13 20240926 Bijlage 2 - Memo ANG Invoering toeristenbelasting

MEMO

Onderwerp

: Invoering toeristenbelasting

Datum

: 5 april 2024

Van

: ANG

Opgesteld door

: V.G. Maltha

Ontvangers

: Gemeente Laarbeek BSOB

Invoering en uitvoering van toeristenbelasting per 2025 in de gemeente Laarbeek Namens de BSOB heeft ANG een onderzoek uitgevoerd in het kader van de invoering van de toeristenbelasting in de gemeente Laarbeek per 1-1-2025. In deze eerste fase van het gehele onderzoek is, heeft het onderzoek zich vooral gericht op het areaal van verblijfgevers. Hierbij is tevens gebruik gemaakt van de informatie die door de gemeente is aangeleverd vanuit de afdeling VTH. Vervolgens is de verblijfscapaciteit bepaald die in combinatie met kentallen van ANG over bezettingsgraad tot een inschatting van de totale heffingsgrondslag heeft geleid. Verder is er in het onderzoek een advies opgenomen over een eventuele differentiatie in tarieven en een tariefstelling laag-midden-hoog. Aan de hand van de resultaten heeft de gemeente Laarbeek - met enkele variabelen – inzicht in de te verwachten opbrengst van de toeristenbelasting en de mogelijke keuzes die gemaakt kunnen worden qua tariefstelling of differentiatie. Eventuele toekomstige uitbreiding van het belastingareaal zoals bijvoorbeeld het grootschalige project voor arbeidsmigranten aan de Rijakkerweg is niet meegenomen in dit onderzoek.

De uitkomsten van dit deel van het onderzoek kunnen door de gemeente gebruikt worden om goede keuzes te maken, zowel politiek als bestuurlijk, of er wel niet een toeristenbelasting ingevoerd gaat worden in de gemeente Laarbeek. Aan de hand van die keuze kunnen de fases 2 (invoering) en 3 (uitvoering) bepaald gaan worden. Belastingareaal gemeente Laarbeek Aan de hand van openbare bronnen en de gegevens die ANG aangeleverd heeft gekregen vanuit de gemeente Laarbeek zijn in totaal 66 potentiële verblijfslocaties in beeld gebracht. Deze zijn vervolgens onderverdeeld in categorieën en aan de hand van bij ANG beschikbare kengetallen is een inschatting gemaakt van het aantal overnachtingen op jaarbasis per categorie. Dit geeft het volgende overzicht:

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 1 van 8

MEMO Accommodatie categorie Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr. Scouting Vakantiewoning

aantallen 2 18 3 6 3

Inschatting grondslag 1.200 8.120 4.200 525 9.500

1 27 2 4

3.500 58.128 1.600 5.300 92.073

De gehele lijst van de gevonden potentiële belastingplichtigen wordt als bijlage bij deze memo meegezonden. Bij de huisvestingsadressen is rekening gehouden met een inschrijvingspercentage van 40%. In het meegeleverde bestand zijn de geschatte grondslagen per locatie te raadplegen. Benchmark tarieven omliggende gemeenten Ten behoeve van het bepalen van een eventueel tarief voor de toeristenbelasting binnen de gemeente Laarbeek heeft ANG een tweetal benchmarks uitgevoerd naar de tarieven van de omliggende gemeenten. De eerste is gericht op gehele regio met uitzondering van de gemeenten die deelnemer zijn van BSOB. Hierbij is een indien er meerdere tarieven gehanteerd worden gekozen om deze als één tarief weer te geven voor de jaren 2023 en 2024. De tweede benchmark richt zich juist op de deelnemers van de BSOB. Waarbij tevens gekeken is naar vrijstellingen die gehanteerd worden, het gebruik van forfaits en aanslaggrenzen. Benchmark 1: Gemeente 's-Hertogenbosch Waalre Eindhoven Veldhoven Hilvarenbeek Oisterwijk Boxtel Oirschot Bladel Heeze-Leende Helmond Meierijstad Best

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

Tarief 2023 € 4,40 € 3,50 € 3,50 € 2,70 € 2,65 € 2,20 € 2,00 € 2,09 € 1,77 € 1,35 € 1,50 € 1,50 € 1,30

Tarief 2024 € 4,75 € 3,95 € 3,50 € 2,70 € 2,65 € 2,30 € 2,25 € 2,20 € 1,82 € 1,60 € 1,50 € 1,50 € 1,35

pagina 2 van 8

MEMO Benchmark 2:

Gemeente Asten Overnachting

Tarieven Forfait Aanslaggrens 2024 Vrijstellingen Georganiseerde nee 10 overn. € 2,34 jeugdbeweging

Camping, groepsaccommodatie of logiesverblijf Gemeente Bernheze

€ 1,82

Overnachting

Ja

Geen

€ 1,40

Gemeente Boekel Overnachting Gemeente Deurne

Ja

€ 5,00

€ 1,18

Ja

€ 5,00

€ 2,25 € 1,35

Overnachting Minicampings en Kampeerboerderij Gemeente Geldrop-Mierlo

Overnachting

Gemeente Gemert-Bakel Overnachting

Gemeente Maashorst Overnachting

>10 pers. tot 18 jr. in georganiseerd verband. Verblijf op minicampings in mobiele kampeeronderkomens.

