03 Bijlage 1. LandsMeer in beweging, het sportbeleid voor een actieve samenleving 2025-2029 (D/2025/162495)
Tekst van het document
LandsMeer in beweging!
Sportbeleid voor een actieve samenleving 2025-2029
Warming up door de wethouder
3
Leeswijzer
4
Samenvatting
5
1. De Start 1.1. Relevantie van sport en bewegen 1.2. De spelopvatting: Visie en manier van werken
7 7 8
2. De stand 2.1. Huidige stand van het sportlandschap in de gemeente Landsmeer 2.2. De speelwijze: Drie speerpunten
10 10 12
3. De opbouw: Fundament op orde (Speerpunt 1) 3.1. Ambitie 1: Vitale sportverenigingen 3.2. Ambitie 2: Toekomstbestendige accommodaties 3.3. Ambitie 3: Beweegvriendelijke sport- en beweegomgeving
13 13 14 15
4. Creëren van kansen: Verbinding & maatschappelijke meerwaarde (Speerpunt 2) 4.1. Ambitie 4: Samenwerking met sport- en beweegaanbieders 4.2. Ambitie 5: Verbinding met het sociaal domein 4.3. Ambitie 6: Sport en bewegen om eenzaamheid tegen te gaan 4.4. Ambitie 7: De jeugd en senioren zijn vaardig in bewegen
17 17 17 18 20
5. De spelprincipes: Kansengelijkheid & talentontwikkeling (Speerpunt 3) 5.1. Ambitie 8: Sport is toegankelijk voor iedereen 5.2. Ambitie 9: Sport is betaalbaar voor iedereen
21 21 21
6. Het spelsysteem 6.1. De deelnemers 6.2. Budget en prioriteiten 6.3. Sturing
23 23 24 25
Bijlagen
26
Deze nota is samengesteld door de gemeente Landsmeer. Het beeldmateriaal is aangeleverd door de verenigingen in de gemeente Landsmeer en door fotograaf Marcel Molle.
2
Warming up door de wethouder Met trots presenteer ik u ‘LandsMeer in beweging!’; een nota waarin we het sport- en beweegbeleid van de gemeente Landsmeer voor de komende jaren vastleggen. Deze nota is tot stand gekomen in nauwe samenwerking met onze sportverenigingen, sportaanbieders en andere betrokken partners. Dat maakt hem extra waardevol: hij is niet alleen van de gemeente, maar van ons allemaal. Het veelzijdige verenigingsleven is een van kernkwaliteiten van onze gemeente. Landsmeerder, Ilpers en Purmerlanders zijn met recht trots op hun verenigingen. Het aanbod aan sport- en beweegmogelijkheden is enorm. Dat moeten we koesteren. Sport en bewegen zijn namelijk van groot belang voor een gezonde, vitale en verbonden samenleving. In de gemeente Landsmeer willen we dat iedereen kan meedoen – jong en oud, met of zonder beperking, ongeacht achtergrond of inkomen. Deze nota legt het fundament om dat samen waar te maken. Het is een basis waarop we de komende jaren verder bouwen aan een actieve samenleving, samen met inwoners, verenigingen, (commerciële) aanbieders en maatschappelijke organisaties. Ik ben blij dat we deze stap nu zetten. Niet alleen om sport en bewegen te stimuleren, maar ook om de kracht van sport te benutten voor gezondheid, ontmoeting en gelijke kansen. We kiezen daarmee voor een integrale en inclusieve aanpak.
Sport wordt niet alleen gezien als doel op zich, maar als middel om maatschappelijke doelen te bereiken. Laten we samen zorgen dat Landsmeer, Den Ilp en Purmerland in beweging blijven! Niels Bonenkamp Wethouder Sport, Gemeente Landsmeer
3
Leeswijzer Deze sport- en beweegnota leest als een routekaart richting een vitaal, inclusief en toekomstbestendig sportklimaat in de gemeente Landsmeer. We nemen u stap voor stap mee in ons verhaal: van onze visie en ambitie tot de concrete speerpunten en acties die daarbij horen. De nota begint met het waarom: de waarde van sport en bewegen voor onze inwoners en de rol die het speelt in een gezonde en verbonden samenleving. Daarna volgt een beeld van waar we nu staan, om vervolgens de lijn naar de toekomst uit te zetten. De ambities zijn gegroepeerd rondom drie centrale speerpunten. Elk speerpunt laat zien waar we op inzetten en hoe we dat samen met onze partners willen bereiken. Tot slot maken we inzichtelijk wie welke rol speelt, hoe we onze middelen inzetten en hoe we de voortgang blijven volgen. Deze nota is bedoeld als richtinggevend en uitnodigend: we nodigen iedereen uit om samen werk te maken van een sportief Landsmeer.
4
Samenvatting Sport en bewegen zijn essentieel voor een gezonde, sociale en veerkrachtige samenleving. In de gemeente Landsmeer erkennen we deze waarde en zetten we ons actief in om sporten en bewegen voor álle inwoners toegankelijk, aantrekkelijk en betekenisvol te maken. Deze nota schetst onze visie, ambities en aanpak voor de komende jaren. Sport en bewegen dragen bij aan gezondheid, welzijn, sociale samenhang en persoonlijke ontwikkeling. In de gemeente Landsmeer is dit ook zichtbaar: inwoners zijn betrokken, het verenigingsleven is krachtig en de gemeenschapszin is hoog. Tegelijkertijd staan we voor uitdagingen zoals: • Teruglopende sportdeelname onder jongeren • Vergrijzing en toenemende eenzaamheid • Toenemende behoefte aan flexibel en informeel sporten De maatschappelijke waarde van sport is groot: de berekende Social Return on Investment (SROI) voor de gemeente Landsmeer is €2,57, wat betekent dat elke euro investering ruim tweeënhalve euro aan maatschappelijke opbrengsten oplevert. Focusdoelgroepen We zijn er in de gemeente Landsmeer in de basis voor iedereen, maar we richten ons in het bijzonder op: • Jeugd (12-18 jaar): vanwege de terugval in sportdeelname bij de overgang naar het voonderwijs. • Senioren (65+): vanwege gezondheidsproblematiek en sociale eenzaamheid.
5
Visie & werkwijze De gemeente Landsmeer kiest voor een integrale en inclusieve aanpak. Sport wordt niet alleen gezien als doel op zich, maar als middel om maatschappelijke doelen te bereiken. We werken samen met inwoners, verenigingen en partners uit het sociaal domein om duurzame impact te realiseren. De nota sluit aan bij de landelijke koers uit Sportakkoord II en vertaalt dit naar de lokale context in drie duidelijke speerpunten: Speerpunt 1: De opbouw: Fundament op orde • Ambitie 1: Vitale sportverenigingen • Ambitie 2: Toekomstbestendige accommodaties • Ambitie 3: Beweegvriendelijke sport- en beweegomgeving Speerpunt 2: Creëren van kansen: Verbinding & Maatschappelijke meerwaarde • • • •
Ambitie 4: Samenwerking met sport- en beweegaanbieders Ambitie 5: Verbinding met het sociaal domein Ambitie 6: Sport en bewegen om eenzaamheid tegen te gaan. Ambitie 7: De jeugd en senioren zijn vaardig in bewegen
Speerpunt 3: De spelprincipes: Kansengelijkheid & Talentontwikkeling • Ambitie 8: Sport is toegankelijk voor iedereen • Ambitie 9: Sport is betaalbaar voor iedereen Uitvoering & monitoring De gemeente neemt een actieve, faciliterende rol op zich. De inzet van een coördinator Sport & Preventie en buurtsportcoaches is hierin cruciaal. Monitoring vindt plaats aan de hand van concrete doelen, waarbij SROI en sportdeelname belangrijke indicatoren zijn.
