad wordt deze uiterlijk 15 november 2025 ter goedkeuring naar de provincie gestuurd. Na vaststelling van de Begroting 2026 - 2029 door de raad zal er een beeldvorming georganiseerd worden om het begrotingsproces samen met de raadsleden te evalueren. Bijlagen 1. Begroting 2026 - 2029 (T25.06106) 2. Begroting 2026-2029 op 2 A4-tjes (T25.06404) 3.

Detailoverzicht van maatregelen en alternatieve dekkingsbronnen ten behoeve van de begroting 2026-2029 (T25.06169) 4. Overzicht gesprekken met maatschappelijke organisaties over de conceptbegroting 2026-2029 (T25.06262) 5. Bespreekstuk over begrotingsvarianten richting Perspectiefnota 2026 (U25.01868)

Raadsbesluit Gemeente Lansingerland

Onderwerp

Meerjarenbegroting 2026 - 2029

Portefeuillehouder

Simon Fortuyn

Registratienummer

BR2500065

Datum raad

06/11/2025

De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten - deze begroting geeft meerjarig inzicht op het beleid en de daaraan gekoppelde financiën over de jaren 2026-2029; - het onttrekken van € 1.300.000 uit het surplus van de Algemene Reserve in 2026 is een mogelijkheid om incidentele middelen als structureel dekkingsmiddel in te zetten; - de onttrekkingen aan de Algemene Reserve voor incidentele mutaties zijn nodig om het beleid te kunnen uitvoeren en past binnen de vastgestelde uitgangspunten; - het dekken van de kapitaallasten van € 25.491.000 voor het IHP uit de Enecoreserve i.p.v.

de Algemene Reserve biedt ruimte binnen de Algemene Reserve; - het IHP met daarin onder andere de scholen en de sporthal op Wilderszijde passen binnen het afwegingskader van de Enecoreserve; - het aanvullende bedrag van € 842.000 uit de Algemene Reserve is noodzakelijk om de ‘frictiekosten’ in 2026 te dekken; - het onttrekken van € 200.000 aan de bestemmingsreserve voor tijdelijke huisvesting is nodig om de incidentele kosten te dekken; - het onttrekken van de lasten van groot onderhoud voor het gemeentehuis past binnen het doel van de bestemmingsreserve; - het vrij laten vallen van € 2.738.000 uit de kapitaallastendekkingsreserve corrigeert gemuteerde kredieten en versterkt de financiële positie van de gemeente; - het onttrekken van € 3.879.000 aan de Algemene Reserve en het doteren van hetzelfde bedrag aan de kapitaallastendekkingsreserve voor de ophoging van kredieten zorgt voor de structurele dekking met incidentele middelen, zonder directe risico’s voor de omvang van de Algemene Reserve; - he toezichthouder verlangt een structureel sluitende begroting; - met de vaststelling hebben we een realistischer MIP voor de Begroting 2026 en nieuw referentiepunt voor de eerstvolgende actualisatie; - het is de bevoegdheid van de Raad om nieuwe investeringskredieten vast te stellen en beschikbaar te stellen; - het beschikbaar stellen van het investeringskrediet is nodig om de geplande

investeringen te kunnen uitvoeren. Rekening te houden met - artikel 190 e.v. van de Gemeentewet.

Raadsbesluit Gemeente Lansingerland

Besluit(en) 1. De Begroting 2026 vast te stellen en in te stemmen met de meerjarenraming 2027-2029 als onderdeel van de Meerjarenbegroting 2026 – 2029 (T25.06106). 2. Voor begrotingsjaar 2026 een bedrag van € 1.300.000 te onttrekken aan het surplus van de Algemene Reserve als structureel dekkingsmiddel. 3. Voor de incidentele mutaties een bedrag te onttrekken aan de Algemene Reserve ter hoogte van € 1.301.000 voor 2026, € 743.000 voor 2027, € 814.000 voor 2028 en € 802.000 voor 2029. 4. Een bedrag van € 25.491.000 te onttrekken aan de Enecoreserve ter dekking van de Tweede Actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2020-2025 en te doteren aan de Algemene Reserve, via de kapitaallastendekkingsreserve. 5. Voor begrotingsjaar 2026 een aanvullend bedrag van € 842.000 te onttrekken aan het surplus van de Algemene Reserve ter dekking van ‘frictiekosten’. 6. Een bedrag van € 200.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve (Tijdelijke) huisvesting primair onderwijs ter dekking van incidentele mutaties. 7. Een bedrag van € 368.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Groot Onderhoud Gemeentelijke Gebouwen ter dekking van groot onderhoud aan het gemeentehuis. 8. Een bedrag van € 2.738.000 vrij te laten vallen uit de kapitaallastendekkingsreserve en te doteren aan de Algemene Reserve als gevolg van gemuteerde kredieten. 9.

Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 6 november 2025,

de griffier,

de voorzitter,

Eveline Hamelink-van Rens

Jules Bijl

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Lansingerland&id=4c886a69-1433-43f2-a054-67a10913ef44