7 20251106 Raadsvoorstel begroting 2026 gemeente Laarbeek

Zaaknummer:

34326-2025

Documentnummer:

34326-2025:921618

Raadsvergadering d.d. 6 november 2025

Aan de raad, Onderwerp Begroting 2026 gemeente Laarbeek Portefeuillehouder J.H.C.M. Briels Beslispunten 1.

De Begroting 2026 en de daarbij behorende investeringsbudgetten 2026 vast te stellen

2.

Het negatieve begrotingsresultaat ten laste te brengen van de algemene reserve

3.

De subsidiestaat 2026 aan de raad voor te leggen ter besluitvorming

Samenvatting Voor u ligt de Meerjarenbegroting 2026-2029. Een begroting waarin we inspelen op financiële uitdagingen die ons in de komende jaren te wachten staan. In de kadernota hebben we gezamenlijk onderzocht waar er, door het maken van gerichte beleidskeuzes, ruimte kan worden gecreëerd om zo de financiële opgave het hoofd te bieden en geld vrij te maken voor gewenste ontwikkelingen. De voorliggende begroting is een verdere uitwerking van de kadernota, aangevuld met een aantal geldvragers die ná de kadernota zijn ontstaan en daarvoor niet zijn voorzien. Aanleiding In de begroting informeren wij u over het voorgenomen beleid en maken we een financiële vertaling van alle activiteiten in de komende jaren. De begroting is het document waarin de gemeentelijke lasten en baten bij elkaar worden gebracht. Beoogd effect Met vaststelling van de Begroting 2026 ontstaat een wettelijke verankering van de beleidsmatige en financiële kaderstelling waarmee het college uitvoering kan geven aan de doelen zoals de gemeenteraad stelt.

Zaaknummer:

34326-2025

Documentnummer:

34326-2025:921618

Argumenten 1.1

Het vaststellen van de begroting is een raadsbevoegdheid Dit is conform de gemeentewet.

1.2

Het bestuursakkoord ‘Samen aan zet!’ vormt het uitgangspunt De inhoud van het vastgestelde bestuursakkoord vormt de basis van waaruit de begroting is opgebouwd. De afspraken uit het bestuursakkoord zijn in de begroting als ‘Speerpunten’ opgenomen en verder uitgewerkt in prestaties voor 2026.

1.3

We voldoen aan de wettelijke eisen Door het tijdig ter besluitvorming voorleggen van deze begroting wordt voldaan aan de wettelijke bepalingen van de artikelen 189 t/m 195 Gemeentewet.

1.4

We stellen met de begroting investeringsbudgetten beschikbaar In lijn met de financiële verordening is het voorstel om door de raad, tegelijkertijd met het vaststellen van de Begroting 2026, tevens investeringsbudgetten te laten vaststellen en beschikbaar te stellen. Deze zijn terug te vinden in de programma’s 3, 5 en 6 onder het kopje Investeringen. De investeringsbudgetten worden met de vaststelling van de begroting direct gevoteerd.

1.5

We stellen met deze begroting de tarieven bij De opbrengsten aan leges, afval- en rioolheffing en ozb worden bijgesteld welke leiden tot gewijzigde tarieven voor de heffingen met ingang van 2026. Alle definitieve heffings- en belastingtarieven zullen worden verwerkt in de desbetreffende verordeningen. Deze zullen apart ter besluitvorming worden aangeboden in de raadsvergadering van december 2025.

1.6

We voldoen met deze begroting aan het provinciaal toezicht Een structureel sluitende begroting is een wettelijke eis. De provincie voert daartoe het financieel toezicht uit. Bij voorkeur is de begroting voor alle vier begrotingsjaren structureel sluitend. Aangezien we dit perspectief vanaf 2028 niet hebben, voldoen wij daar, net zoals het overgrote deel van de andere gemeenten in Nederland, niet aan. Een minimale vereiste is dat het eerste dan wel het laatste begrotingsjaar structureel sluitend is. Aangezien we in 2026 en 2027 een structureel sluitende begroting hebben voldoen we aan deze vereiste. Met de presentatie van deze begroting komt onze gemeente naar verwachting in aanmerking voor repressief toezicht, net zoals in voorgaande jaren.

