CConstaterende datlandsmeer
Koppel je AI →
Document · PDF

03 Bijlage 2 Jaarstukken 2025 GGD Zaanstreek-Waterland

Raadsvergadering 8 juni 2026, gemeente landsmeerBij agendapunt: Zienswijze resultaat bestemming 2025 GGD Zaanstreek Waterland39.274 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Jaarstukken 2025 Versie datum: Documenteigenaar: Datum vastgesteld DMT: Datum Kies een item. verleend door OR: Datum vastgesteld DB Datum vastgesteld AB Evaluatiedatum:

1.0 Wim van Waardhuizen

Inhoudsopgave Voorwoord ............................................................................................................................... 3 1.

JAARVERSLAG ............................................................................................................. 4

1.1.

Programmaverantwoording........................................................................................... 4

1.1.1.

Programma 1 Monitoren, signaleren en Adviseren ...................................................... 4

1.1.2

Programma 2 Infectieziektebestrijding ....................................................................... 9

1.1.3

Programma 3 Jeugdgezondheidszorg....................................................................... 11

1.1.4

Programma 4 Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg ................................................... 16

1.1.5

Programma 5 Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises .................................... 19

1.1.6

Programma 6 Toezicht houden ............................................................................... 21

1.1.7

Programma 7 Veilig Thuis ....................................................................................... 22

1.1.8

Programma 8 Plustaken ......................................................................................... 28

1.1.9

Programma 9 Overhead ......................................................................................... 52

1.1.10

Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................... 53

1.2 Paragrafen ........................................................................................................................ 54 1.2.1

Inleiding ............................................................................................................... 54

1.2.2 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................... 54 1.2.3

Paragraaf Verbonden partijen ................................................................................. 56

1.2.4

Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................... 56

1.2.5

Paragraaf Financiering............................................................................................ 56

1.2.6

Paragraaf Bedrijfsvoering ....................................................................................... 59

1.2.7

Paragraaf Wet open overheid.................................................................................. 66

2

JAARREKENING ......................................................................................................... 67

2.1

Balans per 31 december 2025 GGD Zaanstreek-Waterland ............................................ 67

2.2

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2025 ................................................. 69

2.3

Toelichting ................................................................................................................ 71

2.3.1

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ................................................... 71

2.3.2

Toelichting op de balans per 31 december 2025 ....................................................... 75

2.3.3

Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ........................... 83

2.3.4 Resultaatbestemming ................................................................................................. 95 2.4

WNT-verantwoording 2025 GGD Zaanstreek-Waterland ................................................ 96

2.5

Gebeurtenissen na balansdatum ................................................................................. 97

2.6

Claim datadiefstal ...................................................................................................... 97

2.7

Rechtmatigheidsverantwoording 2025 ......................................................................... 97

2.8

Sisa-bijlage 2025 ....................................................................................................... 99

2.9

Overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld ....................................... 101

2.11

Fiscale positie .......................................................................................................... 101

BIJLAGEN ............................................................................................................................. 102

Versie 2026.1

2

Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag en jaarrekening 2025 van GGD Zaanstreek-Waterland (GGD). Met het jaarverslag en jaarrekening legt het Algemeen Bestuur van de GGD verantwoording af over de uitvoering van de voorgenomen werkzaamheden uit de programmabegroting binnen de Gemeenschappelijke Regeling (GR). Gemeenten, ketenpartners en GGD werken intensief samen om gezamenlijk een regio te creëren, waarin inwoners zich gezond(er) voelen, gezonde keuzes kunnen maken in een omgeving die uitnodigt tot gezond gedrag. Dit heeft mooie resultaten opgeleverd. In 2025 is het dienstenoverzicht vastgesteld. Het dienstenoverzicht van de GGD maakt inzichtelijk welke diensten de GGD uitvoert voor de gemeenten en hun inwoners en hoe deze worden gefinancierd. De GGD levert basisdienstverlening (bijdragen gemeenten) en dienstverlening plus; gefinancierd door gemeenten of gefinancierd door derden, verder te noemen als plustaken. In deze verantwoording wordt verslag gedaan van onze diensten aan de hand van 9 programma’s: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Monitoren, signaleren en Adviseren Infectieziekte bestrijding Jeugdgezondheidszorg Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises Toezicht houden Veilig Thuis Plustaken Overhead

De gezamenlijke huisvesting van de GGD en Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland (VrZW) krijgt verder vorm. Naar verwachting zal de GGD in 2026 verhuizen naar het Prins Bernardplein in Zaandam.

Versie 2026.1

3

1. JAARVERSLAG 1.1.

Programmaverantwoording

1.1.1. Programma 1 Monitoren, signaleren en Adviseren

De GGD adviseert de gemeente over hun beleid op het gebied van gezondheidspreventie, bevordering en –bescherming. De GGD monitort, signaleert en adviseert op basis van de breed beschikbare gegevens. De GGD is kenniscentrum voor onderzoek en brengt gezondheidsproblematiek op wijk/buurtniveau in kaart, adviseert over effectieve aanpak, participeert in beleidsnetwerken en legt verbinding tussen partijen. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Gezondheidsmonitoring Resultaat

We rapporteren jaarlijks cijfers over de gezondheidssituatie in de regio als input voor gezondheidsbeleid en -bevordering. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Gezondheidsmonitor Kinderen In 2025 vond de Gezondheidsmonitor Kinderen 2025 plaats. Er is een vragenlijst opgesteld met input vanuit interne en externe partners. Dit jaar verliep de werving volledig online. Dagelijks is de respons gecheckt om vervolgens weer acties uit te zetten om de respons te verhogen. Via advertenties, en inzet van gemeenten, scholen en kinderdagverblijven is de respons verhoogd. In de kleinere gemeenten was de respons lager dan in de grotere gemeenten. De uiteindelijke respons kan pas in 2026 berekend worden. In 2026 worden de analyses en rapportages gemaakt voor intern en extern gebruik. Gezondheidsmonitor Jeugd (GMJ) De GMJ is verplaatst van 2027 naar 2026 en afgelopen jaar zijn, in samenwerking met de landelijke werkgroep, de basisvraagstellingen bepaald. De verplaatsing van GMJ is gecommuniceerd met gemeenten, in nieuwsbrief epi en nieuwsbrief Jeugd. Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen De data van de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024 zijn verwerkt en geanalyseerd, en vervolgens zijn de uitkomsten gepubliceerd in de databank en gebiedsprofielen op de cijferwebsite.

Er is een persbericht uitgegaan en berichten zijn op social media en intranet geplaatst. De regio- en gemeenterapportages zijn opgesteld en komen in januari 2026 online. Cijferwebsite De cijferwebsite (dashboard) is geüpdatet met onder andere informatie over de Corona Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen 2024 en de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen 2024. De website is continu in ontwikkeling en wordt regelmatig aangevuld met nieuwe informatie. Panelonderzoek Eind 2024 hebben we een onderzoek uitgezet over bewegen in de woonomgeving in afstemming met de werkgroep leefomgeving en ambtenaren gezondheid. In 2025 zijn de data geanalyseerd en de resultaten van het panelonderzoek over bewegen in de woonomgeving gedeeld via intranet, sociale media en met gemeenten. Ook stonden de resultaten in de nieuwsbrief epi. Daarnaast is een panelonderzoek opgezet over het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) in de gezondheidszorg. In 2026 zullen de resultaten geanalyseerd en gedeeld worden. De panelonderzoeken worden in 2026 vanwege de opgelegde bezuinigingen niet meer uitgezet.

