Document · PDF

Kadernota 2022.pdf

Raadsvergadering 13 juli 2021, gemeente KrimpenerwaardBij agendapunt: (B) Kadernota 2022 en meerjarenraming16.934 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Met dit programma stimuleert de gemeente het culturele en sportieve klimaat. Dit draagt bij aan de goede gezondheid, talentontwikkeling en participatie van inwoners. Ook draagt het bij aan een aantrekkelijk vestigingsklimaat in de gemeente. In dit programma zijn de middelen opgenomen voor de taakvelden Sportbeleid en activering, Sportaccommodaties, Culturele presentatie, -productie en -participatie, Musea Cultureel efgoed, Media (waaronder het bibliotheekwerk), Openbaar groen en (openlucht) recreatie.

Ontwikkelingen Ook in 2022 zullen effecten van COVID-19 merkbaar zijn voor de sport- en culturele sector. Dit heeft vanzelfsprekend ook effect op ons gemeentelijk beleid en onze inspanningen. Welke dat exact zullen zijn, is nu nog niet in te schatten.

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

1.2 Bredere oriëntatie op voorzieningen dan de kern Wij streven naar behoud van de bestaande voorzieningen op basis van realisme en maatschappelijke meerwaarde. Wij zetten in op de toegankelijkheid van voorzieningen. Voorzieningen in de kern, elders in de gemeente en buiten de gemeentegrenzen. Dat betekent dat niet overal alles beschikbaar hoeft te zijn. Wij waarderen hierbij de identiteit van de kernen en van de gemeente. Optimalere balans van het sociaal-maatschappelijk voorzieningenniveau op draagvlak, draagkracht, behoefte en betaalbaarheid

Dit wordt meegenomen bij het opstellen beleid maatschappelijke voorzieningen en uitvoeren sportaccommodatieplan (2020) Uitvoering geven aan nota's maatschappelijke voorzieningen, vastgoed en het sportaccommodatieplan.

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

14. Culturele vorming Wij zetten in op meer aandacht voor de culturele vorming van iedereen en vooral van de jeugd. Kunst- en cultuurbeleid is daarbij van belang. Voor de zomer 2019 wordt het cultuurbeleid ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Vervolgens wordt de uitvoering voortvarend opgepakt. Meer deelname aan culturele activiteiten en meer aandacht voor de gemeentelijke kunstwerken in de buitenruimte

In 2024 nemen 75% van de basisscholen en 15 culturele instellingen deel aan het aanbod van het regionale programma Cultuureducatie met Kwaliteit. In 2024 is er een sterk en verbindend cultureel netwerk waarin culturele partners met elkaar samenwerken. In 2024 is de eigen identiteit per kern zichtbaar door middel van de bestaande binnen- en buitenkunst. Eind 2022 is het cultureel aanbod ontsloten via de website ‘In de Krimpenerwaard’.

Inkomsten toeristenbelasting, aantal overnachtingen, aantal museumbezoekers, binnen- en buitenkunst geeft verbeelding aan de herkenbaarheid van de kernen Uitvoering geven aan het cultuurbeleid en het uitvoeringsprogramma cultuur.

& 88.000 structureel

Financieel overzicht R

2022

2023

2024

2025

Structureel

-132

Collegeprogramma

-88

Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024

-88

Beleidskeuze

-44

Stichting Vlister Openluchtbaden

-14

Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024 (Budgetneutraal)

-30

Lasten

-132

Dekking

Economische promotie (programma 3)

-102

2022

2023

2024

2025

Incidenteel

-114

Noodzakelijk

-114

Baggerplan

-114

Eindtotaal

-114

Eindtotaal Bedragen x € 1.000

INVESTERINGEN Onderstaand zijn de investeringen voor dit programma opgenomen.

Bedragen x € 1.000

4.6 Sociaal domein

Dit Programma richt zich op de vraagstukken over welzijn, welbevinden van en (inkomens-) ondersteuning aan inwoners. We versterken de zelfredzaamheid en onderlinge verbondenheid van inwoners en bieden een vangnet waar nodig. In dit programma zijn de middelen opgenomen voor het uitvoeren van de transformatieopgave (van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen

Ontwikkelingen De vergrijzing, de toenemende levensverwachting maar ook de vraag naar maatwerk vanuit de overheid leidt tot een grotere toestroom naar het sociale domein. Daarmee komt de betaalbaarheid van de verzorgingsstaat onder druk te staan. Zorgaanbieders voelen dit ook en meerjarige aanbestedingen zullen steeds meer opgang vinden. Daarnaast zal de inzet meer dan voorheen gericht zijn op preventie, vroegsignalering en normalisering, het centraal stellen van de (hulp)vraag in plaats van het aanbod, het benutten van het eigen netwerk van inwoners in hun eigen woonkern en het inzet van de lokale basisinfrastructuur voor ondersteuning en zorg. Deze koers wordt belangrijk voor de maatschappelijke partners in het preventief domein. Van elke partner wordt gevraagd om vanuit zijn eigen expertise bij te dragen aan deze koers.

