GGD Z-W Definitieve Jaarstukken 2023 (incl w.g. verklaring)
Tekst van het document
Jaarstukken 2023
1 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
INHOUDSOPGAVE
___________
VOORWOORD ............................................................................................................................... 3 1 JAARVERSLAG ............................................................................................................................ 4 1.1 Programmaverantwoording ................................................................................................... 5 1.1.1 Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren ............................................................ 6 1.1.2 Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming ..............................................10 1.1.3 Programma 3 Publieke gezondheid bij rampen en crises ..................................................21 1.1.4 Programma 4 Toezicht houden ......................................................................................23 1.1.5 Programma 5 Contracttaken ..........................................................................................25 1.1.6 Algemene dekkingsmiddelen ..........................................................................................27 1.2 Paragrafen ..........................................................................................................................28 1.2.1 Inleiding .......................................................................................................................28
1.2.2 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................................28 1.2.3 Paragraaf Verbonden partijen ........................................................................................30 1.2.4 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ..........................................................................31 1.2.5 Paragraaf Financiering ...................................................................................................31 1.2.6 Paragraaf Bedrijfsvoering ...............................................................................................33 1.2.7 Paragraaf Wet open overheid .........................................................................................39 2 JAARREKENING .........................................................................................................................40 2.1 Balans per 31 december 2023 GGD Zaanstreek-Waterland .....................................................41 2.2 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2023 ..........................................................43 2.3 Toelichting ..........................................................................................................................45 2.3.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .........................................................45 2.3.2 Toelichting op de
balans per 31 december 2023 .............................................................49 2.3.3 Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening .................................56 2.3.4 Resultaatbestemming ....................................................................................................65 2.4 WNT-verantwoording 2023 GGD Zaanstreek-Waterland .........................................................66 2.5 Gebeurtenissen na balansdatum ...........................................................................................68 2.6 Claim datadiefstal ................................................................................................................68 2.7 Rechtmatigheidsverantwoording 2023 ..................................................................................68 2.8 Corona ...............................................................................................................................69 2.9 Sisa-bijlage 2023 .................................................................................................................70 2.10 Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld ................................................74 2.11 Fiscale positie ....................................................................................................................74 BIJLAGEN
....................................................................................................................................76 Afkortingenlijst ..........................................................................................................................76 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ......................................................................78 2 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
VOORWOORD
___________
Voor u ligt het jaarverslag en jaarrekening 2023 van GGD Zaanstreek-Waterland (GGD). Met het jaarverslag en jaarrekening legt het Algemeen Bestuur van de GGD verantwoording af over de uitvoering van de voorgenomen werkzaamheden uit de programmabegroting binnen de Gemeenschappelijke Regeling (GR). Wij rapporteren graag over stand van zaken in de programma’s: 1. Monitoren, signaleren en Adviseren 2. Uitvoerende taken gezondheidsbescherming 3. Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises 4. Toezicht 5. Contracttaken Ter informatie is in deze rapportage de financiële stand van zaken van de projectmatige werkzaamheden vermeld, maar niet opgenomen in het resultaat. Het inhoudelijk verslag en de financiële rapportage over projectmatige werkzaamheden gebeurt separaat aan de opdracht gevende gemeente. In 2023 speelde de aanpak van de Corona crisis nog een rol. Sinds begin 2020 worden we geconfronteerd met een crisis veroorzaakt door de infectieziekte COVID-19 (corona). Een infectieziektecrisis, en dus nauw verbonden met één van de basistaken van de GGD. In september 2020 is een sector Corona gevormd om alle corona gerelateerde werkzaamheden onder te brengen en deze financieel te scheiden van de overige GGD taken. In de loop van 2023 is de sector Corona afgebouwd. Van de meeste medewerkers is afscheid genomen. Vanaf 2024 is er geen aparte sector Corona meer.
Gemeenten en de GGD hebben intensief samengewerkt aan een regionale visie ‘samen werken aan gezondheid’. Deze visie is januari 2023 bestuurlijk vastgesteld. De gemeenten en GGD in Zaanstreek Waterland willen hun inwoners helpen zich positief gezond(er) te voelen en gezonde keuzes te maken, in een omgeving die uitnodigt tot gezond gedrag. Dit is waar in 2023 onze professionals vol enthousiasme samen met de gemeenten en ketenpartners aan hebben gewerkt. Dit heeft mooie resultaten opgeleverd. Wij rapporteren hierover bij de programma’s in de volgende hoofdstukken. Naast de regionale visie hebben gemeenten en GGD een govenance structuur ontwikkeld. Deze nieuwe structuur doet recht aan de ontwikkeling om de GGD te transformeren van een autonome zorgorganisatie naar een uitvoeringsorganisatie aangestuurd door de gemeenten.
3 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1 JAARVERSLAG
___________
4 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1 Programmaverantwoording ___________ De programmaverantwoording heeft dezelfde opzet als de programmabegroting. In de programmabegroting zijn de vragen gesteld “Wat willen we bereiken?”, “Wat doen we hiervoor?” en “Wat kost het?”. In de programmaverantwoording worden de vragen beantwoord “Hebben we bereikt wat we wilden bereiken?” en “Wat heeft het gekost?”.
5 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1.1 Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren __________
Inhoud van dit programma: De GGD adviseert de gemeenten over hun beleid op het gebied van gezondheidspreventie, -bevordering en –bescherming. Monitort, signaleert en adviseert op basis van de breed beschikbare gegevens. De GGD is kenniscentrum voor onderzoek en brengt gezondheidsproblematiek op wijk/buurtniveau in kaart, adviseert over effectieve aanpak, participeert in beleidsnetwerken en legt verbinding tussen partijen. Taken Onder dit programma vallen de volgende taken:
Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren 10117001 Advisering lokaal gezondheidsbeleid 10117002 Epidemiologie 10117003 Gezondheidsbevordering
Basistaak Basistaak Basistaak
Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Activiteiten
A
B C
D
E
F
Vormgeven van de preventiecyclus door: Gezondheidsmonitor
Publicatie gezondheidsgegevens t.b.v. gemeenten en ketenpartners Advisering op het gebied van lokaal gezondheidsbeleid
Ondersteunen van het onderwijs bij de start van de Gezonde School-aanpak Ontwikkelen en aanbieden van preventieprogramma's voor volwassenen en ouderen Academisering en innovaties
Prestatiedoelstelling per jaar
Monitor onderzoek onder 1 van de doelgroepen: kinderen, jongeren, volwassenen, ouderen of kwetsbare groepen 2 epidemiologische nieuwsbrieven, 2 panelonderzoeken, themagericht Aantal vragen ter verduidelijking gezondheidssituatie Aantal adviezen t.a.v. interventies en gemeentelijk beleid Participatie in lokale werkgroepen 100% van scholen in regio ZaanstreekWaterland ondersteuning bieden bij de start van de Gezonde school aanpak Aanbieden 3 thema's in overleg met lokale teams, ketenpartners en GGD intern Ontwikkeling van 2 maatwerkprojecten op verzoek van gemeenten
Realisatie na een jaar
Afwijking
3
=
4
=
17
=
46
=
8
=
100%
=
3
=
2
=
Monitoring gezondheidssituatie De GGD monitort de gezondheid van de inwoners van de regio. Eens in de vier jaar wordt een specifieke leeftijdsgroep bevraagd. Landelijk is besloten om de monitors te intensiveren om de gevolgen van Corona in kaart te brengen. In 2023 is de Corona Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen 2022 afgerond, zijn er gemeenterapportages gemaakt en zijn de resultaten gepubliceerd. Ook van de Corona Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2022 zijn de resultaten en gemeenterapportages gepubliceerd op de website. De resultaten zijn te vinden op Home - Gezondheid in Cijfers (ggdzw.nl). De resultaten van de Corona Gezondheidsmonitor OGGZ zijn landelijke gepubliceerd Landelijke-Monitor-OGGZ-COVID-19-2.pdf (ggdghor.nl) De gezondheidsvragenlijsten die door de Jeugdgezondheidszorg in klas 1 en 3 van het voortgezet onderwijs zijn afgenomen zijn geanalyseerd en per VO school is een rapportage gemaakt. Nieuw dit jaar is dat er ook onderzoek is uitgevoerd op het speciaal onderwijs. De data vanuit de verschillende monitors is aangeleverd aan het RIVM en CBS. Daarnaast is gestart met de dataverzameling van de gezondheidsmonitor Jeugd. De resultaten worden in 2024 gepubliceerd. Panel onderzoek WAARMERKINGSHet onderzoek panel wordt door de GGD standaard ingezet om op een snelle en VOOR eenvoudige wijze de 6 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
meningen, ervaringen en behoeften van inwoners te peilen met betrekking tot diverse gezondheidsonderwerpen. Hiermee levert het panel informatie op die de GGD en gemeenten kunnen gebruiken om gerichte activiteiten te organiseren om de gezondheidssituatie van de inwoners te verbeteren. In 2023 zijn twee panelonderzoeken uitgevoerd: één over de impact van de energiecrisis, de ander naar zon beschermende maatregelen. De rapportages van de panelonderzoeken zijn te vinden op Zaanstreek-Waterland - GGD-panel (panelggd.nl) Advisering lokaal volksgezondheidsbeleid In februari is landelijk het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) ondertekend door VNG, VWS, ZN en GGD GHOR Nederland. Het akkoord omvat afspraken over het bereiken van een gezonde generatie in 2040. Met het GALA-akkoord en het vorig jaar afgesloten Integraal Zorg Akkoord (IZA) staan gemeenten en maatschappelijke partijen voor de opgave om de focus te verschuiven van ziekte en zorg naar het versterken van gezondheid en veerkracht en daarmee ook het zorgstelsel overeind te kunnen houden. Het GALA geeft gemeenten de opgave om voor de periode 2024 – 2026 een plan van aanpak te maken waarbij sprake is van een samenhangende, integrale blik op het bevorderen van (positieve) gezondheid van de bewoners.
Vanuit het IZA is afgesproken dat er per 1 januari 2025 een stevige preventieve infrastructuur tot stand moet komen vanuit onder andere een regiobeeld en regioplan. De GGD heeft epidemiologische data geleverd voor het IZA regiobeeld en op de verschillende GALA-thema’s. Alle gemeenten zijn geadviseerd over de GALA plannen en regionaal is geadviseerd over het IZA regioplan. Een van de pijlers van het GALA akkoord is ‘Het versterken van de kennis en adviesfunctie van de GGD’ . De gemeenten zijn geadviseerd op welke wijze invulling aan deze pijler gegeven kan worden. In dit kader van deze pijler zijn gebiedsprofielen/ wijkprofielen van de gezondheidsdata per leeftijdsgroep ontwikkeld. Deze profielen worden januari 2024 opgeleverd. Het afgelopen jaar zijn 63 vragen om advies of verduidelijking van de gezondheidssituatie gesteld. De meeste vragen kwamen van de gemeenten. Overige vragen kwamen vanuit het onderwijs, burgers, zorgverzekeraar, andere GGD ’en, media en intern. Bovendien hebben en houden de accounthouders van de GGD hierover periodiek contact met de gemeenten. Preventieakkoorden De Rijksoverheid heeft een Nationaal Preventie Akkoord gesloten. Alle gemeenten in ZaanstreekWaterland hebben ook een Lokaal Preventieakkoord gesloten en voor de uitvoering financiële middelen gekregen.
De GGD adviseert de gemeenten over de uitvoering van het lokale preventieakkoord op de thema’s rookvrije omgeving en genotmiddelenpreventie. Daarnaast adviseert de GGD, in de regionale overleggen JOGG, de gemeenten Zaanstad, Edam-Volendam, Purmerend op het thema Gezond Gewicht. Bovendien hebben en houden de accounthouders van de GGD hierover periodiek contact met de gemeenten. De Omgevingswet en openbare gezondheid Ter voorbereiding op de Omgevingswet werkt de GGD al een aantal jaar intensief samen met gemeenten, de Veiligheidsregio, de beide Omgevingsdiensten (Noordzeekanaal gebied, IJmond), Rijkswaterstaat en het Hoogheemraadschap in het kader van het formuleren van de gemeentelijke omgevingsvisies, omgevingsplannen, het uitwerken van adviesstructuur via omgevingstafels en/of initiatieftafels en ketentesten ten behoeve van het omgevingsloket. In het werkgebied van de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied zijn samenwerkingsafspraken geformuleerd over de wijze waarop gezamenlijk wordt gewerkt aan de uitvoering van de Omgevingswet en de daarop gebaseerde wettelijke regelingen. In 2024 moeten deze afspraken bekrachtigd worden. In het werkgebied van de Omgevingsdienst IJmond worden ook samenwerkingsregels geformuleerd.
Daarnaast is er specifiek geadviseerd over het bestemmingsplan Badhuisweg, Verkadebuurt, de uitvoeringsregels Kogerveldwijk, Perspectief Achtersluispolder (allen in Zaanstad), de Zaanse Omgevingsvisie en Regio Deal ZaanIJ. Voor de gemeente Landsmeer is geadviseerd over de Kinderopvang “de tovertuin” en wonen nabij hoogspanningsmasten.
7 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Aanbod van preventie programma’s
Gezonde School
Momenteel zijn er 38 scholen met een vignet Gezonde School. Gezamenlijk hebben deze scholen 61 themacertificaten. In 2023 zijn er 20 themacertificaten behaald. Daarnaast zijn alle scholen aangeschreven via de Nieuwsbrief Jeugd met het aanbod tot begeleiding bij de Gezonde Schoolaanpak en om in aanmerking te komen voor de nieuwe ronde subsidie. 22 scholen hebben het Ondersteuningsaanbod 2023-2024 toegekend gekregen. 3 scholen hebben de Stimuleringsregeling Gezonde Relaties & Seksualiteit (R&S) (ronde 7) toegekend gekregen. Er zijn scholen die hun certificaat na 3 jaar niet verlengen, maar wel dezelfde activiteiten blijven uitvoeren. Deze scholen tellen niet meer mee als Gezonde School. Het aantal scholen dat structureel aan een gezonde leefstijl werkt is dus in werkelijkheid veel hoger. In het verlengde van het aanbod R&S heeft GB een bijeenkomst voor basisscholen opgezet, om basisscholen te ondersteunen in het vormen van een visie t.a.v. R&S en het uitrollen daarvan, zodat R&S een vast onderdeel is van het curriculum. 3 scholen hebben de bijeenkomst afgenomen. Daarnaast is ook een teambijeenkomst op het thema Voeding opgezet en inmiddels uitgevoerd bij 1 school.