Gezondheidsmonitoring uit interne bronnen Resultaat Inzicht in de gezondheidssituatie van de inwoners. Inzicht in registratiegegevens van de publieksfuncties van de GGD (stuurinformatie). Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? MABZ In januari zijn de jaarrapportages gemaakt van 2024 en in april, juli, september zijn de kwartaalrapportages gemaakt. Het gaat om meldingen MABZ, MBZ, VSO en projecten (zie programma 4, paragraaf 1.1.4). Tijdelijk huisverbod (THV)

Versie 2026.1

4

In maart is het THV-jaarverslag opgesteld, met daarin informatie over het aantal opgelegde tijdelijke huisverboden. Hierin vergelijken we de 7 gemeenten met elkaar. Ook kijken we naar verschillen met voorgaande jaren en verschaffen we informatie over kenmerken van uithuisgeplaatsten. JGZ Er zijn schoolrapportages uitgedraaid van de resultaten uit de Zeg jij het maar! Vragenlijst. Dit is een nietanonieme screeningsvragenlijst van de JGZ. Daarnaast is een begin gemaakt met een nieuwe versie van de rapportages, voor het schooljaar 2025-2026. De overgewichtcijfers zijn uitgedraaid. Vaccinatiecijfers De vaccinatiecijfers zijn op de GGD-cijferwebsite gepubliceerd. Hierdoor kunnen vergelijkingen met voorgaande jaren gemaakt worden. De vaccinatiecijfers zijn gebruikt bij het opstellen van het plan van aanpak Verhogen vaccinatiegraad (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8).

Advisering volksgezondheid beleid Resultaat

Een gezamenlijk met gemeenten en netwerkpartners vormgegeven regionaal volksgezondheidbeleid Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Op basis van de regiovisie en landelijke ontwikkelingen heeft de GGD een nieuwe visie opgesteld. Deze visie wordt vertaald in de strategische agenda voor 2026 -2029. In 2026 worden beide producten vastgesteld in het Algemeen Bestuur. De landelijke ontwikkelingen worden gevolgd. Eind augustus is het AZWA (Aanvullend Zorg- en WelzijnsAkkoord) verschenen. Er is in kaart gebracht welke implicaties dit akkoord voor de GGD kan hebben. In december 2025 is de Samen werken aan gezondheid, de landelijke nota gezondheidsbeleid 2025 – 2028 gepresenteerd. Ook de beleidslijnen in deze nota kunnen hun uitwerking op de gemeenten en de GGD hebben. De beleidsadviseurs de accounthouders van de GGD voor de gemeenten. In 2025 zijn er meerder vragen geweest over o.a. hitte aanpak, vaccinatie graad, forensische geneeskunde, voedselbeleid. Preventiecyclus Beleidsadvisering is onderdeel van de preventie cyclus. Op basis van de resultaten van de monitors zijn beleidsadviezen en interventies geformuleerd voor de jong volwassen monitor en de volwassenen en ouderen monitor. Deze zijn gepubliceerd op de cijferwebsite van de GGD. Vaccinatiegraad Uit de landelijke Rijksvaccinatiegraadcijfers blijkt dat de vaccinatiegraad van alle vaccinaties daalt.

Een regionaal plan van aanpak verhogen vaccinatiegraad is samen met de Jeugdgezondheidszorg en infectieziekte bestrijding opgesteld. Voor Zaanstad en Purmerend is een wijkgerichte aanpak geformuleerd (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). COA GGD GHOR Nederland heeft, namens de GGD-en, een overeenkomst afgesloten met het COA voor de uitvoering van Infectieziektebestrijding, Tuberculosebestrijding, Technische Hygiënezorg, Jeugdgezondheidzorg. In 2024 is Gezondheidsvoorlichting hieraan toegevoegd. Alle COA-locaties zijn bezocht en daarbij is geïnventariseerd welke voorlichtingsbehoefte er bestaat. Per COA-locatie is/wordt een werkplan gemaakt. Dit werkplan is de basis voor de financiering van de voorlichtingsactiviteiten door GGD GHOR Nederland en het COA (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). Ketenaanpak Valpreventie De regionale afspraken valpreventie zijn op 9 januari 2025 door het AO Wmo/IZA goedgekeurd. De afspraken zijn verwerkt in de regionale handreiking valpreventie, inclusief tools voor professionals (zie “Subsidieaanvraag ondersteuning lokale ketenaanpakken” (plustaken, paragraaf 1.1.8)). Deze handreiking regionale ketenafspraken werd op een regionale bijeenkomst van netwerkpartners (30 september) overhandigd aan de wethouder van Wormerland (namens alle gemeenten).

Er is een regionale standaardpresentatie van diëtisten, apothekers en ergotherapeuten ontwikkeld, die gebruikt wordt tijdens de valpreventieve interventies. Onder leiding van de GGD zijn met de lokale coördinatoren valpreventie van gemeenten de inkoopvoorwaarden en tarieven voor de inkoop van valpreventieve interventies vastgesteld. De kennis en ervaring rond netwerksamenwerking valpreventie is ingezet bij de opbouw van nieuwe netwerkaanpakken, zoals Gezonde Leefstijl Interventie (GLI) volwassenen. In beide netwerken zijn veelal dezelfde professionals en bestuurders betrokken. Het regionale netwerk dat zo ontstaat vormt de opmaat voor een regionale preventiestructuur.

Versie 2026.1

5

Bij de gemeente Purmerend is een gezamenlijke IZA aanvraag gedaan vanuit de drie Ketenaanpakken (valpreventie, GLI en Kinderen naar Gezond Gewicht), en voor het ontwikkelen van communicatiematerialen voor inwoners en professionals (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8).

Gezondheidsbevordering Resultaat

Een gezonde leefstijl bij inwoners stimuleren door het overbrengen van kennis en vaardigheden, met oog voor een gezonde leefomgeving, zodat de gezonde keuze de makkelijke keuze wordt. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Gezondheidsbevordering is onderdeel van de preventie cyclus. Op basis van de resultaten van de monitors zijn beleidsadviezen en interventies geformuleerd. Er wordt gewerkt aan thema’s als de Gezonde School, preventieve ouderenzorg, psychosociale gezondheid, gezonde leefomgeving en genotmiddelenpreventie. Met subsidies werkt gezondheidsbevordering intensiever op de thema’s Gezonde School, preventieve ouderenzorg, genotmiddelenpreventie en mentale gezondheid voortgezet onderwijs, deze staan bij de plustaken beschreven. Gezonde School Binnen de basistaak van de afdeling Gezondheidsbevordering wordt structureel gewerkt aan de Gezonde School-aanpak. Dit jaar zijn alle scholen geïnformeerd over de Gezonde School-aanpak via de nieuwsbrief Jeugd (werkwijze en contactgegevens). Er is intern gewerkt aan het versterken van samenwerking met JOGG en Cursusbureau, waardoor we beter inzicht hebben gekregen welke scholen contact opnemen en waar extra ondersteuning nodig is. Scholen zijn door de Gezonde School op de hoogte gebracht van de mogelijkheid om hun vignet te vernieuwen.

Waar nodig hebben wij scholen begeleid bij het aanvragen of vernieuwen van het vignet. Door deze inzet zijn scholen actief ondersteund bij het structureel implementeren van de Gezonde School-aanpak en het behouden van hun vignetstatus. Ook zijn er scholen die geen vignet hebben, maar wel de aanpak hanteren. Deze kregen waar nodig advisering op de thema’s waar zij aan werken. Twintig scholen hebben het landelijk ondersteuningsaanbod Gezonde School ontvangen voor het schooljaar 2025/2026. De regionale Tijdelijke impuls Gezonde School (ontvangen via Purmerend) maakte het mogelijk dat ook de vier scholen die niet waren ingeloot voor de regeling een subsidie ontvingen (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). Preventieve ouderenzorg Voor preventieve ouderenzorg is er vanuit de basisdienstverlening gewerkt aan de regionale aanpak valpreventie. Deze dienstverlening staat toegelicht onder advisering volksgezondheid beleid ketenaanpak valpreventie. Genotmiddelenpreventie In de eerste maand van het jaar is de campagne IkPas/Dry Januari regionaal uitgerold. De focus lag hierbij op de ingekochte social mediacampagne. De campagne had een bereik van 45.669 inwoners en heeft ertoe geleid dat 1012 mensen meer informatie hebben gezocht op de website van IkPas. Verder is er met SPUKGALA middelen extra op alcoholpreventie ingezet in samenwerking met de Brijder (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8).

