Stedenbouwkundige randvoorwaarden Kiezel en Kei 17.01.23
Tekst van het document
STEDENBOUWKUNDIGE KADERS KIEZEL EN KEI | BERGAMBACHT
Gemeente Krimpenerwaard
Rho adviseurs voor leefruimte Weena 505 (Delftse Poort) Hoofdingang Rho 36e verd. 3013 AL Rotterdam t: 010-2018555 e: info@rho.nl w: www.rho.nl
17 jan 2023
INHOUD 01
INLEIDING 5
02
STEDENBOUWKUNDIGE RICHTLIJNEN
03
BEELDREGIE 10
04
PROGRAMMA VAN EISEN BUITENRUIMTE
16
BIJLAGE KABELS EN LEIDINGEN
18
7
Bloemengaarde
Schoolstraat
PLANLOCATIE
Meidoornstraat
PROGRAMMA (INDICATIEF) - GEBOUW BGG 2100 M2 - GEBOUW 1E VERD. 850 M2 - BUITENRUIMTE SPELEN 1100 M2 - FIETSENSTALLINGEN 200 M2 - BERGINGEN 25 M2 - ANDERE FUNCTIES .... M2
4 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
1 Inleiding AANLEIDING In de gemeente Krimpenerwaaard worden verschillende scholenlocaties vernieuwd en herontwikkeld. Als eerste staat de Kiezel en Kei op de planning. De huidige bebouwing van de Kiezel en Kei is gezien de staat van de gebouwen aan vernieuwing toe. De nieuwe school wordt op dezelfde locatie opnieuw ontwikkeld waarbij er ook ruimte voor de bibliotheek en kinderopvang wordt geboden. Er wordt daarom iets meer programma ontwikkeld dan er nu aanwezig is. Het oude ptt-gebouwtje wordt gesloopt en deze kavel samen met de speeltuin doet mee in de herontwikkeling voor het maatschappelijk cluster. De bestaande kavel van de school is 4300 m2. Het nieuwe in te zetten oppervlak is ca. 5600 m2. De bestaande groenstrook aan de noordzijde wordt wel meegenomen in de totale visie op de locatie maar is geen onderdeel van het maatschappelijke cluster.
CONTEXT EN OMGEVING De locatie ligt centraal in de woonwijken aan de Schoolstraat, de Meidoornstraat en de Bloemengaarde. De omliggende bebouwing bestaat vooral uit reguliere
rijwoningen twee lagen en een kap. Er liggen vooral voorkanten en enkele zijkanten van (rij)woningen richting de locatie. Momenteel staat de hoofdingang aan de Bloemengaarde. In de loop der tijd is het schoolgebouw aan alle kanten uitgebreid waardoor een veelvormig gebouw de open ruimte daaromheen in verschillende soms minder overzichtelijke pleinruimten verdeelt. Daarnaast ligt er nog de speeltuin. Deze wordt meegenomen in de ontwikkeling en zal worden geïntegreerd in het nieuwe ontwerp van de hele kavel. Het parkeren gebeurt momenteel rond de school in de Schoolstraat en vooral aan de Bloemengaarde. Deze parkeerplaatsen zijn tevens voor de bewoners van de wijk. Extra parkeren voor de school is vanuit ruimtegebruik en extra autoverkeer niet gewenst. Vanuit de bewoners worden wel enkele nieuwe extra parkeerplaatsen gevraagd, omdat aangegeven wordt dat de parkeerdruk al vrij hoog is.
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
5
Door de ligging aan twee belangrijke doorgaande straten in Bergambacht, de Schoolstraat en de Meidoornstraat, de inrichting en beperkt zicht op de kruising van deze straten, is deze plek bij drukte een knelpunt. Dit is vooral het geval wanneer de scholen ingaan en uitgaan. Veel kinderen worden met de auto gebracht en dit valt samen met woon- werkverkeer vanuit de woonwijken op deze tijdstippen. Er is weinig ruimte voor structurele verkeerskundige aanpassingen (dit zal dan op wijkniveau moeten gebeuren), maar door een nieuwe inrichting van de openbare ruimte kan de situatie wel worden verbeterd. Denk aan ruimte voor halen en brengen van kinderen, afspraken over het gebruik van parkeerplaatsen rond de school door personeel en het creëren van meer overzicht bij de kruising met de Schoolstraat. De locatie is nu sterk versteend. Er zijn kansen om de plek te verbijzonderen met een duurzaam gebouw en daarbij ook meer groen in de wijk te brengen.