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

1.1 Behoefte aan maatwerk / Eénduidige doelgroepen bestaan niet meer Iedereen kan en mag meedoen. Iedereen krijgt de ondersteuning die hij of zij nodig heeft. Daarbij zetten wij nog meer in op verbinding. We versterken de preventie en vroegsignalering en hebben daarbij oog voor kwetsbaarheid. Tevens willen wij bijdragen aan het welzijn en de gezondheid van onze inwoners. Meer inwoners participeren naar vermogen in de samenleving

Effectievere ondersteuning aan inwoners die dat nodig hebben.

In 2022 scoren inwoners op tenminste 3 van de 6 indicatoren voor individueel welzijn 5% hoger dan in 2015

In 2022 heeft tenminste 25% van het aantal mensen met een (zeer) grote afstand tot de arbeidsmarkt (P1/P2, meetmoment september 2018) een zinvolle dagbesteding

In 2022 scoren inwoners op de 4 indicatoren over de kwaliteit van dienstverlening uit het cliënt ervaringsonderzoek Wmo in % (helemaal) eens op of rond 80%.

Score op individueel welzijn Bron: WSJG – Burgerpeiling Nulmeting: 2015 Sociaal economische status 6,68 Eigen kracht 8,42 Gezondheid – Maatschappelijke inzet 4,56 Sociale relaties 7,92 Sociaal vangnet 6,92

Percentage mensen dat een (zeer) grote afstand tot de arbeidsmarkt heeft met een zinvolle dagbesteding Bron: Eigen data Nulmeting: 2019 – 0%

Score op de 4 indicatoren over de kwaliteit van dienstverlening uit het cliëntervaringsonderzoek Wmo in % (helemaal) eens Bron: WSJG – Cliëntervaringsonderzoek Nulmeting: 2018 Kwaliteit ondersteuning is goed: 80% Samen naar oplossingen gezocht: 72% Ondersteuning past bij mijn hulpvraag: 79% Met ondersteuning kan ik beter de dingen doen 73%

Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma Gezondheid in combinatie met de inspanningen die zullen worden benoemd in de Maatschappelijke Agenda (van het Integraal Beleidskader SD). Deze inspanningen worden

De inspanningen zullen worden benoemd in de Maatschappelijke Agenda (van het Integraal Beleidskader SD). Deze inspanningen worden toegevoegd in de begroting 2022.

Het preventieteam biedt (innovatief) laagdrempelig collectief aanbod voor inwoners met een lichte hulp- of ondersteuningsvraag.

toegevoegd in de begroting 2022.

KOSTEN

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

2.2 Effecten op voorzieningen en zorg Wij zetten meer in op een inclusieve samenleving.

ER-DOEL

Betere fysieke toegankelijkheid openbare ruimte, voorzieningen en winkels voor mensen met een beperking

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

Nieuwe ontwikkelingen en reconstructies in de openbare ruimte worden 100% toegankelijk gemaakt voor mensen met een beperking

Het percentage nieuwe ontwikkelingen en reconstructies in de openbare ruimte dat toegankelijk is voor mensen met een beperking Bron: Eigen data Nulmeting: Vanaf 2019 wordt bij elke reconstructie (cyclus 20 jaar = 5% per jaar) de openbare ruimte 100% toegankelijk gemaakt voor mensen met een beperking. Bij meldingen wordt dit eerder opgelost. In begroting opgenomen in going concern; is standaard onderdeel van planvorming.

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

13. Opvang statushouders Wij zetten in op een passende opvang van asielzoekers en statushouders in onze gemeente.

Succesvoller integreren van statushouders die 2 jaar in onze gemeente wonen

In 2022 scoort 80% van de statushouders die 2 jaar in onze gemeente woont minimaal 4 op de Zelfredzaamheidsmatrix (ZRM) statushouders

Het percentage statushouders dat 2 jaar in de Krimpenerwaard woont en minimaal 4 scoort op de zelfredzaamheidsmatrix Bron: Eigen data Nulmeting: 2018 – 76% Tussentijdse meting: 2019 – 76% Implementatie van de nieuwe Wet Inburgering (treedt per 1 januari 2022 inwerking).