6
1. De Start 1.1. Relevantie van sport en bewegen In de gemeente Landsmeer zien we sport en bewegen als een essentieel onderdeel van een gezonde en verbonden samenleving. Sport en bewegen moet voor iedereen toegankelijk zijn, ongeacht leeftijd, achtergrond of fysieke mogelijkheden. Het gaat niet alleen om het verbeteren van de gezondheid, maar ook om plezier, talentontwikkeling en het versterken van onze gemeenschap. We stimuleren sport en bewegen niet alleen omdat het leuk is, maar ook omdat het van onschatbare waarde is voor de gezondheid van onze inwoners. Kinderen ontwikkelen zich beter, volwassenen blijven fitter en senioren blijven langer vitaal en sociaal betrokken. Wie voldoende beweegt, verkleint de kans op gezondheidsproblemen zoals hart- en vaatziekten, diabetes en mentale klachten. Daarnaast draagt sport bij aan talentontwikkeling, doorzettingsvermogen en het omgaan met winst en verlies, waarden die in het leven net zo belangrijk zijn als op het speelveld. Het brengt mensen bij elkaar, overbrugt verschillen en versterkt de sociale samenhang in onze gemeente. Om deze visie te realiseren, neemt de gemeente Landsmeer een actieve, faciliterende en ondersteunende rol in.
Dit betekent dat wij ons inzetten voor de ontwikkeling en het behoud van kwalitatieve sport- en beweeginfrastructuur, het ondersteunen van sportaanbieders en het stimuleren van een breed en inclusief sport- en beweegklimaat binnen onze gemeente. Social return on investment: € 2,57 Sport levert ook aantoonbare maatschappelijke meerwaarde op. Voor de gemeente Landsmeer is berekend dat de Social Return on Investment (SROI) van sport en bewegen 2,57 bedraagt (t.o.v. 2,76 het landelijk gemiddelde). Dit betekent dat iedere euro die wordt geïnvesteerd in sport en sportvoorzieningen ruim tweeënhalve euro aan maatschappelijke waarde oplevert. Deze waarde komt voort uit verschillende effecten van sport en bewegen, zoals: • Gezondheid – Regelmatig sporten verkleint de kans op chronische ziekten zoals diabetes en hart- en vaatziekten, vermindert stress en depressie en draagt bij aan een vitaal leven. Dit leidt tot lagere zorgkosten en minder ziekteverzuim. • Sociale cohesie – Sport verenigt en verbindt. Het brengt mensen samen, versterkt gemeenschappen en voorkomt eenzaamheid, vooral bij senioren en kwetsbare groepen. • Economische impact – Sport creëert banen en economische groei en vermindert maatschappelijke- en zorgkosten door een gezondere en actievere bevolking. • Persoonlijke ontwikkeling – Sport stimuleert doorzettingsvermogen, samenwerking en discipline.
Het biedt jongeren kansen op talentontwikkeling en draagt bij aan sociale en mentale weerbaarheid.
7
Met een SROI van 2,57 laat de gemeente Landsmeer zien dat investeren in sport en bewegen loont. Daarom blijven wij investeren in sporten en bewegen. Sport is niet alleen een middel om fit te blijven, maar ook een krachtig instrument voor een sterke, gezonde en verbonden samenleving. De volledige “Maatschappelijke waarde van sport en bewegen” voor gemeente Landsmeer is bijgevoegd als bijlage 1. 1.2. De spelopvatting: Visie en manier van werken In de door de raad vastgestelde kernkwaliteitennotitie van Landsmeer (februari 2023) wordt de gemeente Landsmeer al goed neergezet. Landsmeerders noemen het landelijke karakter als belangrijk(st)e kernkwaliteit van de gemeente. Inwoners wonen graag in de gemeente Landsmeer vanwege de vele voorzieningen en het verenigingsleven, het dorpse karakter en dichtbij de grotere steden Amsterdam en Purmerend. De gemeenschapszin en de kracht van de gemeenschappen, is in de gemeente Landsmeer hoog. Het is een hechte gemeenschap die voor elkaar zorgt en naar elkaar omziet. Dit is te zien aan de hoge (bereidheid voor) vrijwillige inzet op tal van vlakken. Landsmeerders verlenen bovengemiddeld veel mantelzorg en voelen zich minder eenzaam dan inwoners van andere gemeenten in Zaanstreek Waterland. Ze wonen graag in de gemeente en zijn, ook als ze van ‘buiten’ komen, snel gehecht.
De mensen voelen zich over het algemeen veilig en ervaren relatief weinig overlast. De gemeente Landsmeer biedt veel mogelijkheden om ‘mee te doen’. De sociale cohesie, organisatie- en samenwerkingskracht zijn hoog. Dit beeld is voor iedereen die hier woont en werkt herkenbaar. Het karakter van de gemeente Landsmeer is daarmee ook leidend in ons werk. Wel signaleren wij vanuit Sociaal Domein dat naast de genoemde gemeenschapszin en lokale infrastructuur, niet alle inwoners hier evenveel van profiteren. Er zijn wel degelijk verschillen in de dorpen, niet altijd zichtbaar, maar wel belangrijk in ons werk.
8
Focusdoelgroepen In de gemeente Landsmeer willen we sport en bewegen voor iedereen toegankelijk maken, maar we zien dat sommige groepen extra aandacht nodig hebben. Daarom zijn de jeugd (12-18 jaar) en senioren (65+) onze focusdoelgroepen. Uit onderzoek blijkt dat 48% van de senioren in de gemeente Landsmeer problemen met hun gezondheid ervaren. Daarnaast ervaren zij vaker gevoelens van eenzaamheid. Sport en bewegen kunnen hier een belangrijke rol in spelen door sociale verbinding te stimuleren en een laagdrempelige manier te bieden om actief en betrokken te blijven. Zie ook de programma’s Valpreventie en Eén tegen eenzaamheid die zich hierop richten. De overgang van basisschool naar middelbare school is een belangrijke fase waarin veel kinderen uit beeld raken bij sportverenigingen in de gemeente Landsmeer. Al in groep 8 willen we daarom samen met basisscholen kinderen laten nadenken over hoe zij sport en bewegen kunnen blijven volhouden wanneer ze straks naar de middelbare school gaan. Hierin speelt de JOGG aanpak ook een belangrijke rol. Omdat veel jongeren buiten de gemeente Landsmeer naar school gaan, brengen zij minder tijd door in de eigen gemeente. Dit vergroot de kans dat zij afhaken bij lokale sportverenigingen. Om deze groep betrokken te houden, zetten we in op laagdrempelige en flexibele sportmogelijkheden dichtbij huis.
Denk aan vrije inloopactiviteiten, sportplekken in de openbare ruimte en samenwerking met sportaanbieders. Door te investeren in sportaanbod dat aansluit bij de behoeften van deze focusdoelgroepen, willen we ervoor zorgen dat meer jeugd en senioren actief blijven en zich zowel fysiek als sociaal kunnen ontwikkelen in de gemeente Landsmeer.
