20250410 RV RB Proces Afwegingskader Bestuurlijke Toekomst
Tekst van het document
Raadsvoorstel Portefeuillehouder:
Burgemeester L. de Lange
Datum B&W vergadering
25 maart 2025
Documentkenmerk:
D/2025/153065 behorende bij zaak: Z/2025/043082
Aan de raad,
Onderwerp: Proces afwegingskader bestuurlijke toekomst
Voorgesteld raadsbesluit/c.q. beslispunten In te stemmen met het proces omtrent de totstandkoming van het afwegingskader bestuurlijke toekomst.
Wettelijke grondslag voor raadsbevoegdheid Gemeentewet
Inleiding Aanleiding Op 28 november 2024 heeft de raad het voorstel 'eigen keus bestuurlijke toekomst' aangenomen. Dit voorstel behelst onder meer 'Het college opdracht te geven om uiterlijk in april 2025 aan de raad een voorstel te doen toekomen over hoe we de inwoners gaan betrekken bij de besluitvorming en de uitwerking van de kernkwaliteiten'. De raad wordt voorgesteld in te stemmen met het proces omtrent de totstandkoming van het afwegingskader bestuurlijke toekomst en de keuze ten aanzien van het betrekken van de inwoners daarbij. Kader Gemeentewet Wet Algemene Regeling Herindeling (ARHI) Herindelingskader 2018 Doelstelling/beoogd resultaat Het proces in te richten om de kernkwaliteiten en overige onderwerpen die voor de inwoners van belang zijn nader uit te werken en deze te verwerken in een definitief afwegingskader.
Argumenten en afweging Op 28 november 2024 heeft de gemeenteraad van Landsmeer een besluit genomen over de voorbereiding naar besluitvorming over de bestuurlijke toekomst. Besloten is dat uiterlijk in december 2025 besluitvorming over een eventuele volksraadpleging over de partnerkeuze bij bestuurlijke fusie plaatsvindt. Als tussenstap is aangegeven dat de gemeenteraad uiterlijk in april 2025 besluit over hoe de inwoners betrokken worden bij de besluitvorming en de uitwerking van de kernkwaliteiten. Er zijn verschillende activiteiten die gemoeid zijn met de voorbereiding van de besluitvorming in december 2025 en in de tijd gezet. Dit betreft de volgende activiteiten: 1.
Uitwerking van de kernkwaliteiten en inventarisatie van overige voor de inwoners belangrijke onderwerpen bij de keuze van een fusiepartner in een door de gemeenteraad in juli 2025 vast te stellen afwegingskader.
2.
Participatie van gemeenteraad bij de opstelling van het afwegingskader in de voorbereiding van de besluitvorming hierover in de gemeenteraad van juli 2025.
3.
Technische voorbereiding en uitvoering van gesprekken met mogelijke fusiepartners Purmerend en Amsterdam.
4.
Uitvoering (onder regie van de gemeenteraad) van het WOL+/++ traject, nu de gemeenteraad daartoe op 26 maart 2025 heeft besloten aan de hand van het initiatiefvoorstel van de Regiegroep Bestuurlijke Toekomst.
Pagina 1 van 4
Raadsvoorstel 5.
Technisch-juridische voorbereiding van een eventueel uit te voeren volksraadpleging in maart 2026.
Er is gekozen voor een afwegingskader dat gebruikt kan worden bij de inhoudelijke gesprekken met mogelijke fusiepartners. De uitkomsten van deze gesprekken worden verwerkt in dat afwegingskader, zodat er een duidelijk overzicht tot stand komt wat het effect van de partnerkeuze is op voor inwoners van Landsmeer belangrijke punten. Dit afwegingskader kan gebruikt worden voor zowel een nieuw te vormen groen-landelijke gemeente, als Purmerend en Amsterdam. Toelichting onderdelen spoorboekje 1.