Georganiseerde jeugdbeweging

als deelnemer aan van Scouting Nederland, Jong Nederland of soortgelijke verenigingen en stichtingen. als deelnemer aan een schoolwerkweek onder begeleiding van leerlingbegeleiders verblijft; Forensenbelasting

Ja

10 overn.

€ 1,54

Nee

8 overn.

€ 1,55

Kinderen t/m 3 Jeugdkamp t/m 18 jr. Vereniging of organisatie met bepaalde doelstelling Stichting zonder winstoogmerk Instelling met ANBIstatus

Ja

€ 5,00

€ 1,30

Forensenbelasting

€ 0,90

Georganiseerde jeugdbeweging

Kampeerterrein, kampeerboerderij of groepsaccommodatie

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 3 van 8

MEMO Gemeente Neunen

Overnachting

Nee

10 overn.

Nee Ja

€ 5,00 € 5,00

van een gebruiker van een woonwagen als bedoeld in de Woningwet en daarin € 2,40 overnacht; van die verenigingen welke gezien hun aard en werkwijze het sociaal en cultureel belang dienen en/of gebaseerd zijn op een ideële grondslag.

Gemeente Oss Overnachting Watertoeristenbelasting Gemeente Someren

Overnachting Niet recreatief verblijf

Ja

10 overn.

€ 1,10 € 1,10

€ 1,45 € 2,25

Georganiseerd verband min 10 pers. tot 18 jr.

Jeugdkamp t/m 16 jr. Vereniging of organisatie met bepaalde doelstelling in accommodatie die bedoeld en geschikt is voor min 20 pers. En hun begeleiders vanaf 2023 18 jr.

Uit beide benchmarks is af te leiden dat het gemiddelde tarief binnen de onderzochte gemeenten uitkomt op een bedrag van € 2,27. (Indien er meerdere tarieven gebruikt worden binnen 1 gemeente is het gemiddelde berekend van die tarieven.) Alle onderzochte gemeenten heffen op basis van een systeem waarbij per persoon per nacht toeristenbelasting afgedragen dient te worden. Indien er gekeken wordt naar de gemeenten die deelnemer zijn van de BSOB komt het volgende naar voren:  Het gemiddelde tarief is € 2,02. (Indien er meerdere tarieven gebruikt worden binnen 1 gemeente is het gemiddelde berekend van die tarieven.)  Alle gemeenten heffen op basis van p.p.p.n.  5 gemeenten kennen een tariefdifferentiatie.  Het hoogst gehanteerde tarief is € 2,40.  Het laagst gehanteerde tarief is € 0,90.  Vier deelnemers hanteren geen forfaitaire berekeningswijze, echter twee gemeenten hiervan overweg om dit wel te gaan doen vanaf 2025.  Slechts 1 gemeente kent geen aanslaggrens.  Alle gemeenten kennen aanvullende vrijstellingen. De meest voorkomende is die voor georganiseerde jeugdgroepen.

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 4 van 8

MEMO Tariefstelling en eventuele differentiatie Binnen de heffing van de toeristenbelasting zijn er vele mogelijkheden qua heffingssystematiek. Zo kan men heffen op basis van omzet of op basis van een sterrenclassificatie. Echter gezien het feit dat alle deelnemers die een toeristenbelasting kennen, heffen op basis van een systeem waarbij per persoon per nacht de toeristenbelasting dient te worden afgedragen, is het advies aan de gemeente Laarbeek om bij deze wijze van heffen aan te sluiten. Iedere andere vorm van heffen zou voor de uiteindelijke uitvoering voor extra werkzaamheden zorgen en daarmee onnodig extra kosten met zich mee gaan brengen. Verder is deze wijze van heffen de meest eenvoudige wijze. Het bijhouden van overnachtingen is voor iedere belastingplichtige begrijpelijk en praktisch goed uitvoerbaar. Overigens is dit binnen geheel Nederland ook de meest gebruikte wijze van heffen. Indien de gemeente Laarbeek zou willen kiezen voor een differentiatie binnen de tarieven dan dient hierbij rekening gehouden te worden dat de tariefstelling die gekozen wel in de praktijk uitvoerbaar dient te zijn. Verder dient deze rechtvaardig en rechtsgelijk te zijn. Vaak is een differentiatie niet eenvoudig te bepalen. Wat is immers tegenwoordig nog het verschil tussen een B&B en een hotel. Vaak zijn de B&B-kamers luxer en duurder dan de hotelkamers.