Stoptober De Stoptober-campagne is regionaal uitgezet. Hiervoor hebben we een online campagne ingezet om de zichtbaarheid verder te vergroten en extra doelgroepen aan te spreken. Resultaten van de campagne zijn als volgt: De advertenties zijn in totaal 112.094 keer weergegeven. 30.398 personen hebben de advertenties minstens één keer gezien via Instagram of Facebook. Het gaat om inwoners van de regio ZaanstreekWaterland tussen 18 en 64 jaar. Na het zien van de advertentie zijn er 695 klikken naar de website stoptober.nl geweest, een stijging ten opzichte van vorig jaar, toen het aantal klikken 463 was. Vooral 18- tot 25-jarigen klikten op de link, gevolgd door 55- tot 65-jarigen. Gemiddeld heeft één account de advertentie 3,69 keer gezien. Mentale gezondheid Vanuit de regionale IZA middelen (ontvangen via Purmerend) is een bedrag beschikbaar gesteld waar VO scholen een beroep op konden doen door een ‘vouchersysteem’. Hiervoor is een regionale menukaart samengesteld waarin verschillende organisaties hun aanbod hebben omschreven rondom mentale gezondheid. Scholen konden hiermee een interventie inzetten wat past bij hun school (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). Binnen de GGD is de themagroep mentale gezondheid actief.

Versie 2026.1

6

Daarin informeren wij elkaar en zoeken verbinding en samenwerking in alles wat de GGD al op dit thema en leeftijdsgroepen om de brede dienstverlening te optimaliseren. Onder meer op basis van de monitorgegevens worden de speerpunten mentale gezondheid2026 in samenwerking met de gemeenten bepaald. Gezondheidsmonitoren Adviezen zijn geformuleerd voor de gezondheidsmonitoren jeugd, jongvolwassenen, volwassenen en ouderen t.a.v. verschillende thema’s in de gezondheidsmonitoren. Campagne 30dagengezonder 30dagengezonder is regionaal uitgerold in samenwerking met de gemeenten, GGD Gooi en Vechtstreek, Hollands Noorden en GGD IJsselland. In de regio hebben 171 individuele deelnemers en 650 deelnemers via scholen meegedaan. Vraag & Verzoek Daarnaast zijn er 47 vragen & verzoeken binnengekomen bij Gezondheidsbevordering. Variërend van: vapen & genotmiddelen, gezondheidsmonitor, rouw & verdriet, relaties & seksualiteit en mentale gezondheid. De vraagstellers zijn onder andere: collega’s GGDZW, gemeenten, scholen, besturen en studenten, burgers, collega GGD ’en, organisaties zoals Trimbos en andere intermediairs.

Medische Milieukunde Resultaat Het bevorderen van een gezonde leefomgeving door het voorkomen van gezondheidsklachten door ongewenste en risicovolle situatie in het milieu. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Medische milieukunde werkt intern samen met epidemiologie, beleidsadvisering en gezondheidsbevordering, zodat bij de advisering over ruimtelijke ordeningsplannen en omgevingswet vanuit zowel een gezondheidsbeschermend als een gezondheidsbevorderend perspectief wordt gekeken. Daarnaast wordt continu gewerkt aan het versterken van de samenwerking rond verschillende onderwerpen met ketenpartners (Veiligheidsregio ZW, omgevingsdiensten), GHOR, andere GGD-en en het RIVM. GGD Zaanstreek-Waterland heeft in september 2025 de Green Deal Duurzame Zorg ondertekend. Medische milieukunde is nauw betrokken bij de implementatie van duurzaamheid binnen de GGD. Daarin is planetaire gezondheid leidend en wordt ook meegenomen in onze advisering. Medische milieukunde heeft in 2025 totaal 116 meldingen behandeld. Het betreft zowel beleidsadviezen aan de gemeenten, de omgevingsdiensten en de provincie als beantwoording van vragen van inwoners van de regio rond milieu gezondheidskundige onderwerpen. De beleidsadviezen betreffen o.a.

adviezen ruimtelijke ordening (bestemmingsplannen), omgevingswet gerelateerde vragen, klimaatverandering, energietransitie en het versterken van het elektriciteitsnetwerk (o.a. opwaardering hoogspanningslijnen), PFAS, formaldehyde na woningisolatie, bodemverontreiniging, gezonde voedselomgeving of gezondheidskundige aspecten van industriële emissie. Vragen van inwoners kunnen zeer uiteenlopend zijn, o.a. schimmel in de woning, houtrook, bestrijdingsmiddelen, geurhinder, asbest, vliegtuigoverlast, elektromagnetische straling (transformatorhuisje, hoogspanningslijnen), PFAS, geluidsoverlast lucht- of bodemverontreiniging. Het leveren van bijdrage aan sommige meldingen vergt veel tijd. Bij voorbeeld de doorlopende betrokkenheid en advisering rond de casus formaldehyde bij UF-schuim isolatie van woningen in Purmerend. In het kader van proactief adviseren neemt MMK deel aan (landelijke) preventieactiviteiten als deelname aan de landelijke GGD werkgroep gezonde voedselomgeving en de landelijke GGD campagne “schimmel in woningen”.

Versie 2026.1

7

Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging Begroting € 80.950 € € € 1.075.077 € 1.075.065 € 1.090.392 € € € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ 1.009.278 € 1.075.065 € 1.090.392 € - € € -

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ € € €

146.750 63.000 6.129 89.878

€ € € €

63.000 63.000 -

€ € € €

63.000 63.000 -

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten)

Versie 2026.1

8

1.1.2

Programma 2 Infectieziektebestrijding

De GGD beschermt, bevordert en bewaakt de gezondheid en veiligheid van mensen in de regio. De wet Publieke Gezondheid omschrijft een aantal gezondheid beschermende taken die om specifieke (medische) deskundigheid vragen. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken Algemene Infectieziektebestrijding (AIZB) Resultaat Gemeenten en het Rijk hebben inzicht in de risico’s en de mogelijkheden om verspreiding van infectieziekten te verkleinen. Risicovolle instellingen, bedrijven en burgers nemen preventieve maatregelen. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2025 waren er in totaal 158 meldingsplichtige meldingen. De aantallen liggen lager dan vorig jaar, omdat er vorig jaar een Kinkhoest uitbraak was. Als je die meldingen ervan afhaalt zijn de aantallen stabiel. De meeste meldingen gingen het afgelopen jaar over Hepatitis B, Pneumokokken en STEC en legionellose.