Valpreventie
Voortbordurend op de inspanningen rondom valpreventie, heeft de GGD in 2023 de volgende ontwikkelingen gestimuleerd en uitgevoerd ten aanzien van de opbouw van het netwerk valpreventie: 1) De regionale stuurgroep is uitgebreid met nieuwe ketenpartners. Dit zijn 'Welzijn Wonen Plus, Team Sportservice, Sportbedrijf Zaanstad en Spurd. Tevens is Purmerend namens de regiogemeenten aangesloten bij de stuurgroep om mee te denken over regionale samenwerking en om de verbinding met IZA te leggen. In de regionale stuurgroep maken we afspraken tussen de ketenpartners die door vertaald worden naar de lokale ketens. 2) De GGD heeft subsidie toegekend gekregen die eind 2022 is aangevraagd in afstemming met alle gemeenten. Met deze subsidie heeft de GGD de mogelijkheid om alle gemeenten te ondersteunen bij het opzetten/door ontwikkelen van minimaal 1 valpreventieketen op wijkniveau. SPUK-GALA heeft dit proces versneld. Er hebben in 2023 oriënterende gesprekken met de gemeenteambtenaren en ketenpartners plaatsgevonden. Hierna is in alle gemeenten een eerste bijeenkomst geweest met de ketenpartners om tot ketenvorming te komen. Dit zal in 2024 vervolgd worden. 3) Onderdeel van de subsidie is deelname aan een landelijk leer netwerk. Het landelijk leer netwerk bestaat uit landelijke kennispartijen RIVM, GGD GHOR, VNG en Academische Werkplaatsen Publieke Gezondheid en GGD-en.
Dit consortium gaat de kennisinfrastructuur stimuleren op het gebied van gezondheidsbevordering en preventie, specifiek op de vier ketenaanpakken 'Valpreventie', 'Welzijn op Recept', 'Gecombineerde Leefstijlinterventie' en 'overgewicht bij kinderen'. De kennis en ervaring die voortkomt uit het leernetwerk kan worden ingebracht in de regionale aanpak ketenvorming en de vertaling naar de lokale ketenvorming in de wijken.
Campagnes
In januari 2023 heeft de landelijke campagne “IkPas/Dry January” plaatsgevonden. Deze campagne is erop gericht om mensen bewust te maken van hun drinkgedrag en aan te zetten tot het maken van weloverwogen keuzes ten aanzien van zowel de momenten als de hoeveelheid alcoholconsumpties die zij nuttigen. In de Regio Zaanstreek-Waterland hebben dit jaar 465 inwoners meegedaan die zich hebben opgegeven via de landelijke website van IkPas. Van de deelnemers dit jaar waren 200 man en 265 vrouw. De meeste deelnemers waren tussen de 56 en 65 jaar (379 inwoners). In maart 2023 is de campagne “30dagengezonder” uitgevoerd. De campagne is in 2023 mogelijk gemaakt door: GGD Zaanstreek-Waterland, GGD Gooi en Vechtstreek, GGD Hollands Noorden, GGD Kennemerland, GGD Hart voor Brabant, GGD West-Brabant, GGD IJsselland. In totaal hebben 7.800 VOOR23.000 WAARMERKINGSmensen landelijk deelgenomen aan de actie. De website had 25.000 bezoekers t.o.v. in 2022 8 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
en via Facebook waren er 1.339.039 weergaven t.o.v. 772.700 in 2022 (+73%). Ruim de helft van de deelnemers is tussen de 45-65 jaar (54%). In oktober 2023 heeft de landelijk campagne “Stoptober” voor de 10e keer plaatsgevonden. Stoptober motiveert rokers om gezamenlijk 28 dagen te stoppen met roken in oktober, om zo de kans te vergroten om blijvend te stoppen. GGD Zaanstreek-Waterland rolt deze campagne elk jaar regionaal uit. Dit jaar middels een theatervoorstelling, regionale aftrap, online en offline werving. Het aantal inschrijvingen dit jaar via de website is nog niet bekend. Vorig jaar hebben 229 inwoners van Zaanstreek-Waterland zich ingeschreven voor Stoptober. Het aantal deelnemers ligt hoger, want niet alle deelnemers schrijven zich in. Daarnaast downloaden veel mensen de Stoptober-app voor deelname. Innovatie GB participeert namens GGD ZW als consortiumpartner in een meerjarig onderzoek van het Trimbos Instituut naar de werkzame elementen van lokaal tabaksbeleid. Dit onderzoekt wordt gesubsidieerd door ZonMW. Betrokken partijen zijn Trimbos, Menzis, VNG, Pharos, GGD GHOR Nederland, 4 GGD'en (waaronder GGD ZW) en Gezondheidsfondsen voor Rookvrij.
Trimbos onderzoekt welke elementen van lokaal (gemeentelijke) tabaksbeleid effectief zijn, om vervolgens gemeenten te kunnen adviseren over de inzet van lokaal beleid om tabaksconsumptie tegen te gaan en een rookvrije generatie te bevorderen. Het onderzoek loopt nu 2.5 jaar. De resultaten worden doorlopend besproken in de consortiumgroep en voorzien van feedback. Trimbos publiceert de nieuwe updates over dit onderzoek op hun website. Wat heeft het gekost?
Baten regulier Baten bijdragen gemeenten Incidentele baten
Begroting na Realisatie 2e wijziging € 7.903 € € 1.204.538 € 1.204.538 € 9.021 € -
Lasten primaire taak Overhead primaire taak Overhead bedrijfsvoering
€ € €
781.883 € 88.522 € 356.763 €
837.627 € 42.227 € 261.684 €
818.996 41.349 255.034
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
-5.706 63.000 49.804 -18.902
63.000 63.000 -
63.000 63.000 -
€ € € €
Begroting € € 1.178.379 € -
€ € € €
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).
9 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1.2 Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming __________
Inhoud van dit programma: In de wet Publieke Gezondheid is een aantal gezondheid beschermende taken opgenomen waarvoor specialistische deskundigheid van belang is. In de wet is vastgelegd dat een aantal gezondheid beschermende taken door de GGD moet worden uitgevoerd. Daarnaast voert de GGD, voor de acht gemeenten, een aantal aanvullende contracttaken uit. Taken Onder dit programma vallen de volgende taken:
Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbevordering Algemene Gezondheidszorg 20205001 Infectieziektenbestrijding Basistaak 20205002 SOA-bestrijding Basistaak 20205003 TBC-bestrijding Basistaak 10117007 Medische milieukunde Basistaak 20205004 Reizigersadvisering en -vaccinatie Basis+taak Jeugdgezondheidszorg 20201001 Jeugd 0-4 Basistaak 20201002 Jeugd Basisonderwijs Basistaak 20201003 Jeugd Voortgezet Onderwijs Basistaak 20201004 Rijksvaccinatieprogramma Basistaak 20201005 Zorgcoördinatie kindgericht Basistaak 20201007 Speciaal Onderwijs Basistaak 20201008 Opvoedingsondersteuning en groepsvoorlichting Basistaak 20201009 Inloopspreekuren en telefonische bereikbaarheid Basistaak 20204002 Calamiteiten op school Basistaak 20204004 Prenatale en postnatale zorg Basistaak 20204006 Opvoedspreekuur en ondersteuning Basistaak 20204014 Coördinatie netwerk Integrale Vroeghulp Basistaak Maatschappelijke gezondheidszorg 10206001 Meldpunt overlast en bemoeizorg Basistaak 10206002 Vroegsignalering Basis+taak 10206003 Suïcicdepreventie Basis+taak
10 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Algemene gezondheidszorg Hebben we bereikt wat we wilden bereiken?
De Infectieziektebestrijding omvat de Algemene infectieziektebestrijding inclusief technische hygiënezorg, Centrum voor Seksuele Gezondheid, Tuberculosebestrijding en Reizigersadvisering envaccinatie. De huidige formatie Infectieziektebestrijding bij de GGD Zaanstreek-Waterland is te klein om de negen taken van de algemene Infectieziektebestrijding op een voldoende niveau uit te voeren. In verband met structureel personeelstekort onderzoekt de GGD al enige tijd op welke wijze de Infectieziektebestrijding voor de regio Zaanstreek-Waterland toekomstbestendig kan worden vormgegeven. De GGD werkt daarom aan een plan van aanpak voor de integratie van de activiteiten van infectieziektebestrijding met die van GGD Amsterdam. Hoewel dit proces nog loopt, is de GGD sinds oktober 2023 al genoodzaakt de waarneming van het taakgebied algemene infectieziektebestrijding voor onbepaalde tijd over te laten aan GGD Amsterdam. Om dezelfde reden neemt GGD Amsterdam sinds juni 2023 ook al de waarneming op zich voor het Centrum voor Seksuele Gezondheid.
