Memo ter afdoening T25-063 inzake Inclusieve stembureaus

Memo Aan: Gemeenteraad Van: Burgemeester Betreft: Mogelijkheden voor deelname van personen met een licht verstandelijke beperking in het stembureau: Toezegging T25-063 Datum: 5 februari 2026 Inleiding Tijdens de raadsvergadering van 9 december 2025 is toegezegd te onderzoeken op welke wijze inwoners met een licht verstandelijke beperking een rol kunnen vervullen binnen onze stembureaus. Inclusie en participatie zijn belangrijke waarden binnen onze gemeente, en het is wenselijk om te verkennen hoe we deze groep een passende en betekenisvolle bijdrage kunnen laten leveren tijdens verkiezingen. In deze memo presenteer ik de uitkomsten van dit onderzoek en schets ik twee concrete mogelijkheden. 1. Rol als gastvrouw/gastheer Een eerste optie is om personen met een licht verstandelijke beperking in te zetten als gastvrouw of gastheer. Deze rol omvat taken zoals: • Het verwelkomen van kiezers • Het wegwijs maken in het stemlokaal • Het doorsturen naar de stembureauleden Beoordeling: Deze functie is laagdrempelig, biedt structuur en kan goed worden afgestemd op de capaciteiten van de betreffende persoon. De verantwoordelijkheid blijft beperkt, waardoor de kans op fouten klein is. Begeleiding is wenselijk, maar niet noodzakelijk in dezelfde mate als bij een formele stembureaurol. 2.

Rol als stembureaulid onder begeleiding van een vrijwilliger Een tweede mogelijkheid is om de betreffende persoon daadwerkelijk onderdeel te laten zijn van het stembureau, onder directe begeleiding van een vrijwilliger. Deze begeleider moet continu beschikbaar zijn om te ondersteunen bij taken en het interpreteren van instructies. Beoordeling: Hoewel deze optie een grotere mate van participatie biedt, vraagt zij aanzienlijk meer voorbereiding, afstemming en inzet van begeleidende capaciteit. Gezien de korte termijn richting de komende verkiezingen is het niet haalbaar om deze rol nu al verantwoord te organiseren. Wel stel ik voor om deze mogelijkheid mee te nemen in de evaluatie na de gemeenteraadsverkiezingen, zodat we kunnen verkennen of en hoe deze rol in toekomstige verkiezingen op een zorgvuldige manier kan worden ingericht. Conclusie en vervolgstappen Beide opties zijn in potentie uitvoerbaar, mits er voldoende aandacht is voor begeleiding, duidelijke taakafbakening en goede voorbereiding. Voor de komende verkiezingen richt de inzet zich op de rol van gastvrouw/gastheer. Inmiddels is er contact geweest met Stichting Dagbesteding Krimpenerwaard. Zij staan hier enthousiast tegenover en kunnen hiervoor een kandidaat aanleveren. Deze zal ‘s middags een paar uur als gastheer/gastvrouw worden ingezet in Amicitia in Lekkerkerk.

De optie van deelname als stembureaulid onder begeleiding wordt meegenomen in toekomstige verkenningen.