B2. Toelichting wijzigingen Verordening bekostiging leerlingenvervoer gemeente Landsmeer 2025

Wijzigingen Verordening bekostiging Leerlingenvervoer Landsmeer 2025 De huidige Verordening Leerlingenvervoer stamt uit 2014 en werkt daarom niet meer goed in de praktijk. Dit is de reden geweest om de Verordening bekostiging Leerlingenvervoer opnieuw op te stellen aan de hand van de modelverordening LLV van april 2024. Er is bewust gekozen het woord “bekostiging” toe te voegen aan de titel, want dit geeft aan dat het hier om een vergoeding van reiskosten van/naar school betreft van leerlingen die wegens hun handicap niet zelfstandig kunnen reizen naar (speciaal) onderwijs. Daarnaast kan er een reiskosten vergoeding worden toegekend aan kinderen (zonder beperking) die naar bijzonder onderwijs (b.v. Joods of Islamitisch) waarvan de school op meer dan 6 kilometer afstand ligt. Dit is momenteel niet het geval in Landsmeer. Binnen het leerlingenvervoer zijn verschillende vormen van vervoer (oplopend in kosten), te weten: • • •

Eigen vervoer, met of zonder begeleiding (fiets, brommer, auto) Openbaar vervoer, met of zonder begeleiding (bus, tram, trein, metro, vaarpont) Taxivervoer (in personen- of groepstaxi)

Er is gekozen om een toelichting te geven op de artikelen waar het een “kan bepaling” betreft of waar meerdere keuzes mogelijk zijn. Een “was – wordt” document was niet mogelijk, omdat beide documenten niet te vergelijken zijn qua opbouw en omvang. Hopelijk geeft dit voldoende inzicht in de totstandkoming van deze nieuwe Verordening bekostiging Leerlingenvervoer. Artikel 1 Definities De definitie “buitenschoolse opvang “ is nieuw toegevoegd i.v.m. het toekennen van vervoer naar een tweede structurele opvangadres. Dit is geen wettelijke verplichting en sommige gemeenten vragen geld voor de eventueel extra kosten van deze afwijkende ritten. In het nieuwe artikel 17 wordt verder uitgelegd onder welke voorwaarden de tweede opvangadres kan worden toegekend (adres in Landsmeer of op de route). Ik heb zelf toegevoegd dat opvang binnen het netwerk (b.v. opa/oma) ook als tweede structurele opvangadres kan worden aangemerkt, wel onder dezelfde voorwaarden als een professionele opvang. In de Toelichting van artikel 1 is bij “ouders” het volgende toegevoegd: “Pleegouders worden aangemerkt als verzorgers en vallen daardoor onder het begrip “ouders” Hierdoor kunnen ook pleegouders een verzoek/wijziging indienen als er een vervoersvraag naar een (V)SBO ligt van hun pleegkind.

Artikel 3 Onderzoek In artikel 3, onder lid 1 en lid 2 kiezen we voor het vermelden van de mogelijkheid om een collega van het sociaal of ander domein te betrekken als er op meerdere levensgebieden hulpvragen liggen. Dit in het kader van integraal werken. Dit wordt uiteraard vooraf met de ouders besproken en afgestemd met het oog op de privacywetgeving. In artikel 3, lid 4 hebben we de leeftijd waarop een kind mogelijk zelfstandig zou kunnen reizen verhoogd van 9 naar 12 jaar (groep 8 basisschool). Uit eerder onderzoek van het CBS blijkt namelijk dat kinderen in de leeftijd van 9 tot 11 jaar veelal nog onder begeleiding van hun ouders reizen. Dit valt goed te begrijpen, zeker omdat alle (S)BO scholen buiten de gemeente Landsmeer zijn gevestigd. Het is daarom niet realistisch om van een kind van 9-11 jaar (zeker als er ook nog sprake is van een beperking) te verwachten dat het zelfstandig naar b.v. Amsterdam of Purmerend kan reizen. Vanaf 12 jaar kunnen kinderen meer verkeersinzicht hebben verkregen en daardoor gaan beginnen met

leren om zelfstandig te reizen. Deze leeftijd valt ook vaak samen met de overgang van het PO naar het VO waarbij het een “natuurlijker” moment is voor trainen van het zelfstandig leren reizen. Hierbij staat maatwerk (en veiligheid) ook weer voorop, er zal dus altijd beoordeeld worden wat haalbaar is voor de leerling. Hierbij kan ook gedacht worden aan een combinatie van deels taxivervoer (b.v. in de ochtend wegens de tijdsdruk) en openbaar vervoer (in de middag als er minder tijdsdruk is om thuis te komen). Artikel 7 Besluit In de toelichting van artikel 7 staat vermeld dat we kunnen overwegen meerjarige indicaties af te geven. Gekozen is (op grond van ervaringen bij mijn vorige gemeente) om 1 schooljaar aan te houden om zo beter zicht te houden op de ontwikkeling/ zelfstandigheid van de leerlingen en mogelijkheden ouders/netwerk. Dit kan namelijk per schooljaar veranderen, hetgeen gevolgen heeft voor de eerder afgegeven indicatie en eventuele kosten. Artikel 8 Algemene bepalingen In de toelichting bij artikel 8 wordt heel duidelijk de eigen verantwoordelijkheid van ouders voor het schoolvervoer vermeld. Hieronder vallen het aanpassen van werktijden en het verkeersveilig maken van de leerling. Vooral werk wordt vaak als reden opgegeven dat ouders geen (enkele) mogelijkheid hebben tot het deels zelf (of door iemand uit het netwerk) vervoeren van hun kind.

