Raadsvoorstel uitbreiding isolatiesubsidie__1320884__geamendeerd besluit

RAADSVOORSTEL

Nr.: 1079677/1320884

Raadsvergadering:

10 juli 2024

Onderwerp:

Uitbreiding isolatiesubsidie

Datum:

9 april 2024

Korte samenvatting De raad wordt voorgesteld om de Lokale Aanpak Isolatie uit te breiden en hiervoor 1 miljoen beschikbaar te stellen voor een gemeentelijke isolatiesubsidie met als belangrijkste gevolg een onttrekking uit de reserve duurzaamheid om meer inwoners te helpen bij het nemen van isolerende maatregelen in hun woning. Voorgesteld besluit De raad wordt voorgesteld om: 1. Lokale Aanpak Isolatie uit te breiden voor de doelgroep met een koopwoning met een WOZ hoger dan €382.000 die óf a) een bouwjaar heeft voor 1995 met een recent energielabel DEFG óf b) voldoet aan de definitie van een slecht geïsoleerde woning zoals beschreven in de toelichting bij dit besluit. Waarbij een bovengrens WOZ-waarde van €550.000 geldt, met uitzondering voor woningeigenaren van een woning met WOZ-waarde hoger dan €550.000 en een (gezamenlijk) inkomen onder modaal. 2. Om € 1.000.000 voor de extra gemeentelijke subsidie beschikbaar te stellen en dit te onttrekken uit de reserve duurzaamheid. 3. Binnen de onder punt 1 genoemde doelgroep ook woningeigenaren die zelf isolatiemaatregelen uitvoeren in aanmerking laten komen voor een subsidie van maximaal €1.500,- voor het aanschaffen van isolatiemateriaal voor de vloer, kruipruimte, dak (binnenkant), gevel (binnenkant), en/of kierdichting.

Toelichting op beslispunt 1: Een woning wordt als slecht geïsoleerd beschouwd indien minimaal twee van de volgende delen niet of slecht geïsoleerd zijn:  Vloer en bodem: Als er geen of minder dan 5 cm isolatie aanwezig is (Rc < 1,3);  Gevel, waaronder spouwmuur: Als er geen spouwmuurisolatie, voorzetwand of buitengevelisolatie aanwezig is (Rc < 1,1);  Dak en zolder/vlieringvloer: Als er geen zolder-/vlieringvloerisolatie aanwezig is (Rc < 0,5);  Dak, hellend/plat: Als er minder dan 9 cm isolatie aanwezig is (Rc < 2,0);  Glas: Er is enkel glas, oud dubbelglas en HR-glas aanwezig (Ug-waarde < 1,6). Inleiding Wat is het Nationaal Isolatieprogramma? Het Nationaal Isolatie Programma (NIP) is een landelijk programma. Het doel van het Nationaal Isolatieprogramma is om 2,5 miljoen woningen te isoleren in de periode tot en met 2030. De nadruk ligt daarbij op de 1,5 miljoen slecht geïsoleerde woningen (label E, F en G). De ambitie is om met deze actielijn ongeveer 750.000 koopwoningen te isoleren via een lokale aanpak, samen met gemeenten. Daarbij worden een of meerdere stappen gezet richting de standaard voor woningisolatie. Dit bouwt voort op de aanpak van energiearmoede 1 Wat is Specifieke Uitkering Lokale Aanpak Isolatie? Krimpenerwaard heeft een subsidie aangevraagd bij het Nationaal Isolatie Programma (NIP). Het is een Specifieke Uitkering (SpUk) Lokale Aanpak Isolatie.

Deze middelen zijn bedoeld voor slecht geïsoleerde woningen, wat betekent: een woning met een energielabelklasse D, E, F, G of een met die labelklassen 1 https://www.volkshuisvestingnederland.nl/onderwerpen/nationaal-isolatieprogramma

gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

vergelijkbare energetische staat. Dat is een woning waarin ten minste twee bestaande bouwdelen niet of slecht geïsoleerd zijn. Het gaat dan om de isolatie van de vloer, spouw/gevel, dak en ramen. Daarnaast geldt een maximale WOZ-waarde van 382.000. In onze gemeente gaat het om € 1.295.241 voor 724 woningen, waarvan €1.086.000 wordt ingezet als subsidie en de rest voor het ontzorgingsaanbod.. De stijging van de energieprijzen heeft ervoor gezorgd dat veel particuliere woningeigenaren sneller zijn gaan verduurzamen dan verwacht en dat we minder gas zijn gaan stoken. Maar deze daling van gasgebruik komt ook voort uit het minder stoken. Dit heeft er ook voor gezorgd dat mensen die niet kunnen verduurzamen een steeds hogere energierekening krijgen. Met energiearmoede als gevolg. Dat is niet alleen voor de minima voelbaar, maar ook voor de middeninkomens. De Lokale Aanpak Isolatie zet daarom in op woningen die slecht geïsoleerd zijn en een WOZ-waarde lager dan € 382.000 hebben. Zo bereiken we zoveel mogelijk de slechtste woningen en de lage inkomens. Wat is de Specifieke uitkering Energiearmoede? Eerder hebben wij al middelen ontvangen via de Specifieke Uitkering Energiearmoede. Hiervan is nog €850.000 beschikbaar. Deze middelen zijn bedoeld om huishoudens in een kwetsbare positie te ondersteunen bij het nemen van maatregelen om de energierekening te verlagen.

