B1. Integraal Veiligheidsplan 2024 - 2027

Integraal Veiligheidsplan 2024 – 2027

––

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ....................................................................................................................................................................................................................................................... 3

2.

Visie ............................................................................................................................................................................................................................................................. 4

3.

Onze strategie ............................................................................................................................................................................................................................................. 5 3.1

Uitgangspunten ....................................................................................................................................................................................................................................... 5

3.2

Partners en netwerk ................................................................................................................................................................................................................................ 6

3.3

Flankerend beleid .................................................................................................................................................................................................................................... 7

4.

Prioriteiten .................................................................................................................................................................................................................................................. 8 4.1

Aanpak georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit .......................................................................................................................................................................... 8

4.2

Aanpak jeugdoverlast & -problematiek ................................................................................................................................................................................................... 9

4.3

Aanpak gedigitaliseerde criminaliteit .................................................................................................................................................................................................... 11

5.

Strategische thema’s ................................................................................................................................................................................................................................. 12 5.1

Zorg & Veiligheid ................................................................................................................................................................................................................................... 12

5.2

Weerbaarheid gemeentelijk bestuur en organisatie ............................................................................................................................................................................. 12

6.

Coördinatie, monitoring en verantwoording ...................................................................................................................................................................................13

7.

Begroting .........................................................................................................................................................................................................................................14

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

2 van 14

1.

Inleiding

De overheid heeft als kerntaak veiligheid, concreet het zorgen voor het handhaven van de orde en veiligheid van burgers. De gemeente heeft hierin wettelijke verplichtingen. Deze verplichtingen komen onder andere voort uit de Gemeentewet en de Wet veiligheidsregio’s. Daarnaast heeft de gemeente met veel verschillende veiligheidsvraagstukken te maken. Dit zorgt ervoor dat de gemeente een regierol heeft bij veiligheid. Een effectieve inzet op het veiligheidsdomein vereist keuzes. Door deze keuzes vast te leggen in een Integraal Veiligheidsplan heeft de gemeente houvast voor sturing en regievoering in de uitvoeringsfase. De planperiode van het huidige Integraal Veiligheidsplan is afgelopen. Om een passende invulling te blijven geven aan de rol van de gemeente in 2024 en verder is dit Integraal Veiligheidsplan ontwikkeld. In dit Integraal Veiligheidsplan is te lezen wat de gemeente Landsmeer gaat doen in de uitvoering van haar kerntaak veiligheid. Bij het opstellen van dit plan is gebruik gemaakt van de VNG-methode Kernbeleid Veiligheid. Hierbij is de definitie van ‘integrale veiligheid’ leidend. In figuur 1 is te zien op welke onderwerpen het veiligheidsdomein betrokken is. De methodiek houdt in dat volgens een schematisch opgebouwde veiligheidsanalyse de prioriteiten en strategische thema’s worden bepaald.

In de totstandkoming van het plan is onder regie van het team veiligheid input opgehaald bij inwoners en de winkeliers via bijeenkomsten en bij interne en externe partners. Ook is een thema-avond verzorgd voor de gemeenteraad. Dit traject heeft geleid tot drie prioriteiten en twee strategische thema’s. De prioriteiten zijn tot stand gekomen doordat hier veiligheidsrisico’s worden gezien die voorrang nodig hebben bij de inzet van de gemeente om tot een adequate aanpak te komen. De strategische thema’s betreffen veiligheidsvraagstukken die extra aandacht behoeven, omdat de reguliere inzet van de gemeente (nog) niet tot een adequate aanpak leidt. Er blijven veiligheidsthema’s over. De problematiek die bij deze thema’s hoort kan voldoende aangepakt worden met de huidige mogelijkheden en inzet van de gemeente in het veiligheidsdomein. In dit Integraal Veiligheidsplan is vastgelegd wat de gemeente gaan doen in het veiligheidsdomein in de periode 2024 – 2025. Dit wordt gedaan aan de hand van een visie, toelichting op de strategie, prioriteiten en strategische thema’s, een overzicht hoe de coördinatie, monitoring en verantwoording plaatsvindt over de uitvoering van het plan en een uitleg over de begroting. Figuur 1 Definitie Integrale Veiligheid

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

3 van 14

2.