Geen additionele kosten

Financieel overzicht 2022 2023 2024 2025 Incidenteel

-224

Noodzakelijk

-69

Kwadraad GGZ

-69

Beleidskeuze

-155

-70

Preventieteam

-155

-70

Structureel

-350

Noodzakelijk

-350

Regionale visie Sociaal Domein

-350

Lasten

-574

-420

-350

Dekking uit Algemene reserve vrij vermogen

Kwadraad GGZ

Dekking uit reserve Sociaal Domein

155

Preventieteam

155

Eindtotaal

-350

Dekking

Bedragen x € 1.000

INVESTERINGEN Voor dit programma zijn geen aanvullende investeringen opgenomen.

4.7 Volksgezondheid en milieu

Binnen dit programma werkt de gemeente Krimpenerwaard aan het behouden en bevorderen van een gezonde en duurzame leefomgeving. In dit programma zijn de middelen opgenomen voor het uitvoeren van taken op het gebied van volksgezondheid, milieu, klimaatadaptatie, energietransitie, circulaire economie, biodiversiteit en dierenwelzijn.

Ontwikkelingen Door klimaatverandering en de teruglopende biodiversiteit komt duurzaamheid en daarmee de voorziening in de primaire levensbehoeften van de komende generaties in gevaar. Als gevolg daarvan zal het behouden en bevorderen van een gezonde en duurzame leefomgeving de politieke agenda de komende jaren domineren. Steeds meer krijgt daarmee ook de gemeente te maken met het uitvoeren van taken op het gebied van volksgezondheid, milieu, klimaatadaptatie, energietransitie, circulaire economie, biodiversiteit en dierenwelzijn. Voor landbouw en landgebruik speelt in het bijzonder de aanpak voor Stikstof-depositie en CO2-emissie. Bodemdaling in veenweidegebieden is een belangrijk aandachtspunt waar veel milieuwinst valt te behalen met het terugdringen van CO2-emissie. Een toekomstbestendig buitengebied is daarvan een onderdeel.

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

Meer fysiek en mentaal gezonde inwoners

1. In 2022 is de score op de 4 indicatoren van gezonde leefstijl met 5% verbeterd t.o.v. 2016 2. In 2022 is de score op de 5 indicatoren van psychische gezondheid met 1% punt verbeterd t.o.v. 2016 1. Score op 4 indicatoren van gezonde leefstijl Bron: GGD Gezondheidsmonitor, Leefstijl Nulmeting: 2016 Beweegt voldoende 19 jaar en ouder: 61% Roken 19-64 jaar: 20% Overgewicht 19-64 jaar: 50% Overmatig drinken 19-64 jaar: 7% 2. Score op de 5 indicatoren van psychische gezondheid Bron: GGD Gezondheidsmonitor, Gezondheid Nulmeting: 2016 Ervaart veel stress 19-64 jaar: 17% Hoog risico op angststoornis/ depressie 19-64 jaar: 8% Hoog risico op angststoornis/ depressie 65+: 5% Aan suïcide gedacht 19-64 jaar: 7% Aan suïcide gedacht 65+: 4%

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

Uitvoeren van de nota gezondheid. Extra aandacht gaat hierbij uit naar mentaal welbevinden.

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

4.1 Bodemdaling, waterveiligheid en adaptatie Krimpenerwaard moet klimaatbestendig worden en wil een bijdrage leveren aan de mondiale opgave. Wij leggen daarbij de nadruk op het tegengaan van bodemdaling, beperken van wateroverlast en hittestress. Minder bodemdaling

Beter klimaat adaptieve kernen

In 2022 is 400 hectare buitengebied voorzien van maatregelen tegen bodemdaling. Daarnaast is er een vastgesteld, gemeente dekkend, plan voor tegengaan van bodemdaling in het buitengebied van Krimpenerwaard

Nieuwe ontwikkelingen en reconstructies in de openbare ruimte worden 100% klimaat adaptief ingevuld. 'Het gaat over nog niet opgestarte projecten'

Aantal hectares buitengebied waar bodemdalingremmende maatregelen zijn getroffen Bron: Eigen data Nulmeting: 2019 - 0 hectare met bodemdalingremmende maatregelen en geen gemeente dekkend plan tegengaan bodemdaling buitengebied Krimpenerwaard

Percentage reconstructies en nieuwe ontwikkelingen (na vaststelling beleid) waar klimaat adaptieve inrichting expliciet onderdeel van uitmaakt Bron: Eigen data Nulmeting: 2018 - 0%

KOSTEN

Uitvoeren gebiedsprocessen voor vermindering van CO2-uitstoot. Uitvoeren proeftuin adaptieve landbouw.

& 100.000 incidenteel

Herinrichtingsprojecten in de openbare ruimte zijn zoveel mogelijk klimaatadaptief. Het project meer bomen in de kernen wordt uitgevoerd.