Algemene Infectieziektebestrijding
Conform de wet publieke gezondheid moeten laboratoria, (huis)artsen en zorginstellingen een infectieziekte melden. De algemene Infectieziektebestrijding heeft vanzelfsprekend geen invloed op het aantal meldingen en de daaruit voortkomende contact onderzoeken en de adviesaanvragen.
Techniche hygiënezorg
Technische hygiëne zorg (THZ) geeft hygiëneadviezen aan particulieren, instellingen en bedrijven om infectieziekten door micro-organismen (bacteriën, virussen, schimmels en parasieten) te voorkomen VOOR WAARMERKINGSen de kans op besmetting te verkleinen op plekken waar veel mensen samenkomen of wanneer 11 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN
Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
onhygiënisch werken tot een besmetting kan leiden. De GGD inspecteert tatoeage- en/of piercingstudio’s en schoonheidssalons die permanente make-up aanbieden op hygiëne en veiligheid volgens landelijk vastgestelde hygiëneregels. De GGD beoordeelt op basis van dit onderzoek op locatie of een studio een vergunning kan krijgen. Daarnaast adviseert de GGD op aanvraag de GHOR bij evenementen.
Corona
Sinds 2020 was een tijdelijke sector Corona ingericht. In deze sector zijn alle corona gerelateerde activiteiten ondergebracht. De sector Corona bestaat uit een vaste kern van flexibel inzetbare medewerkers, aangevuld met een flexibele pool van medewerkers, zodat de sector snel kan op- en afschalen. In maart 2023 zijn de laatste landelijke corona maatregelen vervallen. Dit heeft geleid tot het sluiten van de testlocaties en het beperken van het aantal vaccinatielocaties. In de zomer 2023 is van de meeste corona medewerkers afscheid genomen. Een aantal medewerkers is ondergebracht bij het team Infectieziekten, zodat snel ingespeeld kan worden op de ontwikkelingen. In het najaar is het aantal medewerkers weer opgeschaald in verband met een nieuwe vaccinatieronde. Ook het aantal vaccinatielocaties is uitgebreid. Inwoners konden voor een vaccinatie terecht in Assendelft en bij de pop-up locaties in Zaandam, Purmerend, Zuidoostbeemster en Volendam. Eind 2023 zijn deze locaties weer gesloten.
Centrum Seksuele Gezondheid
Het Centrum voor Seksuele Gezondheid is sinds april 2023 gesloten, omdat er geen arts beschikbaar is die de medische eindverantwoordelijkheid kan dragen. Gezamenlijk met de GGD Amsterdam is naar een oplossing gezocht. Dit betekent dat inwoners uit de regio Zaanstreek-Waterland vanaf juni bij het Centrum Seksuele Gezondheid van de GGD Amsterdam terecht kunnen voor een consult, soa test of een hepatitis B vaccinatie. Op deze wijze heeft de GGD deze aanvullende zorg gewaarborgd zodat specifieke doelgroepen niet buiten de boot vallen. De inwoners hebben de GGD Amsterdam goed kunnen vinden. Van de 765 consulten ( 2022: 929) zijn er 682 uitgevoerd door de GGD Amsterdam. Bij de meeste consulten zijn de bezoekers getest op chlamydia en/of gonorroe aangevuld met syfilis en/of hiv en/of hepatitis B. De tijdelijke sluiting (april -juni) heeft tot gevolg gehad dat er minder consulten seksuele gezondheid zijn uitgevoerd.
Tuberculose bestrijding
Het aantal uitgevoerde Mantouxtesten en röntgenfoto’s ten behoeve van de TBC screening is toegenomen. Dit wordt verklaard door de aanwezigheid van de crisisnoodopvang in de regio. Afhankelijk van het land van herkomst worden de asielzoekers gescreend. Personen met een afwijkende longfoto krijgen een (preventieve) behandeling. GGD GHOR Nederland heeft, namens de GGD-en, een contract afgesloten met de COA, waardoor de GGD periodiek een overzicht ontvangt van personen die gescreend moeten worden.
Reizigersadvisering en vaccinatie
Met een resultaat van 8684 consulten en 12090 vaccinaties is de doelstelling van de Reizigersadvisering en vaccinatie (RAV) bereikt en overtreft de verwachtingen. Hiermee is het aantal consulten en het aantal vaccinaties is sinds dit jaar weer (ruimschoots) op het niveau van vóór de pandemie (in 2019: aantal vaccinaties: 5106, aantal consulten: 4386). De GGD ontvangt veel extra bezoekers van buiten de regio als gevolg van lange wachttijden die omliggende GGD-en hebben. Wat verder opviel was de toename van de vraag naar een rabiës vaccin. Dit verklaart o.a. de toename van het aantal vaccins.
Medische milieukunde (MMK)
Het betreft zowel beleidsadviezen aan de gemeente en de omgevingsdienst als beantwoording van vragen van inwoners van de regio rond milieu gezondheidskundige onderwerpen. De beleidsadviezen betreffen onder andere adviesverzoeken ruimtelijke ordening (bestemmingsplannen), rond Omgevingsvisie, PFAS in de bodem of gezondheidskundige aspecten van industriële emissie. Vragen van inwoners kunnen zeer uiteenlopend zijn, waaronder schimmel in de woning, overlast door blauwalg, houtrook, PUR isolatie, geluidsoverlast lucht- of bodemverontreiniging. Dit meldingenoverzicht vormt echter slechts een deel van de MMK activiteiten en geeft geen compleet VOOR beeld van alle werkzaamheden van MMK. Zo is deelname aan diverse trajecten rond deWAARMERKINGS12 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Omgevingswet een grote opgave geweest voor MMK, mede doordat de GGD te maken heeft met twee aparte regio’s gebonden aan de omgevingsdiensten waarvoor twee afzonderlijke werkprocessen rond de Omgevingswet worden ontwikkeld (Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied en Omgevingsdienst IJmond). In het kader van proactief adviseren heeft MMK deelgenomen aan (landelijke) preventieactiviteiten: Ondertekening 4e convenant preventie gehoorschade december 2023; actualisatie “Wat werkt dossier” preventie gehoorschade en de actualiseren RIVM richtlijn koolmonoxide. Daarnaast zijn er meldingen en adviesaanvragen behandeld in het kader van doorlopende casuïstiek in de regio en zijn er stappen gezet in het versterken van de samenwerking met ketenpartners (Veiligheidsregio ZW, omgevingsdienst). Wat heeft het gekost?
Baten regulier Baten bijdragen gemeenten Incidentele baten
Begroting na Realisatie 2e wijziging Begroting € 1.212.576 € 723.097 € 716.379 € 1.493.773 € 1.493.773 € 1.455.984 € 7.071 € € -
Lasten primaire taak Overhead primaire taak Overhead bedrijfsvoering Incidentele lasten
€ 1.999.720 € 1.538.185 € 1.511.684 € 87.928 € 230.069 € 223.465 € 561.591 € 448.616 € 437.214 € 2.200 € € -
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
61.981 46.270 17.269 32.980
€ € € €
-
€ € € €
-
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).