Visie

In 2027 is de gemeente Landsmeer een plek waar het prettig en veilig wonen, ondernemen en verblijven is. Daarvoor is het belangrijk om de stabiele veiligheidssituatie die er al is in Landsmeer te behouden. Daar waar mogelijk wordt ingezet op verbetering van de veiligheidssituatie door inzet op het beperken van veiligheidsrisico’s. De gemeente doet dit vanuit haar kerntaak veiligheid, waarbij zij bijdraagt aan het zorgen voor de orde en het voorkomen van chaos in de samenleving. Het invullen van haar kerntaak doet de gemeente door haar wettelijke verplichtingen na te komen op het gebied van openbare orde en veiligheid én te zorgen dat veiligheidsrisico’s naar een acceptabel niveau gebracht en behouden worden. Dat betekent dat we ervoor zorgen dat de huidige basis op orde blijft en geïntensiveerd wordt op veiligheidsvraagstukken die een grote impact op de samenleving in de gemeente (kunnen) hebben. Een effectieve inzet vraagt om keuzes in het veiligheidsdomein. Via het integraal veiligheidsplan legt de gemeenteraad haar keuzes vast op wat de gemeente gaat doen rondom de uitvoering van haar kerntaak. Hiermee geeft de gemeente ook invulling aan haar regierol op het gebied van veiligheid. Om tot een adequate aanpak van veiligheidsvraagstukken en -risico’s te komen werkt de gemeente integraal en informatie-gestuurd.

Waar mogelijk zetten we in op het voorkomen van veiligheidsproblematiek. Bij dreiging of verstoring van de openbare orde en veiligheid zet de gemeente – zo nodig met repressieve interventies – in op het naar een acceptabel niveau brengen van de situatie. Door informatie-gestuurd te werken en te samenwerken met partners zijn aanpakken passend bij de lokale situatie.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

4 van 14

3.

Onze strategie

De strategie geeft op hoofdlijnen weer wat de rode draden bij de gemeente Landsmeer zijn in de uitvoering van het Integraal Veiligheidsplan, met welke partners de gemeente te maken heeft en welk ander beleid aanvullend of ondersteunend is bij de aanpak van veiligheidsvraagstukken.

3.1

Uitgangspunten

➢ De gemeente zet preventief in waar mogelijk en repressief waar nodig Onder het motto ‘voorkomen is beter dan genezen’ zet de gemeente preventief in bij veiligheidsvraagstukken. Daar waar een ernstige bedreiging of daadwerkelijke verstoring van de openbare orde en veiligheid ontstaat neemt de gemeente waar nodig repressieve maatregelen om de situatie zo snel mogelijk naar een acceptabele situatie te brengen. ➢ De gemeente werkt integraal aan veiligheidsvraagstukken Kenmerkend voor veiligheidsvraagstukken is dat deze complex en multidisciplinair zijn. Om te komen tot een adequate aanpak is samenhang nodig in de aanpak van het vraagstuk, waarbij iedere betrokkene een eigen rol, taak, bevoegdheden en instrumenten heeft. Door integraal te werken is er ruimte voor ketensamenwerking en kan per veiligheidsvraagstuk worden bekeken hoe participatie door inwoners en ondernemers plaats kan vinden. ➢ De gemeente bepaalt informatie-gestuurd haar inzet Belangrijk is dat de inzet van de gemeente zo goed mogelijk bijdraagt aan het antwoord op veiligheidsvraagstukken. Door het verkrijgen van een zo compleet mogelijk beeld, zowel kwantitatief als kwalitatief, bouwt de gemeente een informatiepositie op. Op basis van deze informatie kan de gemeente sturen op haar inzet en maatwerk toepassen in het antwoord op veiligheidsvraagstukken.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

5 van 14

3.2

Partners en netwerk

De gemeente heeft bij de uitvoering van het veiligheidsbeleid te maken met diverse partners en een netwerk waarin zij zich bevindt. Hiermee moet zij zich bewust van zijn en mee samenwerken. In figuur 2 is te zien welke partners er zijn en in netwerk de gemeente zich begeeft.

Figuur 2 Partners en netwerk

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

6 van 14

3.3

Flankerend beleid

Het Integraal Veiligheidsplan legt de keuzes vast hoe lokaal invulling wordt gegeven aan veiligheid. In de uitvoering van het plan kan dit impact hebben op of tot een wisselwerking leiden met ander beleid. Hieronder is flankerend beleid van zowel de gemeente Landsmeer zelf als van externe partners benoemd wat beïnvloedt wordt door het veiligheidsplan of waardoor het veiligheidsplan beïnvloedt wordt. • • • • • • • • • • •