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

5.1 Energietransitie Wij willen een bijdrage leveren aan de energietransitie en streven de volgende doelen na. - In 2021 is de CO2-uitstoot van de samenleving van Krimpenerwaard met tenminste 5% afgenomen ten opzichte van 2015, met het doel daarna de versnelling op gang te brengen; - Wij gaan voor 50% lagere CO2 uitstoot in 2030 voor de gemeentelijke organisatie en laten onderzoeken hoe dit het best kan worden gerealiseerd; - In 2021 is de hoeveelheid duurzaam opgewekte energie in de gemeente Krimpenerwaard toegenomen met tenminste 0,02 PetaJoule. Op basis van de huidige technieken betekent dit ongeveer 1875 huishoudens (dit is ongeveer 8% van de huishoudens), waarvoor een zonneveld nodig is van 5 hectare. We willen hierbij waar mogelijk gebruik maken van de nieuwste technieken, met zo min mogelijk aantasting van het landelijk karakter van Krimpenerwaard; - Wij staan geen gasboringen binnen Krimpenerwaard toe.

Minder CO2 uitstoot

Meer duurzame energie

In 2022 is de CO2 uitstoot van de samenleving van Krimpenerwaard met tenminste 15% afgenomen ten opzichte van 2015

In 2022 is de CO2 uitstoot voor gemeentekantoren, gemeentewerven en sporthallen 20% lager dan in 2018. Dit hebben we gerealiseerd of in besluitvorming vastgelegd

In 2022 is de hoeveelheid duurzaam opgewekte energie in de gemeente Krimpenerwaard toegenomen met tenminste 0,02 Petajoule t.o.v. 2018

In 2050 is Krimpenerwaard aardgasvrij

CO2 uitstoot in Krimpenerwaard Bron: Klimaatmonitor Nulmeting: 2015 553.008 ton/jaar 478.181 ton/jaar (gecontroleerd op weersinvloeden)

Percentage CO2 uitstoot van gemeentekantoren, gemeentewerven en sporthallen Bron: Onderzoek duurzaam gebouw Nulmeting: 2018 – 100%

Toegenomen hoeveelheid duurzaam opgewekte energie Bron: Klimaatmonitor Nulmeting: 2018 – 205 TJ Zon op eigen dak, jaarlijkse energieproductie 5,8 GWh Bron: eigen meting

Aardgasvrij maken van woningen Bron: Transitievisie Warmte Nulmeting: 2019 0% woningen aardgasvrij; geen Transitievisie Warmte Gasverbruik: woningen (temp.correctie) 32,2 mln m3. bedrijven (excl. SBI D) 13,2 mln m3.

CO2-uitstoot

Inspanningen vloeien voort uit de besluitvorming over de werven en gemeentekantoren.

Het smartdoel is gerealiseerd. Wij komen hier in de begroting niet meer op terug.

Inzetten op energiebesparende maatregelen, waaronder isolatievisie

beperken door uitvoering gebiedsprocessen. Opstellen van uitvoeringsplannen voor de energietransitie gericht op vermindering van CO2-uitstoot.

KOSTEN

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

5.2 Circulaire economie Wij hebben als doel dat afval van de één, grondstof voor de ander wordt. In 2021 is de afvalscheiding van het huishoudelijk afval in de gemeente Krimpenerwaard minimaal 80%. Meer afvalscheiding

Meer hergebruik grondstoffen door ketenvorming

In 2022 is de afvalscheiding van huishoudens 80%

In 2022 hebben we minimaal 8 bedrijven die samenwerken waarbij het afval van de één wordt ingenomen als grondstof voor de ander

Percentage afvalscheiding van totaal huishoudelijk afval Bron: Factsheet Cyclus Nulmeting: 2018 - 75%

Aantal publiek - private convenanten Symbiose Circulaire Economie Bron: Eigen data Nulmeting: 2018 - 0

Realisatie van een goed toegankelijke milieustraat voor alle inwoners van gemeente Krimpenerwaard

Starten pilot voor een aantal (3-4) bedrijven, waarbij het afval van de één grondstof voor de ander is. Uitwerken businesscase biotische grondstoffen in de circulaire bouw. Vanwege prioritering van andere afvalzaken gaan we deze ambitie in 2022 nog niet realiseren

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

15. Biodiversiteit en dierenwelzijn Wij willen een bijdrage leveren aan het behoud, of zelfs verbeteren van de biodiversiteit in Krimpenerwaard. We zoeken hierbij de samenwerking met diverse partijen, zoals de agrariërs en de natuurbeheerders in Krimpenerwaard. Wij maken ons sterk om het welzijn van de dieren in Krimpenerwaard te bevorderen en actualiseren hiertoe de dierenwelzijnsnota.