Aandachtspunten structuur: kruising is een knelpunt en het groen aan de noordzijde is geen doorlopende route.
6 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
Principe van vergroening rond de locatie
2 Stedenbouwkundige richtlijnen Op basis van de analyses en de raadpleging van de omgeving via schets-varianten is een stedenbouwkundig kader opgesteld waarbinnen de architect de gebouwen en pleinruimte ontwerpt. Ten behoeve van de inpassing van de nieuwe school, kinderopvang en bibliotheek worden de volgende stedenbouwkundige richtlijnen meegegeven. GROEN KADER • Zet de groenstructuur rond de maatschappelijke voorziening aan zodat het een bijzondere plek in de wijk is. Tevens dient dit als een buffer voor het uitzicht van de bestaande woningen rond de school. Aan alle zijden worden groene randen gemaakt van minimaal 5 meter aan de zuid-, west- en oostzijde en minimaal 10 m aan de noordzijde zodat een voldoende robuust groen kader ontstaat.
PLAATSING EN ORIËNTATIE SCHOOLGEBOUW • • •
Beganegrond circa 2.100 m2 Tweede bouwlaag circa 850 m2 De nieuwe school wordt achterop de kavel geplaatst, gezien vanuit de Meidoornstraat. Een schoolplein op het zuidwesten wordt als
• • • • •
•
•
meest ideaal beschouwd vanuit het oogpunt van bezonning, privacy, openheid en zicht en logische ruimteverdeling. Nieuwe bebouwing wordt op minimaal 10 m vanuit de erfgrens langs de Bloemengaarde geplaatst; Het gebouw oriënteert zich met de hoofdentree op de Meidoornstraat. Het nieuwe gebouw bestaat uit maximaal 2 bouwlagen (max. 9 m). Een tweede bouwlaag wordt richting Meidoornstraat en Schoolstraat geplaatst. Gebruik een opbouw met verschillende herkenbare volumes aan de voorzijde om aan te sluiten bij de schaal van de omgeving. Op de hoek van de Schoolstraat en Meidoornstraat kan een bebouwingsaccent gemaakt worden door een architectonische verbijzondering: bijvoorbeeld door een verbijzondering van de hoofdentree, een bijzondere gevel of door kleur-en materiaalgebuik. Aan alle zijden zijn sub-ingangen mogelijk.
SCHOOLPLEIN • Schoolplein minimaal 1.100m2
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
7
• • • •
Het schoolplein kan worden opgedeeld voor leeftijdsgroepen. Peuters hebben een eigen (afgesloten) speelruimte nodig (GGD-richtlijnen). Ruimte voor fietsparkeren. Minimaal 200 m2 bovenop het aantal vierkantemeter schoolplein. (Openbaar toegankelijke) speeltuin.
ONTSLUITING EN PARKEREN •
•
•
•
•
Het gemeentelijk beleid is erop gericht om autoverkeer rond scholen terug te dringen en meer in te zetten op veilige routes voor fietsers en voetgangers. Daarbij is het uitgangspunt om het aantal parkeerplaatsen voor de school niet uit te breiden, concepten als een schoolzone in te zetten en de straatprofielen anders in te richten. Voor bewoners wordt gezocht naar 1 of 2 extra parkeerplaatsen aan de Bloemengaarde, mogelijk in combinatie met vergroening aan deze zijde. Zoen en Zoef langs Meidoornstraat. Deze zone aanduiden met bebording in een tijdszone. Omwonenden kunnen buiten de dagtijden gebruik maken van de strook als parkeergelegenheid. Zorg voor een duidelijke aanrijroute voor de kinderen naar de fietsenstalling van de school.
Overige bouwwerken •
Overige bouwwerken, zoals trafo’s en bergingen worden meegenomen in een integraal ontwerp van het gebouw. Geen losse bergingen.
