232024 Tegenbegroting CDA Lansingerland 1.1
Tekst van het document
Foto: Hart van Lansingerland
Voorwoord Lansingerland, 20 oktober 2023 Het CDA presenteert iets nieuws: een tegenbegroting. Daarmee laten we zien dat het mogelijk is om andere keuzes te maken dan het college voorstelt. Samen verantwoord verder, is het motto van de coalitiepartijen. Wij pakken die handschoen graag op, en voegen daaraan toe: De samenleving verantwoord verder Dit motto maakt duidelijk waarvoor wij kiezen nu er een gat in de begroting van ruim 4 miljoen euro moet worden gedicht: voor de samenleving. Zo zorgen we dat onze gemeente financieel op orde is (het saldo verbetert zelfs t.o.v. de ontwerp-begroting), ook al houden we zorgen voor de jaren na 2024. We kiezen voor sterke families en gezinnen, en een samenleving waarin iedereen meedoet. We trekken geld uit om natuur- en milieubescherming op niveau te houden. We beknibbelen niet op de economie, veiligheid en bereikbaarheid, en trekken extra geld uit voor sterke wijken en verenigingen. Dat dekken we door de gemeente in te richten op zijn kerntaken en te bezuinigen op randzaken. Ook vertrouwen we op de coöperatieve samenleving, en doen zuinig aan met energie. U leest onze plannen in deze tegenbegroting. De komende weken zullen we op zoek gaan naar politieke meerderheden om zoveel mogelijk van deze plannen waar te maken: voor de samenleving. De Lansingerlandse CDA-fractie,
Jan-Willem van den Beukel Nelleke Bouman
Job Halkes
Dave Bergwerff
Michel Krieger
Frans Ammerlaan
Wouter de Ruiter
Charles van Harn
Rita Leijendekker
2 De samenleving verantwoord verder
Bestedingen
Sterke families en gezinnen •
•
•
•
•
We behouden de Rotterdampas. Die is voor veel Lansingerlanders, vooral ook voor minima en gezinnen die niet op vakantie kunnen gaan, een mooie manier om erop uit te kunnen in weekends en op vakanties. Het college dreigt de leges te verhogen met enkele 100’en euro’s voor wie als gastouder of anderszins wil starten met kinderopvang. De oproep van de minister is juist om die leges te verlagen, omdat er de komende jaren behoefte is aan veel nieuwe opvangplaatsen. Juist ook in het kinderrijke Lansingerland. Deze verhoging schrappen we. Veel Lansingerlanders verlenen mantelzorg. Om hen af en toe even te kunnen ontzorgen is er een pilot gestart met steunouders. Deze loopt korter dan een jaar, en zou minstens 4 jaar duren. Het is te vroeg om nu al te concluderen of dit project succesvol is of kan worden. Daarom zetten we de pilot voort. Lansingerland is een geweldige gemeente, ook voor pubers. Het is goed dat het project pubers in the spotlight leuke activiteiten organiseert voor iedereen. Niet alleen voor wie er bijzondere aandacht verdient. Dat is de kern van preventie. Onze gemeente staat in de top 3 dure gemeente om te trouwen of een geregistreerd partnerschap aan te gaan. Kosten voor een huwelijk op een feestlocatie zouden stijgen van 470 naar 570 euro.
Het is onacceptabel dat trouwen ontmoedigd wordt door de kosten ervan, terwijl het juist goed is als mensen zich aan elkaar willen verbinden. Daarom verlagen we de kosten juist met 100 euro, om een meer gemiddelde gemeente te worden.
Iedereen doet mee • Net als het CDA Lansingerland wil het college meer ontmoetingsplekken voor ouderen realiseren. Het is dan ook onbegrijpelijk dat op welzijnswerk voor ouderen zonder nadere onderbouwing 342.000 euro wordt bezuinigd. Humanitas en Welzijn Lansingerland zullen dan simpelweg fors in hun aanbod moeten schrappen. • Gehandicapten hebben recht op een parkeerkaart. Het is ongewenst dat zij extra moeten gaan betalen voor een medisch onderzoek om die parkeerkaart te krijgen, omdat juist gehandicapten vaak al op veel extra kosten maken om een normaal leven te leiden.