De opstelling van het afwegingskader
Het afwegingskader heeft als functie om de gesprekken met potentiële partners te structureren aan de hand van de (voor de inwoners van Landsmeer) belangrijke issues bij een partnerkeuze. Deze onderwerpen zijn af te leiden uit de rapportage over kernkwaliteiten van 2022, de analyse van de participatie uit het eerste kwartaal van 2019 en de enquête uit 2015. Dat geldt ook de voor inwoners belangrijke thema’s zoals de financiële gevolgen van een fusie, betrokkenheid bij de eigen woon- en leefomgeving na een fusie, dienstverlening en andere aspecten. Ook kunnen aspecten van meer bestuurlijke aard (bv. invloed op regionale verhoudingen) van belang zijn. De werkwijze voor het opstellen van een dergelijk afwegingskader voor Landsmeer is als volgt:
•
De eerste stap is het opstellen van een globaal concept-afwegingskader. Hierbij worden bestaande documenten en ervaringen van elders benut. Deze stap wordt in de eerste weken van april afgerond.
•
De tweede stap is het toetsen en aanpassen van het concept-afwegingskader in een “benen-optafelsessie” met de gemeenteraad in mei. Dit leidt tot een definitief concept, dat wordt vastgesteld door het college.
•
De derde stap is dat de gemeenteraad begin juli het definitieve afwegingskader vaststelt.
2.
Technische voorbereiding en voeren van gesprekken met mogelijke fusiepartners Purmerend en Amsterdam.
Om de keuze tussen fusiepartners eventueel voor te kunnen leggen aan de inwoners is het belangrijk dat alle relevante informatie daarvoor goed wordt verzameld en op een rijtje gezet. Dit vraagt voor een deel deskresearch/analyse en voor een deel ook het voeren van bestuurlijke gesprekken met deze potentiële partners. De inhoudelijke gesprekken vinden plaats na vaststelling van het afwegingskader door de gemeenteraad in juli. Dit betekent dat de tijd tot een door de gemeenteraad te nemen raadsbesluit over een eventuele volksraadpleging in december kort is. Om deze tijd zo goed mogelijk te benutten wordt al op korte termijn begonnen met een technisch-ambtelijke voorbereiding van de gesprekken. Dit betekent het leggen van ambtelijke contacten met de betrokken gemeenten, het verzamelen en ordenen van relevante informatie en het zo mogelijk reeds ambtelijk uitwisselen en bespreken van informatie betreffende relevante onderwerpen. Het concept-afwegingskader dat in verschillende stappen wordt opgesteld kan daarbij als voorlopige leidraad worden gehanteerd. In deze periode wordt ook de planning en voorbereiding van de bestuurlijke gesprekken vanaf juli gepland. Uiteraard kunnen in deze periode daartoe ook voorbereidende bestuurlijke contacten nodig zijn.
Voor de uitvoering van deze activiteit is Landsmeer mede afhankelijk van de bereidwilligheid en van de beschikbare tijd en middelen bij de potentiële fusiepartners. Hier zal in de uitvoering van de planning rekening gehouden moeten worden en schuilt dus ook een risico voor de planning. 3.
Uitvoering en (op een later moment) eventueel integratie WOL+/WOL++-traject
Nu de gemeenteraad heeft ingestemd met het initiatiefvoorstel van de Regiegroep over een te lopen WOL+/WOL++-traject, zal rond de zomer – naar verwachting – bekend zijn of dit traject kans van slagen heeft. Daarin zijn nog diverse opties open. De gemeenteraad kan besluiten om een WOL+(+)-variant toe te voegen aan de partnerkeuze. In die situatie kan het najaar ook worden gebruikt om tegelijk met de informatieverzameling bij de andere potentiële fusiepartners die ook te doen plaatsvinden rond een mogelijke WOL+(+)-gemeente. De gemeenteraad kan ook anders besluiten en dan zal aan de hand daarvan bezien moeten worden hoe het verdere proces zal worden ingericht.
Pagina 2 van 4
Raadsvoorstel Indien de gemeenteraad aan de hand van dit onderzoek zou besluiten om zich verder exclusief te richten op het WOL+(+)-traject, dan kan het opgestelde afwegingskader daarbij als inhoudelijke richtpunt/gespreksagenda gelden voor de vormgeving en inrichting van de nieuw te vormen gemeente vanuit Landsmeer. 4.