Dit kan enerzijds via de Energieklussers en energiecoaches die we reeds hebben ingezet, anderzijds via het nemen van grote isolatiemaatregelen zoals spouw, vloer of raamisolatie. Hiervan wordt €400.000 beschikbaar gesteld voor de isolatiesubsidie. Subsidievarianten Algemene argumenten isolatiesubsidie: 1. Het is een effectieve methode om inwoners te helpen bij het verduurzamen van hun woning. Met deze middelen worden inwoners ontzorgd in de ‘klantreis’ naar isoleren, van op de bank zitten tot aan de installatie van de maatregelen wordt er hulp en ondersteuning geboden. Daarnaast wordt er een subsidieregeling opgezet om de doelgroepen uit de Lokale Aanpak Isolatie & Energiearmoede te helpen bij het besparen op hun energierekening. Het gaat hierbij om grondgebonden koopwoningen, geen appartementen. Het gaat om dakisolatie, vloerisolatie, glasisolatie, gevelisolatie en/of spouwmuurisolatie. 2. Het isoleren van woningen is nodig om de landelijke en lokale doelstellingen te halen Een geïsoleerde woning verbruikt minder aardgas, dit leidt meestal tot een lagere energierekening, meer comfort (minder tocht en vocht) en lagere CO² uitstoot van de woningen. 3. De gemeente heeft een maatschappelijke rol en kan ervoor zorgen dat de slechtste woningen en de laagste inkomens het eerst aan bod komen 4.

Meerjarig lokaal isolatieprogramma mogelijk De komende jaren komen er steeds rijksmiddelen voor gemeenten beschikbaar. Daarmee kan de gemeente een langjarig lokaal isolatieprogramma opzetten zodat er stapsgewijs wordt gewerkt aan het behalen van de doelstellingen. Inwoners verduurzamen vaak op natuurlijke momenten en hebben tijd nodig in het proces. Er start een langdurig ontzorgingstraject. Algemene kanttekening: 1. De voorgestelde doelgroepen en voorwaarden kunnen nog wijzigen, in de regio wordt nog overlegd over een mogelijke samenwerking om o.a. schaalvoordeel te behalen bij de inkoopactie. De definitieve voorwaarden zullen in de subsidieverordening later dit jaar worden ingebracht voor besluitvorming.

pag. 2/6

Inzet Specifieke Uitkeringen: Doelgroep

Definitie:

Ontvangt:

Doelgroep 1: 100 huishoudens

Koopwoningen, focus op energielabel DEFG & inkomen tot 130% van het sociaal minimum

€4.000 maximaal (mogelijk meerdere maatregelen)

Doelgroep 2: 724 huishoudens

Koopwoningen energielabel DEFG/bouwjaar voor 1995 & WOZ tot €382.000

€1.500 (vaak voor 1 maatregel)

Doelgroep 3:

Overige koopwoningen

Deelname inkoopactie

Tabel 1: Doelgroepen Energiearmoede & Lokale Aanpak Isolatie

De middelen van het Rijk zijn niet voldoende om alle inwoners te helpen die het moeilijk hebben en hiermee worden de doelen uit de warmtevisie nog niet bereikt (2325 isolatiemaatregelen per jaar). Extra subsidie om inwoners te helpen bij het isoleren van hun woning kan een optie zijn om meer inwoners te helpen bij het besparen op hun energierekening. Isolatie en energiebesparing zijn noodzakelijke stappen in het terugbrengen en uiteindelijk beëindigen van het aardgasgebruik. Isolatie leidt met een eenmalige investering tot een permanente verlaging van de energievraag voor verwarmen en tot lagere energielasten. Het verbeteren van isolatie is onafhankelijk van de toekomstige manier van verwarmen. Isolatie wordt daarom gezien als no-regret maatregel Op basis van deze data kan worden geconcludeerd dat er niet genoeg middelen zijn om alle inwoners uit de doelgroep te helpen. Daarom wordt een extra investering van 1 miljoen euro voorgesteld om als subsidie beschikbaar te stellen. De conversie van isolatiemaatregelen met alleen een inkoopactie & ontzorging zou van de 8720 ongeveer 700 zijn (8%). Met de subsidie voor doelgroep 1 en doelgroep 2, zouden er dan 200 (twee maatregelen gemiddeld) en 724 maatregelen genomen worden. In totaal 1624, terwijl het doel 2325 per jaar moet zijn voor het tempo richting 2030.