Corona Wat heeft het gekost? Meerkostenregeling 1-1/1-7 Baten regulier Baten bijdragen gemeenten
Realisatie € 4.936.218 € -
Lasten primaire taak Overhead primaire taak
€ 4.040.923 € 895.295
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
13 Jaarstukken 2023 2024.1.0
-
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
SPUK regeling 1-7/31-12 Baten regulier Baten uit HPV18+ Overige baten
Realisatie € 2.531.930 € 266.497 € 7.496
Lasten primaire taak Overhead primaire taak
€ 1.973.134 € 832.789
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
-
Hieronder wordt de totaaldeclaratie meerkostenregeling 1-1/1-6 coronakosten weergegeven.
Verantwoording meerkosten covid-19 2023 Kostensoort Periode 1 januari tot 1 juli 2023 Meerkosten BCO regulier Bemonstering regulier Vaccinatie Totaal Overige Meerkosten Infectieziektebestrijding (IZB) Tuberculosebestrijding (TBC) Medische Milieukunde (MMK) Technische Hygiënezorg (THZ) / Toezicht Seksuele Gezondheid (inclusief SOA poli) Reizigerszorg Gezondheidsbevordering (GB) Algemene Gezondheidszorg (AGZ) Jeugdgezondheidszorg (JGZ), incl. Rijksvaccinatie Openbare GGZ / Sociaal medische advisering Veilig Thuis Forensische Zorg (For) Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Overig Ondersteuning Periode 1 juli t/m 31 december 2023 doorlopende verplichtingen Salarissen, transitievergoeding en WW Overige personele kosten Kosten locaties Activa Overige meerkosten Periode 1 juli 2023 t/m 31 december 2023 kosten Icam-claimen Kosten Icam Juridische kosten Totaal
€ € € € € € € € € € € € € € € € € € €
Kosten 2023 3.962.692 382.932 206.490 3.373.269 973.526 15.320 62.911 895.295
€
-
€ € € € €
-
€
-
€ € €
4.936.218
De verantwoording van de SPUK regeling 1-7/31-12 is te vinden in de SiSa bijlage.
14 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Jeugdgezondheidszorg Hebben we bereikt wat we wilden bereiken?
De JGZ heeft in 2023 gewerkt aan een aantal kernpunten. De jeugdgezondheidszorg als expert in de gezonde ontwikkeling van kinderen. Bij bedreigingen van een gezonde ontwikkeling van kinderen wordt in samenspraak met ouders (Samen Beslissen) ingezet op adequate hulp en blijft het gezin gemonitord. Preventie werkt op de lange termijn kostenbesparend. Wanneer vragen of problemen vroegtijdig worden gesignaleerd kan bijtijds een cursus, interventie of extra contactmoment worden ingezet. Dit voorkomt verergering van het probleem, een dure interventie op latere leeftijd, schooluitval en bevordert op latere leeftijd de arbeidsparticipatie Werken vanuit het kind. Geen kind of gezin is hetzelfde. De zorg wordt in samenspraak met het gezin, snel en dicht bij het gezin en kind georganiseerd in samenwerking met partners binnen het sociaal VOOR WAARMERKINGSdomein. Meer hulp waar het nodig is en minder waar dat kan. 15 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN
Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Deze werkwijze heeft een aantal consequenties voor de uitvoering van de jeugdgezondheidszorg. De contactmomenten vanuit het landelijk professioneel kader worden allemaal aangeboden en er wordt met ouders overlegd wanneer een volgend contactmoment plaats vindt. Ook wordt er, daar waar mogelijk, taakherschikking toegepast. Bijvoorbeeld van arts naar verpleegkundige of wordt een contactmoment in een andere vorm aangeboden, bijvoorbeeld als nieuwsbrief. Door tijd vrij te spelen in het aanbod voor gezonde kinderen, ontstaat ruimte om extra ondersteuning of zorg te bieden aan kinderen/gezinnen die meer nodig hebben ter voorkoming van gezondheidsverschillen. In het aanbod van de GGD wordt gebruik gemaakt van nieuwe communicatie kanalen als sociale media, chatten, apps en beeldbellen met ouders en worden nieuwe producten ontwikkeld zoals webinars. De werkwijze is in 2023 door de GGD met gemeenten in de regio overlegd en er zijn afspraken vastgelegd. In 2023 heeft de JGZ nog steeds te maken met een zeer krappe arbeidsmarkt voor artsen en pedagogen. Dat veroorzaakt bij de artsen die er nog wel zijn een hoge werkdruk en bij ziekte gelijk een acuut probleem. Eind 2023 konden we niet meer borgen dat heel jonge baby’s op tijd gezien werden door een arts. Het bestuur is hiervan op de hoogte gebracht. Met de taakherschikking is de GGD al langere tijd mee bezig zijn.
Er loopt bijvoorbeeld een traject om verpleegkundigen vaardigheden aan te leren ook bepaalde artsenconsulten uit te voeren bij gezonde kinderen, inclusief delen van het lichamelijk onderzoek. Artsen worden vervolgens vooral ingezet zodra er echt iets aan de hand lijkt te zijn. De artsen trainen de verpleegkundigen. Dat zal in de toekomst de werkdruk verminderen, maar is op dit moment werkdruk verhogend omdat deze opleiding begeleid moet worden door artsen. De GGD is in september gestart met het opleiden van twee jeugdverpleegkundigen tot verpleegkundig specialist, zodat zij over twee jaar de taken van een basisarts kunnen gaan uitvoeren. In 2023 is gewerkt met een aangepast oproepschema waarbij verpleegkundigen meer contactmomenten overnemen van de arts. Dit was noodzakelijk vanwege een tekort aan artsen, maar is ook het schema van de toekomst. De juiste professional op de juiste plek! Begin 2023 is een aantal taken tijdelijk stop gezet, zoals in de regio Waterland de verzuimbegeleiding en op sommige scholen in de hele regio de afname van de vragenlijsten op het voortgezet onderwijs (VO). Dit, omdat de werkdruk bij de jeugdartsen onacceptabel hoog werd bij een toenemende vraag. Vanaf september zijn deze taken weer hervat. De JGZ heeft, in deze lastige omstandigheden, haar diensten kunnen uitvoeren.
Daarbij is samen met ouders gekeken welk kind echt alle contactmomenten nodig had en bij welk kind de contactmomenten anders aangeboden konden worden. Indicatieve contactmomenten zijn allemaal uitgevoerd. In 2023 zijn 3.306 kinderen geboren. Het aantal vluchtelingen en nieuwkomers varieert sterk en hangt samen met de situatie in de wereld en het aantal opvangplekken in de regio. In oktober is een crisisnoodopvang asielzoekers gekomen in de gemeente Waterland, waar 40 alleenreizende minderjarige jongeren zijn ondergebracht. Deze plotselinge toenames van nieuwkomers, vluchtelingen en alleenreizende jongeren verhogen de werkdruk van de JGZ. Zij behoren tot een kwetsbare groep kinderen/jongeren waarbij de JGZ niet altijd direct kan overgaan tot de reguliere zorgverlening en keuzes moet gaan maken. Deze doelgroep vraagt veel tijd maar is noodzakelijk. Het aantal nieuwkomers bedraagt 1.149 en het aantal kinderen/jongeren in de COA opvang 60.
