RV Meerjarenbegroting 2026-2029

RAADSVOORSTEL

Nr.: 1698938/1715883

Raadsvergadering:

11 november 2025

Onderwerp:

Meerjarenbegroting 2026-2029

Portefeuillehouder:

P.J.S. van der Hek

Datum:

23 september 2025

Korte samenvatting De raad wordt voorgesteld om de meerjarenbegroting 2026-2029 vast te stellen. Hiermee worden de budgetten voor 2026 beschikbaar gesteld. Voorgesteld besluit De raad wordt voorgesteld om: 1. De meerjarenbegroting 2026-2029 vast te stellen; 2. De negatieve saldi van de jaarschijven 2026-2028 te onttrekken aan de Algemene reserve vrij vermogen; 3. Het positieve saldo van de jaarschijf 2029 toe te voegen aan de Algemene reserve vrij vermogen. 4. De subsidieplafonds voor 2026 en 2027 als volgt te stellen:

5. Het budget voor begrotingssubsidies 2026 en 2027 vast te stellen op:

Inleiding Wij bieden u de meerjarenbegroting 2026-2029 van de gemeente Krimpenerwaard aan. Een begroting die aansluit op de kaders zoals door u vastgesteld in de Kadernota 2026. Inclusief de bij de Kadernota gekozen en geprioriteerde maatregelen die we als gemeente hebben moeten treffen naar aanleiding van de korting op het gemeentefonds gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

Ook na 2026 blijven maatschappelijke ontwikkelingen van invloed op het werk van de gemeente. Hoewel de inflatie enigszins lijkt af te nemen, zorgen internationale politieke ontwikkelingen nog steeds voor onzekerheid over de stabiliteit van de wereldeconomie. In Nederland heeft de val van het kabinet geleid tot nieuwe verkiezingen. Het demissionaire kabinet, dat nu minder slagkracht heeft, stelt belangrijke beslissingen uit. Daardoor blijven de bestuurlijke en financiële verhoudingen tussen het Rijk en gemeenten voorlopig onduidelijk. Pas na de verkiezingen en de vorming van een nieuw kabinet zal hier meer duidelijkheid over ontstaan. Het financiële toekomstbeeld voor de gemeente is al enkele jaren zorgelijk. Hoewel de meicirculaire 2025, gebaseerd op de Voorjaarsnota, enige verlichting biedt, blijven er structurele knelpunten bestaan in de verhouding tussen de taken die aan gemeenten worden overgedragen en de bijbehorende financiering. Het gaat daarbij niet alleen om geld, maar vooral om een evenwichtige balans tussen verantwoordelijkheden en middelen. In de afgelopen twee jaar hebben wij samen met uw raad een intensief traject doorlopen. Doel was om te komen tot een gebalanceerd, realistisch en inhoudelijk sterk pakket aan maatregelen, waarmee we als gemeente op lange termijn verantwoorde keuzes kunnen maken.

Daarom hebben we, in afwijking van het advies van de VNG, er gezamenlijk voor gekozen om ons te richten op een structureel sluitende begroting voor het jaar 2029, in plaats van 2026. Deze keuze geeft ons de ruimte om maatregelen te treffen die passen bij onze gemeentelijke visie, haalbaar zijn en goed geïntegreerd kunnen worden in de dagelijkse operatie. Beoogd resultaat Met het vaststellen van de begroting worden de budgetten (exploitatie en investeringen) voor 2026 vastgesteld en beschikbaar gesteld. Argumenten 1.1 Het voorstel past in het ingezet beleid Op 15 juli heeft de gemeenteraad de Kadernota 2026 vastgesteld. De hierin opgenomen uitgangspunten zijn verwerkt in de meerjarenbegroting 2026-2029. 1.2 De gemeenteraad stelt de begroting vast Op grond van wet- en regelgeving dient de gemeenteraad de begroting voor het komende begrotingsjaar vóór 15 november vast te stellen. 1.3 Zonder begroting zijn geen uitgaven mogelijk Om in 2026 uitgaven te kunnen doen, is het nodig dat de gemeenteraad de begroting vaststelt. Gebeurt dit niet, dan mogen uitgaven alleen worden gedaan met instemming van de toezichthouder (provincie Zuid-Holland). 1.4.