8 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
Inrichting directe omgeving van de school als schoolzone
Stedenbouwkundige richtlijnenkaart Doortrekken voetpad
10 meter zone met wadi (groen kader) Bouwvlak voor eerste circa 2.100m2
Groen kader - 5 meter zone
Bouwvlak tweede bouwlaag
Zoekgebied schoolplein, spelen en fietsenstalling
Groen kader - 5 meter zone
circa 850m2
Ruimte voor extra parkeerplaatsen in combinatie met vergroening
circa 1.100m2 en 200m2
Primaire oriëntatie (hoofdentree)
Groen kader - 5 meter zone voetpad rondom Ruimte voor Zoen & Zoefstr ook
Sub-ingangen aan alle zijden toegestaan
0m
10m
20m
40m
60m
N
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei 80m
9
3 Beeldregie Om de nieuwe Kiezel en Kei als ruimtelijk kwalitatieve toevoeging te ontwikkelen, zijn naast de stedenbouwkundige opzet ook de architectonische uitwerking en vormgeving van het gebouw, het plein en het openbare gebied belangrijk. Voor de uitwerking worden de volgende beeldkwaliteitseisen als basis meegegeven:
•
GEBOUWEN
•
VORM EN ORIËNTATIE • Vanwege de positie van het gebouw op de kruising van de Schoolstraat en Meidoornstraat is het uitgangspunt hier een markant gebouw te maken met een afwijkende vormgeving t.o.v. de bestaande bebouwing in de directe omgeving: eigentijds, bijzonder en herkenbaar als maatschappelijke voorziening. Met name voor de gevels op de hoek van de Meidoornstraat, Schoolstraat en Bloemengaarde is het van belang dat er geleding in de gevel is en voldoende transparantie wordt toegepast. Zorg voor een alzijdig gebouw. • Maak een duidelijke hoofdentree voor alle gebruikers van het gebouw aan de Meidoornstraat. Overige entrees zijn ondergeschikt.
MATERIALISATIE EN UITSTRALING • Gebruik van natuurlijke, duurzame materialen die het gebouw verbijzonderen. Het gebouw - en de maatschappelijke functie - worden hierdoor sterk herkenbaar. Denk hierbij aan combinaties van hout, glas, metaal, beton, gras- of sedumdaken en zichtbare duurzaamheidsmaatregelen. • Naturelle kleuurstelling in samenhang met het groene kader. • Gebruik van het dakvlak voor waterretentie, groen en/of energieopwekking;
10 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
•
•
Maak een compact en duurzaam gebouw dat aansluit bij de vernieuwde visie in het onderwijs. Zorg voor natuur inclusieve elementen in het gebouw die bijdragen aan de biodiversiteit rond de locatie. Geef de bibliotheek een duidelijke uitstraling naar buiten: maak deze functie goed herkenbaar in het gebouw. Installaties worden in het gebouw ingepast als onderdeel van de architectuur, geen losse installaties op en aan het gebouw.
REFERENTIES PLEINRUIMTE
Groene inrichting schoolplein
Natuurlijk spelen - minder verharding
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
11
•
•
Voldoende transparantie in gevels; veel gevelopeningen voor interactie tussen binnen en buiten. Naamsaanduiding aan de gevel in losse letters en of logo’s en ondergeschikt of als mee-ontworpen onderdeel van de architectuur.
VEILIGE INRICHTING SCHOOLOMGEVING • Richt de schoolomgeving en de routes naar school zo kindvriendelijk mogelijk in. Het directe gebied rondom de school kan gemarkeerd worden met ‘schoolzone’ op de weg om passanten erop te attenderen dat er een school is. • De infrastructuur straalt uit dat de automobilist te gast is in een omgeving met veel kinderen. Fietsers en voetgangers zijn de hoofrolspelers. • De routes naar school zijn veilig: liefst met zo weinig mogelijk conflictpunten tussen automobilisten, fietsers en voetgangers. Er is een veilige oversteekplaats en een veilige schooluitgang. Markeer veilige routes. GROENZONE ROND GEBOUW • Het nieuwe groene kader rond de locatie invullen met een bomenrand en inheemse onderbeplanting die samen een transparant groen scherm vormen. Dit dient tevens als visuele buffer voor de
12 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
bestaande woningen rond de locatie.