Consultatiebureau en prenatale zorg • • •
•
De prenatale en intake huisbezoeken zijn uitgevoerd. Binnen het sociaal domein is een mooie samenwerking ontstaan om kwetsbare jonge gezinnen te signaleren en de juiste hulp in te zetten. De hielprikken en de gehoorscreeningen zijn tijdig uitgevoerd. De contactmomenten met een vaccinatie of screening (visus, heupen en hart) voerden de jeugdverpleegkundigen en de jeugdartsen uit op de consultatiebureau-locaties. Kinderen die op indicatie een consult nodig hadden zijn zoveel mogelijk binnen korte tijd gezien. Peuters waar het goed mee ging hebben, in overleg met de ouders, soms iets langer moeten wachten op een consult Er is zowel een telefonische en digitale bereikbaarheid van de jeugdgezondheidszorg en op de website is informatie beschikbaar om ouders en professionals te kunnen helpen bij vragen en te adviseren. De digitale beschikbaarheid hebben we landelijk in samenwerkingsverbanden met VOOR andere JGZ instellingen vormgegeven. Ouders kunnen zo dagelijks chatten met eenWAARMERKINGS16 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
jeugdverpleegkundige en zelfs op drie avonden per week. Pubers kunnen zelf ook chatten via “jouwGGD” met een jeugdverpleegkundige.
Onderwijs (basisonderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs) •
•
•
•
•
De logopedische screening rondom 5 jaar wordt bij alle kinderen tijdig uitgevoerd. De achterstanden die waren opgelopen de afgelopen jaren zijn inmiddels allemaal ingelopen. Daar bij eventuele verwijzing kinderen ook lang op wachtlijsten staan is de screening op de juiste leeftijd erg van belang. De zintuigscreening die in de kleutergroepen wordt gedaan door de doktersassistentes heeft iets vertraging opgelopen in de eerste helft van het schooljaar.. Omdat 6 VO scholen geen gezondheidsvragenlijsten invullen of triage doen, hadden we de mogelijkheid deze achterstand bij de zintuigscreening in te lopen. De verpleegkundigen voeren zowel het PGO op 5 jarige leeftijd uit als in groep 7. Een arts wordt alleen ingezet indien noodzakelijk, bijvoorbeeld voor een consult of een verwijzing. Dit is een nieuwe werkwijze. De kinderen in groep 7 hebben iets vertraging opgelopen. Daarnaast vinden niet alle ouders een onderzoek op deze leeftijd nodig. Alle geplande contactmomenten op het VO, voortkomend uit de vragenlijst, zijn door gegaan. Bij een aantal scholen hebben we de afname van de vragenlijst (gedeeltelijk) moeten laten vervallen omdat er onvoldoende artsenformatie was voor een vervolgconsult. Dit, omdat de werkdruk bij de jeugdartsen onacceptabel hoog is.
Indicatieve contactmomenten zijn uitgevoerd (fysiek of telefonisch) Tevens zijn veel zorg overleggen, met name van het speciaal onderwijs, doorgegaan.
Groepsvaccinaties en individuele vaccinaties • • • •
De “22-weken prik” (maternale kinkhoestvaccinatie voor zwangere vrouwen ) is tijdens speciale spreekuren op diverse locaties in de regio uitgevoerd. Ouders hebben de keus in plaats, dag en tijdstip. De vraag naar de Maternale griepvaccinatie blijft erg achter bij de verwachtingen tot nu toe. Op de grote locaties in de regio wordt eens per maand een vaccinatiespreekuur gehouden onder andere voor nieuwkomers. De groepsvaccinaties (HPV-DTP/BMR- MenACWY) vonden plaats in mei en november in de diverse gemeenten. Vanaf 2022 zijn voor de HPV vaccinatie ook jongens uitgenodigd en is de leeftijd van de vaccinatie vervroegd van 12 naar 10 jaar. Dit betekent dat nog een grote inhaalslag hebben gemaakt. Deels al in 2022 en de laatste groep in 2023.
Wat heeft het gekost?
Realisatie
Begroting na 2e wijziging
Begroting
Baten regulier Baten bijdragen gemeenten Incidentele baten
€ 693.079 € 142.203 € 142.203 € 11.292.002 € 11.292.002 € 11.012.487 € 99.905 € € -
Lasten primaire taak Overhead primaire taak Overhead bedrijfsvoering
€ 8.214.815 € 8.158.202 € 7.952.657 € 661.787 € 761.169 € 751.111 € 3.125.005 € 2.514.834 € 2.450.922
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
83.379 83.379
€ € € €
-
€ € € €
-
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten). VOOR WAARMERKINGS17 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Maatschappelijke gezondheidszorg Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? A B C B C
D E
Activiteiten Probleeminventarisatie n.a.v. meldingen Toeleiden naar hulpverlening Samenwerking met ketenparters realiseren Kennis en expertisecentrum Deelname aan overleg 1e of 2 lijns zorgorganisaties
F G
Meldingen onverzekerden in de zorg Vroegsignalering in samenwerking met politie Suicide meldingen Meldingen WVGGZ
H
Meldingen zorg en Dwang
Prestatiedoelstelling per jaar Realisatie na een jaar 604 meldingen 1030 Afhankelijk van de vraag Overleg en afstemming 100% Consultatie aan ketenpartners 100% (reguliere zorg en lokale teams) Organisatie van Overleg Overlast en Bemoeizorg met 100% ketenpartners in de regio ( 8x per jaar) Deelname aan Hometeams 100% 125 meldingen n.v.t. 1100 meldingen 1676
Afwijking + = =
= = +
375 57 6
Instellingen en organisaties uit de regio kunnen mensen die in een verontrustende of zorgwekkende situatie verkeren en hier zelfstandig geen of onvoldoende verandering in kunnen aanbrengen, aanmelden bij het MABZ. Het betreft hier veelal cliënten zonder ziektebesef of ziekte-inzicht, en cliënten met meervoudige complexe (psychiatrische) problematiek in combinatie met ernstig zorgmijdend gedrag en dakloosheid. Samen met de cliënt wordt gewerkt aan een verbetering van de leefsituatie op alle leefgebieden. Op deze manier kan herstel optreden, de zelfredzaamheid groter worden, de participatie toenemen en stigmatisering afnemen. Gedrag normaliseren en in het voorliggende veld naar oplossingen en “haakjes” zoeken voor de cliënt is een dagelijkse verantwoordelijkheid van de medewerkers. Complexiteit en volhardendheid zijn termen die centraal staan bij het leveren van de werkzaamheden door MABZ. Het aantal meldingen MABZ en VSO is aanzienlijk hoger geworden, wat leidt tot een hoge werkdruk. Meldingen vragen om het hands-on aanpakken als het moment daar is en de zorgen groot zijn. Dit legt een grote druk op de schouders van medewerkers. De nieuwe manier van melden vanuit politie middels de I28 meldingen (start 15 mei 2023) heeft een enorme toename van meldingen gegeven. De meldingen zijn van goede kwaliteit en urgent om op te pakken.
Duidelijk wordt hoeveel zorgmeldingen bij politie binnen komen van mensen met onbegrepen gedrag, die veelal zorgmijdend zijn. De inzet van een extra triagist om de vele meldingen vanuit de politie het hoofd te bieden en in een goede structuur de meldingen te kunnen oppakken, blijkt een schot in de roos. De triagist vraagt aanvullende informatie bij ketenpartners op, waardoor de urgentie beter in kaart kan wordt gebracht. De personele bezetting is nog onvoldoende geregeld om structureel de hoge meldingenstroom te verwerken. Het aantal suïcide gerelateerde meldingen (357) is aanzienlijk toegenomen ten opzichte van vorig jaar (274). Het team is in omvang gelijk gebleven en nu relatief klein voor de vraag die op ons afkomt. Met name bij de groep jeugdigen is sprake van een behoorlijk toename van het aantal meldingen bij MABZ. De samenwerking krijgt steeds meer gestalte met politie en slachtofferhulp en andere partners waaronder de GGZ. De komst van de inspecties Multi-toezicht in november was een mooi moment om de balans en wat we bereikt hebben in opvang en integrale samenwerking te mogen presenteren. Ambities zijn hoog, zeker gezien het thema, overigens gezien de maatschappelijke ontwikkelingen ook noodzakelijk. Hier speelt ook dat als de formatie niet kan worden uitgebreid, extra vragen en taken niet kunnen worden opgepakt.
