[BR2400106] Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) naar aanleiding van de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen
Tekst van het document
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
Onderwerp
Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) naar aanleiding van de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen
Portefeuillehouder
Leon Hoek
Registratienummer
BR2400106
Datum raad
30/01/2025
Gevraagde beslissing: Het college toestemming te verlenen om te besluiten akkoord te gaan met de gewijzigde Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR), I24.14789. 0. Samenvatting Dit is de laatste stap in het proces in om de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond te wijzigen. Dit gebeurt naar aanleiding van de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) van 1 juli 2022. De wet biedt sinds die datum instrumenten voor gemeenteraden om de positie van de raad ten opzichte van gemeenschappelijke regelingen (GR’en) te versterken. De nieuwe instrumenten bestaan uit: - een extra zienswijzemogelijkheid; - het instellen van een adviescommissie; - evaluatie; - burgerparticipatie; - een actieve informatieplicht van het bestuur van de GR aan gemeenteraden De Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) heeft de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten gevraagd welke instrumenten zij wensen in te zetten. De gemeenteraad van Lansingerland heeft haar wensen kenbaar gemaakt middels een brief (U23.03265) naar de GRJR. De GRJR heeft op basis van de wensen van de gemeenten die deelnemen aan de GRJR een voorlopige wijziging van de GRJR opgesteld (I24.00295). Op deze tekst heeft ook de gemeenteraad van Lansingerland een zienswijze gegeven (U24.00374).
Op basis van alle ontvangen zienswijzen is de definitieve tekst van de gemeenschappelijke regeling opgesteld (I24.14789). Aan de gemeenteraden wordt nu instemming gevraagd (I24.14788). De gemeenteraad van Lansingerland wilde graag ruime mogelijkheden voor het inzetten van het instrument zienswijzen. Hiervoor was geen draagvlak in de regio. 1. Aanleiding/ context met tijdlijn De gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen is in gegaan op 1 juli 2022. De wet biedt instrumenten voor gemeenteraden om de positie ten opzichte van gemeenschappelijke regelingen te versterken. De GRJR heeft eerst de wensen van de gemeenteraden geïnventariseerd en heeft daarna een voorstel tot wijziging van de GRJR voorgelegd aan de gemeenteraden. Hierop hebben de raden een zienswijze kunnen geven. Na het verwerken van de zienswijzen is de gewijzigde regeling vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de GRJR op 12 juli 2024. Het college verzoekt nu de gemeenteraad om in te stemmen met deze gewijzigde regeling. Dit is de tijdslijn in schematische weergave:
1
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
wensen gemeenteraad (28-092023)
Voorstel wijziging GRJR
Vaststellen wijziging GRJR door AB ( 15-12-2023)
Zienswijze op wijziging gemeenteraad (25-03-2024)
Vaststellien wijziging GRJR door AB na zienswijzen (12-07-2024)
Instemming gemeenteraden met gewijzigde GRJR
2. Maatschappelijk effect Raadsleden vertegenwoordigen de inwoners van Lansingerland. Meer invloed van raadsleden ten aanzien van de GRJR versterkt de democratische legitimatie van besluiten die in de GRJR worden genomen. De GRJR is opgericht voor het realiseren van passende specialistische ondersteuning, hulp en zorg voor jeugdigen en hun ouders en een efficiënte uitvoering van taken voortvloeiend uit de Jeugdwet. Via de gemeenschappelijke regeling koopt Lansingerland specialistische jeugdhulp, crisisopvang en jeugdbescherming in. 3. Argumenten 1.1 De wijziging van de Wgr is op 1 juli 2022 in werking getreden en noopt de GRJR tot het wijzigen van de GRJR Net als andere gemeenschappelijke regelingen waar Lansingerland deel van uitmaakt, wordt ook de GRJR gewijzigd als gevolg van de Wgr. 1.2 Het college mag niet besluiten tot wijziging van de GRJR zonder toestemming van de gemeenteraad Het besluit tot het wijzigen van de gemeenschappelijke regeling wordt genomen door de bestuursorganen die de regeling ook zijn aangegaan, in dit geval de colleges van de deelnemende gemeenten. De Wgr schrijft voor dat het college voorafgaande aan een dergelijk besluit toestemming van de gemeenteraad moet krijgen. De gemeenteraad heeft 13 weken de tijd om toestemming te verlenen. Toestemming kan slechts worden onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang.
1.3 De wensen en zienswijze van de gemeenteraad zijn verwerkt in de voorgestelde wijzigingen De gemeenteraad van Lansingerland heeft tijdens de eerste inventarisatieronde kenbaar gemaakt welke nieuwe instrumenten zij wenst in te zetten in de GRJR. Vervolgens heeft de gemeenteraad van Lansingerland een zienswijze gegeven op de eerste versie van de gewijzigde gemeenschappelijke regeling Jeugdhulp Rijnmond. Alle dertien gemeenteraden hebben een zienswijze ingediend. In I24.14788 staat samengevat per wijziging in de regeling wat de zienswijze was van de raden en in hoeverre deze zijn overgenomen in de definitieve wijziging van de gemeenschappelijke regeling. De brief legt uit waarom zienswijzen al dan niet zijn overgenomen. De nieuwe instrumenten zijn in de volgende mate overgenomen in de gewijzigde GRJR: - Extra zienswijze mogelijkheid: deze mogelijkheid is enigszins toegepast in de nieuwe regeling - Het instellen van een adviescommissie: dit is mogelijk zonder te regeling te wijzigen. Daarom is er geen bepaling over opgenomen in de gewijzigde GRJR. - Evaluatie: een nieuwe bepaling stelt dat het functioneren van de GRJR elke vier jaar wordt geëvalueerd. De raden worden geïnformeerd over de uitkomst.
