2021-043 Raadsvoorstel en -besluit

Raadsvoorstel Portefeuillehouder:

Wethouder E. Heinrich

Datum B&W vergadering

1 juni 2021

Documentkenmerk:

10685-2021:786152 behorende bij zaak: 10685-2021

Aan de raad,

Onderwerp: MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2)

Voorgesteld raadsbesluit/c.q. beslispunten 1. 2. 3.

Kennis te nemen van het MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2); In te stemmen met de gezamenlijk ZaWa wensen en opvattingen brief (bijlage 3) MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2). In te stemmen met de wensen en opvattingen brief Landsmeer (bijlage 4) MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2).

Wettelijke grondslag voor raadsbevoegdheid Gemeentewet Wet Ruimtelijke ordening

Inleiding Aanleiding De Metropoolregio Amsterdam is een van de economische groeimotoren en belangrijkste sociale knooppunten van Nederland en doet mee in de internationale top. De regio staat voor een aantal urgente, complexe en omvangrijke opgaven. De enorme aantrekkingskracht van de regio brengt economisch succes, maar zet de leefkwaliteit op onderdelen ook onder druk. De afgelopen jaren concentreerde de groei zich voornamelijk in en om Amsterdam. Dit heeft toenemende drukte en oplopende vastgoedprijzen tot gevolg. En als de verdeling van de groei blijft zoals nu, dan groeien de verschillen in de regio, met een negatieve uitwerking op de kansengelijkheid binnen de MRA. De vraag is dus hoe we de groei accommoderen op zo’n manier dat we de leefkwaliteit en de economische kracht van de regio bestendigen. Daarbovenop komt dat transities nodig zijn om de regio ook in de verre toekomst bewoonbaar en leefbaar te houden. Het schaalniveau van de MRA is hierbij van groot belang. De regio vormt functioneel één geheel: de MRA omspant het gebied waarbinnen het grootste deel van het woon-werkverkeer, de recreatieve verplaatsingen en de verhuisbewegingen plaatsvindt. Ontwikkelingen in het ene deel van de regio zijn ook van betekenis voor inwoners elders in de MRA. En ontwikkelingen op de ene plek beïnvloeden het functioneren van andere plekken in de MRA.

Om de urgente, complexe en omvangrijke opgaven tot een goed einde te brengen, zetten het Rijk en de MRA met de Verstedelijkingsstrategie samen de koers uit voor de ontwikkeling op de middellange(2030) en lange termijn (2050). Kader • Convenant Versterking samenwerking Metropoolregio Amsterdam (oktober 2016) • MRA-agenda 2020-2024 • Samenwerkingsagenda Zaanstreek-Waterland

Pagina 1 van 5

Raadsvoorstel Doelstelling/beoogd resultaat Het Verstedelijkingsconcept bevat een faseringsbeeld en zal samen met een op te stellen investeringsstrategie één Verstedelijkingsstrategie vormen. Met de Verstedelijkingsstrategie wordt de gezamenlijk koers uitgezet voor de ruimtelijke ontwikkeling van de Metropoolregio Amsterdam op de middellange (2030) en lange termijn (2050).

Argumenten en afweging De Verstedelijkingsstrategie brengt samenhang en volgorde aan in de grote hoeveelheid lopende programma’s en projecten van de MRA en het Rijk op het terrein van wonen, werken, mobiliteit, klimaatadaptatie, sociaalmaatschappelijke effecten, landschapsontwikkeling en energie in het stuk terugkomen (meerkernige metropool). Daarnaast zal een verdergaande integratie tussen het watersysteem, ecologie, landschap en recreatie worden vormgegeven (groenblauw netwerk). Bovendien integreert de strategie het beleid van de afzonderlijke gemeenten, de provincies, de waterschappen en het Rijk met eerder gemaakte afspraken. De Verstedelijkingsstrategie van de MRA wordt onderdeel van de Omgevingsagenda Noordwest Nederland. Dit is de gebiedsgerichte uitwerking van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) en vormt het beleidskader en de uitvoeringsagenda voor de samenwerking tussen Rijk en regio. Ook heeft de Verstedelijkingsstrategie een wisselwerking met toekomstige provinciale en gemeentelijke omgevingsvisies en -agenda’s. In de stap van versie 2 naar versie 3 zal ook nog een verdergaande integratieslag worden gemaakt. De opdracht voor de Verstedelijkingsstrategie MRA is tenslotte ook om een integraal verhaal te maken.