18 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
De inzet van een psychiater is in 2023 gelukt en is van grote toegevoegde waarde op veel werkterreinen van MABZ. Zijn inhoudelijke bijdrage levert bij huisbezoek, beoordelen, opschalen en afschalen naast veel duidelijkheid ook een handelingskader voor medewerkers op. We zijn daardoor beter in staat snel te acteren in casuïstiek. De inzet van een psychiater is echter kostbaar (ZZP constructie) en we kunnen dit slechts deels voortzetten in 2024. Veel nieuwe en overigens zinvolle projecten zijn op ons pad gekomen. Elk nieuw project dat start als een pilot en een succes is, wordt gecontinueerd. Het vraagt veel verschillende petten om te schakelen tussen thema’s als Psychosociale Hulpverlening voor Oekraïense vluchtelingen, het team Suicidepreventie, innovatieve psychiatrie in de Gecertificeerde Instelling, het Regionaal Veiligheidsteam, Wijk GGD, VSO, GGD/GGZ in de wijk in de regio, regiocollege, jongerenloket oude WvGGZ. Deze projecten bewijzen hun meerwaarde. Doch dwingt het ook ons na te denken of de nieuwe ontwikkelingen passen bij de basisdienstverlening en formatie MABZ. Uitbreiding van de basisdienstverlening is een must om de werkzaamheden voor de kwetsbare burgers goed te blijven doen. Aantal meldingen MABZ, VSO en WVGGZ Gemeente Beemster Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad buiten regio zwervend in regio missing Totaal
2019 10 47 10 <5 184 26 18 397 27 5 0 724
2020 15 54 14 6 203 20 28 400 30 3 1 774
Gemeente Beemster Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad buiten regio Totaal
2019 17 62 16 5 318 22 20 340 50 850
2020 23 71 27 2 349 26 39 320 68 925
Meldingen MABZ 2021 24 63 32 10 302 33 40 543 66 7 0 1.120
2022 59 16 6 207 25 37 399 16 5 770
2023 56 11 15 237 28 49 611 17 6 1030
meldingen VSO 2021
2022
2023 75 27 23 365 37 69 1024 56 1676
27 68 37 8 366 38 47 443 95 1.129
19 Jaarstukken 2023 2024.1.0
90 28 10 487 35 37 488 46 1.221
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Gemeente Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad buiten regio Totaal
meldingen WvGGZ 2022 2023 7 8 <5 <5 <5 <5 15 14 <5 <5 <5 5 17 19 <5 <5 52 57
Wat heeft het gekost?
Baten regulier Baten bijdragen gemeenten Incidentele baten
Begroting na Realisatie 2e wijziging Begroting € € € € 1.302.772 € 1.302.772 € 1.270.138 € 26.168
Lasten primaire taak Overhead primaire taak Overhead bedrijfsvoering
€ € €
809.723 € 172.741 € 378.486 €
774.738 € 193.667 € 334.367 €
756.184 188.085 325.869
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
-32.010 -32.010
-
-
€ € € €
€ € € €
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).
20 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1.3 Programma 3 Publieke gezondheid bij rampen en crises __________
Inhoud van dit programma: Wettelijk is vastgelegd dat de directeur Publieke Gezondheid bij rampen en crises verantwoordelijk is voor het gezondheidskundig advies aan de burgemeesters. De GGD voert in het kader van rampen taken uit op het terrein van infectieziekten bestrijding, medisch milieukunde, psychosociale hulpverlening en gezondheidsonderzoek na rampen. Taken Onder dit programma valt het volgende taken:
Programma 3 Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises 30321001 Rampenbestrijding GHOR Basistaak Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Activiteiten
Prestatiedoelstelling per jaar
A B
GGD/ GRIP incidenten Opleiden, trainen en oefenen Crisisplan GGD
C
Evaluatie Crisisplan
Kwalitatieve afhandeling Crisisteam: 4x; PSH:4x; alarmering: 1x, Themabijeenkomsten: 5x Zelfevaluatie: 1x, Jaarverantwoording OTO 1x
Realisatie na een jaar 7 14 1
Afwijking = =
De GGD beschikt over een crisisplan Publieke Gezondheid. Al vele jaren bereiden GGD-en zich planmatig voor op hun rol bij rampen en crises. De crisisorganisatie is flexibel: per crisis wordt beoordeeld welke aandachtsgebieden/taakvelden nodig zijn in het crisisoverleg en alleen die worden opgeschaald. Opleiden, trainen, oefenen (OTO) Het opleiden, trainen en oefenen van de functionarissen die een rol vervullen in het crisisplan (sleutelfunctionarissen) vindt plaats op basis van het jaarplan vakbekwaamheid dat gezamenlijk met de buur GGD-en is opgesteld. Vanuit het Netwerk Acute Zorg Noord West ontvangt de GGD een financiële bijdrage voor de organisatie van de oefeningen/trainingen. Gezamenlijk met de GGD-en Kennemerland, Hollands Noorden, Amsterdam en Flevoland is een OTO jaarplanning opgeteld. Gedurende het jaar zijn twee introductiescholingen voor nieuwe sleutelfunctionarissen, 3 BOB trainingen (Beeld-Oordeel-Besluit) en een training voor de procesleiders Medische Milieukunde (MMK), Gezondheidsonderzoek bij Rampen (GOR), Psychosociale Hulpverlening (PSH) en Infectieziektebestijding (IZB) en ondersteunede functionarissen georganiseerd. Voor de leden en leiders van het PSH opvangteam zijn 4 scholingsdagen aangebonden aan de hand van ETS (Emergo Train System), waarbij een opvanglocatie wordt nagebootst.
PSH inzet In de afgelopen periode is meerdere malen psychosociale begeleiding en advisering gegeven in het kader van een incident. Het betreft onder andere ondersteuning bij bewonersbijeenkomsten in Purmerend en Beemster en ondersteuning van het onderwijs bij suïcide van een leerling, ongeval op school en bij dreiging van een geweldsincident op school. Wat heeft het gekost?
21 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Baten regulier
Begroting na Realisatie 2e wijziging Begroting € 88.016 € 207.590 € 206.153
Lasten primaire taak Overhead bedrijfsvoering
€ €
69.232 € 33.478 €
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
-14.694 -14.694
€ € € €
180.602 € 26.988 €
179.851 26.302
-
-
€ € € €
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).