Natuur- en milieubescherming op niveau •
Het klimaatadaptief maken van Lansingerland is in volle gang. Heel belangrijk! Wateroverlast, droogte en langdurige hitte kunnen immers 3
De samenleving verantwoord verder
•
•
gevaar, schade en gezondheidsschade veroorzaken. Het is onverstandig om hierop te bezuinigen door niet langer de samenleving en bedrijven daarbij te betrekken. Een groot deel van de gemeente is immers in particuliere handen en ook dit areaal moet aangepast worden op een veranderend klimaat. Het is onbegrijpelijk dat het college wil bezuinigen op milieu-onderzoek, ook gelet op hun eigen doel om vast te houden aan groene en geluidskwaliteit. Burgers, bedrijven en instellingen zullen hier onvermijdelijk negatieve gevolgen van ondervinden: penny wise, pound foolish. Dierenwelzijn en plaagbestrijding zijn essentiële ingrediënten voor een gemeente met een groot buitengebied die zijn groene kwaliteiten koestert. Door dit beleid binnen een jaar na opstarten alweer af te schaffen toont de gemeente zich onbetrouwbaar, terwijl nota bene het beleid voor een groene leefomgeving nog wordt opgesteld!
Economie, bereikbaarheid en veiligheid •
•
•
•
•
Lansingerland kent een bovengemiddeld sterke economie, met veel arbeidsplaatsen, veel bedrijventerreinen en een sterk profiel van Home of Horti Science. Deze ondernemers verdienen goede dienstverlening. Nu al moeten ze vaak lang wachten op een antwoord of een vergunning. Wanner het team economie wordt verkleind van 3 naar 2 fte, zakt de gemeente op dit vlak door het ijs. De aantrekkelijke dorpscentra floreren, dankzij goede middenstanders en een goede openbare ruimte. Terwijl de concurrentie met online winkelen blijft toenemen is het onverstandig om de fleurige bloemversiering in winkelcentra af te schaffen. Wekelijks gebeuren er ongelukken en botsingen met fietsers. De lijst met knelpunten die worden aangedragen door de Fietsersbond is lang. Uitstel van een nieuw fietsveiligheidsplan en concrete maatregelen door te bezuinigen op deze post is dan ook onacceptabel. We houden het budget intact en maken incidenteel extra middelen vrij om onderzoek te doen naar de aanleg van drie nieuwe fietstunnels onder de N209 voor de scholieren die pendelen tussen Bergschenhoek en Bleiswijk, de Boterdorpseweg bij het Melanchthon en de Klapwijkseweg tussen Westpolder en Meerpolder. Met de groei van Lansingerland moet het aantal boa’s meegroeien. Er zijn explosies, drugsvangsten en er vinden drugsmoorden plaats. De ‘kleine criminaliteit’ is groot.
Het is dan ook onverstandig om 4 boa’s te schrappen. We brengen er daarom 2 weer terug. Duizenden inwoners van Berkel Noord zijn de belofte van opeenvolgende colleges niet vergeten om de Noordeindseweg naar het noorden weer open te stellen en zo de knip deels ongedaan te maken. Het wachten was alleen op het moment dat dit ruimtelijk kon worden ingepast door aankoop van een stuk tuin bij de rotonde. Om dan nu zonder onderbouwing en onderzoek dit plan en het budget te schrappen is een teken van onbehoorlijk bestuur en zal het vertrouwen in de gemeente 4
De samenleving verantwoord verder
schaden. Nog afgezien van het dagelijkse ongemak voor vele automobilisten en de verkeersoverlast en onveiligheid voor bewoners van de Sterrenweg, Wilgenlaan en Markermeerstraat die de knip veroorzaakt.
Sterke verenigingen en betrokken wijken •
•
•
•
•
Lansingerland herbergt veel artistiek en sportief talent. Om hen te ondersteunen bij het ontplooien van nieuwe initiatieven, zoals recent jazzconcerten is een opstartsubsidie behulpzaam, ook omdat de reguliere cultuursubsidie al overtekend is. We houden de regeling in stand. Uiteindelijk zijn cultuurhuizen alleen nuttig en aantrekkelijk, als er ook voldoende lokale (amateur-)artiesten zijn. Datzelfde geldt op het vlak van sport. Met veel enthousiasme, geduld en soms pijn en moeite heeft het Hoekse Oranjecomité afgelopen jaar weer een geweldige Koningsdag neergezet. Plotseling worden zij, en de onvolprezen Oranjecomité’s van Berkel en Rodenrijs en Bleiswijk, geconfronteerd met een rekening van en paar duizend euro voor afvalinzamelingsmiddelen. Laat de gemeente die rekening voor deze volksfeesten oppakken. Een Koningsdagviering is in dat opzicht echt van een andere categorie dan pak ‘m beet een commercieel festival. Sport houdt gezond en verbroedert. Mooie en goed onderhouden sportparken helpen daarbij. We houden het onderhoud van de complexen dus op niveau. Bijna onvermijdelijk is een gemeente een ingewikkelde en soms ook verkokerde organisatie. Gelukkig hebben we al sinds jaar en dag wijkmanagers, een in Berkel en Rodenrijs en een in Bergschenhoek en Bleiswijk. Voor honderden inwoners zijn zij degene die wat tussen wal en schip valt oppakken en tot een goed einde brengen.