Collegeprogramma 2023 – 2026 Begroting 2024 e.v. Woonzorgvisie 2016 – 2024 Mobiliteitsvisie 2017 BIBOB-beleidslijn 2019 Damoclesbeleid 2022 Beleidsplan Sociaal Domein, in ontwikkeling Plan toezicht en handhaving openbare ruimte 2024 e.v., in ontwikkeling Integraal Meerjaren Veiligheidsplan Noord-Holland 2024-2027 Beleidsplan Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland 2021 – 2024 Jaarplannen Gebiedsdriehoek Purmerend

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

7 van 14

4. Prioriteiten In de periode 2024 – 2027 intensiveert de gemeente haar aanpak op drie prioriteiten, te weten: aanpak georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit, aanpak jeugdoverlast & -problematiek en aanpak gedigitaliseerde criminaliteit. Deze veiligheidsthema’s betreffen risico’s, bedreigingen en verstoringen van de openbare orde en veiligheid in de gemeente Landsmeer welke een grote impact hebben op de samenleving. Ook zijn er veel ontwikkelingen gaande, waardoor een adequate inzet nodig en mogelijk is. Dit om te voorkomen dat deze veiligheidsthema’s zich in negatieve zin ontwikkelen of escaleren. De prioriteiten krijgen voorrang bij de inzet van de gemeente in het veiligheidsdomein.

4.1

Aanpak georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit

Georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit vormt een ernstige bedreiging voor de openbare orde en veiligheid of verstoort deze al. Kenmerkend voor deze vorm van criminaliteit is dat legale structuren gebruikt worden voor onrechtmatige en criminele activiteiten. Dit heeft een negatieve impact op de samenleving. Uit de veiligheidsanalyserapportage blijkt dat de informatiepositie op gemeentelijk niveau ontbreekt, waardoor de gemeentelijk inzet niet gespecificeerd kan worden. Hierdoor wordt onvoldoende ingezet op het voorkomen en tegengaan van de bedreigingen en verstoringen van de openbare orde en veiligheid in de gemeente. Met intensiveren op dit veiligheidsthema wordt gewerkt aan een adequate aanpak, waarmee ingezet kan worden op de risico’s die in onze gemeente ontstaan door georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit. Hoofdlijnen van de aanpak In de periode 2024 – 2027 zet de gemeente in op het ontwikkelen, opbouwen en borgen van een aanpak die de openbare orde en veiligheidsrisico’s door georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit tot een acceptabel niveau brengt en houdt. Hierbij wordt gewerkt vanuit een zo volledig mogelijk beeld en aangesloten op landelijke en regionale aanpakken. Doelstelling 2027 • Een integrale, lokale aanpak op georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit is ontwikkeld en wordt uitgevoerd.

Dit met oog voor werken vanuit een goede informatiepositie, preventie & repressie en aansluiting bij regionale en landelijke aanpakken.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

8 van 14

Effectindicatoren indicator

bron

waarde 2023

doelstelling 2027

Ondermijningsbeeld Plan van aanpak georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit

Gemeente Gemeente

Verouderd beeld Geen plan

Politieregistraties drugshandel Politieregistraties wapenhandel Politieregistraties mensenhandel Politieregistraties misdrijven Inzet gemeentelijk instrumentarium bij casuïstiek

data.politie.nl data.politie.nl data.politie.nl data.politie.nl Gemeente

4 (2022) 3 (2022) 0 (2022) 423 (2022) 4 (1e helft 2023)

Actueel beeld Operationeel plan van aanpak met daarin: • borging informatiepositie • aansluiting regionale en landelijke aanpakken • preventief en repressief instrumentarium Gelijk of lager aantal registraties Gelijk of lager aantal registraties Gelijk aantal registraties Gelijk of lager aantal registraties Bij iedere casus inzet van gemeentelijk instrumentarium

4.2

Aanpak jeugdoverlast & -problematiek

Jeugdoverlast heeft een grote impact op de Landmeerse samenleving, met name bij omwonenden van locaties waarvandaan overlast door jeugd wordt ervaren. Daarnaast bevindt jeugd zich in een leeftijdscategorie waarin zij beïnvloedbaar zijn en daarmee, vaak onbewust, betrokken raakt bij criminaliteit. In de vorige planperiode heeft de gemeente ingezet op het positioneren van het jongerenwerk. De verbinding tussen preventieve en repressieve interventies en betrokken partners is nog minimaal, onder andere door beperkte beschikbare capaciteit. Door te blijven intensiveren op dit veiligheidsthema kan de verbinding worden verstevigd en maatwerk worden toegepast bij jeugdoverlast en -problematiek, zowel preventief als repressief. Hoofdlijnen van de aanpak Het verder ontwikkelen en verstevigen van de ketensamenwerking tussen partners betrokken bij het voorkomen en tegengaan van jeugdoverlast en -problematiek. Daar waar mogelijk wordt preventief ingezet en vroegtijdig ingegrepen. Doelstelling 2027 • Een versterkte verbinding tussen preventieve en repressieve interventies in de persoons- en locatiegerichte aanpak van jeugdoverlast en -problematiek, waardoor de gemeente en haar partners vroegtijdig – met oog voor maatwerk – actie ondernemen.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