9
2. De stand 2.1. Huidige stand van het sportlandschap in de gemeente Landsmeer Sport en bewegen staan steeds hoger op de landelijke agenda, zowel op het gebied van gezondheid als sociale verbinding. Het verenigingsleven wordt door inwoners ervaren als een van de belangrijkste kwaliteiten van hun woonomgeving. De gemeente Landsmeer is een aantrekkelijke plek om te wonen, niet alleen vanwege de mooie voorzieningen, maar ook door het rijke verenigingsleven en het dorpse karakter. Tegelijkertijd brengen maatschappelijke ontwikkelingen nieuwe uitdagingen met zich mee. Ook in de gemeente Landsmeer zien we deze trends terug, waardoor het essentieel is om in te spelen op de veranderende behoeften van onze inwoners. 1. Teruglopende sportdeelname bij jongeren en jongvolwassenen Landelijk neemt de sportdeelname onder jongeren en jongvolwassenen af, mede door drukke studie- en werkschema’s en een afname in sportbinding na de middelbare school. In de gemeente Landsmeer komt daar nog bij dat veel 12-18-jarigen buiten de gemeente naar school gaan, waardoor hun betrokkenheid bij lokale sportclubs afneemt. Om deze groep in beweging te houden, is het belangrijk dat sportverenigingen inzetten op flexibele en laagdrempelige sportmogelijkheden, zoals vrije inloopactiviteiten en gebruik van openbare sportplekken. Hiervoor zal de coördinator sport en preventie meedenken met de sportverenigingen. 2.
Toenemende focus op gezondheid en preventie Met landelijke programma’s zoals het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) wordt steeds meer aandacht besteed aan sport en bewegen als middel om gezondheidsproblemen te voorkomen. Dit is ook voor de gemeente Landsmeer een kans om de kracht van sport te benutten in het bevorderen van een gezonde leefstijl, zeker voor doelgroepen zoals senioren, mensen met een kwetsbare gezondheid en jongvolwassenen die weinig bewegen. 3. Van losse initiatieven naar een integrale (sport)aanpak De sport- en beweegopgaven in de gemeente Landsmeer vragen om een bredere en meer samenhangende benadering. Waar in het verleden vaak instrumenteel uitvoering werd gegeven aan losse projecten en thema’s, groeit de behoefte aan een integrale en vernieuwende aanpak. Dit betekent dat we sport en bewegen niet meer los zien van andere maatschappelijke opgaven, zoals gezondheid, jeugdontwikkeling, sociale cohesie en duurzaamheid. Als kleine gemeente is het bovendien noodzakelijk om slim en efficiënt met middelen om te gaan. Juist daarom is het bundelen van thema’s en het verbinden van opgaven belangrijk: het vergroot de impact van projecten en voorkomt versnippering. 4. Vergrijzing en eenzaamheid: sport als verbindende factor Nederland vergrijst, en dat geldt ook voor de gemeente Landsmeer.
Senioren blijven langer zelfstandig wonen, maar ervaren ook vaker eenzaamheid. Sport en bewegen kunnen helpen om sociale verbinding te versterken, bijvoorbeeld door beweeggroepen voor senioren, wandelclubs en seniorensport te stimuleren.
10
5. Veranderende sportvoorkeuren en opkomst van informele sport Traditionele sportverenigingen blijven belangrijk, maar steeds meer mensen kiezen voor flexibele en individuele sportvormen zoals hardlopen, fitness, bootcamps en wielrennen. Ook in de gemeente Landsmeer zien we dat inwoners graag sporten buiten verenigingsverband, bijvoorbeeld op openbare sportplekken of in de natuur. Dit vraagt om een goede infrastructuur en voldoende laagdrempelige beweegmogelijkheden in de openbare ruimte. 6. Verduurzaming van sportaccommodaties Veel sportaccommodaties in Nederland kampen met achterstallig onderhoud en de noodzaak om te verduurzamen. Dit geldt ook voor de gemeente Landsmeer, waar veel sportlocaties uit de jaren vijftig stammen en toe zijn aan renovatie of modernisering. Investeren in duurzame en toekomstbestendige sportvoorzieningen is essentieel om sport toegankelijk en betaalbaar te houden. Conclusie De landelijke trends en uitdagingen laten zien dat sport en bewegen een steeds belangrijkere rol spelen in gezondheid, welzijn en sociale samenhang. In de gemeente Landsmeer betekent dit dat we moeten inspelen op de behoeften van jongeren en jongvolwassenen, de groeiende groep senioren en de verschuiving naar flexibel en informeel sporten.
Daarnaast blijven we investeren in toegankelijke sportvoorzieningen en een beweegvriendelijke omgeving, zodat sport en bewegen voor iedereen vanzelfsprekend en toegankelijk blijven.|
11
2.2. De speelwijze: Drie speerpunten De sportnota van de gemeente Landsmeer sluit aan bij de drie pijlers van Sportakkoord II. We zetten in op een sterk fundament, meer verbinding en maatschappelijke impact, en het creëren van gelijke kansen voor alle inwoners om zich via sport en bewegen te ontwikkelen. Speerpunt 1. Fundament op orde Om sport voor iedereen toegankelijk en aantrekkelijk te maken, moeten de basisvoorwaarden op orde zijn. Dit betekent investeren in sterke sportaanbieders, inclusieve en veilige sportomgevingen, goede sportaccommodaties en een sterk vrijwilligersbeleid. Vrijwilligers vormen het fundament van veel sportverenigingen, zonder hun inzet staat het verenigingsleven onder druk. Ook het sportaanbod beter zichtbaar en vindbaar maken is essentieel om inwoners te stimuleren in beweging te komen. de gemeente Landsmeer zet zich de komende jaren in voor toekomstbestendige sportvoorzieningen, zodat iedereen kan sporten en bewegen in een prettige omgeving. Speerpunt 2. Verbinding & maatschappelijke meerwaarde Sport verbindt en brengt mensen samen. Daarom willen we ervoor zorgen dat (nog) meer inwoners zich aangesproken voelen om te gaan sporten, ongeacht leeftijd, achtergrond of fysieke mogelijkheden. Dit doen we door drempels te verlagen, inwoners te stimuleren en inspirerende succesverhalen te delen.
Sport wordt zo niet alleen een middel voor gezondheid, maar ook een krachtig instrument tegen eenzaamheid en verbinding tussen de inwoners. Speerpunt 3. Kansengelijkheid & talentontwikkeling Sport biedt kansen. We willen dat iedereen, ongeacht financiële of sociale situatie, de kans krijgt om te sporten en talenten te ontwikkelen. Dat betekent extra aandacht voor groepen die minder bewegen, het stimuleren van sportparticipatie onder jongeren en jongvolwassenen, en investeren in programma’s die bijdragen aan gelijke kansen. Sport draagt niet alleen bij aan gezondheid en plezier, maar helpt ook bij persoonlijke groei en het ontwikkelen van belangrijke vaardigheden. Met deze drie speerpunten werken we aan een sportief en inclusief Landsmeer, waarin sport niet alleen een activiteit is, maar een middel om mensen en de samenleving te versterken.
12
3. De opbouw: Fundament op orde (Speerpunt 1) Een sterk sport- en beweegbeleid begint met een stevig fundament. In dit hoofdstuk beschrijven we de ambities die hieraan bijdragen. Sommige daarvan richten zich op het behouden van wat goed gaat, zoals het bestaande aanbod of de kracht van onze sportverenigingen. Andere ambities zijn erop gericht om verder te ontwikkelen en te vernieuwen. Samen vormen ze de basis voor een sport- en beweegklimaat waarin iedere inwoner van de gemeente Landsmeer kan meedoen en zich uitgedaagd voelt om in beweging te blijven. 3.1. Ambitie 1: Vitale sportverenigingen Sportverenigingen vormen het hart van de sport in de gemeente Landsmeer. Ze zijn veel meer dan alleen plekken om te sporten; ze brengen mensen samen, stimuleren sociale contacten en dragen bij aan een sterke verbondenheid. In onze verenigingen komen jong en oud, ervaren en beginnende sporters, en mensen met diverse achtergronden samen. Hier ontstaan vriendschappen, wordt samengewerkt en ontwikkelen leden belangrijke vaardigheden zoals teamwork, verantwoordelijkheid en respect. de gemeente Landsmeer kent een hoge verenigingsdichtheid, met 31,7% van de inwoners die lid is van een sportvereniging. Landelijk is dit percentage 24%. Dit onderstreept de waarde en kracht van verenigingen binnen onze gemeente.