In Rotterdam noemen ze dat de stadsmarinier, hier gewoon wijkmanager. Met de groei van de gemeente is er behoefte aan een derde wijkmanager en bescheiden uitbreiding van het budget. Zo kan de gemeenten werk maken van wijkgericht werken. Als je in Lansingerland als sportvereniging bijvoorbeeld een wandeltocht organiseert voor een goed doel, dan moet je van de collecte-opbrengsten eerst de leges afbetalen. Dat geldt ook voor de voetbalvereniging die zijn kantine bouwt. Dat vinden we onwenselijk en het kan ook anders. Voor dat soort doelen heeft de gemeente Zuidplas een goede-doelenregeling: ben je als vereniging of stichting voor een activiteit met een goed doel leges-plichtig, dan kun je onder heldere voorwaarden een vinkje in je vergunningsaanvraag aanvinken om meteen een subsidie aan te vragen voor hetzelfde bedrag als de leges. Dat gaan we ook in Lansingerland doen met een jaarlijks maximumbudget van 50.000 euro. Zo maken we een einde aan dit ontmoedigingsbeleid voor vrijwilligers.
5 De samenleving verantwoord verder
Besparingen
Focus op uitvoering van kerntaken •
•
•
•
Wat je niet invoert, missen mensen minder dan dingen die je ze afneemt. Dat alleen al zou reden moeten zijn om kritisch te zijn op invoering van het mobiele servicepunt. Ook bleek bij de behandeling van dit voorstel in de Raad dat dit plan nog helemaal niet was uitgewerkt en dat er geen onderzoek was gedaan naar alternatieven, zoals loketten bij verzorgingshuizen. Tot slot: wat heb je aan een mobiel servicepunt, als gemeentelijke diensten afgeschaft worden (Rotterdampas) of schreeuwend duur worden? Het gemeentehuis verdient goede stafmedewerkers, maar de balans tussen uitvoering en beleid dreigt zoek te raken in het nadeel van de mensen op straat en achter het loket. Daarom schalen we de functie bestuursadvies af, om ‘handen aan de ploeg’ te bekostigen. Een professionele ambtenaar weet hoe de hazen lopen in de regio. Ook kent hij/zij de gemeente, daarin geloodst door de wijkmanagers. Dit betekent dat er geen noodzaak bestaat voor een aparte lobbyfunctionaris. Ook burgerparticipatie moet geen aparte functie zijn, waar vorig jaar al 100.000 euro en nu nog eens 225.000 euro aan wordt uitgegeven als het aan het college ligt. Post-it-sessies in de Noordpolder en op veel andere plekken hebben pas zin, wanneer bestuurders oprecht interesse hebben in de stem van het volk en de kennis van omwonenden. Daar ligt de sleutel. Soms is doodnormaal goed genoeg.
En voorbeeld is het ophouden met het project verduurzamen ‘integraal beheerplan’. Dat zou 600.000 euro moeten kosten. Gevraagd naar het waarom, staat in het rapport vaneen consultant als de meerkosten van straatbankjes met geïntegreerde zonnepanelen waarop je je telefoon kunt opladen: “dat is nu eenmaal duurder.” Dank je de koekkoek: een klassieke straatbankje van hout is veel duurzamer en goedkoper.
De samenleving aan zet •
•
Oorspronkelijk was het idee van de bewaakte fietsenstalling bij metro Westpolder dat daar onder begeleiding bijstandsgerechtigden, waarvan Lansingerland er meer dan 600 kent, hier een oogje in het zeil zouden houden en zo maatschappelijk nuttig werk doen in ruil voor hun bijstandsuitkering. Toen in recente jaren bleek dat de betreffende gemeentelijke afdeling niet in staat was om deze bijstandsgerechtigden te ‘leveren’, werden externe medewerkers ingehuurd en nu liggen de kosten per stalling dus boven de 200.000 euro, in plaats van op de beoogde 55.000 euro. We kiezen ervoor om niet één, maar drie bewaakte fietsenstallingen te gaan exploiteren, maar dan met werkervaringsplaatsen. Zo krijg je meer veiligheid, voor minder geld. Gratis openbaar vervoer voor ouderen met weinig geld klinkt sympathiek. Maar in de praktijk bereikt het in Rotterdam volgens evaluaties zijn doel 6
De samenleving verantwoord verder
•
niet: eenzame ouderen komen niet of nauwelijks meer onder de mensen. Tegelijk kost ‘gratis’ gewoon heel veel geld. Door de 3B-bus waar nodig te ondersteunen kunnen minima ook mobiel blijven. Sporten is gezond en goed. Iedereen kan sparen voor een bal of spelmateriaal en lid worden van een vereniging wordt gesubsidieerd voor minima. Het is dan echt overbodig om gemeentelijke voetballen ter beschikking te stellen via de Sportbox.