701 maatregelen tekort, om de conversie van 8% te verhogen zou een extra subsidie inwoners kunnen stimuleren. Met 1 miljoen kan dit aantal via stapeling met de ISDE-subsidie bereikt worden door 666 huishoudens met 1500 euro te helpen. Beoogd resultaat Het aardgasverbruik van woningen (koop en huur) in 2030 met 30% verminderen t.o.v. 2021 door middel van isolatie en de overstap naar (hybride) warmtepompen. Argumenten 1.1 Bijdragen aan het bereiken van de doelen uit de warmtevisie De subsidieregeling zal de toepassing van energiebesparende maatregelen stimuleren Door de extra middelen kunnen meer inwoners worden geholpen dan alleen via de middelen uit de Lokale Aanpak Isolatie, zodat we qua aantal isolatiemaatregelen dichter bij de doelen uit de warmtevisie komen. De regeling past binnen de door de raad uitgezette kaders in de warmtevisie, draagt bij aan de doelen in 2030 in de gebouwde omgeving en natuurlijk ook aan de klimaatdoelen van het rijk. De subsidie mag ‘gestapeld’ worden met de rijkssubsidieregeling ISDE. De stapeling maakt investeren in isolatiemaatregelen extra aantrekkelijk. 1.2 Meer inwoners helpen bij het besparen op de energierekening Door de extra middelen kunnen er ongeveer 666 meer woningen een isolatiemaatregel nemen dan alleen via de middelen uit de Lokale Aanpak Isolatie. pag. 3/6

1.3 Bij woningen met een slechte isolatie (bouwjaar voor 1995) is het effect van isolatiemaatregelen het grootst Waarmee enerzijds meer op de energierekening van inwoners bespaard kan worden en anderzijds wordt het meest bijgedragen aan de doelen van de warmtevisie om aardgasgebruik te reduceren. Er is weinig isolatie meer mogelijk bij woningen na 1995 en daarmee weinig bijdrage aan de besparingsdoelstellingen of besparing op de energierekening. 1.4 Eenvoudige communicatie mogelijk, gericht op slecht geïsoleerde woningen Het hele werkproces moet zo eenvoudig en duidelijk mogelijk voor inwoners zijn, en tevens de administratieve last voor de gemeente zo laag mogelijk houden. Door alleen te richten op de slecht geïsoleerde woningen is er een helder onderscheid mogelijk in de communicatie-aanpak. Dit is een belangrijk uitgangspunt omdat we op deze manier zoveel mogelijk inwoners hopen te bereiken en stimuleren. 1.5 Deze doelgroep valt niet binnen de voorwaarden van de Lokale Aanpak Isolatie Het zijn ook slecht geïsoleerde woningen waar veel energiebesparing te bereiken is en alleen door inzet van eigen gemeentelijke middelen een extra stimulerend effect met subsidie bereikt kan worden in combinatie met de ISDE-subsidie landelijk.

1.6 Door de verruimde WOZ-eis vallen woningen die ook hulp kunnen gebruiken binnen de regeling Energiearmoede eindigt niet strikt bij €382.000, maar dit is de grens die vanuit de Rijksregeling is opgelegd voor de doelgroep van de Lokale Aanpak Isolatie. Ook inwoners die een hogere WOZ-waarde (mede door de situatie op de woningmarkt) hebben kunnen gebruik maken van de hulp. 1.7 Met deze extra subsidie zijn we een stabiele overheid met een continue regeling Mensen hebben tijd nodig om tot investering over te gaan. Wanneer inwoners weten waar ze aan toe zijn brengt dit zekerheid en daarmee een grotere bereidheid om te isoleren. 2.1 De middelen in de reserve duurzaamheid zijn bestemd voor duurzame initiatieven Inwoners worden met deze subsidie gestimuleerd om isolatiemaatregelen te nemen en hun woning te verduurzamen. 2.2 Onttrekken aan reserve is een bevoegdheid van de raad. Voor de dekking van € 1.000.000 aan gemeentelijke subsidie wordt voorgesteld om dit bedrag te onttrekken uit de reserve duurzaamheid. Kanttekeningen 1.1 De subsidie sluit een deel van de woningeigenaren uit Woningen van na 1995 zijn echter vaak al voldoende geïsoleerd en hebben relatief minder investeringen meer nodig. Daarnaast kan iedereen wel gebruikmaken van de landeljike isolatiesubsidie via de ISDE.