Meer biodiversiteit

Meer aandacht voor dierenwelzijn

Tot 2022 wordt in 5 kleinschalige pilots de openbare ruimte zodanig beheerd/ingericht dat de ontwikkeling van de biodiversiteit wordt gestimuleerd

Pilots gericht op biodiversiteit uitvoeren Bron: Eigen data Nulmeting: 2019 - 0

Meer aandacht voor dierenwelzijn Bron: Beleidsinhoudelijke toelichting Nulmeting: Geen - Kwalitatieve doelstelling

Biodiversiteit wordt geïntegreerd in beheer en is onderdeel van herinrichtingsprojecten

De prioriteit is gesteld op uitvoering van wettelijke taken

Geen additionele kosten

Financieel overzicht R

2022

2023

2024

2025

Incidenteel

-100

Collegeprogramma

-100

gebiedsprocessen bodemdaling

-100

Lasten

-100

Dekking uit Algemene reserve vrij vermogen

100

gebiedsprocessen bodemdaling

100

2022

2023

2024

2025

Incidenteel

Noodzakelijk

P.m.

Dekking

Eindtotaal Bedragen x € 1.000

INVESTERINGEN Onderstaand zijn de investeringen voor dit programma opgenomen. Rij

Investeringen vGRP Eindtotaal Bedragen x € 1.000

ŗȜěɤ{ǟƭƧɅźʎƊɅʺĉɅɬƊǈšçɤȷʎƊƿɬĉƭƙƧĉɤǟȷðĉǈƊǈšɤĉǈɤɅɬĉðĉƭƙƧĉɤʺĉȷǈƊĉʎʼƊǈšɤ

Dit programma richt zich op ontwikkeling en behoud van een kwalitatief hoogwaardige woon-, werken leefomgeving. In dit programma zijn middelen opgenomen voor advisering op het gebied van wonen en de kwaliteit van de leefomgeving, het voeren van projecten en grondexploitaties, het faciliteren van ontwikkelingen van inwoners en ondernemers en het begeleiden van bestemmingsplannen en afgeven van en toetsen op omgevingsvergunningen. Door de introductie van Omgevingswet veranderen veel van de bestaande instrumenten en werkwijzen.

Ontwikkelingen Om te komen tot minder regels, kortere procedures en meer ruimte voor initiatieven is de planning dat de Omgevingswet op 1 juli 2022 in werking treedt. Deze wet kent andere beleidsinstrumenten (zoals Omgevingsvisie en Omgevingsplan) en vraagt om een nieuwe werkwijze en nieuwe procedures (intaketafel, omgevingstafel, initiatiefnemer centraal, participatie). Ook moet de gemeente aangesloten zijn op het Digitaal Stelsel Omgevingswet. De nieuwe wetgeving kent nog veel onzekerheden, waar de gemeente werkenderwijs haar weg in moet vinden.

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

2.1 Huishoudensverdunning Wij zetten in op minimaal een gelijkblijvend inwoneraantal. Toekomstige woningbouw dient daarop gericht te zijn: met behoud van landelijk karakter en met bijzondere aandacht voor jongeren en toekomstbestendig wonen.

Vitale(re) kernen met een passend woningaanbod dat bijdraagt aan een gelijkblijvend inwoneraantal Tot 2022 worden per jaar 200 extra (duurzame en toekomstbestendige) woningen gebouwd Toename aantal duurzame en toekomstbestendige woningen o.b.v. de basisadministratie gebouwen Bron: Aantal verblijfsobjecten met bouwjaar in gebruik / niet in gebruik in BAG Nulmeting: In 2015 tot 2018 zijn er jaarlijks 226 verblijfsobjecten geregistreerd op deze bouwjaren, waarvan gemiddeld 221 in gebruik zijn genomen. Het aantal nieuwbouwwoningen in deze periode volgens het CBS kwam op 224 woningen, per saldo nam de voorraad, inclusief sloop, gemiddeld met 130 woningen per jaar toe. 1. 2.