Bij die integratieslag zal vooral een verdere samenhang op MRA-niveau tussen wonen, werken, mobiliteit, klimaatadaptatie, sociaalmaatschappelijke effecten, landschapsontwikkeling en energie in het stuk terugkomen (meerkernige metropool). Daarnaast zal een verdergaande integratie tussen het watersysteem, ecologie, landschap en recreatie worden vormgegeven (groenblauw netwerk). Het gaat daarbij niet om allerlei nieuwe onderwerpen, maar het nog meer in samenhang beschouwen van de in versie 2 al aanwezige onderwerpen. Beoordeling van het Verstedelijkingsconcept versie 2 Als het Verstedelijkingsconcept wordt afgezet tegen de Samenwerkingsagenda en de input van de Regionale Raadsleden bijeenkomsten Zaanstreek-Waterland, wordt er vanuit de regionale samenwerking ZaanstreekWaterland een aantal opmerkingen, wensen en opvattingen gemaakt bij het Verstedelijkingsconcept, geformuleerd in de bijgevoegde brief. In het kader van de besluitvorming over het verstedelijkingsconcept is het van belang vast te stellen of de belangen die de MRA-deelregio Zaanstreek-Waterland binnen de MRA-samenwerking nastreeft voldoende tot uitdrukking komen in het Verstedelijkingsconcept. De belangen van Zaanstreek-Waterland komen tot uitdrukking in de Samenwerkingsagenda i.r.t. de MRA-agenda 2.0.

De Samenwerkingsagenda: De 8 gemeenten in de deelregio Zaanstreek-Waterland hebben in 2017 de Samenwerkingsagenda Zaanstreek– Waterland opgesteld. In deze agenda staan acht thema’s centraal: wonen, economie, toerisme/recreatie, landschap, duurzaamheid, bereikbaarheid, ruimtelijke ontwikkeling en big data. In het kader van deze thema’s wordt gewerkt aan regionale projecten op het terrein van wonen, Economie, Toerisme en recreatie, Onderwijs/Arbeidsmarkt, Ruimtelijke ontwikkeling/Landschap, Duurzaamheid en Bereikbaarheid. De belangrijkste punten voor Landsmeer en de regio worden in de gezamenlijke ZaWa wensen en opvattingen brief (bijlage 3) verwoord. Er ligt een knelpunt voor Landsmeer als het gaat over de inzet op binnenstedelijke verdichting om het buiten stedelijke landschap te sparen. De gemeente Landsmeer heeft een grote vraag naar woningen en heeft te maken met lokale knelpunten. De gemeente beschikt over weinig binnenstedelijke locaties om woningen te realiseren. Dit komt onvoldoende aan bod in de gezamenlijke ZaWa brief. In aanvulling op deze brief is daarom een aparte brief met wensen en

Pagina 2 van 5

Raadsvoorstel opvatting opgesteld (bijlage 4) waarin Landsmeer vraagt om bij de verdere ontwikkeling van de Verstedelijkingsstrategie aandacht te besteden aan de lokale situatie en knelpunten van kleine gemeenten. Risico’s Het niet hebben van een gezamenlijke MRA koers en focus voor de lange termijn brengt risico’s met zich mee in de voortvarendheid en de aanpak van de majeure opgaven waar wij als regio gezamenlijk voor staan. Financiële aspecten Naast de beschikbare (regionale en reguliere lokale) middelen en eventuele toekomstige beschikbare middelen, zal de uiteindelijke strategie bestaan uit twee onderdelen: een Verstedelijkingsconcept (met een fasering) en een investeringsstrategie. Dit vormt de gemeenschappelijke koers en het kader van waaruit gezamenlijke projecten volgen in de uitvoering. De Verstedelijkingsstrategie wordt gekoppeld aan een pakket interbestuurlijke afspraken, waarbij de afspraken met het Rijk voorliggen in het BO MIRT van november 2021. Uiteraard worden alleen afspraken gemaakt als daarover binnen de MRA-overeenstemming is. Op dit moment is daarom ook nog niet bekend wat de beschikbare middelen zijn vanuit het Rijk. Duurzaamheid Het thema Duurzaamheid maakt integraal onderdeel uit van het Verstedelijkingsconcept.