Daarnaast blijkt dat mensen die bij een vereniging sporten, dit vaak langer volhouden dan zij die individueel sporten. Daarom zetten we ons in voor veerkrachtige en toekomstbestendige sportverenigingen, met betrokken besturen en een sterke basis. Verenigingen die dat willen en kunnen, spelen bovendien een bredere rol in de samenleving door verbinding te zoeken met andere organisaties en maatschappelijke initiatieven. De focus ligt primair op vitale sportverenigingen. Tegelijkertijd kunnen commerciële sportaanbieders een belangrijke bijdrage leveren aan het behalen van (beleids)doelstellingen. Hierin zoeken we nadrukkelijk naar een win-winsituatie, waarin de inzet van commerciële partijen bijdraagt aan het bredere maatschappelijke sport- en beweegaanbod in de gemeente Landsmeer.
13
Dit gaan we doen: Om sportverenigingen in de gemeente Landsmeer te versterken, kiezen we voor een aanpak die gericht is op samenwerking, maatwerk en actieve ondersteuning. De coördinator Sport en Preventie speelt hierin een centrale rol. Deze functionaris fungeert als schakel tussen gemeente, verenigingen, maatschappelijke partners en inwoners. Daarnaast maken we gebruik van de kennis en netwerken binnen Sportakkoord II en werken we samen met regionale en landelijke ondersteuningsstructuren, zoals sportbonden en serviceorganisaties. We brengen geregeld clubs samen om te informeren, inspireren en van elkaar te leren. Waar nodig zetten we experts in om verenigingen te begeleiden bij specifieke vraagstukken, zoals verduurzaming van accommodaties, sociale veiligheid of het versterken van hun vrijwilligersnetwerk. Door verenigingen niet alleen te faciliteren, maar ook écht te begeleiden, bouwen we samen aan een vitaal, toekomstbestendig verenigingsleven in de gemeente Landsmeer. 3.2. Ambitie 2: Toekomstbestendige accommodaties Sportaccommodaties vormen de basis voor een sterke en toegankelijke sportomgeving. Goede voorzieningen zorgen ervoor dat inwoners veilig en met plezier kunnen sporten, en dat verenigingen zich verder kunnen ontwikkelen. Daarom willen wij investeren in duurzame en toekomstbestendige accommodaties.
We begrijpen dat groot onderhoud soms noodzakelijk is en dat verenigingen dit niet altijd zelfstandig kunnen dragen. In zulke gevallen zijn wij bereid om ondersteuning te bieden, onder bepaalde voorwaarden. 1. Ondersteuning geldt alleen voor groot- en onvoorzien onderhoud, niet voor regulier onderhoud of dagelijkse kosten. 2. Verenigingen leveren zelf ook een financiële bijdrage, bijvoorbeeld via een contributieverhoging of een reservering in de begroting. 3. De financiële situatie van de gemeente moet deze ondersteuning toelaten. Deze ondersteuning is bedoeld als uitzondering en niet als standaardpraktijk. Wij vinden het belangrijk dat verenigingen vooruit plannen en financieel weerbaar zijn. Door samen te investeren in onze sportaccommodaties, zorgen we ervoor dat sport in de gemeente Landsmeer niet alleen nu, maar ook in de toekomst toegankelijk en van hoge kwaliteit blijft.
14
3.3. Ambitie 3: Beweegvriendelijke sport- en beweegomgeving Een beweegvriendelijke omgeving draagt bij aan een actieve en gezonde leefstijl voor alle inwoners van de gemeente Landsmeer. Sportaccommodaties en beweegplekken vormen samen een belangrijke basis voor beweging, ontmoeting en sociale samenhang. Om iedereen, van jong tot oud, de kans te geven om te sporten en bewegen, is het belangrijk dat onze buitenruimte goed is ingericht en uitnodigt tot gebruik. Daarnaast sluiten we aan bij het thema Duurzame sportinfrastructuur uit het Sportakkoord II. Dit betekent dat we investeren in toekomstbestendige sport- en beweegvoorzieningen die niet alleen bijdragen aan de vitaliteit van onze inwoners, maar ook efficiënt, toegankelijk en duurzaam worden ingezet. Door sport en spelen beter met elkaar te verbinden, creëren we een sterke infrastructuur waarin vrije en georganiseerde sport samenkomen. Dit betekent: • • • •
Multifunctionele buitenruimtes in de buurt, waar spelen en sporten elkaar versterken. Meer spontane en informele beweegmogelijkheden in de openbare ruimte. Beter toegankelijke sport- en beweegvoorzieningen, voor jong en oud. Een logisch beweegnetwerk, waarin sportaccommodaties, beweegplekken en beweegroutes met elkaar verbonden zijn. • Duurzame en toekomstbestendige sportinfrastructuur, waarbij accommodaties en openbare ruimten slim worden benut en onderhouden.
15
Om dit te realiseren, zetten we in op de volgende acties: Multifunctionele en toegankelijke sport- en beweegplekken • We stimuleren combinaties van beweegplekken, trapveldjes en sportvoorzieningen, zodat verschillende leeftijdsgroepen samen kunnen bewegen. • We zorgen ervoor dat openbare sport- en beweegplekken goed bereikbaar en veilig zijn, zodat iedereen ze makkelijk kan gebruiken. Verbinding tussen sport en spelen • We maken gebruik van de openbare ruimte om zowel vrije als georganiseerde sporten te faciliteren. • We verbeteren de toegankelijkheid en kwaliteit van trapveldjes en sportpleintjes, zodat meer mensen hier gebruik van maken. • We versterken de samenwerking tussen sportverenigingen, scholen en de buurtsportcoach om spel en sport in elkaar te laten overlopen. Duurzaam en toekomstgericht sportbeleid • We zoeken naar slimme manieren om sportaccommodaties en beweegplekken zo goed mogelijk te benutten, bijvoorbeeld door het delen van faciliteiten of samenwerking met maatschappelijke organisaties. • We nemen duurzaamheid mee in de ontwikkeling en het onderhoud van sport- en beweegplekken, zodat de gemeente Landsmeer ook op lange termijn een aantrekkelijke sportomgeving blijft. Door sport, spel en een beweegvriendelijke inrichting met elkaar te verbinden, maken we de gemeente Landsmeer actiever, gezonder en socialer.
Zo zorgen we ervoor dat iedere inwoner, jong en oud, een omgeving heeft die uitnodigt om te bewegen.
16
4. Creëren van kansen: Verbinding & maatschappelijke meerwaarde (Speerpunt 2) 4.1. Ambitie 4: Samenwerking met sport- en beweegaanbieders Sport- en beweegaanbieders zijn onmisbaar voor een actief Landsmeer. Of het nu gaat om sportverenigingen, fitnesscentra of andere aanbieders: zij zorgen ervoor dat inwoners kunnen sporten, bewegen en elkaar ontmoeten. En dat is belangrijk, want uit cijfers blijkt dat 31,7% van de inwoners sport bij een vereniging en 28% doet aan fitness. Een stevig fundament dus, waar we trots op mogen zijn én verder op kunnen bouwen, zoals beschreven in ambitie 1. Om sport en bewegen in de gemeente Landsmeer nog beter te maken, is samenwerken de sleutel. Als aanbieders elkaar weten te vinden, ontstaan er mooie dingen. Denk aan gezamenlijke activiteiten, het delen van kennis en ideeën, of het aanpakken van gezamenlijke uitdagingen. De gemeente zal hier een faciliterende rol in spelen door een sportnetwerk op te zetten en sportcafés te organiseren. Laagdrempelige bijeenkomsten waar verenigingen, commerciële aanbieders en andere betrokkenen samenkomen rond een actueel thema, van vrijwilligers werven tot omgaan met nieuwe doelgroepen. We vinden het belangrijk dat (sport)clubs en (sport)organisaties zich bundelen en een gezamenlijk aanspreekpunt richting (bijv.) de gemeente zijn.