KOSTEN

Projecten en initiatieven op het gebied van woningontwikkelingen (bege)leiden die leiden tot (gemiddeld) 200 nieuwe woningen per jaar Via onderzoek en communicatie stimuleren van nieuwe initiatieven die aansluiten bij de “uitwerking van de woonvisie naar de kernen” en passen binnen de regionale agenda wonen

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

7. Verandering ruimtelijk domein Voor de implementatie van de Omgevingswet gaan wij werken volgens het onderscheidende en waar mogelijk vernieuwende VNG verandertype. Meer ruimte voor maatwerk en economische en maatschappelijke initiatieven van inwoners, bedrijven en instellingen in het ruimtelijk domein

Sneller, pro-actiever en meer integraal besluiten over ruimtelijke initiatieven

Op 1 januari 2022 is de gemeente Krimpenerwaard zoveel mogelijk klaar voor de implementatie van de Omgevingswet. De implementatie gaat plaatsvinden volgens de VNG veranderambitie onderscheidend en waar mogelijk vernieuwend

In 2022 hebben we in 75% van de (beleids)ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving bedrijven inwoners en organisaties actief betrokken

Implementatie omgevingswet in 2022 Bron: Beleidsinhoudelijke toelichting Nulmeting: Geen - Kwalitatieve doelstelling

Percentage in de raad vastgestelde beleidsontwikkelingen in de fysieke leefomgeving waarbij inwoners, bedrijven en organisaties actief betrokken zijn Bron: Beleidsinhoudelijke toelichting Nulmeting: Geen - Kwalitatieve doelstelling

1. Beleid, werkwijzen en processen inrichten volgens het VNG verandertype onderscheidend en vernieuwend 2. Start Omgevingsplan Krimpenerwaard 3. Omgevingsvisie Krimpenerwaard

1. Faciliteren van participatie bij beleidsprocessen en ruimtelijke initiatieven 2. Uitvoering geven aan de kaderstelling ruimtelijke initiatieven

Geen additionele kosten

Beleidsspeerpunten

AMBITIE

ER-DOEL

SMART-DOEL

INDICATOR

RESULTATEN & INSPANNINGEN

KOSTEN

8.2 Interactie stad en land Wij zoeken zelfbewust meer de verbinding met de steden en gaan op zoek naar kansen en win-win situaties voor stad en land, onder meer op het gebied van mobiliteit, levering van energie, gekwalificeerd personeel, wonen, recreatie en natuurbeleving Beter etaleren van de kwaliteiten van de Krimpenerwaard om de aantrekkelijkheid als regionale samenwerkingspartner te vergroten

In 2022 is de samenwerking met Midden-Holland, Metropoolregio Rotterdam-Den Haag, Grenzeloos samenwerken Alblasserwaard en de verbinding M-H/MRDH op het gebied van duurzaamheid, recreatie en toerisme, mobiliteit en wonen versterkt Bron: Beleidsinhoudelijke toelichting Nulmeting: Geen - Kwalitatieve doelstelling

In 2022 onderzoeken op welke manier de lobbyonderwerpen de komende vier jaar vorm kan worden gegeven.

Implementeren integrale werkwijze ten aanzien van de lobbyagenda.

Geen additionele kosten

Financieel overzicht R

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-75

Beleidskeuze

-75

Optimalisering processen RO

-75

Structureel

-295

Noodzakelijk

-295

Capaciteit RO

-295

Lasten

-370

-295

Dekking uit Algemene reserve vrij vermogen

Optimalisering processen RO

-295

Dekking

Eindtotaal Bedragen x € 1.000

INVESTERINGEN Voor dit programma zijn geen aanvullende investeringen opgenomen.

5. INDELING BEGROTING 5.1 Taakvelden Om te voldoen aan de vereisten, zoals opgenomen in de herziening BBV, is de begroting vanaf de meerjarenbegroting 2019-2022 ingericht op basis van taakvelden. Het gebruik van deze uniforme taakvelden maakt het mogelijk om baten en lasten van activiteiten te aggregeren en met die van andere gemeenten te vergelijken. Samen met de informatie op www.waarstaatjegemeente.nl vormt de indeling naar taakvelden een goede basis en mogelijkheid voor de onderlinge vergelijking van gemeenten op soortgelijke onderdelen. Programma’s De programma-indeling is gebaseerd op de hoofdtaakvelden, zoals die in de herziening BBV worden gehanteerd. Hiermee wordt bereikt dat de programmabegroting meerjarig duurzaam vergelijkbaar wordt. Hantering van de hoofdtaakvelden als programma leidt tot de volgende programma-indeling: 0. Bestuur en ondersteuning 1. Veiligheid 2. Verkeer en vervoer 3. Economie 4. Onderwijs 5. Sport, cultuur en recreatie 6. Sociaal Domein 7. Volksgezondheid en milieu 8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing (VHROSV)