9 van 14

Effectindicatoren indicator

bron

waarde 2023

doelstelling 2027

Meldingen jeugdoverlast Meldingen overlast jeugd Aantal verwijzingen stichting Halt

Gemeente data.politie.nl Stichting Halt

73 (april – augustus 2023) 53 (2022) 4 (2022)

Gelijk of lager aantal meldingen Gelijk of lager aantal meldingen

Blijvende inzet jongerenwerk (ambulant outreachend jongerenwerk)

Gemeente

Jongerenwerk is gepositioneerd

Integrale en maatwerkaanpak jeugdoverlast en -problematiek

Gemeente

- lokale persoonsgerichte aanpak in ontwikkeling - locatiegerichte aanpak in ontwikkeling

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

• •

gelijk of lager aantal verwijzingen alle jeugd die in aanmerking komt om verwezen te worden naar Halt wordt doorverwezen naar Halt door partners Jongerenwerk wordt door de gemeente Landsmeer ingezet om welzijn en veiligheid te vergroten. Door laagdrempelig en informeel contact te leggen met jongeren op straat, komen problemen eerder in beeld en kunnen zaken in een vroeg stadium worden aangepakt of in de kiem gesmoord. Jongeren voelen zich gezien. Door de informele contacten kunnen jongerenwerkers ook laagdrempelige coaching bieden aan jongeren die anders wellicht pas veel later in beeld zouden komen bij zorg of handhaving. Indien nodig verwijzen de jongerenwerkers door. Hiervoor onderhouden zij contact met de zorgregisseurs Jeugd van het Middelpunt en met andere (veiligheids-)partners. • inzet lokale persoonsgerichte aanpak • inzet locatiegerichte aanpak • aansluiting bij regionale ontwikkelingen en aanpakken

10 van 14

4.3

Aanpak gedigitaliseerde criminaliteit

Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit brengen landelijk en daarmee ook voor de gemeente uitdagingen mee op het gebied van veiligheid. Veel is in ontwikkeling, zoals de inzet van burgemeestersbevoegdheden bij online aangejaagde ordeverstoringen. Daarnaast heeft deze vorm van criminaliteit een negatieve impact op inwoners, denk aan fraude via whatsapp. Om deze bedreigingen en verstoringen van de openbare orde en veiligheid tot een acceptabel risico te brengen en op een stabiel niveau te houden is intensivering door de gemeente nodig op deze vorm van criminaliteit nodig. Hoofdlijnen van de aanpak Aansluiten bij regionale aanpak waarbij het accent ligt in preventie. De gemeente ondersteunt en stimuleert inwoners en ondernemers in het voorkomen van dader- en slachtofferschap bij gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime. Doelstelling 2027 • Toepassen van – nog onder de Veiligheidsalliantie Noord-Holland te ontwikkelen – handelingsperspectieven om inwoners en ondernemers te ondersteunen en te stimuleren om dader- en slachtofferschap bij gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime te voorkomen. Effectindicatoren indicator

bron

waarde 2023

doelstelling 2027

Handelingsperspectieven zijn ontwikkeld Handelingsperspectieven worden toegepast Veiligheidsmonitor

Veiligheidsalliantie Noord-Holland Gemeente Gemeente

Geen handelingsperspecitieven Niet van toepassing Geen

Toepasbare handelingsperspectieven Inzet handelingsperspectieven Cijfers online criminaliteit zijn gelijk of lager dan landelijk

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

11 van 14

5.

Strategische thema’s

Er zijn twee strategische thema’s benoemd: Zorg & Veiligheid en Weerbaarheid gemeentelijk bestuur & organisatie. Deze thema’s betreffen veiligheidsvraagstukken die veelzijdig zijn en niet alleen door intensivering op het veiligheidsdomein opgelost kunnen worden. Door deze thema’s strategisch te positioneren komt er samenhang in de aanpak en voorkomen dat kwetsbaarheden leiden tot risico’s voor de openbare orde en veiligheid dan wel daadwerkelijk een negatieve impact hebben op de veiligheidssituatie in de gemeente. Op de veiligheidsthema’s die overblijven wordt via de reguliere mogelijkheden en lopende inzet van de gemeente gewerkt aan een adequate aanpak van de bijhorende veiligheidsproblematiek.