Zuinig met energie •
•
•
In de ontwerpbegroting zitten twee plannen voor de aanleg van zonnedaken op parkeerterreinen. Wij zien ruimte om juist ook voor het gemeentehuis een zonnedak aan te leggen. Dat is goed voor het milieu, de duurzame uitstraling van het gemeentehuis en het geeft schaduw op hete dagen. Vooralsnog gaan alleen de straatlantaarns van de gemeente wat korter aan, om geld te besparen. Uit beantwoording van technische vragen blijkt dat ook de 40% lantaarns van Stedin op onze kosten branden. Het is een kwestie van organiseren om ook die lampen korter aan te zetten. Dat gaan we doen. Het gemeentehuis vraagt veel verwarming. In navolging van andere gemeenten kan ook bij ons de maximumtemperatuur wel wat omlaag, naar 19 graden.
De optelsom van bestedingen en besparingen verbetert het begrotingssaldo: 2024
2025
2026
2027
Bestedingen
-1400 -1400
-1400
-1400
Besparingen SALDO
1402 2
1564 164
1564 164
1464 64
7 De samenleving verantwoord verder
Bestedingen 2024 2025 2026 2027 Sterke families en gezinnen: iedereen doet mee
692
692
692
692
Behoud de Rotterdampas (4.13)
150
150
150
150
Ondersteun groei van de kinderopvang (3.7)
10
10
10
10
Zet steunouders in om mantelzorgers te ontlasten (4.9)
50
50
50
50
Zet pubers in the spotlight (4.7)
63
63
63
63
Maak trouwen en partneren betaalbaar (1.4 +)
50
50
50
50
Behoud welzijnswerk voor ouderen (4.24 en 4.26a)
342
342
342
342
Gehandicaptenparkeerkaarten betaalbaar houden (1.3)
27
27
27
27
2024
2025
2026
2027
Natuur- en milieubescherming op niveau Betrek samenleving en bedrijven bij klimaatadaptatie (6.14) Behoud milieu-onderzoek bij ruimtelijke plannen (6.14)
177
177
177
177
18
18
18
18
47
47
47
47
Dierenbescherming en plaagbestrijding (6.14)
112
112
112
112
2024 2025 2026 2027 Economie, bereikbaarheid en veiligheid
328
328
328
328
Team economie op sterkte houden (6.12)
75
75
75
75
Behoud van bloemen in de dorpscentra (5.1)
15
15
15
15
Behoud fietsveiligheidsbeleid (6.1)
55
55
55
55
Breid het aantal boa's uit (2.1b)
150
150
150
150
De Noordeindseweg moet weer open (6.3)
33
33
33
33
8 De samenleving verantwoord verder
2024 2025
2026
2027
Sterke verenigingen en betrokken wijken
203
203
203
203
Behoud opstartsubsidie voor cultuur en sport (3.2) Vergoed afvalinzameling Koningsdag aan Oranjecomité’s
35
35
35
35
5
5
5
5
Houd onderhoud sportvelden op niveau (3.1)
21
21
21
21
Wijkgericht werken en wijkmanagement (vgl. stadsmariniers) (2.2)
92
92
92
92
Schrap leges v. culturele en sportevenementen met een goed doel
50
50
50
50
Besparingen 2024 2025 Focus op uitvoering van kerntaken
2026
2027
1094
1194
1294
1294
Niet starten met mobiel servicepunt (1.1)
80
80
80
80
Functie bestuursadvies afschalen
160
160
160
160
Burgerparticipatie integreren in dagelijks werk
325
325
325
325
Verduurzamen IBP terugdraaien Lobby voor ZoRo-lijn integreren in mobiliteitsbeleid (6.20)
400
500
600
600
4
4
4
4
Lobby integreren in regulier beleid (6.21) Stelpost onvoorzien terugbrengen naar minimum
60 65
60 65
60 65
60 65
2024
2025
2026
2027
De samenleving aan zet Drie fietsenstallingen exploiteren door bijstandsgerechtigden (6.5)
225
170
170
170
95
35
35
35
Niet invoeren van gratis openbaar vervoer
130
130
130
130
0
5
5
5
Sportboxen afbouwen
2024
2025
2026
2027
Zuinig met energie Aanleg zonnedak op parkeerterrein voor het gemeentehuis (6.4)
83
100
100
100
18
35
35
35
Ook de straatverlichting van Stedin korter aanzetten Verlagen maximumtemperatuur in gemeentehuis (P.OH 17)
15
15
15
15
50
50
50
50
9 De samenleving verantwoord verder