22 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1.4 Programma 4 Toezicht houden __________
Inhoud van dit programma: De GGD verricht toezichthoudende taken. Het toezicht kan signalerend en beïnvloedend van aard zijn of meer controlerend (nadruk ligt op het naleven van regels) Taken Onder dit programma valt het volgende taken:
Programma 4 Toezicht houden 40407004 Inspectie kinderopvang
Basistaak
Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Activiteiten A
Inspecties kinderopvanglocaties
B
Inspecties jeugdverblijven
C
Inspecties tattoeëren en piercen
D E
Inspecties sexbranche Inspecties Evenementen
Realisatie na een jaar 100% bestaande opvanglocaties 71% 100% nieuwe opvanglocaties 100% 100% nieuwe gastouders 100% steekproef bestaande gastouders 90% ( landelijke norm 50%) Prestatiedoelstelling per jaar
100% bestaande verblijven 100% nieuwe verblijven 100% nieuwe aanvragen vergunning 100% hercontroles lopende vergunningen adviestaak adviestaak
Afwijking + + -
n.v.t. n.v.t. IZB IZB IZB IZB
Activiteiten C-D-E moeten worden verplaatst naar programma 2 Infectieziekte bestrijding. Echter voor deze rapportage houden we de indeling van de begroting 2023 aan. In overleg met gemeente Zaanstad zijn de inspecties van de jeugdverblijven volledig uitbesteed aan GGD Amsterdam onder eindverantwoordelijkheid van de DPG van de GGD Zaanstreek-Waterland. GGD Amsterdam heeft toezichthouders in dienst die geschoold zijn om inspecties bij jeugdverblijven uit te voeren. In het verleden werden de inspecties jeugdverblijven ook uitgevoerd door GGD Amsterdam in aanwezigheid van een toezichthouder kinderopvang van GGD Zaanstreek-Waterland. De GGD controleert de kwaliteit van de kinderopvang in alle gemeenten in de regio. Alle kinderopvangcentra en gastouders worden bezocht en getoetst of zij voldoen aan de eisen uit de Wet kinderopvang. Jaarlijks bezoeken we de kinderdagverblijven, buitenschoolse opvanglocaties, gastouderbureaus en houden een steekproef onder alle gastouders in de regio. De rapportages van de inspectie bezoeken zijn terug te vinden op Informatie over kinderopvanglocaties | Landelijkregisterkinderopvang.nl Niet alle inspecties kinderopvang en gastouders zijn volgens plan uitgevoerd. De GGD heeft prioriteit gelegd bij de locaties die in 2022 niet zijn bezocht, nieuwe locaties en locaties waarover zorgen zijn.
De volgende omstandigheden zijn de oorzaak voor het niet behalen van alle verplichte inspecties: 1. Verlaagde productiecapaciteit als gevolg van vertrek personeelsleden, het inwerken van nieuwe teamleden en verhoogd ziekteverzuim o.a. als gevolg van corona. 2. Wijze van financiering: de opbouw van de begroting (hoge directe uren norm) van team Toezicht en de wijze van facturatie (op basis van werkelijke uren) leveren budgettaire krapte op en VOOR WAARMERKINGSbemoeilijken vervanging in geval van ziekte. 23 Jaarstukken 2023 2024.1.0
DOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Daarnaast rekent GGD ook voor Toezicht voor de begroting met een percentage 80/20 wat betreft directe en indirecte uren (ca 1500 declarabele uren). Team Toezicht rekent met de gemeenten af op basis van werkelijk besteedde uren per inspectie. In deze financieringssystematiek schuilt ook direct een aantal van de knelpunten voor team Toezicht: het aantal directe uren wijkt in werkelijkheid af van de begrotingsnorm: in werkelijkheid hebben toezichthouders circa 1350 declarabele uren tot hun beschikking. Dit komt ook overeen met andere GGD’en. Het team beschikt hierdoor in werkelijkheid over een te lage capaciteit om alle inspecties uit te voeren. 3. Ook het invoeren van en het werken met flexibel toezicht heeft extra tijd gekost zowel in de voorbereiding van een inspectie als ook bij het beoordelen van documenten. O.a. bleken gekozen inspectiesets te groot voor de begrote uren. Halverwege het jaar zijn de sets verkleind en zijn verdere maatregelen genomen om efficiënter te werken. Wat heeft het gekost?
Baten regulier Incidentele baten
Begroting na Realisatie 2e wijziging Begroting € 444.894 € 682.571 € 666.429 € 1.371 € € -
Lasten primaire taak Overhead primaire taak Overhead bedrijfsvoering
€ € €
428.049 € 70.148 € 199.783 €
Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming
€ € € €
-251.715 -251.715
€ € € €
417.768 € 103.863 € 160.940 €
407.892 101.687 156.850
-
-
€ € € €
Voor de analyse van de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening § 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).
24 Jaarstukken 2023 2024.1.0
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
1.1.5 Programma 5 Contracttaken __________
Inhoud van dit programma: De GGD voert aanvullende taken uit op basis van een overeenkomst, in opdracht van gemeenten of derden. Het gaat om taken die passen in de algemene doelstellingen van de GGD en samenhang en synergie kennen met de taken die de GGD uitvoert. Onderstaand wordt inzicht gegeven in de contracttaken die de GGD uitvoert en voor welke gemeente of instantie. Verder wordt inzicht gegeven in het budget waar binnen de betreffende contracttaken worden uitgevoerd. Contracttaken hebben geen impact op het resultaat. Contracttaak MSA
Opdrachtgever
Gezonde school GGD GHOR Relaties en seksualiteit GGD GHOR Open de voordeur Zaanstad Genotmiddelenpreventie Zaanstad Rookvrije omgeving GGD GHOR Valpreventie RIVM Jongvolwassenmonitor ZonMw OGGZ monitor ZonMw Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen ZonMw Valpreventie ZonMw Kennisnetwerkplaats OG Organisatie Zaanstad Kennisnetwerkplaats OG Pilot ervaring Zaanstad Kennisnetwerkplaats OG Pilot samenwerken in wijkZaanstad Versterken Kennis-en adviesfunctie alle gemeenten MGZ Meldpunt Bijzondere Zorg Zaanstad Meldpunt Bijzondere Zorg Purmerend Dak- en thuislozentelling Purmerend Jongerenloket Zaanstad Wvggz alle gemeenten Wijk GGD Zaanstad Wijk GGD Zaanstad GGZ in de wijk Purmerend Innovatieve psychiatrie Zaanstad Opvang Vluchtelingen Oekraïne Zaanstad GGZ in de wijk Regiocollege GGZ in de wijk Parnassia MABZ in Proeftuin Veilig Thuis vanaf juni Zaanstad MABZ in William Schikker Groep vanaf juni Zaanstad Veilig Thuis alle gemeenten Uit Huis geplaatsten opvang Zaanstad Naar volgende tabel
25 Jaarstukken 2023 2024.1.0
Subsidiebedrag € € € € € € € € € € € € € €
17.200 21.932 10.200 38.945 28.823 10.017 10.504 2.080 41.488 30.691 71.236 25.055 18.013 27.293
€ € € € € € € € € € € € € € € € €
160.000 116.626 3.510 12.343 219.034 14.919 4.590 49.556 92.964 74.616 12.855 120.837 26.583 6.036 4.679.293 4.000 5.951.239
VOOR WAARMERKINGSDOELEINDEN Verstegen accountants en adviseurs B.V. 12-07-2024 d.d. ...................
Contracttaak
Opdrachtgever
Subsidiebedrag € 5.951.239
Zaanstad Purmerend Purmerend Edam-Volendam Waterland Landsmeer Edam-Volendam Edam-Volendam GGD Zeeland Landsmeer Zaanstad Zaanstad Purmerend Edam-Volendam Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Purmerend Edam-Volendam Waterland Landsmeer Zaanstad ZaansFit! Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad VWS Zaanstad Zaanstad Innovatiebudget Zaanstad GGD GHOR Zaanstad Wormerland Zaanstad Zaanstad Oostzaan Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Zaanstad Oostzaan Wormerland
€ 17.035 € 243.321 € 6.734 € 3.380 € 13.793 € 16.526 € 17.739 € 66.481 € 3.301 € 2.850 € 375.950 € 179.572 € 115.439 € 7.054 € 27.196 € 29.386 € 49.255 € 22.614 € 6.542 € 36.925 € 5.943 € 3.001 € 4.603 € 145.815 € 79.739 € 57.488 € 5.616 € 123.451 € 14.593 € 21.910 € 26.958 € 77.395 € 8.527 € 24.778 € 48.587 € 71.530 € 20.966 € 440.850 € 81.568 € 8.125 € 214.567 € 42.965 € 6.820 € 90.350 € 111.307 € 235.853 € 225.004 € 18.873 € 1.899 € 7.610 VOOR WAARMERKINGS€ 9.419.023