5.1

Zorg & Veiligheid

Casuïstiek wordt steeds complexer, doordat er sprake is van meervoudige sociale en veiligheidsproblematiek. Om dit proces minder kwetsbaar te maken en inwoners zo goed mogelijk te helpen met zorg en te beschermen tegen veiligheidsrisico’s is het belangrijk dat hier extra aandacht aan wordt besteed door de gemeente. Hoofdlijnen van de aanpak Ontwikkelen en vastleggen lokale werkwijze(n) in werkprocessen en/of afspraken en minder persoonsafhankelijk maken aanpak complexe casuïstiek. Aansluiten bij regionale samenwerkingen, zoals de samenwerking ‘Allen voor Een’ en Zorg- en Veiligheidshuis. Doelstelling 2027 • Werkwijze(n) bij complexe casuïstiek met sociale en veiligheidsproblematiek zijn ontwikkeld en vastgelegd. Dit leidt tot een adequate aanpak ten aanzien van zorg en geïdentificeerde veiligheidsrisico’s.

5.2

Weerbaarheid gemeentelijk bestuur en organisatie

Uit een weerbaarheidsscan, uitgevoerd in 2022, blijkt dat er meerdere kwetsbaarheden zijn in de gemeentelijke organisatie ten aanzien van ondermijnende activiteiten. Belangrijk is dat aandacht besteedt wordt aan het vergroten en behouden van de weerbaarheid van de gemeente om te voorkomen dat de veiligheidssituatie in de gemeente zich negatief ontwikkelt. Hoofdlijnen van de aanpak Het vergroten en behouden van de weerbaarheid van zowel het gemeentelijk bestuur als organisatie tegen veiligheidsrisico’s. Hierbij aansluiten op al lopende trajecten, zoals de weerbaarheidsscan en het bijhorende uitvoeringsplan met ondersteuning van het RIEC en Provincie Noord-Holland. Doelstelling 2027 ➢ De gemeente heeft in beeld welke kwetsbaarheden er zijn binnen de organisatie en het bestuur en zet structureel in op het ontwikkelen van de weerbaarheid ten aanzien van de bekende kwetsbaarheden.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

12 van 14

6. Coördinatie, monitoring en verantwoording De coördinatie, monitoring en verantwoording van het veiligheidsplan is beschreven in onderstaand overzicht. Door deze opzet wordt aangesloten bij de reguliere beleids-, planning en controlcycli van de gemeente Landsmeer. De informatiepositie waarmee het veiligheidsbeleid aangestuurd en bijgestuurd kan worden, wordt opgebouwd per gremium, prioriteit en thema. Deze informatie kan zowel kwantitatief als kwalitatief zijn. Door de monitorings- en verantwoordingssystematiek wordt de informatie gedeeld en kan sturing plaatsvinden. Om het overzicht te behouden zijn de niveaus strategisch, tactisch en operationeel apart beschreven. Door de kleinschaligheid van de gemeentelijke organisatie zal in de praktijk voorkomen een professional op strategisch, tactisch en/of operationeel niveau actief is.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

13 van 14

7.

Begroting

Aan de uitvoering van het Integraal Veiligheidsplan zijn lasten verbonden. De kosten hiervan worden opgenomen in de gemeentelijke begroting. De inkomsten betreffen voor Integrale Veiligheid enkel de uitkering van het Gemeentefonds, onderdeel ‘Brandweer & Rampenbestrijding’. Deze uitkering is verplicht bestemd voor de bijdrage van de gemeente aan de veiligheidsregio. Via de planning en controlcyclus worden de lasten en baten gemonitord en verantwoord. De verwachting is dat het Integraal Veiligheidsplan binnen de begroting kan worden uitgevoerd. De bedragen zullen jaarlijks met name wijzigen door indexatie. In de uitvoeringsfase kan blijken dat extra financiële middelen nodig zijn om tot een adequate aanpak te komen van veiligheidsvraagstukken. Wanneer extra financiële middelen nodig zijn worden deze via de planning en controlcyclus aangevraagd.

Integraal veiligheidsplan 2024 – 2027

14 van 14