5.1.1 Beleidsindicatoren In de programma’s nemen wij indicatoren op die behoren bij onze ambities en doelstellingen. Op deze indicatoren sturen wij door middel van beleid actief. Daarnaast zijn gemeenten op grond van het BBV verplicht een basisset met overige indicatoren te presenteren. Deze worden ook in de begroting opgenomen, maar hierop voeren wij geen actief beleid. Op grond van de wijziging van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) van 5 maart 2016, moeten gemeenten voortaan in de programma’s de maatschappelijke effecten die met de verschillende programma’s worden beoogd, toelichten aan de hand van beleidsindicatoren. Bij ministeriële regeling is hiertoe een set van een aantal beleidsindicatoren verplicht gesteld. Met de implementatie van de indicatoren worden raadsleden in staat gesteld om op maatschappelijke effecten te kunnen sturen. Bovendien wordt de onderlinge vergelijkbaarheid van gemeenten op deze manier vergroot. Het staat gemeenten vrij om naast de verplichte indicatoren ook nog facultatieve indicatoren op te nemen. Dit kan eventueel op basis van een door de VNG hiertoe ontwikkelde set. Zoals hiervoor aangegeven, kiezen wij hier niet voor.

5.2 Paragrafen Er zijn 7 verplicht voorgeschreven paragrafen. Daarnaast staat het de gemeente vrij om naar eigen inzicht paragrafen toe te voegen teneinde een bepaald onderdeel van de begroting nader toe te lichten. In de begroting 2021 hebben wij er voor gekozen een aparte paragraaf COVID-19 toe te voegen. Dit omdat de gevolgen van COVID-19 als een rode draad door alle programma’s lopen. Door het opnemen van een aparte paragraaf zijn de gevolgen van COVID-19 op één plek in de begroting inzichtelijk gemaakt in plaats van binnen alle programma’s afzonderlijk. Afhankelijk van de ontwikkelingen in de komende maanden wordt bepaald of het ook in de begroting 2022 noodzakelijk is om weer een aparte paragraaf COVID-19 op te nemen. De almaar stijgende zorglasten in het sociaal domein blijven voor ons een grote zorg. Hetzelfde geldt voor de voorgenomen herijking van het gemeentefonds, en dan met name het onderdeel sociaal domein. Om u mee te nemen in financiële gevolgen hiervan, hebben we in jaarrekening 2020 aanvullend de paragraaf Vorderingen inzake jeugdzorg opgenomen. Voornemen is om deze paragraaf ook op te nemen in de begroting 2022. .

6. KADERS VOOR DE BEGROTING 2022 6.1 Financieel toezicht In de gemeentewet is geregeld dat het College van Gedeputeerde Staten (GS) toezicht houdt op de gemeenten. Voor de uitvoering hiervan volgt GS de financiële positie van onze gemeente en de ontwikkelingen die daarbij een rol spelen. Voorgaande jaren werden we door middel van een begrotingscirculaire geïnformeerd over alle relevante ontwikkelingen en actuele informatie over de wijze waarop de (meerjaren)begroting wordt beoordeeld vanuit het financieel toezicht. Deze circulaire was daarmee een aanvulling op het Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK) 2020 waarin de algemene kaders voor alle gemeenten zijn uitgewerkt. Op dit moment ziet GS geen andere aandachtspunten dan afgelopen jaar die aparte of aanvullende uitwerking behoeven. Daarom is besloten om dit jaar geen begrotingscirculaire uit te brengen. Wanneer zich gedurende het jaar alsnog aandachtspunten voordoen die aanvullende uitwerking behoeven, dan wordt hierover apart gecommuniceerd.

6.2 Uitgaven De uitgaven worden geraamd op basis van constante prijzen. Er vindt een aanpassing van de uitgaven plaats op basis van de inflatiecorrectie zoals die is opgenomen in de meicirculaire 2021 van het Gemeentefonds.

6.3 Inkomsten Ook de inkomsten worden geraamd op basis van constante prijzen. Er vindt een aanpassing van de inkomsten plaats op basis van de inflatiecorrectie zoals die is opgenomen in de meicirculaire 2021 van het Gemeentefonds.

6.4 Salarisontwikkelingen De huidige CAO heeft een looptijd tot 1 januari 2021. Na verschillende onderhandelingsrondes hebben de vakbonden het overleg met de werkgevers opgeschort. Vraag (2,75% loonsverhoging) en aanbod (0,5% loonsverhoging) liggen ver uiteen. Er is op dit moment geen inschatting te maken over nieuwe arbeidsvoorwaarden en de financiële consequenties. Voor de begroting 2022 wordt daarom uitgegaan van een generieke salarisverhoging op basis van een inschatting. Op basis daarvan is het aannemelijk rekening te houden een loonsverhoging van 1% voor het kalenderjaar 2022. In de begroting 2022 wordt dit verwerkt. De ABP pensioenpremie stijgt vanwege de langdurig lage rente bij een gelijkblijvende pensioenregeling. Er is daarom meer premie nodig om de pensioenen te financieren. Daarnaast is het pensioen duurder geworden door de toegenomen levensverwachting. De stijging van de premie is afhankelijk van de te behalen beleggingsresultaten en de hiermee samenhangende dekkingsgraad. Het is redelijk rekening te houden dat na de coronacrisis de economische vooruitzichten niet rooskleurig zullen zijn. De rendementen en lage rente zullen naar verwachting in 2022 niet verbeteren. Vooralsnog is de aanname dat de pensioenpremie hierdoor met 1 % stijgt. Dit is gebaseerd op de stijging van de pensioenpremie in 2021.