Op het moment van schrijven is er sprake van een sportadviesraad en een kernteam Sportakkoord. Door samen op te trekken en krachten te bundelen, kunnen we het sport- en beweegaanbod in de gemeente Landsmeer nog sterker maken. Het is belangrijk dat dit niet te versnipperd gebeurt, maar dat we het efficiënt en samenhangend organiseren. Gemeente Landsmeer draagt hier graag aan bij. De wijze waarop dit georganiseerd wordt kan mede afhankelijk zijn van landelijke regelingen (zoals op dit moment bijv. GALA en Sportakkoord). 4.2. Ambitie 5: Verbinding met het sociaal domein Deze ambitie sluit aan bij landelijke ontwikkelingen zoals het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Beide akkoorden benadrukken het belang van preventie, het bevorderen van een gezonde leefstijl en het versterken van de lokale samenwerking. Juist op dat snijvlak ligt voor de gemeente Landsmeer een mooie kans om sport en bewegen steviger te verankeren in het sociaal domein. In de praktijk betekent dit dat we de samenwerking willen intensiveren tussen sportaanbieders, zorg- en welzijnsorganisaties, onderwijs en de gemeente. Door samen op te trekken kunnen we inwoners beter bereiken én ondersteunen. Denk aan de buurtsportcoach die de brug slaan tussen sport en zorg, of beweeginitiatieven die aansluiten bij de ondersteuning van kwetsbare doelgroepen en onze focusdoelgroepen.
En is het belangrijk om intern en extern aan te sluiten bij overlegmomenten, waar sport een rol in kan spelen. Ook sluiten we aan bij de ambities van GALA om meer in te zetten op een gezonde leefomgeving. Denk aan beweegvriendelijke buurten, toegankelijke sportvoorzieningen en initiatieven die inwoners stimuleren om in hun dagelijks leven meer te bewegen. 17
Eerdere inzet op het thema eenzaamheid blijft hierbij relevant. Sport en bewegen kunnen immers ook een belangrijke rol spelen in het vergroten van ontmoeting, verbinding en zingeving. Door vanuit het sociaal domein meer gebruik te maken van het sport- en beweegaanbod in de gemeente Landsmeer, vergroten we de kans dat iedere inwoner, jong én oud, mee kan doen. De gemeente neemt hierin een verbindende rol. We brengen partijen bij elkaar, delen kennis en ondersteunen initiatieven die passen binnen de brede welzijnsaanpak. Zo bouwen we samen aan een gezonde, sociale en actieve gemeenschap in de gemeente Landsmeer. 4.3. Ambitie 6: Sport en bewegen om eenzaamheid tegen te gaan Eenzaamheid is een groeiend maatschappelijk probleem, ook in de gemeente Landsmeer. Uit recent onderzoek van de GGD blijkt dat 55% van de jongvolwassenen en 39% van de senioren in de gemeente Landsmeer zich eenzaam voelen. Dit vraagt om gerichte acties, waarbij sport en bewegen als krachtig middel kunnen worden ingezet om verbinding te creëren en sociale netwerken te versterken. Sport en bewegen bieden laagdrempelige manieren om anderen te ontmoeten en sociale contacten op te bouwen. Of het nu gaat om teamsporten, wandelgroepen of beweegactiviteiten in de wijk, sport verbindt mensen en draagt bij aan fysiek én mentaal welzijn.
In de gemeente Landsmeer willen we sport en bewegen structureel inzetten om eenzaamheid te verminderen, in nauwe samenwerking met lokale partners uit sport, welzijn en de gezondheidszorg. Belangrijke partners hierbij zijn: • Sportverenigingen, de buurtsportcoach en de coördinator sport & preventie: Organiseren activiteiten met een sociaal karakter, zoals inlooptrainingen, beweegcafés en speciale programma’s voor doelgroepen die risico lopen op eenzaamheid. • Welzijnsorganisaties: Ondersteunen senioren en andere kwetsbare doelgroepen met sociale activiteiten en vrijwilligersinitiatieven, waarin sport en bewegen een waardevolle rol kunnen spelen. Daarnaast signaleren zij actief gevoelens van eenzaamheid onder senioren en dragen zij bij aan het verbinden van mensen via laagdrempelige ontmoetingsmomenten en beweegaanbod. • Huisartsen, fysiotherapeuten, diëtisten en de GGD: Adviseren inwoners over het belang van bewegen voor fysieke en mentale gezondheid en kunnen een brug slaan tussen de gezondheidszorg en sport. • Scholen en jongerenwerk: Bieden sportieve activiteiten om jongvolwassenen met elkaar in contact te brengen en sociale vaardigheden te versterken. • seniorenorganisaties en woonzorgcentra: Bevorderen beweegprogramma’s voor senioren, zoals valpreventietrainingen, beweegtuinen en wekelijkse wandelgroepen.
18
Om sport en bewegen structureel in te zetten tegen eenzaamheid, richten we ons op de volgende bestaande of mogelijke initiatieven: • Inloop- en ontmoetingssport: Sportclubs en buurtsportcoaches organiseren laagdrempelige sport- en beweegactiviteiten zonder prestatiedruk, gericht op ontmoeting en plezier. • Beweegmaatjes: In samenwerking met welzijnsorganisaties koppelen we inwoners die zich eenzaam voelen aan een beweegmaatje, om samen te wandelen, fietsen of een sportieve activiteit te ondernemen. • Wandel- en fietsgroepen: Toegankelijke groepsactiviteiten waarin gezelligheid en sociale interactie centraal staan. • Sociale sportabonnementen: Pilot met een flexibel lidmaatschap bij sportverenigingen en fitnesscentra voor mensen die liever af en toe aansluiten dan een vast lidmaatschap aangaan. • Training voor trainers en begeleiders: Sportcoaches en vrijwilligers krijgen scholing in het signaleren van eenzaamheid en het begeleiden van kwetsbare deelnemers. Met deze aanpak zorgen we ervoor dat sport en bewegen niet alleen bijdragen aan de fysieke gezondheid, maar ook een blijvende sociale impact hebben. Door de krachten te bundelen tussen sport, welzijn en zorg, met partners zoals bijvoorbeeld SamenMeer, WelzijnWonenPlus en diverse sportverenigingen, bouwen we aan een hechtere gemeenschap.
Een gemeenschap waarin iedereen zich welkom voelt en waarin de kans op eenzaamheid kleiner wordt.
19
4.4. Ambitie 7: De jeugd en senioren zijn vaardig in bewegen Iedere inwoner verdient het om met plezier en vertrouwen te kunnen bewegen, van jong tot oud. In de gemeente Landsmeer willen we dat onze jeugd opgroeit met goede motorische vaardigheden én dat senioren vitaal en mobiel blijven. Want vaardig in bewegen betekent ook vaardig in het leven. Voor jongeren van 12 tot 18 jaar vormt de overgang naar de middelbare school een nieuwe uitdaging. Veel scholieren gaan buiten de gemeente Landsmeer naar school en besteden daardoor minder tijd in de eigen woonomgeving. Dit kan ertoe leiden dat hun sportdeelname binnen de gemeente onder druk komt te staan. Om deze groep betrokken te houden, zetten we in op laagdrempelige en flexibele sportmogelijkheden dicht bij huis, zoals vrije inloopactiviteiten, sportplekken in de openbare ruimte en samenwerking met sportverenigingen. Ook voor senioren is bewegen essentieel. Niet alleen voor de fysieke gezondheid, maar ook voor het behoud van zelfstandigheid en sociale contacten. Door valpreventie, beweegactiviteiten op maat en ontmoetingsgerichte sport- en beweegvormen dragen we bij aan een vitaal leven. We sluiten hierbij aan op de uitgangspunten van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), waarin het versterken van de zelfredzaamheid van senioren een belangrijke pijler is.