DUURZAAMHEID EN ENERGIE NEUTRAAL De nieuwbouw voor de school, bieb en kinderopvang dient een duurzaam karakter te krijgen. Daarbij is vereist dat het nieuwe gebouw voldoende flexibel is zodat er ingespeeld kan worden op veranderende inzichten binnen de onderwijsvisie in relatie tot het ruimtegebruik. Tevens dient het gebouw dusdanig ontworpen te worden dat het in de toekomst logisch uitgebreid kan worden om groei van het leerlingenaantal op te kunnen vangen. De nieuwbouw dient een Bijna Energie Neutraal Gebouw (BENG) te zijn. Daarbij moet er voldaan worden aan de drie BENG-indicatoren: BENG 1: de energiebehoefte, BENG 2: het primair fossiel energiegebruik en BENG 3: het aandeel hernieuwbare energie. In relatie hiermee is het ontwerp van het gebouw van groter belang dan voorheen. De vorm en oriëntatie hebben een duidelijk verband met de energiebehoefte van een gebouw. In het bijzonder geldt dit voor de grootte van glasopeningen in samenhang met de oriëntatie.
REFERENTIES BEBOUWING
Zichtbaar duurzaam, eigentijdse bijzondere vormgeving, terughoudend en natuurlijk materiaal- en kleurgebruik, voldoende openheid in de gevel
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
13
Dit betekent bijvoorbeeld een stimulans voor grotere glasoppervlakken op het zuiden en minder op het noorden. Aangezien de energiebehoefte niet alleen wordt bepaald in de winter, maar ook in de zomer moet er tegelijkertijd aandacht zijn voor zomercomfort; het voorkomen van oververhitting. Het realiseren van zomercomfort betekent het toepassen van bijvoorbeeld een overstek, zonwering, zomernachtventilatie of luiken. De energiebehoefte (BENG 1) is een maat voor de energiezuinigheid van het gebouw zelf. Naast de isolatie hebben zaken als zonoriëntatie en kierdichtheid daar invloed op. Het primaire fossiel energiegebruik (BENG 2) dient zoveel mogelijk beperkt te blijven. Een verdere verbetering van het rendement van warmtepompen en de integratie van PV-panelen in de gevel (BENG 3) kunnen zorgen voor een belangrijke reductie van het primaire fossiele energiegebruik.
SOCIALE VEILIGHEID Verder vormt het waarborgen van de sociale veiligheid een belangrijk uitgangspunt voor het ontwerp van het gebouw. Er dienen voldoende zichtlijnen te zijn vanuit de openbare ruimte op de pleinruimte en in het gebouw zelf. Het is van belang dat donkere hoeken en mogelijke
14 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
hangplekken zoveel mogelijk worden voorkomen in het ontwerp. Daarnaast kunnen in het ontwerp maatregelen worden genomen om de diverse vormen van vandalisme, zoals bijvoorbeeld graffiti en vernielingen te beperken en/of te voorkomen.
REFERENTIES OPENBARE RUIMTE
Groene inrichting rond het gebouw
Bestaande groene strook inzetten als bijzondere ruimte (waterberging, biodiversiteit)
Deels groen schoolplein
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
15
4 PvE Buitenruimte De buitenruimte van en rondom de Kiezel en Kei wordt het nieuwe visitekaartje van de wijk. Daarnaast is het belangrijk dat de buitenruimte past bij de gebruikers en aansluit op de behoeftes van de wijk. De opgenomen eisen voor de buitenruimte laat niet alleen het gewenste ambitieniveau zien maar geeft ook richtlijnen voor de buitenruimte.
• • • •
In dit pve wordt onderscheid gemaakt tussen de openbare ruimte waarin het groene kader gelegen is en het schoolplein.