2
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
-
-
Burgerparticipatie: de mogelijkheid tot participatie wordt niet geopend, omdat de GRJR beleidsarm is en in feite een inkooporganisatie is. Daarom ligt het meer voor de hand dat inspraak verloopt via de raden en colleges van de deelnemende gemeenten. Als er aanleiding toe is dan is het wel mogelijk voor een belanghebbende om in te spreken tijdens een vergadering van de GRJR. Actieve informatieplicht: dit is enigszins uitgebreid, in de gewijzigde GRJR staat dat het Algemeen Bestuur, Dagelijks Bestuur en de voorzitter gevraagd en ongevraagd aan de raden alle inlichtingen verstrekken die zij nodig hebben voor de uitoefening van hun taken. Het woord ‘gevraagd’ is toegevoegd.
4. Kanttekeningen 1.1. De wens van de gemeenteraad van Lansingerland tot een uitgebreidere zienswijze mogelijkheid is niet overgenomen in de GRJR Het instrument zienswijze wordt toegevoegd, maar niet zo uitgebreid als de raad van Lansingerland wilde omdat er onvoldoende draagvlak was in de regio. De raadsrapporteur GRJR heeft de gemeenteraden in de regio schriftelijk benaderd om draagvlak te vinden voor uitgebreide mogelijkheden voor de inzet van het instrument zienswijzen: namelijk gevraagd en ongevraagd zienswijzen kunnen indienen, ruim vooraf een bestuurlijke planning krijgen waar voorgenomen besluiten op staan en de wens dat binnengekomen zienswijzen expliciet in het Algemeen Bestuur worden behandeld. In artikel 10 van de GRJR is nu alleen maar toegevoegd dat wanneer er sprake is van besluiten over grote beleids- of structuurwijzigingen, deze aan de raden ter zienswijze worden voorgelegd. Het algemeen bestuur kan ook een voorgenomen besluit voorleggen aan de raden voor een zienswijze. Daarnaast blijft intact dat gemeenteraden zienswijzen kunnen geven op ontwerpbegrotingen en ontwerpbegrotingswijzigingen. 5. Financiële consequenties met dekkingsvoorstel Er zijn geen financiële consequenties. In de GRJR is nu wel een bepaling opgenomen over een uittreedsom: de frictiekosten die ontstaan wanneer een deelnemende gemeente uittreedt. 6.
Juridische aspecten Op 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) gewijzigd. De wijziging heeft als doel om de politieke controle over gemeentelijke samenwerking te verbeteren en (daarmee) de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen te versterken. Met de wijziging zijn onder meer enkele nieuwe instrumenten in de Wgr geïntroduceerd om de gemeenteraden meer in positie te brengen. Het gaat dan bijvoorbeeld om (extra) zienswijzemogelijkheden, het kunnen instellen van een gemeenschappelijke (raads)adviescommissie, evaluatie, en een regionaal enquêterecht. Ook is een mogelijkheid opgenomen voor participatie en inspraak van inwoners op regionaal niveau. Uiterlijk 1 juli 2024 moeten alle gemeenschappelijke regelingen aan de gewijzigde Wgr zijn aangepast. Het deel van de wet dat rechten geeft aan volksvertegenwoordigers is direct per 1 juli 2022 ingegaan, zoals de mogelijkheden tot het instellen van een gemeenschappelijke adviescommissie. Voor dat deel is geen wijziging van de regeling nodig. De regio Rijnmond heeft voor het wijzigen van de GRJR een proces gevolgd waardoor de wijziging niet is gelukt voor 1 juli 2024. Dit heeft geen consequenties. 7. Duurzaamheid Niet van toepassing.
3
Raadsvoorstel Gemeente Lansingerland
8. Extern draagvlak / burgerparticipatie De gemeenteraad is actief betrokken geweest bij de wijziging van de GRJR, middels het schriftelijk kenbaar maken van wensen en het indienen van een formele zienswijze. 9. Verdere procedure De stappen die we nu nemen zijn de laatste stappen in het proces: - De GRJR verzoekt gemeenten de gewijzigde tekst vast te stellen; - Besluit colleges tot vaststellen raadsvoorstel toestemming (wijziging GRJR); - Raadsvoorstel toestemming (wijziging GRJR) wordt behandeld in de gemeenteraad; - Besluit colleges tot wijziging GRJR; - Publiceren wijzigingsbesluit Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond door gemeente Rotterdam. Bijlagen 1. Reactie van de GRJR op alle ontvangen zienswijzen op de voorgestelde wijziging GRJR (I24.14788). 2. De gewijzigde tekst van de GRJR, met gemarkeerde wijzigingen (I24.14789).
4
Raadsbesluit Gemeente Lansingerland
Onderwerp
Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) naar aanleiding van de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen
Portefeuillehouder
Leon Hoek
Registratienummer
BR2400106
Datum raad
30/01/2025
De raad van de gemeente Lansingerland; Na het voorstel gelezen te hebben Op basis van de argumenten - dat de wijziging van de Wgr op 1 juli 2022 in is werking getreden en de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) noopt tot het wijzigen van de GRJR; - dat het college niet mag besluiten tot wijziging van de GRJR zonder toestemming van de gemeenteraad; - dat de wensen en zienswijze van de gemeenteraad zijn verwerkt in de voorgestelde wijzigingen. Rekening te houden met - de Wet gemeenschappelijke regelingen; - de Gemeentewet. Besluit(en) Het college toestemming te verlenen om te besluiten akkoord te gaan met de gewijzigde Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR), I24.14789.
Dit Raadsbesluit is vastgesteld door de raad van de gemeente Lansingerland in zijn openbare vergadering van 30 januari 2025,
de griffier,
de voorzitter,
drs. Eveline Hamelink-van Rens
drs. Pieter van de Stadt