Bij de outreach Roze zaterdag zijn er 11 mensen op Hepatitis B gescreend, 2 waren er Immuun en 2 waren er actief (ook besmettelijk voor anderen). Deze mensen kwamen in zorg. Verder lag de focus dit jaar op het verder vormgeven van de samenwerking met Amsterdam. Zo zijn de kwartaalbijeenkomsten gerealiseerd, is een beleidsadviseur aangenomen die deels op locatie Amsterdam werkt en deels op locatie Vurehout. Voor de bovenregionale samenwerking (Noord-West 6) is een coördinator aangesteld waardoor ook op dat gebied veel stappen gezet worden (Piket, opleidingen, surveillance)

Centrum voor Seksuele gezondheid (CSG) Resultaat Voorkomen van verspreiding van ziekten en seksualiteit gerelateerde problematiek, zoals seksueel misbruik en ongewenste zwangerschap. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken In maart 2025 zijn we begonnen met een soa spreekuur in Zaandam. Elke donderdagmiddag kunnen daar jongeren zonder klachten terecht voor SOA/Sense gesprekken. In 2025 zijn er 113 mensen op het spreekuur in Zaandam gekomen. Het wordt erg gewaardeerd dat er weer een spreekuur is in Zaandam. In totaal hebben er in 2025 1672 mensen uit Zaanstreek Waterland een afspraak gehad, waarvan veruit de meeste SOA/Sense gesprekken. In leeftijd was er een gelijke verdeling tussen <25 jaar en >25 jaar. Daarnaast hebben we op Roze zaterdag een hepatitis B screening gedaan, zie ook AIZB.

Versie 2026.1

9

Tuberculosebestrijding (TBC) Resultaat Vermindering van het aantal tbc-patiënten. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken In 2025 hebben we 334 mantouxtesten gedaan, 193 BCG vaccinaties, 648 röntgenfoto’s, bij 57 mensen bronen contactonderzoek uitgevoerd en zijn 104 IGRA verwijzingen gedaan. Er waren in 2025 13 tbc-patiënten en 36 TBI (tuberculose infectie). Opvallend is het hoge aantal röntgenfoto’s, dit komt door de instroom van asielzoekers op de Gerrit Bolkade (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). Ook met betrekking tot de TBC bestrijding hebben we in 2025 weer verdere stappen gezet op het gebied van bovenregionale samenwerking. Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging € 1.505.786 € 731.103 € 890.771 € 890.759 € 12.371 € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ 2.215.629 € 1.621.862 € 1.632.243 € - € € -

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ € € €

193.299 193.299

€ € € €

-

Begroting € 731.103 € 901.140 € -

€ € € €

-

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).

Versie 2026.1

10

1.1.3

Programma 3 Jeugdgezondheidszorg

De jeugdgezondheidszorg richt zich op het bevorderen van een gezonde groei en ontwikkeling van kinderen van -9 maanden tot 18 jaar, en draagt eraan bij dat kinderen een goede start in het leven krijgen, zodat kinderen kunnen opgroeien tot gezonde en evenwichtige burgers en hun draai vinden in de samenleving. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Basispakket Jeugdgezondheidszorg Resultaat Kansengelijkheid onder jeugdigen wordt groter en de gezondheidsverschillen kleiner. Het zo vroeg mogelijk investeren in preventieve zorg heeft directe invloed op economische, sociale en gezondheidsuitkomsten van individuen en de samenleving. Het draagt bij aan een kansrijke start. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Het basispakket Jeugdgezondheidszorg wordt aan alle kinderen/jongeren van -9 maanden tot 18 jaar aangeboden. Tijdens de zwangerschap maken we kennis met de aanstaande ouders en bieden wij de maternale vaccinatie aan en zo nodig gaan we op een prenataal huisbezoek. Afgelopen jaar hebben ook ongeveer 2250 aanstaande moeders zich laten vaccineren tegen kinkhoest. Deze vaccinatie wordt op alle locaties in Zaanstreek -Waterland aangeboden en biedt de zuigeling gelijk afweerstoffen vanaf de geboorte. Bij de jonge zuigelingen is de opkomst het hoogst en ligt deze rond de 98 procent.

Vanaf de peuterleeftijd zien we dat we het aanbieden van de contactmomenten steeds meer samen met ouders vormgeven. Wat is de behoefte, wat willen ouders en wat zou het advies van de professional zijn. In sommige wijken/scholen zien we een toename van de (indicatieve) contactmomenten terwijl daar in andere wijken minder vraag naar is. In 2026 hopen we meer in beeld te kunnen brengen in welke wijken de zorg intensiever is zodat we de formatie en het aanbod daar ook op kunnen aanpassen. Op de leeftijd van 18 maanden wordt een webinar aangeboden aan alle ouders. Dat had wat opstartproblemen maar we zien bij het laatste webinar van 2025 een duidelijke stijging van het aantal deelnemers. Het webinar is s ’avonds te volgen waardoor ouders dat vanuit huis kunnen doen en live kunnen chatten met een verpleegkundige of pedagoog. Deze werkwijze begint aan te slaan! De kinderen in groep 2 en groep 7 worden allemaal opgeroepen en gezien door de jeugdverpleegkundige. Daarnaast komen de logopediste en de doktersassistente langs op school om de zintuigen van de kinderen te screenen en een spraak/taalscreening uit te voeren. Zij bereiken 98% van de 5 jarige kinderen in het regulier onderwijs. De opkomst bij de jeugdverpleegkundige onder de kinderen van het basisonderwijs ligt bij de 5 jarigen op ongeveer 80% en bij de 11 jarigen rond de 70%.

Op het voortgezet onderwijs (VO) wordt gewerkt met een digitale gezondheidsvragenlijst die wordt afgenomen in de klas door een doktersassistente, tezamen met de biometrische gegevens. Op basis hiervan wordt een triage uitgevoerd. In sommige wijken/scholen zien we het overgewicht tussen de contactmomenten in groep 2 en 7 enorm toenemen en daarmee ook het aantal indicatieve contactmomenten ter begeleiding. Dit behoeft verdere aandacht in 2026. In 2025 is een nieuwe immunisatie toegevoegd aan het Rijksvaccinatie programma. De immunisatie tegen het RS virus. Deze wordt in het winterseizoen al in week 2 na de geboorte gegeven tijdens een huisbezoek. De meeste ouders willen deze immunisatie, hetgeen al resulteert in minder ziekenhuisopnames in verband met het RS virus deze winter.

Versie 2026.1

11

Zorg Nieuwkomers Resultaat Kinderen uit vluchtelingengezinnen kunnen extra gezondheidsrisico’s hebben. Het tijdig signaleren van gezondheidsrisico’s en het bieden van zorg en ondersteuning aan deze ouders en kinderen vergroot de ontwikkelingskansen van kinderen, en daarmee hun kansen op een goede opleiding en participatie in de maatschappij. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2025 zijn 698 nieuwkomers vanuit het buitenland in de regio Zaanstreek-Waterland komen wonen. Zij hebben allemaal een intake en een eerste medisch onderzoek gekregen. Het afgelopen jaar zijn er weinig nieuwkomers vanuit Oekraïne naar Nederland gekomen en veel uit Syrië. In totaal hebben mensen met 34 verschillende nationaliteiten zich in onze regio gevestigd. De locatie van het COA in Hotel Katwoude zou per 31 december 2025 gesloten worden maar blijft nog een jaar open. Hier worden vooral alleen reizende jongeren opgevangen. Voor de nieuwkomers zijn maandelijks vaccinatiespreekuren ingericht op 4 plekken in Zaanstreek-Waterland. De opkomst daar begint toe te nemen maar behoeft nog steeds aandacht in 2026.