De randzone: De randzone waar deze programma van eisen betrekking op hebben zijn weergegeven op de afbeelding hiernaast. Het gaat om het groene kader, het trottoir en de daaraan grenzende parkeerplekken. Het groene kader. • Het groene kader heeft aan de oost- zuid- enwestzijde een minimale breedte van vijf meter. • Het groene kader heeft aan de noordelijke zijde een minimale breedte van 10 meter, waar tevens
16 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
•
een wadi in is opgenomen. De plek is ingericht op het vasthouden van water bij piekregenbuien. Het nieuwe groene kader rond de locatie invullen met een bomenrand en inheemse onderbeplanting die samen een transparant groen scherm vormen. Zorg voor een diverse inrichting die bijdraagt aan de biodiversiteit rond de locatie. Het groene kader wordt per zijde maximaal twee keer doorbroken over een lengte van in totaal maximaal 5 meter. Enkel op de plekken waar het groene kader wordt onderbroken is ruimte voor zitelementen. Voor de integrale uitwerking van de locatie wordt een landschapsarchitect in het ontwerpteam opgenomen.
Het trottoir • Het trottoir is over een breedte van 1,2meter vrij van obstakels (fietsnietjes, vuilnisbakken, lantarenpalen etc.) • Het trottoir gaat rondom waardoor een ‘rondje’ gelopen kan worden om het groene kader heen. • Het trottoir ligt aan de buitenkant van het groene kader.
0m
10m
20m
40m
60m
80m
N
Verlichting • straatverlichting wordt toegepast in de huisstijl van de gemeente rekening houdend met de daarvoor geldende normen.
Het plein Het plein is aan de zuid- westzijde georiënteerd. De exacte plek van het plein is afhankelijk van het definitieve ontwerp. Wel worden er in dit programma van eisen uitgangspunten mee gegeven voor de inrichting hiervan. Het plein bestaat uit meerdere delen. Zo is een deel van het plein primair voor de school, het schoolplein, is een deel onderdeel van een openbare speelvoorziening en moet een deel ingericht zijn als duidelijke hoofdingang voor alle gebruikers. Hoofdingang • De hoofdingang is gelegen aan de Meidoornstraat. • Ter hoogte van de hoofdingang is één van twee onderbrekingen van het groene kader. • De bestrating rondom de hoofdingang wijkt af van de rest van het plein. De hoofdingang is namelijk voor alle gebruikers en hoeft niet enkel de uitstraling te hebben van het schoolplein. • De route naar de hoofdingang is helder en obstakelvrij. Op deze route wordt een plek aangewezen waar het laden en lossen van goederen mogelijk is.
Het schoolplein • Het schoolplein is een overwegend groen(ogend) schoolplein bestaande uit een sport- speel- en leerlandschap • Het schoolplein is maximaal 60% verhard. • Het schoolplein kent een onderverdeling tussen de peuters en de onderbouw en bovenbouw. Het speelplein voor de peuters is afsluitbaar met een hekwerk. • Als het plein wordt omheind, dan bij voorkeur met een hekwerk met een hoogte van 1,20 meter • Op het schoolplein is ruimte voor zon- en schaduwplekken. • Op het schoolplein wordt ruimte gezocht voor de fietsenstalling. Er is geen overloop mogelijk in de randzone. De openbare speelvoorziening • De openbare speelvoorziening is voor de doelgroep passend bij de school • De openbare speelvoorziening kan ingezet worden als onderdeel van het vergroten van het schoolplein. • De openbare speelvoorzieningen is altijd toegankelijk Verlichting • Er wordt niet meer verlichting toegepast dan nodig. Een veilige verlichte route vanaf de hoofdingang naar de randzone is gewenst.
0m
10m
20m
40m
60m
Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
80m
17
N
datatransport KL1011 datatransport KL1051 datatransport KL1264 gas hoge dru KL1081 gas lage druk KL1081 laagspanning KL1081 riool vrijverval GM1931 water KL1184
Bijlage kabels en leidingen
18 Stedenbouwkundige kaders Kiezel en Kei
KLIC-nummer: 22O098848 - 1 pagina: 2 van 10 Verzamelkaart geselecteerde thema's
datatransport KL1011 datatransport KL1051 datatransport KL1264 gas hoge druk KL1081 gas lage druk KL1081 laagspanning KL1081 riool vrijverval GM1931 water KL1184