Het onderscheid tussen beide soorten locaties begint daardoor steeds meer te vervagen. Indien er onderscheid gemaakt kan worden dan is het onderscheid tussen “ik neem mijn bed mee” en “ik huur een bed ter plaatse” het meest duidelijk en op elke soort locatie van toepasbaar. Op campings brengt men de eigen voorzieningen mee in een tent, caravan of stacaravan. In een hotel, een B&B of een huisjesterrein maakt men gebruik van de slaapplaatsen die aanwezig zijn. Overigens hebben de deelnemers van de BSOB die gebruik maken gedifferentieerde tarieven, de tarieven allemaal ongeveer op bovenstaand onderscheid vastgesteld. Indien de gemeente Laarbeek hiervoor zou kiezen dan is deze werkwijze niet onbekend voor de BSOB en naar alle waarschijnlijkheid voor hen dus ook goed uitvoerbaar. Binnen deze fase van het onderzoek is overigens niet gekeken naar de mogelijkheden van het gebruik van een forfaitaire berekeningswijze van de toeristenbelasting of een stelsel van vaste tarieven. Vaste tarieven worden vaak opgenomen in de verordening toeristenbelasting voor die situaties waarbij het in de praktijk lastig of onmogelijk is om op basis van werkelijke aantallen overnachtingen een grondslag te bepalen. Hierbij valt te denken aan campings waar men voor een jaar een kampeermiddel mag plaatsen en waarbij de gast mag komen en gaan zoveel als men dat zou willen.

In die gevallen is het voor de ondernemer erg lastig om bij te kunnen houden wie er wanneer aanwezig zijn. Voor dit soort situaties worden vaak vaste tarieven gehanteerd op basis van verblijfsritmes en bezettingscijfers. Om dat te kunnen bepalen is meer onderzoek en overleg met die ondernemers waarbij deze situaties zich voordoen noodzakelijk. In de volgende overzichten zijn een aantal scenario’s weergegeven aan de hand van de gevonden potentiële belastingplichtigen, de grondslagen aan de hand van kengetallen en mogelijke tarieven. In het meegeleverde Excel document is tevens een tabblad opgenomen zodat de gemeente Laarbeek hiermee zelf ook diverse mogelijkheden kan doorrekenen. (Lichtblauwe cellen zijn rekencellen, indien deze worden aangepast, wijzigen de resultaten.)

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 5 van 8

MEMO Scenario 1, enkel tarief Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr. Scouting Vakantiewoning Totaal opbrengst

Tarief p.p.p.n. € 2,00 € 2.400,00 € 16.240,00 € 8.400,00 € 1.050,00

Tarief p.p.p.n. € 1,00 € 1.200,00 € 8.120,00 € 4.200,00 € 525,00

Tarief p.p.p.n. € 1,50 € 1.800,00 € 12.180,00 € 6.300,00 € 787,50

€ 19.000,00 € 7.000,00 € 116.256,00 € 3.200,00 € 10.600,00 € 184.148,00

€ 9.500,00 € 3.500,00 € 58.128,00 € 1.600,00 € 5.300,00 € 92.074,00

€ 14.250,00 € 5.250,00 € 87.192,00 € 2.400,00 € 7.950,00 € 138.111,00

Scenario 2, differentiatie versie 1 Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr.

Tarief p.p.p.n. € 2,25 € 2.700,00

€ 1,00

€ 18.270,00 € 4.200,00 € 1.181,25 € 21.375,00 € 7.875,00 € 130.788,00

Scouting Vakantiewoning

€ 1.600,00 Totaal opbrengst

Scenario 3, differentiatie versie 2 Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr. Scouting Vakantiewoning

€ 11.925,00 € 199.914,25

Tarief p.p.p.n. € 2,50 € 1,00 € 3.000,00 € 20.300,00 € 4.200,00 € 1.312,50 € 9.500,00 € 8.750,00 € 145.320,00 € 1.600,00

Totaal opbrengst

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

€ 13.250,00 € 207.232,50

pagina 6 van 8

MEMO Scenario 4, differentiatie versie 3 Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr. Scouting

Tarief p.p.p.n. € 2,25 € 2.700,00 € 18.270,00

€ 1,00

€ 4.200,00 € 1.181,25 € 9.500,00 € 7.875,00 € 58.128,00 Vrijstelling

Vakantiewoning Totaal opbrengst

€ 11.925,00 € 113.779,25

Ten tijde van de bespreking van deze memo bij de gemeente Laarbeek is een nieuw scenario aangegeven. In dit scenario worden naast de scoutinggroepen ook jeugdgroepen vrijgesteld voor de heffing van de toeristenbelasting. Hiervoor is bij de berekening in onderstaand schema uitgegaan dat daardoor nog slechts 25% van de overnachtingen bij groepsaccommodaties binnen de heffing zal blijven vallen. Scenario 5, differentiatie versie 4 Airbnb B&B Camping Gastadres Groepsaccommodatie Hotel Huisvesting Arb.Migr.