2.1

Wanneer er sprake is van een negatief resultaat van het begrotingsjaar geven wij aan waaruit dit tekort wordt gedekt Door het negatieve begrotingsresultaat in enig jaar ten laste te brengen van de algemene reserve zijn de door uw raad vastgestelde baten en lasten, inclusief de mutaties in de reserves, ten minste formeel (boekhoudkundig) in evenwicht.

3.1

Het vaststellen van de subsidiestaat is een raadsbevoegdheid De subsidiestaat is opgenomen in bijlage 6.1 van de begroting.

Zaaknummer:

34326-2025

Documentnummer:

34326-2025:921618

Kanttekening 1.1

De “revolving fund”-methodiek heeft niet gewerkt In de Kadernota 2024 is besloten om voor 2 jaar een incidenteel bedrag te storten in de reserve Exploitatiebijdrage ruimtelijke plannen (€ 550.000 in 2024 en € 550.000 in 2025). Dit was bedoeld als startkapitaal voor inhuur die inkomsten zou genereren via de leges. In de afgelopen 2 jaar heeft de inhuur diverse projecten uitgevoerd. Maar er is ook gewerkt aan diverse plannen waar geen legesopbrengsten tegenover stonden. Daarnaast volgen de opbrengsten vaak pas laat nadat de kosten zijn gemaakt. Tot slot bleek dat het lastig om inzichtelijk te maken welke legesopbrengsten specifiek gegenereerd zijn door de inhuur om die vervolgens toe te voegen aan de reserve. De opbrengsten zijn daarom in totaal met alle opbrengsten door de gemeente ontvangen. Omdat in de Begroting 2026 een voorstel is opgenomen voor vervanging van inhuur door vaste medewerkers en aanvullende inhuur om meer projecten te bewerkstelligen is de systematiek van het voeden van een “revolving fund” ook niet meer nodig. Hierdoor stellen wij voor om de werkwijze ervan niet meer toe te passen.

Financiën Het perspectief van deze begroting is dat de eerste twee begrotingsjaren structureel sluitend zijn. Vanaf 2028 zijn de structurele baten onvoldoende om de structurele lasten te dekken. Dat heeft te maken met de landelijke terugval van de Rijksbijdrage in het Gemeentefonds. In onderstaande tabel is dit cijfermatig weergegeven (structureel saldo): Begrotingssaldo totaal (bedragen x € 1.000)

- waarvan incidenteel - waarvan structureel

2026 -109 -656 547

2027 -277 -384 107

2028 -1.403 -54 -1.349

2029 -1.394 -19 -1.375

Een specificatie van de incidentele saldo’s is terug te vinden in paragraaf 5.1 van de begroting, in het overzicht van incidentele baten en lasten. De Begroting 2026 is opgesteld aan de hand van de meicirculaire 2025. De uitkomsten van de septembercirculaire zijn er niet in verwerkt. Dit is conform de uitgangspunten van de Kadernota 2026. Over de uitkomsten van de septembercirculaire 2025 informeren wij u afzonderlijk via een raadsinformatiebrief. De financiële gevolgen hiervan voor 2025 en verder leggen wij u via een begrotingswijziging ter besluitvorming voor in de raadsvergadering van december 2025. Vervolgstappen Vóór 15 november 2025 dient de vastgestelde Begroting 2026 ter goedkeuring te worden toegezonden aan de provincie als toezichthouder.

Bijlagen 1. Begroting 2026 gemeente Laarbeek 2. Raadsbesluit tot vaststelling van de Begroting 2026

Zaaknummer:

34326-2025

Documentnummer:

34326-2025:921618

Het college van burgemeester en wethouders, gemeentesecretaris

burgemeester

J.W.M. van de Ven

L.A.G.P. van der Aa