Sport- en beweegaanbieders in de gemeente Landsmeer spelen hierin een sleutelrol, samen met welzijnsorganisaties en zorgpartijen. De buurtsportcoach blijft onmisbaar in het verbinden van inwoners met passend sport- en beweegaanbod. Ze signaleren behoeften, leggen verbindingen tussen partners en zorgen dat niemand tussen wal en schip valt, van jonge kinderen met motorische achterstanden tot ouderen die een extra zetje nodig hebben. De nieuwe coördinator Sport & Preventie versterkt deze aanpak. Samen brengen zij vraag en aanbod bij elkaar. De ambitie is groot, maar de middelen beperkt. Daarom kiezen we voor een gerichte, realistische aanpak met focus op waar de meeste impact te behalen is. (zie taakomschrijving in bijlage 3) Door samen te werken aan een beweegvriendelijke omgeving en passend aanbod, zorgen we ervoor dat jeugd én senioren vaardig blijven in bewegen. Zo bouwen we aan een vitaal Landsmeer, waarin iedereen mee kan doen.
20
5. De spelprincipes: Kansengelijkheid & talentontwikkeling (Speerpunt 3) 5.1. Ambitie 8: Sport is toegankelijk voor iedereen Iedere inwoner van de gemeente Landsmeer moet de kans krijgen om mee te doen. Ongeacht leeftijd, achtergrond, inkomen, gender, beperking of culturele identiteit: sport en bewegen zijn er voor iedereen. Dat is waar we in de gemeente Landsmeer voor staan. Sport brengt mensen samen, zorgt voor verbinding en draagt bij aan gelijke kansen. Maar niet voor iedereen is het vanzelfsprekend om deel te nemen. Soms zijn er drempels, fysiek, financieel of sociaal. In deze ambitie zetten we ons daarom actief in om deze drempels weg te nemen. We sluiten hiermee aan op het landelijke thema Inclusie & diversiteit uit het Sportakkoord II: een sportomgeving waarin iedereen zich welkom en veilig voelt. Concreet betekent dit dat we blijven investeren in toegankelijke sportvoorzieningen, inclusief aanbod en sociale veiligheid. Verenigingen en sportaanbieders spelen hierin een sleutelrol. Inclusie begint bij trainers, vrijwilligers en bestuurders die ruimte bieden aan verschillen en zorgen voor een open en veilige sportcultuur. De verantwoordelijkheid voor sociale veiligheid ligt primair bij de verenigingen zelf. Zij stellen gedragsregels op, pakken grensoverschrijdend gedrag aan en werken aan een veilige omgeving voor iedereen.
De gemeente ondersteunt hierbij, onder andere met VOG-regelingen, voorlichting en begeleiding bij beleid rondom sociale veiligheid. Zo bouwen we samen aan een inclusief en divers sportklimaat, waarin iedereen in de gemeente Landsmeer zich welkom en gezien voelt. 5.2. Ambitie 9: Sport is betaalbaar voor iedereen Iedereen moet kunnen meedoen, ook als het financieel even niet mee zit. Sport en bewegen dragen bij aan gezondheid, zelfvertrouwen en sociale verbinding, en mogen dus geen luxeproduct zijn. In de gemeente Landsmeer vinden we het belangrijk dat sport betaalbaar blijft voor iedereen, zodat financiële drempels niemand buitensluiten. Daarom zetten we volop in op het vergroten van financiële toegankelijkheid. Via regelingen zoals het Jeugdfonds Sport & Cultuur en de vergoeding maatschappelijke participatie kunnen kinderen en volwassenen uit gezinnen met een laag inkomen toch lid worden van een sportvereniging of deelnemen aan andere sportactiviteiten. Deze fondsen vergoeden bijvoorbeeld het lidmaatschap, de contributie of benodigde sportmaterialen. Zo maken we het mogelijk dat ook inwoners met een krappe beurs mee kunnen doen.
21
De gemeente speelt een actieve rol in het onder de aandacht brengen van deze regelingen. We zorgen ervoor dat informatie hierover breed beschikbaar is via scholen, huisartsen, sportaanbieders, Middelpunt en andere maatschappelijke partners. Ook ondersteunen we sportverenigingen en aanbieders om inwoners te helpen bij het aanvragen van deze regelingen. Het is belangrijk dat sportaanbieders weten hoe ze ouders of deelnemers hierin kunnen begeleiden, want juist díe stap kan voor velen het verschil maken. Daarnaast spelen ook lokale ondernemers en serviceclubs een waardevolle rol in het betaalbaar maken van sport. Door bijvoorbeeld financiële ondersteuning of sponsoring mogelijk te maken, dragen zij bij aan gelijke kansen voor iedereen om te kunnen meedoen. Daarnaast kijken we hoe we drempels op andere manieren kunnen verlagen. Denk aan het aanbieden van laagdrempelige kennismakingsactiviteiten, gratis proeflessen of toegankelijke beweegvormen in de wijk. Ook het stimuleren van samenwerking tussen aanbieders kan hierbij helpen, bijvoorbeeld via gezamenlijke kortingsacties, sportpassen of meerjarige programma’s waarbij kinderen op jonge leeftijd op een betaalbare manier meerdere sporten kunnen uitproberen. Want sport mag nooit een kwestie zijn van wel of niet kunnen betalen.
Door de drempels te verlagen en de regelingen goed te benutten, zorgen we ervoor dat sport en bewegen in de gemeente Landsmeer écht voor iedereen bereikbaar zijn, ongeacht de financiële situatie.
22
6. Het spelsysteem 6.1. De deelnemers In de gemeente Landsmeer zetten verschillende partijen zich in om sport en bewegen voor inwoners mogelijk te maken en te stimuleren. Dit zijn onder andere sportverenigingen, scholen, zorg- en welzijnsorganisaties, commerciële sportaanbieders, maatschappelijke organisaties en samenwerkingspartners uit de regio. Zij dragen ieder op hun eigen manier bij aan een actief en gezond Landsmeer. In de bijlage een actueel overzicht (dd. September 2025) van de betrokken partijen die op dit moment een rol spelen in het sport- en beweegaanbod in de gemeente Landsmeer. Het is belangrijk om te benadrukken dat dit een momentopname is. De betrokkenheid van partijen kan in de loop van de tijd veranderen, bijvoorbeeld door nieuwe initiatieven, samenwerkingen of ontwikkelingen in de omgeving. Wij blijven daarom voortdurend in gesprek met bestaande én nieuwe partners om sport en bewegen voor alle inwoners zo goed mogelijk te ondersteunen en te stimuleren.
