Beantwoording College 20210706 BO- GL mbt Afvalbeleid ingediend 7 juni 2021

TECHNISCHE VRAGEN NAAM VRAGENSTELLER(S)

Jacobien van Boeijen

ONDERWERP

Afvalbeleid

DATUM BO / BOT

10 juni 2021

AGENDAPUNT BO / BOT

7

BEANTWOORDING

schriftelijk

MAG DE BEANTWOORDING GEDEELD WORDEN MET DE RAAD? DATUM INDIENING BIJ GRIFFIE

maandag vóór 12.00 uur voorafgaand BO / BOT

DATUM VERZENDING GRIFFIE AAN COLLEGE VOOR BEANTWOORDING

donderdag uiterlijk 12.00 uur voorafgaand BO / BOT

ja 7 juni 2021

7 juni 2021

VRAGEN

1. Algemeen: De gemeenteraad wil haar controlerende taak uit kunnen voeren. Wanneer is de gemeente over 1 jaar en over 2 jaar tevreden? Wat is de taakstelling? Vragen die hiermee samenhangen: Wat levert afval nu jaarlijks op? Om hoeveel ton gaat het nu en wat verwacht u straks binnen te krijgen? 2. Algemeen: Waar is de extra inzet op voorlichting beschreven? Wat is het plan, wat kost dit en wat moet het opleveren? 3. Algemeen: wat doet de gemeente Landsmeer nu met bedrijfsafval? Haalt zij bedrijfsafval op? Kan een bedrijf bedrijfsafval brengen? En wat betaalt een bedrijf daarvoor? Hanteert u verschillende tarieven voor bouwbedrijven, B&B’s, Hoveniers, ZZP-ers? Zijn deze inkomsten kostendekkend? 4. Pagina 7: deze berekening is nogal summier. Waarop baseert u de kostenstijging van 46% zonder in groepen? 5. Pagina 27: U stelt een zeer flexibel model voor waarin men meer en minder containers kan aanvragen. Wie gaat deze verzoeken afhandelen? Welke extra kosten zijn daarmee gemoeid? Staan de extra inspanningen in verhouding tot de dienst? Is dit echt noodzakelijk? 6. Op pagina 23 en 30 staat dat er meer containers komen. Hoe zijn deze containers verdeeld over de drie kernen? 7.

Op pagina 31 geeft u aan een maximum van 300 kg GHafval voor een 1-persoons huishouden te hanteren, terwijl het gemiddelde in Nl per inwoner 23,7 kg is! Waarom dan zo ontzettend ruim naar boven bijgesteld? Hetzelfde geld voor 2 en meerpersoonshuishoudens. 8. Pagina 31 over de verhuispas: wie gaat de passen uitgeven en innemen? Kunnen we er zeker van zijn dat dit correct gebeurt? 9. Pagina 33: is er een buurgemeente waar Landsmeer kan aansluiten voor de aanbesteding van de milieustraat? 10. De raad verwacht ook afspraken over de gewenste verbeteringen. Evaluatie is immers niet alleen bedoeld om de kwaliteit van de dienstverlening te meten. P. 35: Kunt u in de berekening aangeven welke besparingen beter scheiden oplevert? Het lijkt nu net alsof we alleen maar meer gaan betalen.

ANTWOORD datum beantwoording: 09-06-2021 Herhaal de vraag (in cursief) en geef daarna het antwoord (niet cursief). 1. Algemeen: De gemeenteraad wil haar controlerende taak uit kunnen voeren. Wanneer is de gemeente over 1 jaar en over 2 jaar tevreden? Wat is de taakstelling? Vragen die hiermee samenhangen: Wat levert afval nu jaarlijks op? Om hoeveel ton gaat het nu en wat verwacht u straks binnen te krijgen? Binnen één jaar worden alle voorgestelde maatregelen ingevoerd, zodat de inzamelstructuur verbetert. Binnen de looptijd van het beleidsplan moet dit resulteren in het behalen van de op pagina 17 en 18 opgenomen doelstellingen. De verwachte jaarlijkse afvalbeheerkosten zijn opgenomen in tabel 6 op pagina 35. Voor de overige doelstellingen wordt uitgegaan van een geleidelijke jaarlijkse verbetering t.o.v. het vertrekpunt, waarbij de milieudoelstellingen in het derde jaar gerealiseerd worden en de overige doelstellingen in het vijfde jaar. Enkele afvalstromen leveren geld op nadat deze zijn ingezameld. Echter levert geen enkele afvalstroom de gemeente netto geld op. De gemeente maakt namelijk kosten om afvalstromen in te zamelen (voor de inzameling en inzamelmiddelen). Als de inzamelkosten afgetrokken worden van de opbrengst, kost iedere ton huishoudelijk afval (m.u.v. textiel) de gemeente geld.