Bezuinigingsmaatregelen verwerkt in begroting De door uw gemeenteraad bij de behandeling van de kadernota 2026 gekozen en geprioriteerde bezuinigingsmaatregelen zijn volledig ingezet om u een structureel sluitende begroting aan te kunnen bieden. Ook de met sommige voorstel gemoeide frictiekosten zijn verwerkt in de begroting. Het totaal aan maatregelen en daarmee samenhangende kosten is opgenomen in een aparte paragraaf. Bij jaarrekening en begroting zullen wij u via deze paragraaf informeren over de voortgang op de maatregelen. Eventuele risico’s die hiermee gepaard gaan worden meegenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. 2.1 De jaarschijven laten een negatief resultaat zien In lijn met de verwachting vanuit de kadernota 2026 laten de jaarschijven 2026 tot en met 2028 een negatief resultaat. Door inzet en ingroei van de meegenomen bezuinigingsmaatregelen is het tekort wel kleiner dan gepresenteerd in de kadernota.

pag. 2/6

2.2. Het tekort in het begrotingsjaar moet worden gedekt De regelgeving schrijft voor dat een eventueel tekort in het begrotingsjaar, in dit geval 2026, moet worden gedekt. Het voorstel is dan ook om het tekort voor 2026 ten laste te brengen van de Algemene reserve vrij vermogen. 2.3 Dekking meerjarige tekorten geeft inzicht in vermogenspositie Door het tekort in de jaarschijven ook ten laste te brengen van de Algemene reserve vrij vermogen houden we ook meerjarig een goed en reëel beeld van het vrij beschikbare deel van deze reserve. 3.1 De jaarschijf sluit met een klein positief resultaat Door inzet van de bezuinigingsmaatregelen sluit de jaarschijf 2029 met een positief resultaat van € 17.000. Het voorstel is om dit overschot, in lijn met besluitvorming bij eerdere begrotingen, toe te voegen aan de Algemene reserve vrij vermogen. 4.1 Vaststelling subsidieplafonds 2026 en 2027 Jaarlijks dienen de plafonds van de verschillende regelingen te worden vastgesteld. Dit is een bevoegdheid van de raad. Om dit proces te laten aansluiten bij de P&C-cyclus is het wenselijk om tijdens de begrotingsbehandeling voor 2026 naast de plafonds voor 2026 ook de plafonds voor 2027 te laten vaststellen.

Gezien de deadline van de aanvraagperiode voor de jaarlijkse subsidies van 1 juni van het jaar voorafgaand aan het subsidiejaar, kan de vaststelling van de plafonds niet meelopen met de kadernota voor 2027. 4.2 Subsidieplafonds zijn onderdeel van de begroting Het totale bedrag van de subsidieplafonds 2026 en 2027 is verwerkt in de betreffende jaarschijven van de betreffende programma’s in de meerjarenbegroting 2026-2029. 5.1 Begrotingssubsidies kennen geen plafond Zij maken budgettair wel onderdeel uit van het jaarlijkse subsidietraject. Kanttekeningen 1.1 Er is nog geen rekening gehouden met de uitkomsten van de septembercirculaire Net als in andere jaren wordt u hierover separaat geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. De financiële gevolgen van de circulaire voor 2026 en verder worden verwerkt bij de 1e Tussentijdse rapportage 2026. 1.2 Afwijkend aan VNG advies In afwijking van het VNG advies om begrotingsjaar 2026 en 2027 te sluiten kiezen wij voor een meer structurele oplossing die het mogelijk maakt om voor de langere termijn keuzes te maken. Zoals hiervoor aangegeven geeft dit ons de tijd om maatregelen te treffen die aansluiten bij de visie die we als gemeente hanteren. 3.1 Geen inzet surplus Algemene reserve vrij vermogen In de begroting 2025 was de solvabiliteit meerjarig nog <20%.