23
Gemeentelijke en lokale partijen • • • • • • • • •
Gemeente Landsmeer Stuurgroep Sportakkoord Sportverenigingen in Landsmeer Commerciële sportaanbieders Buurtsportcoaches Scholen / basisscholen Kinderopvang Jongerenwerk Middelpunt
Welzijns- en zorgorganisaties • • • • • • • • •
SamenMeer WelzijnWonenPlus Evean Stichting Maatschappelijke Dienstverlening (SMD) GGD Huisartsen Fysiotherapeuten seniorenorganisaties Woonzorgcentra
Landelijke programma’s / regelingen / akkoorden • Sportakkoord II • Integraal Zorgakkoord (IZA) • Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) 6.2. Budget en prioriteiten Aan de uitvoering van deze Sport- en Beweegnota zijn lasten verbonden. De kosten hiervan worden opgenomen in de gemeentelijke begroting. We gebruiken de Brede Regeling Combinatiefunctionaris van het Rijk om de Coördinator Sport en Preventie te financieren. Dit is geen structurele financiering alhoewel deze al jaren door het Rijk wordt ingezet. Via de planning en controlcyclus worden de lasten en baten gemonitord en verantwoord. De verwachting is dat alles binnen de begroting kan worden uitgevoerd. De bedragen zullen jaarlijks met name wijzigen door indexatie. In de uitvoeringsfase kan blijken dat er door autonome ontwikkelingen minder of meer financiële middelen nodig zijn om tot een adequate aanpak te komen. Via de planning en controlcyclus kan de raad hierover besluiten nemen. 24
6.3. Sturing In de inleiding hebben we onze visie op sport en bewegen beschreven. Sport en bewegen is belangrijk voor de gezondheid en ontwikkeling van alle leeftijden. Het voorkomt gezondheidsproblemen, bevordert sociale betrokkenheid en draagt bij aan persoonlijke groei en talentontwikkeling. Bovendien versterkt sport de sociale samenhang binnen de gemeenschap. Waar mogelijk proberen we de ambities in de uitvoering te kwantificeren, zodat we gericht kunnen sturen, monitoren en bijsturen waar nodig. Zo zorgen we voor een planmatige en resultaatgerichte aanpak. Wat is onze impact? Bij dit onderwerp is het vaak niet duidelijk wat precies het gevolg is van een investering of maatregel. We kunnen inwoners helpen, stimuleren of motiveren, maar uiteindelijk maken zij zelf hun eigen keuzes. Ook spelen er veel andere zaken mee die invloed kunnen hebben op het resultaat. Daarom is het lastig om zeker te weten of veranderingen komen door ons beleid of door de activiteiten die we organiseren. Hoe gaan we de raad inzicht geven? Op meerdere manieren kunnen we inzicht geven in de resultaten van het sociaal domein in de gemeente Landsmeer.
• Speerpunten; Er kan een vertaling van dit beleidsplan plaatsvinden naar speerpunten die vervolgens worden opgenomen in de planning en controlcyclus; • Social Return on Investment van Sport en Bewegen, Kenniscentrum Sport en Bewegen, tweejaarlijks • Gezondheidsmonitor GGD Zaanstreek – Waterland, vierjaarlijks; • Waar staat je gemeente en Zicht op wijken;. Deze online monitors geven doorlopende inzicht en maakt het mogelijk om de gegevens van de gemeente Landsmeer te vergelijken met andere gemeenten/wijken. • https://www.waarstaatjegemeente.nl/sociaal • https://zichtopwijken.nl/dashboard/
25
Bijlagen Bijlage 1: Infographic SROI gemeente Landsmeer
26
Bijlage 2; Onze sportaccommodaties en hoe gaan we er mee om? Overzicht accommodaties gemeente Landsmeer Accommodatie
Adres
Rechten gemeente
Eigenaar terrein
Vergoeding
Gemeentelijke sportaccommodaties ICL
Marktplein 11, Landsmeer
eigenaar
Gemeente
huur van gebruikers
Zwembad De Breek
Sportpark 7, Landsmeer
eigenaar
Gemeente
huur
Sportclub Purmerland
Purmerland 44E, Purmerland
opstalrecht
Gemeente
maandelijkse huur
Voetbalvereniging I.V.V.
Sportpark 13, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
maandelijkse huur
Postduivenhouders vereniging Ons Genoegen
Zwanebloemweg 29, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
Judoclub Landsmeer
Sportpark 3, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
IJsclub "Hard Gaat Ie"
Zuideinde 33, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
huur
Handboogschutterij "Pijlsnel"
Scheepsbouwersweg 10, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
Atletiek Club "Waterland"
Sportpark 11, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
Watersportvereniging De Breek
Het Luijendijkje 2, Landsmeer
Gemeente
Huur
Tennisvereniging "Heb Durf"
Sportpark 9, Landsmeer
erfpacht
Gemeente
Canon
Overige sportaccommodaties
Maatschappelijke accommodaties Speeltuinvereniging "Jonge Kracht"
Fazantenstraat 41, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
Stichting Dorpshuis het Wapen van Landsmeer
Calkoenstraat 27, Landsmeer
Onbekend
Gemeente
Geen
Stichting Dorpshuis de Wije Ilp
Den Ilp 112A
opstalrecht
Gemeente
Eenmalige retributie
Stichting SamenMeer
Dr. ML Kingstraat 2B, Landsmeer
Geen
Gemeente en stichting
Geen
Jeugdvereniging Vrij en Blij
Dr. ML Kingstraat 2C, Landsmeer
opstalrecht
Gemeente
Retributie
Mogelijkheden in de openbare ruimte Mountainbike
Sportpark
Pumptrack parcours
Gemeente
Beach volleybal
Sportpark
Veld
Gemeente
Voetbal
Sportpark
Doelen natuurgras
Gemeente
Basketbal
Sportpark
1 Basket
Gemeente
Calisthenics
Sportpark
Div. toestellen
Gemeente
Tafeltennis
Zaanse Hiof
Tafel
Gemeente
Basketbal
Wijkpark
Veld,2 baskets
Gemeente
Voetbal
Wijkpark
Voetbalkooi
Gemeente
Jeu de boules
M.L. Kingstraat
1 Baan
Tafeltennis
Stoutenburg
Tafel
Gemeente
Tafeltennis
Drakenstein
Tafel
Gemeente
Voetbal
Zwanenburg/Riethalmweg
Kooi(lage hekken)
Gemeente
Basketbal
Zwanenburg/Riethalmweg
1 Basket
Gemeente
Voor een overzicht van alle speelplekken in Landsmeer zie het speel- en beleidsplan
27
Gemeentelijke sportaccommodaties Indoor Centrum Landsmeer (ICL) Eigendom Het eigendom ligt bij de gemeente. De gemeente heeft de wettelijke taak om het bewegingsonderwijs van de scholen te huisvesten. Onderhoud, aanpassing, beheer en exploitatie De gemeente is verantwoordelijk voor realisatie, onderhoud, beheer, exploitatie, inroostering, renovatie en vervanging. Exploitatie horeca De horecaexploitatie wordt in combinatie gedaan met het beheer (opening, sluiting) van de accommodatie. Inrichting De sporttechnische inrichting wordt verzorgd door de gemeente in overleg met het onderwijs en in afstemming met de sportverenigingen. Als uitgangspunt hiervoor hanteren we de Basisinventaris Bewegingsonderwijs die is opgesteld door de Koninklijke Vereniging voor Lichamelijke Opvoeding (KVLO)
Zwembad Eigendom Het terrein en de opstallen van het zwembad zijn eigendom van de gemeente. Verdeling verantwoordelijkheden De gemeente verzorgt het groot onderhoud aan het gebouw en het buitenterrein (inclusief de buitenbaden). Middels een overeenkomst ligt de verantwoordelijkheid voor de exploitatie en het beheer bij Stichting Zwembad de Breek. De gemeente subsidieert de stichting. De gemeente is ten aanzien van het gemeentelijke zwembad verantwoordelijk voor: • • • • • • • • •