Technisch-juridische voorbereiding eventuele volksraadpleging
Deze (deel)activiteit vindt plaats in drie stappen:
•
De eerste stap is inventarisatie/analyse van de verschillende vormen van een eventuele volksraadpleging. Hierbij wordt ook in beeld gebracht welke eisen/randvoorwaarden aan de orde zijn. Deze stap loopt tot juli.
•
De tweede stap is daadwerkelijke voorbereiding van besluitvorming hierover in december 2025. Doel hiervan is om voor de raad de verschillende voor- en nadelen, (on)mogelijkheden en risico’s goed in beeld te hebben bij het maken van een keuze. Doel is ook om zeker te stellen dat bij besluitvorming voor een bepaalde vorm van volksraadpleging deze ook daadwerkelijk kan worden uitgevoerd en dat aan alle noodzakelijke randvoorwaarden daarvoor tijdig is voldaan.
•
De derde stap is de voorbereiding en uitvoering van de daadwerkelijke volksraadpleging, indien daartoe besloten wordt.
•
De vierde stap is dat de raad over het participatieproces een separaat besluit neemt.
Risico’s Het vaststellen van het voorliggende proces is noodzakelijk om in juli te kunnen besluiten tot een definitief afwegingskader. Dit afwegingskader is noodzakelijk om inhoudelijke gesprekken te kunnen voeren met mogelijke fusiepartners. Het afwegingskader kan de raad gebruiken om in december 2025 een besluit te nemen tot een eventuele volksraadpleging. Financiële aspecten In november 2024 is aangegeven dat een bestemmingsreserve van €17.000,- beschikbaar was en dat deze reserve bij de jaarrekening kon worden aangevuld met het restant van het budget van 2024. Dit budget is met het tot op heden doorlopen proces op. Verdere kosten zijn op dit moment nog niet geheel te overzien, omdat het gehele proces nog niet is ingevuld. Het college doet voor de verdere kosten een voorstel bij de BERAP I. Uitkomsten advies en inspraak: Op 13 maart is het projectplan op hoofdlijnen besproken met de regiegroep bestuurlijke toekomst. Tevens is op 3 april met de regiegroep gesproken over de mogelijke meerwaarde van participatie over het afwegingskader door inwoners. Geconstateerd is dat het van groot is belang is dat inwoners uiteindelijk goed betrokken kunnen worden bij de keuze van een fusiepartner.
De eerdere participatie en de diverse onderzoeken die de afgelopen jaren zijn uitgevoerd, bieden op zich voldoende input voor een afwegingskader dat in juli ter vaststelling wordt aangeboden aan de raad. Omdat er de afgelopen jaren herhaalde malen een succesvolle participatie heeft plaatsgevonden, bestaat het risico dat participatie over deze stap in het proces voor de inwoners een herhaling bevat. De betrokkenheid van onze inwoners op dit onderwerp is belangrijk en moeten we koesteren. Zodat zij op een later moment een bijdrage kunnen leveren aan het proces rondom onze bestuurlijke toekomst.
U wordt uitgenodigd tot besluitvorming over te gaan. namens het college van burgemeester en wethouders van Landsmeer, L.A. (Léon) de Lange
P.G. (Peter) Küppers
Burgemeester
Gemeentesecretaris
Pagina 3 van 4
Raadsbesluit Portefeuillehouder:
Burgemeester L. de Lange
Datum raadsvergadering
<wordt ingevuld door bestuurssecretariaat/griffie>
Documentkenmerk:
D/2025/153065 behorende bij zaak: Z/2025/043082
De raad van de gemeente Landsmeer Gelezen het raadsvoorstel van het college, voorstelnummer: D/2025/153065 behorende bij zaak: Z/2025/043082 Gehoord de behandeling in de commissievergadering.
Raadsbesluit In te stemmen met het proces omtrent de totstandkoming van het afwegingskader bestuurlijke toekomst.
De raad van de gemeente Landsmeer,
{{esl:Signer1:Signature:size(200,50)}}
{{esl:Signer2:Signature:size(200,50)}}
C.L. (Caroline) Hageman,
L.A. (Léon) de Lange
griffier
voorzitter
Pagina 4 van 4