Het is wenselijk om juist de woningen voor 1995 te isoleren omdat er veel energiebesparing te behalen is én het naar verwachting een doelgroep is die het geldhard nodig heeft. Een rechtvaardige energietransitie, dus dat iedereen daar in gelijke mate toegang tot heeft, is belangrijk. 1.2 Het is bekend dat de beoogde doelgroep, met name doelgroep Energiearmoede, niet altijd makkelijk te bereiken is Intensieve samenwerking met sociaal domein is noodzakelijk. Deze groep wordt weliswaar subsidie aangeboden waarmee een of meer maatregelen gratis worden aangeboden, maar deze kunnen alleen worden uitgevoerd met medewerking van de bewoners. Naar verwachting zal een deel van de inwoners geen gebruik willen maken van de gratis diensten, om uiteenlopende redenen. Bij de uitvoering zal zoveel als mogelijk rekening worden gehouden met deze situatie. Zo zet het omgevingsprogramma in op het ontzorgen van bewoners. Via communicatie naar bewoners toe, verspreiden van kennis over de kosten en baten van isoleren en kostenbesparing via gezamenlijke aanbestedingen.

pag. 4/6

1.3 Het is nog niet bekend welke subsidie er nog vanuit het Rijk komt en onder welke voorwaarden. Deze regelingen na 2024 en de bedragen die daaraan gekoppeld zitten zijn nog niet bekend vanuit de Rijksoverheid. Maar nu al een duidelijke regeling vanuit de gemeente brengt mensen in beweging, De regeling kan later aangevuld worden met rijksmiddelen en voorwaarden zodra deze bekend zijn. 2.1 Deze middelen uit de reserve duurzaamheid worden nu niet revolverend ingezet Om inwoners te stimuleren is er meer nodig dan de duurzaamheidslening, een subsidie maakt het aantrekkelijk om over te gaan tot investeren in verduurzaming van de woning en levert een permanente energiebesparing op. Alternatieven Een alternatief is om geen extra middelen beschikbaar te stellen, maar daarmee halen we de doelstellingen uit de warmtevisie niet en wordt het tempo van isoleren niet verder gestimuleerd. Financiën Om € 1.000.000 voor de extra gemeentelijke subsidie beschikbaar te stellen wordt voorgesteld dit bedrag te onttrekken uit de reserve duurzaamheid. Het saldo van de reserve is voldoende om dit voorstel uit te voeren. Juridische zaken N.v.t. Participatie en extern overleg n.v.t. Vervolgtraject en uitvoering - Planning: Na akkoord wordt de subsidieverordening voor de isolatiesubsidie aangepast en in besluitvorming gebracht. Hiervoor wordt eind 2024 een raadsvoorstel aan u voorgelegd.

- Daarnaast wordt de aanbesteding voor de ontzorging reeds in gang gezet en kan de extra doelgroep hierin worden meegenomen. - Doorlooptijd: Q4 start communicatiecampagne en ontzorging.

Bijlagen

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van gemeente Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

ir. J. Beenakker

pag. 5/6

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Krimpenerwaard, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 9 april 2024 inzake Subsidie isolatie gelet op

Besluit: TOELICHTING RAADSBESLUIT 1. Lokale Aanpak Isolatie uit te breiden voor de doelgroep met een koopwoning met een WOZ hoger dan €382.000 die óf a) een bouwjaar heeft voor 1995 met een recent energielabel DEFG óf b) voldoet aan de definitie van een slecht geïsoleerde woning zoals beschreven in de toelichting bij dit besluit. Waarbij een bovengrens WOZ-waarde van €550.000 geldt, met uitzondering voor woningeigenaren van een woning met WOZ-waarde hoger dan €550.000 en een (gezamenlijk) inkomen onder modaal. (A24-046 en A24-047) 2. Om € 1.000.000 voor de extra gemeentelijke subsidie beschikbaar te stellen en dit te onttrekken uit de reserve duurzaamheid. 3. Binnen de onder punt 1 genoemde doelgroep ook woningeigenaren die zelf isolatiemaatregelen uitvoeren in aanmerking laten komen voor een subsidie van maximaal €1.500,- voor het aanschaffen van isolatiemateriaal voor de vloer, kruipruimte, dak (binnenkant), gevel (binnenkant), en/of kierdichting. (A24-048)

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 10 juli 2024,

de griffier,

de voorzitter,

mr. F.A.J.M. van Beek

ir. J. Beenakker

pag. 6/6