4 20241204 RIB Project Toekomstbestendige woningen

Zaaknummer:

34806-2024

Documentnummer:

34806-2024:370163

Raadsinformatiebrief

Onderwerp Project Toekomstbestendige woningen Datum 29 oktober 2024

Toelichting Aan de gemeenteraad, In 2022 heeft uw raad de transitie Visie Warmte vastgesteld. Deze visie omschrijft de Laarbeekse route naar een duurzaam en aardgasvrije gemeente in 2050. De eerste stap is energie besparen. Door energie te besparen kunnen we een groot deel van onze CO2 uitstoot verminderen, het wooncomfort verhogen en de energierekening verlagen. Er zijn allerlei projecten en acties om onze inwoners te ondersteunen met energie besparen. Al doen we nog zo ons best, het klimaat verandert. Het weer wordt extremer: meer hitte, meer droogte en meer extreme neerslag. Aan de ene kant moeten we de uitstoot van broeikasgassen verminderen zodat de opwarming beperkt blijft. Aan de andere kant is het verstandig dat we ons aanpassen aan een ander klimaat. Ook daar worden inwoners bij geholpen met verschillende acties. Bij het project Toekomstbestendige woningen worden bestaande en nieuwe projecten en acties samengebracht en per doelgroep onder de aandacht gebracht. De eerste doelgroep zijn inwoners waarvoor het extra belangrijk is om te besparen op de energierekening. We gaan hen tijdens wijkacties informeren, begeleiden en ontzorgen bij het besparen van energie en het klimaatbestendig maken van de tuin. Hieronder worden alle projecten en acties, die samenkomen bij het project Toekomstbestendige woningen, benoemd en kort toegelicht.

Om de mensen met een laag inkomen te helpen heeft de Nederlandse overheid de eenmalige energietoeslag in het leven geroepen. Om deze groep mensen extra te ondersteunen heeft gemeente Laarbeek de actie Energie voor iedereen opgezet. Deze actie maakt dat mensen die in 2022 recht hadden op de energietoeslag hun oude witgoed apparaat in kunnen ruilen voor een nieuw en energiezuiniger apparaat. Zij kunnen er ook voor kiezen om een gratis infraroodpaneel te ontvangen om op die manier te besparen op de energierekening tijdens de koudere dagen. Aan inwoners die nog geen gebruik hebben gemaakt van deze actie wordt in het laatste kwartaal van dit jaar een herinneringsbrief gestuurd.

Veel oudere huizen met een laag energielabel (D, E, F of G) zijn slecht geïsoleerd. Dit zijn vaak het type huizen waar mensen met energiearmoede wonen. Vaak is er bij deze huizen al veel winst te behalen met kleine energiebesparende maatregelen. Denk hierbij aan het vervangen van halogeen-, spaar- en gloeilampen voor ledlampen, het plakken van tochtstrips en radiatorfolie en het plaatsen van een brievenbusborstel. Waarbij de ledlampen zorgen voor een reductie in stroomverbruik, zorgen de andere genoemde voorbeelden ervoor dat er minder warmte uit het huis ontsnapt. Dergelijke maatregelen zorgen voor een lagere gasrekening en het zorgt er ook voor dat de cv-ketel met minder energie het huis warm kan krijgen. Door de cv-ketel in te stellen op 60 °C (i.p.v. de standaard 80 °C) wordt er nogmaals een besparing gedaan op het gasverbruik en daarmee op de energierekening. Kortom, van 80 naar 60. Om inwoners te helpen met het energiezuiniger maken van de woning is het Energie Klusteam opgericht. Klushulp en materialen zijn gratis voor inwoners met een kleine portemonnee. Dit initiatief is door een energiecoach van Duurzaam Wonen Laarbeek, de LEV groep en de gemeente opgezet. Het wordt gecoördineerd door de LEV groep en betaald vanuit het budget voor energiearmoede.

De energiecoaches van de stichting Duurzaam Wonen Laarbeek geven de inwoners tips over kleine besparende maatregelen en het dichten van kieren. Ook geven ze voorlichting over grote isolatiemaatregelen en manieren om het huis te verwarmen wanneer mensen af willen stappen van aardgas of het verbruik drastisch willen verminderen. Zo informeren zij de inwoner, toegespitst op de eigen woning, op de mogelijkheden om de woning toekomstbestendig te maken. Daarnaast meten zij, tijdens een huisbezoek de luchtkwaliteit luchtkwaliteit met behulp van een CO2 meter. Voor inwoners van de gemeente Laarbeek is het mogelijk om een week lang gratis een CO2meter te lenen bij de gemeente. Dan kunnen ze ook zelf meten of hun woning een gezond binnenklimaat heeft. Op 22 december 2022 heeft het Rijk aangekondigd dat er gelden beschikbaar komen voor de ‘regeling lokale aanpak isolatie’ vanuit het Nationaal Isolatie Programma (hierna: NIP). Met deze middelen kunnen gemeenten in Nederland koopwoningen verduurzamen door middel van isolatiemaatregelen. Wanneer inwoners ontzorgd willen worden bij de grote maatregelen om hun huis te isoleren dan kunnen zij terecht bij het regionale project de Groene Zone Isoleren. Er komt dan vrijblijvend een energiecoach langs die kijkt naar de isolatiemogelijkheden die nodig zijn om het huis klaar te maken om zonder aardgas te verwarmen.