Een kernambitie is dat de MRA in 2050 is aangepast aan en voorbereid op klimaatveranderingen, dat het gebruik van eindige grondstoffen drastisch is teruggebracht en dat emissies van CO2 en andere broeikasgassen zijn teruggedrongen. Daar moeten we nu al mee aan de slag, onder andere via de afspraken in nationale en internationale Klimaatakkoorden. Dat betekent bijvoorbeeld dat stedelijke en economische ontwikkelingen en herstructureringen klimaatbestendig worden uitgevoerd: bestand tegen toenemende hitte en droogte, en beschermd tegen overstromingen en wateroverlast. Ze worden waterneutraal uitgevoerd: nieuwe woon- en werklocaties brengen geen extra belasting met zich mee voor het watersysteem en er vindt geen afwenteling plaats op het regionaal- en/of hoofdwatersysteem. Nieuwe werken (zoals woningen, datacenters en infrastructuur) vinden alleen plaats daar waar ze te combineren zijn met een robuust en toekomstbestendig water- en bodemsysteem. Ook de uitstoot van broeikasgassen door daling van veenbodems willen we terugdringen. Nu al moeten we anticiperen op de klimaatverandering tot ver na 2050. Consequenties moeten expliciet worden meegenomen in plannen voor woningbouw en bedrijvigheid, bijvoorbeeld als ze versterkingen van waterkeringen noodzakelijk maken.

Omgaan met onzekerheden betekent dat ruimtelijke ontwikkelingen ook op korte termijn worden getoetst aan alle scenario’s voor de lange termijn. Het gaat hier ook om een robuust en toekomstbestendig water- en bodemsysteem.. Uitkomsten advies en inspraak: In september, november 2020 en in april 2021 zijn de raden en Staten in deelregionale sessies geïnformeerd over versie 1 van het Verstedelijkingsconcept en hebben de raden van Zaanstreek-Waterland veel input gegeven over belangrijke onderwerpen zoals op; Landschap, Woningbouwontwikkeling/werkgelegenheid en Mobiliteit. Het Bestuurlijk Kernteam MRA Verstedelijkingsstrategie, biedt u het Verstedelijkingsconcept versie 2 aan om u verder de mogelijkheid te geven wensen en opvattingen mee te geven. De verstedelijkingsstrategie bestaat uit een Verstedelijkingsconcept, een fasering en een investeringsstrategie. Raden en Staten kunnen op dit moment t.a.v. versie 2 van het Verstedelijkingsconcept uiterlijk op 12 juli 2021 wensen en opvattingen inbrengen. De dan op te stellen versie 3 vormt de basis van de bespreking in het Bestuurlijk Overleg tussen Rijk en regio over het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT). Daarbij worden afspraken met het Rijk gemaakt over de verstedelijkingsstrategie.

Het resultaat daarvan wordt ter besluitvorming/instemming voorgelegd in raden en Staten in de maanden januari en februari 2022. Communicatie De brief met wensen en opvattingen wordt verzonden naar de projectsecretaris MRA Verstedelijkingsstrategie.

Bijlagen B1. informatiebrief raden en Staten Verstedelijkingsstrategie 12 mei 2021 B2. 210512_MRA_Verstedelijkingsconcept VERSIE_2 B3. Brief gezamenlijke ZaWa wensen en opvattingen MRA Verstedelijkingsstrategie versie 2

Pagina 3 van 5

Raadsvoorstel B4. Brief wensen en opvattingen Landsmeer Verstedelijkingsconcept versie 2 U wordt uitgenodigd tot besluitvorming over te gaan. Met vriendelijke groet, namens het college van burgemeester en wethouders van Landsmeer,

L.A. (Léon) de Lange

P.G. (Peter) Küppers

burgemeester

gemeentesecretaris

Pagina 4 van 5

Raadsbesluit Portefeuillehouder:

Wethouder M. Elfferich Wethouder E. Heinrich

Datum raadsvergadering

24 juni 2021

Documentkenmerk:

10685-2021:786152 behorende bij zaak: 10685-2021

De raad van de gemeente Landsmeer Gelezen het raadsvoorstel van het college, voorstelnummer: 740197697419510 behorende bij zaak: 106852021 Gehoord de behandeling in de commissievergadering van de raad.

Raadsbesluit 1. 2. 3.

Kennis te nemen van het MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2); In te stemmen met de gezamenlijk ZaWa wensen en opvattingen brief (bijlage 3) MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2). In te stemmen met de wensen en opvattingen brief Landsmeer (bijlage 4) MRA Verstedelijkingsconcept (versie 2).

De raad van de gemeente Landsmeer,

F. (Femke) Koekoek

L.A. (Léon) de Lange

Interim-griffier

voorzitter

Pagina 5 van 5