De afvalstromen die -na inzameling- geld opbrengen zijn:  glas (huidig: €8,50 per ton)  afgedankte elektrische en elektronische apparatuur (AEEA) (huidig: €89,54 per ton)  papier en karton (OPK) (marktprijs d.d. 04-05-2021: €125,- tot €130,- per ton)  metalen (marktprijs d.d. mei 2021: €98,- per ton). Voor glas en OPK ontvangt de gemeente een inzamelvergoeding vanuit NedVang. Dit dekt echter niet volledig de inzamelkosten. Voor textiel is van toepassing dat de opbrengst van het ingezamelde textiel ten gunste komt aan de inzamelaar. In ruil daarvoor krijgt de gemeente geen inzamelkosten in rekening gebracht. Deze situatie wordt in het nieuwe beleidsplan voortgezet. De gemeente ontvangt nu een inzamelvergoeding voor brongescheiden PMD vanuit het afvalfonds t.w.v. €245,- per geaccepteerde ton. Door over te stappen op nascheiding van PMD wordt dit €8,90 per ingezamelde ton fijn restafval (prijspeil 2021) waarbij ook de inzamelkosten een stuk lager worden. Grof en fijn restafval zijn dure afvalstromen om te verwerken (resp. ca. €175 en €118 per ton). Andere afvalstromen (bijv. GFT, OPK, glas, hout, puin, tuinafval) kennen substantieel lagere verwerkingstarieven. Door een beter scheidingsresultaat (bronscheiding en nascheiding) wordt de hoeveelheid restafval (fijn en grof) gereduceerd. Waardoor de totale verwerkingskosten (voor al het ingezamelde afval) dalen van ca.

€589.000,- (in 2019) naar ca. €474.000 per jaar (einde beleidsplan). Ter vergelijking: Als de huidige situatie gecontinueerd wordt stijgen de jaarlijkse verwerkingskosten naar ca. €682.000 in 2026. (Bij de beantwoording van deze vraag is er van uitgegaan dat met ‘hoeveel ton’ de hoeveelheid geld wordt bedoeld en niet het ingezamelde gewicht aan afval). Bij het opstellen van het beleidsplan is niet uitgegaan van de vraag ‘hoe kunnen we afval meer laten opleveren’, maar ‘hoe kunnen we de jaarlijks stijgende kosten beperken’ omdat afvalverwerking en inzameling voorlopig nog altijd veel meer kost dan het oplevert. 2. Algemeen: Waar is de extra inzet op voorlichting beschreven? Wat is het plan, wat kost dit en wat moet het opleveren?

Voorlichting aan inwoners van de gemeente is onderdeel van het uitvoerings- en implementatieplan. De afdeling communicatie van de gemeente wordt hier actief bij betroken. Aanvullend is er een budget gereserveerd (€10.000,-) voor externe ondersteuning bij deze communicatie campagne. De communicatie campagne moet inwoners informeren over het nieuwe beleidsplan en de bewustwording onder inwoners vergroten. Voorlichting is een doorlopend proces, van de te contracteren inzamelaar wordt hier ook een actieve rol verwacht die contractueel vastgelegd wordt. 3. Algemeen: wat doet de gemeente Landsmeer nu met bedrijfsafval? Haalt zij bedrijfsafval op? Kan een bedrijf bedrijfsafval brengen? En wat betaalt een bedrijf daarvoor? Hanteert u verschillende tarieven voor bouwbedrijven, B&B’s, Hoveniers, ZZP-ers? Zijn deze inkomsten kostendekkend? De gemeente zamelt in de huidige situatie geen bedrijfsafval in. 4. Pagina 7: deze berekening is nogal summier. Waarop baseert u de kostenstijging van 46% zonder in groepen? Bij het raadsvoorstel van 2 februari 2021 is een financiële doorrekening van het continueren van de huidige situatie toegevoegd. In deze doorrekening is uitgegaan van marktconforme tarieven bij hernieuwde aanbestedingen. De gemeente heeft immers veel aflopende overeenkomsten voor inzamel- en verwerkingsdiensten tegen relatief lage tarieven.