Realisatie, renovatie en vervanging van het zwembad Groot onderhoud van het zwembad De exploitant van het zwembad is zelf verantwoordelijk voor: Sport- en spelmateriaal dat nodig is voor de sportbeoefening Dagelijks onderhoud conform demarcatieafspraken Onderhoud van het buitenterrein De materialen voor het uitvoeren van het onderhoud Beheer- en exploitatie Verhuur
28
Voetbalverenigingen Eigendom De gemeente is eigenaar van de terreinen van de sportparken voor voetbal. De voetbalverenigingen huren velden van de gemeente en hebben hiervoor het eerste gebruiksrecht. Voetbalverenigingen zijn via een recht van opstal eigenaar van de opstallen op een sportpark zoals kleedkamers, kantine en berging. De verenigingen kunnen hun opstallen verhuren aan derden. Verdeling verantwoordelijkheden De gemeente is ten aanzien van het verenigingsvoetbal verantwoordelijk voor: • • • • •
Realisatie, renovatie en vervanging van de velden Onderhoud van de velden (inclusief doelen en ballenvangers) Onderhoud van het sportpark De materialen voor het uitvoeren van het onderhoud Verhuur van de velden
De voetbalverenigingen zijn zelf verantwoordelijk voor: • • • • •
Sport- en spelmateriaal dat nodig is voor de sportbeoefening Realisatie, renovatie en vervanging van de opstallen Onderhoud van de opstallen Beheer en exploitatie van de opstallen Eventuele afwijkingen zijn vastgelegd in de huurovereenkomst
Gebruik Voetbalverenigingen hebben het eerste gebruiksrecht van de velden die ze huren van de gemeente. In overleg met vereniging bepaalt de gemeente of verhuur van een veld aan andere partij mogelijk is. In de Algemene gebruiksvoorwaarden voor de voetbalvelden is beschreven welke activiteiten onder de eigen verenigingen vallen en wanneer sprake is van verhuur aan een derde. De activiteiten die op de velden plaatsvinden moeten aansluiten op het beoogde gebruik van het veld. Dit geldt zowel voor het gebruik door de vereniging die eerste recht op gebruik heeft, als voor het gebruik door derden. Afspraken over de bespelingsnorm en bezettingsgraad van velden worden opgenomen in de Algemene Gebruiksvoorwaarden. Hier worden onder meer het geplande onderhoud, renovatie en vervanging van de velden op gebaseerd. De opbrengsten van de verhuur van velden zijn voor de gemeente. Voetbalverenigingen waarvan de sportvelden voorzien zijn van kunstgrasvelden ontvangen van de gemeente Landsmee een subsidie.(raadsvoorstel van 26 juni 2008). Bij de aanleg van de kunstgrasvelden heeft de gemeenteraad in 2008 besloten om voor de hogere huurkosten beide voetbalverenigingen een hogere subsidie te verstrekken ad € 4.500,- per vereniging per jaar. Dit bedrag wordt elk jaar geïndexeerd.
29
Overige sportaccommodaties Eigendom De gemeente is over het algemeen eigenaar van de terreinen. De vereniging betaalt een vorm van een gebruikersvergoeding. De gemeente kan onder voorwaarden eventueel financiële ondersteuning bieden bij de instandhouding van deze niet-gemeentelijke sportaccommodaties. Dit wordt altijd afgewogen. In de afweging nemen we het volgende mee: • • • • •
Had het kunnen worden voorzien De bijdrage van de accommodatie aan de breedtesport1 Aantal leden uit de gemeente Landsmeer De vereniging draagt minimaal 50% zelf bij De financiële situatie van de gemeente
Van de gebruiker verwachten we dat de ledenbijdrage voldoende is om zelf te reserveren voor de te voorziene maatregelen t.b.v. de instandhouding van de accommodatie. Verantwoordelijkheden gebruiker van het terrein • • • • • •
Onderhoud van het terrein De materialen voor het uitvoeren van het onderhoud Materiaal dat nodig is voor de sportbeoefening Realisatie, renovatie en vervanging van de opstallen Onderhoud van de opstallen Beheer en exploitatie van de opstallen
Overige gymzalen (Wije Ilp en SC Purmerland) Eigendom Het eigendom ligt niet bij de gemeente. De gemeente kan onder voorwaarden eventueel financiële ondersteuning bieden bij de instandhouding van niet-gemeentelijke binnensportaccommodaties. Dit wordt altijd afgewogen tegen andere mogelijkheden die de gemeente heeft om het bewegingsonderwijs breedtesport2 te faciliteren. Onderhoud, aanpassing, inrichting, beheer en exploitatie De eigenaar is verantwoordelijk voor realisatie, onderhoud, beheer, exploitatie, inrichting, inroostering, renovatie en vervanging.
1 Breedtesport; de sport zoals deze door grote groepen van de bevolking beoefend worden, waarbij het meer
gaat om het plezier en de gezondheidswinst dan om de sportprestatie
30
Maatschappelijke accommodaties Eigendom De gemeente is eigenaar van de terreinen. De gemeente kan onder voorwaarden eventueel financiële ondersteuning bieden bij de instandhouding van deze niet-gemeentelijke maatschappelijke accommodaties. Dit wordt altijd afgewogen. In de afweging wordt meegenomen: • • • •
Had het kunnen worden voorzien De bijdrage aan de samenleving De maatschappelijke organisatie draagt minimaal 50% zelf bij De financiële situatie van de gemeente
Van de gebruiker verwachten we dat de ledenbijdrage/financiering voldoende is om zelf te reserveren voor de te voorziene maatregelen t.b.v. de instandhouding van de accommodatie. Verantwoordelijkheden gebruiker van het terrein • • • • • •
Onderhoud van het terrein De materialen voor het uitvoeren van het onderhoud Materiaal dat nodig is Realisatie, renovatie en vervanging van de opstallen Onderhoud van de opstallen Beheer en exploitatie van de opstallen
31
Bijlage 3; Taakomschrijving Coördinator Sport & Preventie en Buurtsportcoach Coördinator Sport & Preventie • Centrale schakel tussen gemeente, sportverenigingen, maatschappelijke partners en inwoners. • Ondersteunt en begeleidt sportverenigingen, bijvoorbeeld bij het duurzaam versterken van het vrijwilligersnetwerk. • Organiseert (samen met andere partijen) activiteiten met een sociaal karakter zoals: • inlooptrainingen; • beweegcafés; • programma’s voor mensen met risico op eenzaamheid. • Verbindt vraag en aanbod op het gebied van sport en bewegen. • Werkt samen met de buurtsportcoach voor gerichte inzet in doelgroepen. • Speelt een rol in preventieve gezondheidsbevordering, o.a. via sport en bewegen. • Signaleren van behoeften van inwoners, zoals: • motorische achterstand bij kinderen; • behoefte aan valpreventie bij ouderen; • sociale uitsluiting of eenzaamheid. • Verbindt partners zoals scholen, kinderopvang, sportverenigingen, zorg- en welzijnsorganisaties. Buurtsportcoach • Verbindt sport en zorg; legt de brug tussen inwoners, sportaanbieders en het sociaal domein. • Organiseert laagdrempelige sportactiviteiten: • vrije inloopactiviteiten; • sport en spel in openbare ruimte, zoals de Buitensportdag en activiteiten rond de Koningsspelen. • Ondersteunt kwetsbare doelgroepen bij toegang tot passend beweegaanbod, zoals kinderen met motorische achterstanden.
• Begeleidt beweeginitiatieven die bijdragen aan sociale interactie en gezondheid. • Organiseert en begeleidt groepsactiviteiten (zoals wandelgroepen) en beweegmaatjes. Beide functies zijn complementair: de coördinator richt zich op de strategische en organisatorische verbinding en aansturing, terwijl de buurtsportcoach de operationele verbinding maakt met inwoners en concrete activiteiten organiseert.
32