Aanpak Schoolziekteverzuim/ schoolaanwezigheidsaanpak Resultaat Jeugdigen verlaten de school met een diploma. Jeugdigen die een diploma behalen, hebben een grotere kans op een baan, een hoger salaris, minder vaak ondersteuning nodig vanuit de overheid en zijn minder vaak crimineel dan jeugdigen die hun school niet afmaken. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Sinds 2025 is ziekteverzuim een onderdeel van de basisdienstverlening geworden voor de hele regio Zaanstreek-Waterland waardoor de jeugdarts hierbij ingezet kan worden. In 2025 hebben we 776 leerlingen gezien vanwege ziekteverzuim. De verwachting is dat, door de uitbreiding van de dienstverlening en de werkwijze, dit aantal zal toenemen in het schooljaar 2025-2026. Daarnaast hebben we gewerkt aan de ketenaanpak in de Zaanstreek, Oostzaan en Wormerland: - In het schooljaar 24/25 is de GGD onderdeel geworden van het kernteam primair onderwijs (PO) en het voortgezet onderwijs (VO). Een team waarin de gemeente, de samenwerkingsverbanden PO en VO, leerplicht, GGD en jeugdteam plaatsnemen. Het doel is het verzuim te verminderen op scholen door middel van een sterke samenwerking. Dit team adviseert ook het OOGO waarin bestuurders van de betrokken organisaties plaatsnemen. Vanuit deze overleggen heeft de GGD actief meegewerkt aan de onderwijs jeugdagenda en de schoolaanwezigheidsaanpak.

Bij beide is de GGD ook een onderdeel. De GGD heeft in maart 2025 deze aanpak medeondertekend. - De GGD heeft een voorstel gedaan van het gebruik van Mazl, een preventieve ziekteverzuim aanpak. In de Zaanse aanpak zijn elementen opgenomen uit deze werkwijze. - Er is een routekaart gemaakt in samenwerking met leerplicht en de samenwerkingsverbanden voor zowel ziekteverzuim als ongeoorloofd verzuim. Hierin wordt beschreven welke stappen scholen moeten ondernemen bij verzuim. Bijvoorbeeld het op tijd betrekken van de jeugdarts bij ziekteverzuim. De routekaart stimuleert samenwerking tussen de ketenpartners. Momenteel worden de routekaarten geïmplementeerd en zal het effect afgewacht moeten worden.

Preventieve logopedie voor kinderen 0-4 jaar Resultaat Door voorlichting, vroegsignalering en zo nodig tijdige behandeling van spraak/taalproblemen is er minder kans op een blijvende spraak-/taalstoornis met (mogelijke) gevolgen voor het gedrag en de leerprestaties. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In de hele regio waren er 919 afspraken voor het logopediespreekuur 0-4 jaar. Dit betreft indicatief contactmomenten en indicatief follow-ups. Het aantal kinderen komt overeen met voorgaande jaren. Het valt wel op dat de zwaarte van de spraak-taalproblematiek toeneemt. De meeste kinderen worden gezien tussen de 3 en 4 jaar. De verdeling per gemeente is als volgt: - Edam Volendam 79 afspraken, 15 observaties op peuterspeelzaal; - Landsmeer 32 afspraken, 4 observaties op peuterspeelzaal - Oostzaan 18 afspraken; - Purmerend 217 afspraken, waarvan 6 afspraken voor Beemster; - Waterland 32 afspraken; - Wormerland 41, een gesprek met Kentalis Vroegbehandeling - Zaanstad 500 afspraken , deelname VTO-team (40 uur) .

Versie 2026.1

12

Daarnaast vonden er voor de hele regio nog 59 telefonische contactmomenten plaats na een logopediespreekuur. In het Erasmus MC wordt momenteel een nieuw Signaleringslijst Stotteren (SLS) ontwikkeld. De oude SLS is meer dan 30 jaar oud en hierin zijn vele recente inzichten over stotteren niet verwerkt, zoals het geslacht. Terwijl bekend is dat jongens veel meer risico hebben op blijvend stotteren dan meisjes. Logopedisten van de GGD maken voor screening en monitoren van stotters/haperingen gebruik van de SLS. Om de nieuwe signaleringslijst te testen en klaar te maken voor gebruik doen wij mee aan de normeringsfase. Als ouders mee willen doen aan wetenschappelijk onderzoek, dan vullen we samen met hen de nieuwe SLS in. Daarnaast wordt dan nog een kort assessment gedaan door een logopedist/stottertherapeut in de buurt.

Preventieve opvoedondersteuning (primaire en secundaire preventie) Resultaat De omgeving van het kind versterken, risico’s verkleinen en beschermende factoren tegen gedrag- of ontwikkelingsproblemen versterken. De pedagogisch adviseurs werken volgens de evidence-based methode Triple P. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Preventieve opvoedingsondersteuning is erop gericht is om de ontwikkeling van kinderen te bevorderen. Het betekent dat pedagogisch adviseurs ouders ondersteunen om op een opbouwende en liefdevolle manier om te gaan met het gedrag en de emoties van kinderen. De nadruk ligt op goed communiceren en het geven van positieve aandacht aan dingen die kinderen goed doen. Een positieve opvoedingsaanpak zorgt ervoor dat kinderen zich goed ontwikkelen. Kinderen zitten daardoor lekkerder in hun vel en lopen minder kans om gedragsproblemen te ontwikkelen. De pedagogisch adviseurs gaan op pad om ouders te ondersteunen, waardoor stress vermindert, ouders meer vertrouwen krijgen in hun ouderschap en daardoor dagelijkse problemen beter het hoofd kunnen bieden. Vanuit de basistaken is er 3,59 fte aan pedagogisch adviseur beschikbaar. De overige uren komen vanuit plustaken, die de gemeenten aan de GGD verstrekken. Daarom lukt het om een groot aanbod te bieden wat op verschillende manieren wordt uitgevoerd in de gemeenten.

Naast de opvoedspreekuren (1210, bij een maximaal bereik van 1480) worden de workshops, cursussen, trainingen en webinars als plustaak uitgevoerd (zie ook plustaken, paragraaf 1.1.8). In een samenwerking met andere GGD-en zijn diverse webinars gemaakt, welke door ouders bekeken kunnen worden. Voorbeelden zijn Opvoeden en AI, van dreumes naar peuter, taalontwikkeling. De webinars zijn te vinden en terug te kijken op de website van het cursusbureau, zie Home - GGD Opleidingsportaal

Centrale Zorgverlener (CZV) Resultaat De jeugdige voelt zich beter, heeft meer zelfvertrouwen, en beweegt makkelijker dan voor de begeleiding. Bij een groot deel van de jeugdigen is het gewicht gestabiliseerd of afgenomen. Ook de ouders voelen zich beter en hebben meer zelfvertrouwen. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2025 is gestart met de uitrol van deze dienstverlening over de gehele regio. Medewerkers zijn aangenomen en geschoold. Het team is gestart met zichzelf lokaal bekend te maken met en bij de lokale betrokkenen. Er zijn gedurende het jaar 162 cliënten ingestroomd. 41 cliënten hebben na intake om diverse redenen afgezien van de ondersteuning van de CZV. Een eerste evaluatie met de werkgroep JGZ en leden van de werkgroep Gezondheid heeft plaatsgevonden. Alle onderdelen van de ketenaanpak Kind naar Gezond(er) Gewicht zijn aanwezig en operationeel. Sinds Q4 2025 is ook de kinder GLI gestart. De samenwerking met de centrale zorgverleners en netwerkpartners is verder versterkt. De monitoring van deelnemers, uitval en diverse indicatoren, zoals PedsQL vragenlijst, BMI en fitheid, is goed ingericht. Op deze dienstverlening ligt een bezuinigingsopdracht voor 2026 te behalen uit declaraties bij de ziektekostenverzekeraars. Contracten voor 2024, 2025 en 2026 zijn opgesteld voor het Zilveren Kruis.

Afspraken met de overige verzekeraars volgen nog.