Bij een ongewijzigd beleid zorgt dit voor hogere inzamel- en verwerkingskosten. In deze berekening is rekening gehouden met de invoering van CO2-heffing (vooral impact op verwerking van restafval). Ook bij het continueren van de huidige situatie zijn er binnen vijf jaar investeringen in de inzamelstructuur nodig in verband met het vervangen van bepaalde faciliteiten, deze zijn eveneens meegenomen. 5. Pagina 27: U stelt een zeer flexibel model voor waarin men meer en minder containers kan aanvragen. Wie gaat deze verzoeken afhandelen? Welke extra kosten zijn daarmee gemoeid? Staan de extra inspanningen in verhouding tot de dienst? Is dit echt noodzakelijk? De standaardverzoeken worden afgehandeld door receptie en uitzonderingen op de regel door de beleidsmedeweker(s) o.b.v. het kader dat daarvoor opgenomen is in het beleidsplan. Het uitzetten van een (extra) minicontainer kost (eenmalig) ca. €40,- incl. de aanschaf daarvan. De kosten hiervoor worden net als voor de eerste minicontainer gedragen door de gemeente. 6. Op pagina 23 en 30 staat dat er meer containers komen. Hoe zijn deze containers verdeeld over de drie kernen? Locatiebepaling voor (extra) verzamelcontainers is onderdeel van het uitvoerings- en implementatieplan. Voor het benodigde locatieonderzoek is budget in de eenmalige kosten gereserveerd. 7.

Op pagina 31 geeft u aan een maximum van 300 kg GHafval voor een 1-persoons huishouden te hanteren, terwijl het gemiddelde in Nl per inwoner 23,7 kg is! Waarom dan zo ontzettend ruim naar boven bijgesteld? Hetzelfde geld voor 2 en meerpersoonshuishoudens. Het brengen van huishoudelijk afval naar de milieustraat door inwoners van Landsmeer moet gestimuleerd worden. Inzameling via de milieustraat is voor de gemeente goedkoper dan inzameling in de wijk. Daarnaast ligt het gemiddelde scheidingspercentage op de milieustraat (ca. 81%) veel hoger, dan het gemiddelde scheidingspercentage binnen een huishouden (ca. 42%). De verwerkingskosten van huishoudelijk afval dat gebracht wordt naar de milieustraat is daardoor lager (gemiddeld ca. €0,12 per kilogram t.o.v. ca. €0,22 per kilogram vanuit de wijk). Voorbeeld: als tuinafval (blad, takken, etc.) als onderdeel van het GFT huis aan huis wordt ingezameld kost de verwerking daarvan ca. €60,- per ton. Als tuinafval door een inwoner naar de milieustraat wordt gebracht kost de verwerking daarvan ca. €20,- per ton. Het jaarlijkse maximum is vooral bedoeld om afvoer van bedrijfsafval en/of grote hoeveelheden huishoudelijk bouw- en sloopafval via de milieustraat te voorkomen. Bij een verbouwing komen al snel enkele duizenden

kilo’s afval vrij. Dit kan dus niet op kosten van de gemeentelijke afvalstoffen heffing worden afgevoerd via de milieustraat. De gekozen maximale gewichten per huishouden zijn overigens in lijn met de maximale gewichten die andere gemeenten hanteren. 8. Pagina 31 over de verhuispas: wie gaat de passen uitgeven en innemen? Kunnen we er zeker van zijn dat dit correct gebeurt? In de praktijk kan het saldo (in kilogrammen) op de ‘normale’ milieupas (die nodig is voor de toegang tot de milieustraat) eenmalig opgewaardeerd worden. Dit extra saldo vervalt na een bepaalde termijn weer indien het niet gebruikt wordt. Wie deze actie gaat uitvoeren wordt opgenomen in het uitvoerings- en implementatieplan. 9. Pagina 33: is er een buurgemeente waar Landsmeer kan aansluiten voor de aanbesteding van de milieustraat? Dit zal in voorbereiding op de aanbesteding nader verkend worden. 10. De raad verwacht ook afspraken over de gewenste verbeteringen. Evaluatie is immers niet alleen bedoeld om de kwaliteit van de dienstverlening te meten. P. 35: Kunt u in de berekening aangeven welke besparingen beter scheiden oplevert? Het lijkt nu net alsof we alleen maar meer gaan betalen. Zie het antwoord op vraag 1. Aanvullend: in de post ‘verwerking (wijk & milieustraat)’ is rekening gehouden met de gelijke invoer van een CO2 heffing voor de verwerking van restafval.

De geleidelijke invoer is in lijn met de huidige plannen daaromtrent (lees: een stijgend tarief). Daarnaast is er rekening gehouden met indexatie in de verwerkingstarieven, een dalende marktprijs voor OPK (het huidige prijspeil is de hoogste in vier jaar) en een stijging in de afvalstoffenbelasting (in de lijn zoals de rijksoverheid dit de afgelopen jaren heeft doorgevoerd). Ter vergelijking: Als de huidige situatie gecontinueerd wordt stijgen de jaarlijkse verwerkingskosten onder dezelfde invloeden naar ca. €682.000 in 2026 tegenover verwachtte kosten in 2026 naar ca. €474.000 per jaar bij uitvoering van het beleidsplan wat voorligt. Dit is een besparing van €208.000.