Dit lijkt een soort gerechtvaardigde reden te zijn geworden, wat ook niet geheel vreemd is omdat de gemeente tot een paar jaar gelden voldoende middelen had en er geen sprake was van een aanhoudend chauffeurstekort bij de vervoerder. Als gemeente kunnen wij het (deels) zelf vervoeren niet verplichten (alleen vragen), maar middels dit artikel in de nieuwe Verordening kunnen we (hopelijk) wel beter het gesprek aan te kunnen gaan over het meer inzetten van eigen mogelijkheden. Artikel 9 Afwijzingsgronden In de huidige toelichting bij een aanvraag leerlingenvervoer staat het volgende vermeld over de afstand tot een SBO (speciaal basisonderwijs): De gemeente heeft verschillende afstandsgrenzen vastgesteld, gemeten langs de kortste meest veilige (fiets)route: • Voor een speciale school voor basisonderwijs (SBO): afstand woning tot school 2 km. • Voor (speciaal) basisonderwijs (SO): afstand woning tot school 6 km Naar aanleiding van de kennissessie Modelverordening Leerlingenvervoer en het rondvragen bij buurgemeenten wordt voor SBO-scholen geadviseerd ook de afstandsgrens van 6 kilometer aan te houden, net zoals bij het SO en VSO. Daarom staat hier dat voor alle soorten scholen de minimale kilometergrens van 6 kilometer wordt gehanteerd.

Er wordt verwacht dat dit verder geen gevolgen heeft voor de leerlingen uit Landsmeer, omdat zij op SBO-scholen in Amsterdam of Purmerend zitten die veelal op meer dan 6 kilometer afstand liggen vanaf hun huisadres. En als de afstand minder dan 6 kilometer betreft, dan zorgt vaak de structurele handicap en/of de leeftijd onder de 12 jaar dat wij niet kunnen verwachten dat kinderen zelfstandig kunnen reizen. Artikel 17 Vervoer tussen de buitenschoolse opvang of opvangadres en de school In dit artikel wordt naast de BSO ook een structureel ander opvangadres toegevoegd, waarbij valt te denken aan opa/oma of anderen mensen binnen het netwerk. De voorwaarden voor het toekennen van tweede opvangadres binnen het netwerk zijn gelijk als die voor de BSO. Aangezien het tweede opvangadres alleen wordt geaccepteerd als deze in Landsmeer of op de schoolroute ligt (aansluitend

op de vaste schooltijden), zullen de eventuele meerkosten minimaal zijn en worden daarom niet verhaald op de ouders. Sommige gemeenten doen dit wel. Artikel 18 Vervoerstraining Dit artikel is nieuw toegevoegd en biedt de mogelijkheid om leerlingen op het VO een training aan te bieden om zelfstand te leren reizen. De gemeente Landsmeer kan dit gratis aanbieden via www.ovcoach.nl. Dit blijft maatwerk, maar geeft wel aan dat er meer aandacht kan worden gevraagd voor het verzelfstandigen van leerlingen op het VO. Het is belangrijk het gesprek aan te gaan met de VOleerling én de ouders, omdat die dit vaak een spannende ontwikkeling vinden. Leerlingen op het V(S)O die zelfstandig kunnen reizen hebben geen recht meer op een reiskostenvergoeding, omdat er dus geen sprake meer is van een structurele beperking om zelfstandig te kunnen reizen. Echter, als ze in de taxi(bus) naar het VSO worden vervoerd, zijn alle kosten door de gemeente vergoedt. De overstap van taxi(bus) naar OV kan dus een perverse financiële prikkel zijn voor ouders. Na overleg met de Adviesraad Sociaal domein is besloten een overgangsperiode toe te kennen aan een leerling die een volledig overstap maakt van de taxi naar reizen met het OV. Deze kosten zullen dan gedurende drie maanden nog volledig worden vergoed. Daarna vervalt het recht op een vergoeding vanuit het leerlingenvervoer.

Als er financiële problemen zijn kan er gekeken worden wat er mogelijk is binnen b.v. de bijzondere bijstand. Artikel 27 Beëindiging, opschorting, herziening, intrekking en terugvordering van de vervoersvoorziening Dit artikel is ook nieuw toegevoegd en geeft ons de mogelijkheid om een vervoersvoorziening tijdelijk op te schorten of te beëindigen. Deze beslissingen kunnen in de huidige verordening alleen gebaseerd worden middels de hardheidsclausule, hetgeen niet wenselijk is. Dit is veel duidelijker, zowel voor de ouders als voor de medewerkers van de gemeente.