Klaar voor de stap van 60 °C naar 40 °C. Oftewel, van 60 naar 40. Het gaat bij de Groene Zone Isoleren om isolatie van de bouwschil (dak, gevel, vloer en glas). Voor de inwoners die een huis hebben onder de gemiddelde WOZ-waarde (peildatum 1-1-2022) en twee slechte bouwdelen of energielabel D, E, F of G wordt er een korting toegepast van € 1.250 op de offerte van Groene Zone Isoleren. Deze korting wordt betaald vanuit het NIP-budget beschikbaar gesteld door de rijksoverheid.

Maatregelen om het huis te verduurzamen zijn niet goedkoop. De korting is niet voor iedereen te gebruiken en ook kan de korting onvoldoende zijn om de volledige offerte in één keer te kunnen betalen. Om toch de nodige stappen te kunnen zetten met betrekking tot het isoleren van het eigen huis en daarmee te besparen op de energierekening, zijn er diverse mogelijkheden. Bijvoorbeeld een lening via het warmtefonds of de duurzaamheidslening van het SVn. Om mensen te helpen inzicht te krijgen in de financiële mogelijkheden voor hun specifieke financiële situatie is de samenwerking met financieel adviseurs opgezocht. Financieel advies kost veel tijd en is kostbaar. Daarom is er een alternatief ontwikkeld, een zogenaamd persoonlijk financieel informatiepakket. Dit financieel informatiepakket ter waarde van € 500,00 geeft weer wat de financiële mogelijkheden zijn waaruit mensen een keuze kunnen maken. Het is geen advies, enkel een overzicht van de mogelijkheden voor de betreffende inwoner. Voor de mensen die vallen binnen de doelgroep van het NIP hebben we waardebonnen ter beschikking voor een gratis informatiepakket bij een lokale deelnemende financieel adviseur. Nadat inwoners een keuze hebben gemaakt hoe zij hun woning willen gaan verduurzamen en waar zij een lening willen afsluiten kunnen zij hulp krijgen bij de formulierenbrigade van de LEV groep bij het aanvragen van de lening.

Mits zij daartoe zelf niet in staat zijn en geen hulp in de buurt hebben. Ook zijn er huizen die al goed op weg zijn, of zelfs helemaal klaar zijn voor de toekomst. Zij kunnen anderen helpen door hun ervaringen te delen en het voorbeeld te laten zien. Om dit mogelijk te maken doet gemeente Laarbeek mee met de nationale Duurzame Huizenroute. Naast de mogelijkheden om energie te besparen, en daarmee besparing op kosten en het verminderen van CO2 uitstoot, hebben we ook aandacht voor klimaatadaptatie en biodiversiteit. Het is belangrijk om wateroverlast en droogte zo veel mogelijk te voorkomen en de biodiversiteit te vergroten. Daarom ontkoppelen we regenwaterafvoer op de plaatsen waar dit gewenst is, hebben we kortingsbonnen voor een regenton zodat het water opgevangen wordt en op een later moment gebruikt kan worden om de planten water te geven, vervangen we tegels voor planten en adviseren we groene daken. Onze groencoach helpt de inwoners om deze stappen te zetten. De eerste wijkactie is op 7 november 2024 in 5 straten in Lieshout. Samen met de LEV groep, het Energie Klusteam, Duurzaam Wonen Laarbeek, de financieel adviseurs en de groencoach zijn we die middag in de wijk aanwezig. De inwoners van de betreffende wijk worden vooraf geïnformeerd over de actie. Ze kunnen ons vinden in een tent te midden van de wijk waar koffie, thee en pannenkoeken worden aangeboden.

De LEV groep belt bij de mensen aan om een afspraak in te plannen met een klusser van het Energie Klusteam. De groencoach biedt compost en plantjes aan bij inlevering van tegels. Hij helpt bij het ontkoppelen van de regenpijp en biedt bonnen aan voor korting op een regenton. Er kunnen afspraken gemaakt worden met een energiecoach en met een financieel adviseur. Ook wordt er in een woning een blowerdoortest uitgevoerd waarbij buurbewoners mee kunnen kijken en de kieren kunnen voelen en zien (rookmachine). Dit geeft een goed beeld

van de stappen die gezet moeten worden om te komen tot een energiezuinige woning. Aan het einde van de middag is er een loterij met (duurzame) prijzen. Deze wijkacties worden de komende wintermaanden elke maand in een andere kern en wijk herhaald. Hoogachtend, Het college van burgemeester en wethouders, gemeentesecretaris

J.W.M. van de Ven

burgemeester

Y.C.M.G. de Boer