Versie 2026.1

13

VoorZorg/ Kansrijke Start Resultaat VoorZorg draagt bij aan een kansrijke start en verkleint gezondheidsachterstanden. Cliënten leren hun sociale netwerk beter te benutten en worden aangemoedigd gebruik te maken van de bestaande algemene (zorg)voorzieningen, zoals geboortezorg, het consultatiebureau of wijkteam. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Sinds januari 2025 is VoorZorg is onderbracht in het reguliere aanbod en wordt regio breed uitgevoerd. Dit is gedurende het jaar terug te zien in aanvragen vanuit gemeenten waar eerder geen VoorZorg werd uitgevoerd. In 2025 is net als in de jaren ervoor VoorZorg uitgevoerd zoals dit is bedoeld. Het steunen van zwangeren in een kwetsbare situatie totdat hun kindje 2 jaar is. Tijdens de ondersteuning is gebruik gemaakt van het reguliere aanbod binnen de verschillende gemeenten. Denk hierbij aan het consultatiebureau, sociaal wijkteam, buurtgezinnen, Clup Welzijn, homestart, OKC (ouder kind club). Het reguliere aanbod versterkt het doel van het sterker maken en/of vergroten van het (eigen) netwerk, een belangrijk onderdeel binnen VoorZorg evenals het empoweren van deze moeder (en vaders). Andere ontwikkelingen binnen VoorZorg waren VoorZorg 2 (voor het tweede kind) en VoorZorg late start. De GGD Zaanstreek-Waterland heeft hiervoor geen pilot gedraaid, maar wel deze ontwikkelingen gevolgd.

Op 2 december 2025 zijn deze uitkomsten groots gepresenteerd, waarbij VoorZorg late start (start na 28 weken zwangerschap tot 6 weken na de bevalling) ook effectief blijkt te zijn. VoorZorg 2 komt wat minder goed uit het onderzoek. Nader onderzoek naar de benodigde tijdsinvestering per client (door de licentiehouder NCJ) heeft in 2025 geresulteerd in een advies dat per client 10% meer tijd nodig is om de benodigde aandacht aan de complexe problematiek te schenken. In 2025 is veel uitstroom geweest (34 cliënten) maar gelukkig weten onze netwerkpartners ons goed te vinden en hebben we ook 40 nieuwe aanmeldingen gehad. De uitstroom heeft diverse redenen. Naast het afronden van het programma (meerderheid) zijn enkelen gestopt, omdat ze niet meer wilden worden overdragen aan een nieuwe collega na een wisseling in het team. Ook hebben we meerdere verhuizingen buiten ons werkgebied (bijvoorbeeld naar een Moeder-Kind huis). Er is altijd klein percentage vroeg stoppers. Op 31 december 2025 waren er 35 moeders in zorg en staan er nog 3 intakes gepland.

Coördinatie Integrale vroeghulp bij zorgen over de ontwikkeling Resultaat Vroegtijdige signalering en begeleiding naar de juiste hulp bij kinderen van een ontwikkelingsachterstand met als resultaat Positieve effecten op het welzijn van ouder en kind. Het kan de ernst van de achterstand op latere leeftijd verminderen. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2025 zijn er 83 kinderen naar aanleiding van een aanmelding ingestroomd in een Vroeghulptraject. Dit betrof 24 meisjes en 59 jongetjes. In de regio Zaanstreek waren er 48 aanmeldingen en in de regio Waterland 35. Aanmeldingen werden gedaan door (op volgorde van meeste naar minste) JGZ, ouders, PSZ/KDV, Audiologisch centrum, Kinderarts, huisarts, logopedist, Vluchtelingenwerk, MEE basisschool en jeugdhulpverlening. De meest voorkomende redenen van aanmeldingen zijn: • Ontwikkeling niet conform leeftijd • Spraaktaal achterstand (en onvoldoende communicatieve vaardigheden) • Gedragsproblematiek/sociaal emotionele problemen • Cognitieve achterstand • Onvoldoende schoolse vaardigheden

Versie 2026.1

14

Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging Begroting € 789.291 € 116.000 € 116.000 € 9.901.816 € 9.901.813 € 10.999.676 € 6.934 € € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ 9.648.690 € 10.017.813 € 11.115.676 € - € € -

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ 1.049.351 € € € € € € 1.049.351 €

-

€ € € €

-

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).

Versie 2026.1

15

1.1.4

Programma 4 Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg

Dit programma behelst zorgtoeleiding van kwetsbare burgers die zorg mijdend gedrag vertonen. Veelal speelt er forse complexe problematiek op verschillende leefgebieden en vaak is er sprake van overlast gevende situaties. Bemoeizorg ziet de GGD als een middel om in contact te komen en iemand naar reguliere zorgpartijen door te zetten. De GGD werkt samen met de gemeenten en zorg- en maatschappelijke organisaties om de overlast en maatschappelijk teloorgang van deze groep tegen te gaan. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Meldpunt en Advies Bijzondere Zorg Resultaat De leefsituatie van de kwetsbare inwoner verbetert en hij/zij heeft meer kans om gezond en veilig deel te nemen aan de samenleving. Daarnaast wordt de kans op overlast door de inwoner in zijn omgeving verkleind. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In het MABZ zijn de meldpunten OGGZ, zoals het Meldpunt Overlast en Bemoeizorg (MOB), Vroegsignalering (VSO), Meldpunt Onverzekerden (MOZ), Team Suïcidepreventie, Meldpunt Bijzondere Zorg (MBZ) en het Meldpunt voor de uitvoering van de wet verplichte GGZ ondergebracht. In totaal zijn bij alle meldpunten gezamenlijk 3.996 meldingen ontvangen. Dit zijn meer meldingen dan het jaar ervoor.

Bij de begroting is een totaal van 604 meldingen voor het MOB en 1100 voor de VSO afgesproken. De formatie is hierop afgestemd. Aantal melding MOB per gemeente Gemeente Beemster Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad buiten regio zwervend in regio missing Totaal

2020 15 54 14 6 203 20 28 400 30 3 1 774

2021 24 63 32 10 302 33 40 543 66 7 0 1.120

2022 59 16 6 207 25 37 399 16 5 770

2023 56 11 15 237 28 49 611 17 6 1030

2024 62 26 11 203 29 36 643 6 43 0 1059

2025 72 20 15 268 31 40 633 30 0 6 1115

In het najaar van 2024 is in de werkgroep MABZ en gemeenten een eerste memo besproken over de noodzaak tot uitbreiding van het aantal fte vanwege de constante toename van het aantal meldingen (autonome groei) en daarmee gepaard gaande werkdruk. Om het verzoek verder te onderbouwen is bij de medewerkers van het MABZ een tijdschrijfonderzoek uitgevoerd in 2025. De resultaten uit dit onderzoek onderschreven dat de caseload en werkdruk in de loop van de jaren inderdaad zo is gegroeid en dat de formatie zou moeten worden uitgebreid. Op basis van 4 scenario’s is een voorstel voor uitbreiding gemaakt. Dit voorstel wordt door governance van de GGD geleid (werkgroep POG/MABZ, werkgroep P&C, kernteam, DB/AB)). Omdat het aantal meldingen stijgt is inmiddels een wachtlijst ontstaan van mensen met overlastgevend en zorgmijdend gedrag en kunnen minder meldingen van netwerkpartners zoals politie, huisartsen, woningbouwverenigingen worden opgepakt.