Door inzet van het instrument MIP sluiten geplande investeringen en benodigde liquiditeit beter op elkaar aan, waardoor de financieringsbehoefte in deze begroting is gedaald. Weliswaar staat de solvabiliteit nog steeds onder druk, maar blijft deze vooralsnog >20%. Op grond van de hieraan gestelde voorwaarden (voldoende ruimte in de Algemene reserve vrij vermogen en solvabiliteit >20%) is inzet van 10% van het surplus van de Algemene reserve vrij vermogen in 2029 toegestaan. Het voorstel is echter dit nu niet te doen. Hier zijn verschillende redenen voor. Ten eerste zijn de structurele nadelige gevolgen van de septembercirculaire nog niet meegenomen in de begroting. Ten tweede zijn er, zoals toegelicht in deze begroting, diverse ontwikkelingen en onzekerheden die er ongetwijfeld voor zorgen dat we ook in de komende jaren nog een extra beroep op de reserve moeten doen. Tenslotte willen we een volgende raad

pag. 3/6

en college niet opzadelen met een (te) lage Algemene reserve vrij vermogen, terwijl er met de ingezette maatregelen voldoende andere dekkingsmogelijkheden zijn. Het inzetten van de 10% dekking in 2029 ten gunste van de ingezette maatregelen betekent namelijk ook additionele onttrekkingen uit de algemene reserve in de jaren tot 2029. Alternatieven N.v.t. Financiën Ten opzichte van de bij de kadernota 2026 gepresenteerde meerjarige saldi zijn er diverse aanpassingen die leiden tot de meerjarige saldi zoals die nu in de meerjarenbegroting 2026-2029 zijn opgenomen. Alle aanpassingen samen leiden tot het onderstaand overzicht. In de begroting zelf zijn alle aanpassingen toegelicht.

Bedrag x € 1.000

2026

2027

2028

2029

Actuele saldi na mutaties meicirculaire 2025 - cf RIB 10 juni 2025 (a)

-2.676

-2.765

-4.437

-3.136

Mutaties o.b.v.: -Amendementen kadernota 2026 -2e Tussentijdse rapportage 2025 (excl. Meicirculaire) -Collegeprogramma -Ontwikkelingen Totaal van mutaties (b)

369 -1.018 -158 692 -116

409 -928 1.348 829

250 -678 775 347

250 -718 954 486

Saldo begroting 2026 (a+b=c)

-2.792

-1.936

-4.091

-2.651

Dekkingsplan -Inzet bezuinigingsmaatregelen (d) Saldo begroting na dekkingsplan (c+d) Waarvan incidenteel Structureel saldo begroting 2026

802 -1.990 745 -1.245

1.526 -410 206 -204

2.220 -1.871 51 -1.820

2.667 17 30 47

Juridische zaken N.v.t. Participatie en extern overleg N.v.t. Vervolgtraject en uitvoering Na vaststelling door de gemeenteraad wordt de meerjarenbegroting 2026-2029: - Op de gemeentelijke website geplaatst - Aan de toezichthouder gezonden Als er een uiterste datum is voor de besluitvorming in de raad, dan datum en reden vermelden. Op grond van wet- en regelgeving dient de gemeenteraad de begroting voor het komende begrotingsjaar vóór 15 november vast te stellen.

pag. 4/6

Bijlagen - Meerjarenbegroting 2026-2029

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van gemeente Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

ir. J. Beenakker

pag. 5/6

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Krimpenerwaard,

Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 23 september 2025 inzake Meerjarenbegroting 2026-2029

Besluit: 1. De meerjarenbegroting 2026-2029 vast te stellen; 2. De negatieve saldi van de jaarschijven 2026-2028 te onttrekken aan de Algemene reserve vrij vermogen; 3. Het positieve saldo van de jaarschijf 2029 toe te voegen aan de Algemene reserve vrij vermogen. 4. De subsidieplafonds voor 2026 en 2027 als volgt te stellen:

5. Het budget voor begrotingssubsidies 2026 en 2027 vast te stellen op:

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 11 november 2025, de griffier,

de voorzitter,

S. van Dijk

ir. J. Beenakker

pag. 6/6