Tarief p.p.p.n. € 2,50 € 1,00 € 3.000,00 € 20.300,00 € 4.200,00 € 1.312,50 € 5.937,50 Gedeeltelijke vrijstelling € 8.750,00 € 145.320,00

Scouting Vakantiewoning

Vrijstelling Totaal opbrengst

€ 13.250,00 € 202.070,00

Aanvullende punten cq. opmerkingen Door de gemeente is aangegeven dat er binnen de gemeente Laarbeek ligplaatsen voor boten aanwezig zijn. Deze kunnen echter niet in de heffing van de toeristenbelasting worden meegenomen. Om in de heffing betrokken te kunnen worden, dienen immers alle voorwaarden voldaan te zijn en de voorwaarde “tegen een vergoeding in welke vorm dan ook” ontbreekt voor deze ligplaatsen. Hetzelfde geldt voor de camperplaatsen die zonder vergoeding worden aangeboden in de gemeenten. Mocht de gemeente Laarbeek over gaan tot invoering van een toeristenbelasting per 1-1-2025 dan zullen er vanuit de BSOB begin 2026 voor de eerste maal aangifteformulieren verzonden gaan worden. Na het retour komen van deze formulieren zullen er vanuit de BSOB aanslagen opgelegd gaan worden. Na afloop van de aanslagoplegging zal ANG overeenkomstig de afspraken die zij met de BSOB heeft, controles uitvoeren bij een derde van het heffingsbestand om na te gaan of de

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 7 van 8

MEMO ingediende aangiftes conform werkelijkheid zijn. Daarnaast zal ANG jaarlijks een onderzoek uitvoeren namens de BSOB voor de gemeente Laarbeek om na te gaan of de volledigheid van de heffing in orde is en dus alle locaties en belastingplichtigen in beeld zijn. Hiervoor zal ANG jaarlijks ook contact met de gemeente hebben om na te gaan of er nog nieuwe gegevens zijn vanuit bijvoorbeeld VTH in verband met de huisvesting van arbeidsmigranten. ANG is tevens de huisadviseur van de BSOB inzake de toeristenbelasting en de gemeente Laarbeek mag uiteraard van deze kennis ook gebruik maken. Mogelijke vervolgstappen Indien de gemeente overgaat tot invoering van de toeristenbelasting dan dient dit uiteraard goed en tijdig gecommuniceerd te worden richting alle betrokken ondernemers. Verder dient er dan nog een verordening toeristenbelasting opgesteld te gaan worden. Hierbij is het zeer verstandig om deze in lijn op te stellen met de overige deelnemers van de BSOB om de uitvoeringskosten niet onnodig te verhogen. ANG kan de gemeente ondersteunen indien zij dat zou willen bij het uitvoeren van voorlichtingsbezoeken bij de ondernemers ter plaatse.

Naast het geven van voorlichting kan er dan ook direct gekeken worden naar de gegevens die voorhanden zijn bij de ondernemers en op welke wijze zij op een voor hen zo eenvoudig mogelijke manier de gegevens die nodig zijn voor de aangifte voor de toeristenbelasting kunnen verzamelen ten behoeve van een correcte aangifte. Zo wordt de (extra) administratieve last voor de ondernemers tot een minimum beperkt. Indien noodzakelijk kan gezamenlijk een aparte administratie voor de toeristenbelasting opgesteld worden. Door het geven van voorlichting en begeleiding kan iedereen op 1-1-2025 op een goede wijze starten met het innen van de toeristenbelasting bij de gasten. Bijkomend voordeel van de bezoeken ter plaatse is dat er direct ook gekeken kan worden naar de daadwerkelijke overnachtingen die binnen de gemeente gerealiseerd worden bij de locaties. Zo kunnen de berekeningen ten behoeve van de bepaling van de tarieven en de opbrengsten gebaseerd worden op de daadwerkelijke cijfers in plaats van de inschatting aan de hand van kengetallen en ervaringscijfers vanuit ANG.

ANG024-memo invoering toeristenbelasting gemeente Laarbeek

pagina 8 van 8