Versie 2026.1

16

Vroeg Signalering Overlast (VSO) Resultaat Terugdringen van de overlast in de omgeving door de kwetsbare inwoner, die gemeld is door de politie, toe te leiden naar passende zorg. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Er zijn 2003 meldingen ontvangen over heel 2025. Dit zijn 903 meer meldingen dan is afgesproken (1100 meldingen). Hierop is ook de formatie afgestemd. Aantal meldingen VSO per gemeente Gemeente 2020 Beemster 23 Edam-Volendam 71 Landsmeer 27 Oostzaan 2 Purmerend 349 Waterland 26 Wormerland 39 Zaanstad 320 buiten regio/ onbekend 68 Totaal 925

2021 27 68 37 8 366 38 47 443 95 1.129

2022 90 28 10 487 35 37 488 46 1.221

2023 75 27 23 365 37 69 1.024 56 1.676

2024 71 35 28 379 31 98 1.470 50 2.162

2025 89 41 24 471 40 89 1.219 30 2.003

Team Suïcidepreventie Resultaat Een daling van het aantal suïcides, inwoners met suïcidale gedachten krijgen ondersteuning, en professionals weten beter te handelen in situaties waar suïcidaliteit een rol speelt. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Naast hulp & advies en nazorg biedt het team ook voorlichtingen en trainingen gericht op het bespreekbaar maken van suïcide en het verbeteren van de signalering. In 2025 zijn 545 meldingen suïcidaliteit binnen gekomen. Aantal meldingen suïcidaliteit per gemeente Gemeente Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad Buiten de regio onbekend Totaal

Versie 2026.1

meldingen suicidaliteit 2024 2025 27 7 11 89 11 20 309 8 1 483

27 6 8 148 22 17 304 13 0 545

17

Verkennend onderzoek Wet Verplichte GGZ (WvGGZ) Resultaat Het doen van verkennend onderzoek bij mensen met een ernstig psychische stoornis, om te bepalen of verplichte zorg door de rechter moet worden opgelegd. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In totaal zijn er 51 WvGGZ verkennende onderzoeken geweest, waarvan 46 ook daadwerkelijk een zorgmachtiging hebben gekregen. Gemeente Edam-Volendam Landsmeer Oostzaan Purmerend Waterland Wormerland Zaanstad buiten regio onbekend Totaal

2022 7 <5 <5 15 <5 <5 17 <5 52

meldingen WvGGZ 2023 2024 8 0 <5 5 <5 <5 14 <5 <5 15 5 <5 19 23 <5 0 5 57 57

2025 <5 <5 <5 15 <5 <5 23 0 51

Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging Begroting € 72.746 € € € 1.153.231 € 1.153.220 € 943.666 € € € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ 1.248.866 € 1.153.220 € € - € €

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ € € €

-22.888 -22.888

€ € € €

-

€ € € €

943.666 -

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).

Versie 2026.1

18

1.1.5

Programma 5 Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises

Wettelijk is vastgelegd dat de directeur Publieke Gezondheid bij rampen en crises verantwoordelijk is voor het gezondheidskundig advies aan de burgemeesters. De GGD voert in het kader van rampen taken uit op het terrein van infectieziekten bestrijding, medisch milieukunde, psychosociale hulpverlening en gezondheidsonderzoek na rampen. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Voorbereiden op rampen en crisis Resultaat Voorbereiden op een crisis en kwalitatieve afhandeling van rampen en crisis, waardoor de effecten en impact van een ramp of crisis zo mimimaal mogelijk is. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? De GGD beschikt over een crisisplan Publieke Gezondheid. GGD-en bereiden zich planmatig voor op rampen en crises. Een vaste structuur is DPG-piket, beschikbaarheid van crisiscoördinatoren, en beschikbaarheid van medewerkers om b.v. Psychosociale Hulp bij incidenten te leveren (PSH) (piket), beleidsvoorbereiding en scholing organiseren. Per crisis wordt beoordeeld welke aandachtsgebieden/ taakvelden nodig zijn in het crisisoverleg en alleen die worden opgeschaald.

Het opleiden, trainen en oefenen van de functionarissen die een rol vervullen in het crisisplan (sleutelfunctionarissen) vindt plaats op basis van het jaarplan vakbekwaamheid dat gezamenlijk met de GGD-en in NW6 is opgesteld. In 2025 heeft tweemaal een introductiescholing plaatsgevonden voor nieuwe sleutelfunctionarissen, drie BOB-trainingen (Beeld-Oordeel-Besluit), een training voor de ondersteuners voor het crisisteam en voor alle crisisfunctionarissen is een bijeenkomst lessons learned georganiseerd over maatschappelijke onrust bij milieu incidenten en een infectieziekten uitbraak. Regionaal zijn er twee table topoefeningen georganiseerd samen met de Veiligheidsregio en het Rode Kruis voor functionarissen in een gemeentelijke opvanglocatie. Vanuit het Netwerk Acute Zorg Noord West ontvangt de GGD een financiële bijdrage voor de organisatie van deze oefeningen en trainingen. Na aanleiding van de lessen van de Covid pandemie is in 2024 het LFI (Landelijke Functie Opschaling Infectieziektebestrijding) opgericht. Het LFI is ondergebracht bij het RIVM en bij een pandemie verantwoordelijk voor de veilige, efficiënte, effectieve en uniforme uitvoering. In 2025 heeft de eerste meerdaagse oefening pandemische paraatheid ‘Virulent’ plaatsgevonden. Deelnemers waren een groot aantal zorgpartijen, waaronder de GGD-en, VWS, het Centrum Infectieziektebestrijding (CIb) en de LFI.

Ook de arts M&G Infectieziektebestrijding en de DPG hebben deelgenomen aan deze oefening, zie Virulent 2025 – Samen sterk voor de bestrijding van een nieuwe pandemie De Psychosociale hulpverlening en zorg zijn gericht op het bevorderen van het psychosociale welzijn van getroffenen na rampen, crises of incidenten en het voorkomen van maatschappelijke onrust, zowel in de acute fase als in de nafase en zowel gericht op het collectief als op het individu. De GGD coördineert de inzet en de GGD medewerkers vormen samen met medewerkers van Slachtofferhulp, Stichting Maatschappelijk Dienstverlening en Clup Waterland/Purmerend een Opvangteam PSH. In 2025 zijn de afspraken met deze ketenpartners geactualiseerd. Het PSH team heeft interne lijnen met andere teams binnen de GGD. Wanneer een incident een school betreft kan ook het team Calamiteiten op school worden ingezet. Dit team kan de reguliere begeleiding door de betreffende jeugdarts en jeugdverpleegkundige ondersteunen. Het team Calamiteiten op school kan ook opschalen naar het PSH team. Wanneer de melding een suïcide betreft wordt de inzet ook afgestemd met het team Suïcidepreventie. Daadwerkelijke inzet Het crisisteam is voor een brand in Middenbeemster bijeengekomen in verband met het mogelijk risico op het vrijkomen van gevaarlijke stoffen. In de afgelopen periode is achttien keer psychosociale begeleiding en advisering gegeven.

Deze inzet betrof ernstige incidenten zoals onrust en opvang naar een suïcide, seksueel grensoverschrijdend gedrag, opvang na reanimatie en escalatie na sociale media gebruik. Deze ondersteuning is gegeven aan gemeenten, sportverenigingen en of scholen. De daadwerkelijke personele inzet bij een incident of calamiteit of oefening en training worden niet apart gefinancierd en komen ten laste van andere diensten.

Versie 2026.1

19

Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging € 119.398 € 178.897 € 37.489 € 37.489 € € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ €

80.301 € - €

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ € € €

76.586 76.586

€ € € €

Begroting € 178.897 € 37.489 € -

216.385 € €

216.385 -

-

-

€ € € €

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).

Versie 2026.1

20

1.1.6

Programma 6 Toezicht houden

De GGD verricht toezichthoudende taken. Het toezicht kan signaleren en beïnvloedend van aard zijn of meer controlerend (nadruk ligt op het naleven van regels) Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Toezicht houden Resultaat

Kinderopvanglocaties voldoen aan de wettelijke kwaliteitseisen, of voeren verbeteringen door om aan die eisen te voldoen. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Toezicht heeft ook in 2025 met vier verschillende inspectiesets gewerkt. Met de gemeenten is deze werkwijze afgesproken. Deze sets worden aangepast op het moment dat tijdens een onderzoek blijkt dat het belangrijk is om andere dan de vooraf gekozen onderwerpen te toetsen. De werkgroep toezicht en het Algemeen Bestuur worden ieder kwartaal op de hoogte gehouden over het aantal behaalde inspecties. In 2025 heeft team toezicht 100% van alle bestaande kinderopvanglocaties en gastouderbureaus geïnspecteerd ondanks de tijdelijke afwezigheid van twee toezichthouders, de tijdelijke vervanging door een nieuwe toezichthouder, en het vertrek van een toezichthouder in Q3 van 2025. Voor de bestaande gastoudervoorzieningen geldt dat er conform de wettelijke eisen een steekproef van 50% gehouden moet worden. Met de gemeenten is een steekproef van in totaal 87 gastouders afgesproken. Tot en met Q4 zijn alle 87 steekproeven voor gastouderopvang uitgevoerd. Toezicht schrijft de rapporten in de GiR. De gemeenten gebruiken hetzelfde systeem voor de handhaving. Wat heeft het gekost?

Baten basistaken Bijdragen gemeenten Incidentele baten

Begroting na Realisatie 1e wijziging € 741.145 € 809.334 € € € € -

Lasten basistaken Incidentele lasten

€ €

741.146 € - €

Tussenresultaat Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

€ € € €

-

-0 € € € -0 €

Begroting € 809.334 € € -

809.334 € €

809.334 -

-

-

€ € € €

Voor de analyse op de afwijkingen van de realisatie ten opzichte van de begroting wordt verwezen naar de toelichting op de programmarekening paragraaf 2.3.3 (toelichting op overzicht van baten en lasten).

Versie 2026.1

21

1.1.7

Programma 7 Veilig Thuis

Veilig Thuis is het advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling. Inwoners en professionals kunnen advies vragen en melden. Veilig Thuis is 24/7 bereikbaar. Wat is de stand van zaken t.a.v. de voorgenomen activiteiten na een jaar? Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Onze cijfers laten zien dat het aantal zaken in onze regio de laatste jaren fluctueert maar over de hele linie groei vertoont. In 2024 behandelden wij 3.043 adviezen en 2.358 meldingen. Er waren 367 crisismeldingen en 16% van de meldingen betrof crisiszaken (jaarverslag 2024). De aantallen adviezen en meldingen schommelen jaarlijks: na een daling in 2022 (2.609 adviezen) steeg het aantal adviezen weer naar 3.126 in 2023. Ook het aantal meldingen steeg gestaag na 2021 en lag in 2024 op een recordhoogte. We hebben eerder vergelijkbare dipjes gezien (bijvoorbeeld de lagere adviezen in 2022), waarna herstel volgde. De cijfers voor 2025 laten een lagere stand zien (ongeveer 2.941 adviezen en 2.123 meldingen). Gezien de landelijke stijging en de context achten wij deze daling echter niet representatief voor een blijvende trend. Landelijke CBS-gegevens laten een aanhoudende stijging zien van zowel adviesvragen als meldingen bij Veilig Thuis.

In het eerste halfjaar 2025 ontving Veilig Thuis 66.000 meldingen en gaf het 85.000 adviezen, ongeveer 10% meer meldingen en 28% meer adviezen dan in het eerste halfjaar van 2022. Dit duidt op een structureel hogere werklast. De stijging is zichtbaar sinds de introductie van de verbeterde meldcode en toegenomen bewustzijn rond huiselijk geweld en kindermishandeling. De landelijke cijfers laten zien dat dit geen incidentele opleving is: ook in 2024 lag het aantal adviezen en meldingen al op een recordhoogte. Niet alleen neemt het volume toe, maar ook de zwaarte van de dossiers. Bij ongeveer 42% van de meldingen in de eerste helft van 2025 gaat het om acute of structureel onveilige casuïstiek, vergelijkbaar met voorgaande jaren. Regionaal constateert Veilig Thuis Zaanstreek-Waterland dat “de casuïstiek intensiever is” en “de zaken die wij behandelen worden complexer”. Het veld is steeds complexer geworden doordat bij veel meldingen meervoudige problemen spelen (financiële-, psychische- en maatschappelijke zorgen, samenhangend met kindermishandeling). Experts constateren dat “de problemen op het snijvlak van zorg en veiligheid steeds complexer worden” [Casuïstiek zorg en veiligheid steeds complexer - Nederlandse zorg- en veiligheidshuizen] . Dit leidt tot meer schakelen met ketenpartners en intensievere trajecten.

Ook hebben reorganisaties zoals de samenvoeging van het crisisteam met de backoffice geleid tot meer crisistaken binnen één team; de jaarrapportage 2024 stelt dat “de doorlooptijd bij onderzoeken daardoor groter is geworden”. Door deze toegenomen complexiteit en beperkte capaciteit staan onze doorlooptijden onder druk. Landelijke IGJ-data laten zien dat geen enkele Veilig Thuis alle onderzoeken binnen de wettelijk voorgeschreven 10 weken afhandelt [Nog steeds te lange wachttijden bij Veilig Thuis | Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd] . Met andere woorden: wettelijke termijnen (veiligheidsbeoordeling binnen 5 werkdagen; onderzoek binnen 10 weken) worden overschreden. Kortom, Veilig Thuis wordt steeds vaker geconfronteerd met ingewikkelde, zware dossiers die veel inzet vergen. Dit impliceert dat capaciteit nu, en zeker op middellange termijn, niet verminderd kan worden. Landelijke en regionale gegevens tonen een stijgende lijn in zowel het aantal signalen als de complexiteit van casussen bij Veilig Thuis. De tijdelijke dip in onze 2025-cijfers staat naar alle waarschijnlijkheid los van de onderliggende ontwikkeling. Zonder de toegezegde extra middelen riskeren we dat achterstanden oplopen (zoals zich dat voordoet met de nog oplopende wachtlijsten).

Structurele investeringen (zoals voorgesteld in de begrotingswijziging voor 2026) zijn nodig om onze wettelijke taken blijvend en kwalitatief goed te vervullen [Nog steeds te lange wachttijden bij Veilig Thuis | Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd]. De eerste cijfers van 2026 bevestigen het beeld van een incidentele dip en een structurele autonome groeiontwikkeling.

Versie 2026.1

22

Advies en ondersteuning Resultaat Inwoners en professionals hebben hun zorgen gedeeld en weten wat passende vervolgstappen zijn. Wat hebben we gedaan? Hebben we bereikt van we wilden bereiken? Veilig Thuis heeft advies en ondersteuning gegeven aan hulpvragers, omstanders en professionals bij vermoedens van huiselijk geweld en kindermishandeling. Een advies gericht opdat de betrokkene inzicht krijgt in de situatie en weet welke vervolgstappen passend en mogelijk zijn. Advies is zowel telefonisch als via de chat verstrekt. Telefonisch was Veilig Thuis 24 uur per dag, 7 dagen per week en 365 dagen per jaar bereikbaar. In de meeste gevallen is het gelukt om adviesvragen op de dag van binnenkomst af te handelen. Professionals zijn eerst telefonisch geadviseerd waarbij de aard en ernst van de zorgen verder werd uitgevraagd, de toepassing van de meldcode werd besproken, een gezamenlijke afweging plaatsvond over het al dan niet doen van een melding. Aldus zijn professionals geïnformeerd over de taken, werkwijze en vervolgstappen van Veilig Thuis. Met deze werkwijze is bereikt dat zorgen tijdig zijn gedeeld, zorgvuldig zijn gewogen en dat professionals en burgers beter toegerust werden om passende vervolgstappen te zetten.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=landsmeer&id=d3882566-11e9-4978-85ba-8c9986952687