6.5 Investeringen Basis voor de op te nemen investeringen vormt het geactualiseerde overzicht van investeringen, jaarschijf 20222024, uit de begroting 2021. Daarnaast is ook sprake van nieuw aangeleverde investeringswensen (zie ook 3.2.2). Vervangingsinvesteringen worden, volgens de voorschriften, voor de historische kostprijs opgenomen. Mocht er sprake zijn van hogere of lagere vervangingskosten, dan wordt dit in de begroting toegelicht.

6.5.1 Vervangingsinvesteringen Voor een goed financieel beleid is het van belang dat de lasten van de vervangingsinvesteringen opgenomen zijn in de meerjarenbegroting. Voor vrijwel alle vervangingsinvesteringen zijn inmiddels beheerplannen opgesteld die financieel vertaald zijn in de huidige meerjarenbegroting. Voorbeelden hiervan zijn IBOR-beheerplannen en 57

beheerplan gemeentelijk vastgoed, die beide in 2021 worden herzien en ook IHP, ICT, Facilitair en materieelplan BOR. Het beheerplan begraafplaatsen is nog in voorbereiding.

ɛȜɛɤ{ĉȷ·ǟǈðĉǈɤȊȷɬƙĉǈɤ In de begroting 2022-2025 worden de begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen waarbij de gemeente Krimpenerwaard is aangesloten verwerkt. Met de “financiële kaderstelling gemeenschappelijke regelingen Hollands-Midden” bepalen de gemeenten in de regio Hollands-Midden vooraf een uniform financieel kader voor de jaarlijks toe te passen prijsindexatie in de begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen in deze regio. De begrotingen van alle gemeenschappelijke regelingen waaraan de gemeente Krimpenerwaard deel neemt worden getoetst aan deze vastgestelde kaders. De kaders voor de begroting 2022 zijn op 4 november 2020 vastgesteld door de bestuurlijke klankbordgroep van het financieel overleg van gemeenten in de regio Hollands-Midden en vervolgens besproken in de vergadering van de auditcommissie van 23 november 2020. Het betreft een variant met een waardevaste indexering. Hierbij wordt de indexering voor 2022 gecorrigeerd voor de ontwikkelingen in het jaar 2020 en 2021 (gebaseerd op indices uit Centraal Economisch Plan, septembercirculaire 2020). De kaders voor de begroting 2022 betreffen:  De indexatie op basis van een jaarlijkse groei gebaseerd op de prijs overheidsconsumptie beloning werknemers 1,4% en de prijs overheidsconsumptie netto materieel (1,1% zoals opgenomen in de publicaties van het CPB.

 Het opnemen van een nieuwe algemene taakstelling in de begrotingen 2022 is niet toegestaan.  In de begrotingen en jaarrekeningen dient standaard een paragraaf op te worden genomen over de toepassing van de vastgestelde indexering. Deze paragraaf dient te worden verdeeld naar economische categorieën (% personeel, % materieel en % overige) en een paragraaf met een analyse van de risico's in relatie tot de omvang van het weerstandsvermogen. De financiële kaderstelling is opgesteld door de regio gemeenten. Voor de gemeenschappelijke regelingen waar de regio gemeenten bestuurlijk een meerderheid vormen gelden de afspraken als dwingend. Dit betreft de volgende gemeenschappelijke regelingen:  Veiligheidsregio Hollands Midden  Omgevingsdienst Midden-Holland  Regionale Dienst Openbare Gezondheidszorg/GGD De overige gemeenschappelijke regelingen waarbij de regio gemeenten geen meerderheid in het bestuur vormen maar waaraan de gemeente Krimpenerwaard wel deelneemt zijn geïnformeerd over de vastgestelde kaders. Daarbij zijn deze gemeenschappelijke regelingen er op gewezen dat hun begrotingen zullen worden getoetst aan de hiervoor genoemde kaders. De bijstelling van de bijdragen aan verbonden partijen die het gevolg is van de gehanteerde jaarlijks toegestane indexering, is niet opgenomen in deze kadernota, maar wordt rechtstreeks in de meerjarenbegroting 2022-2025 verwerkt.

De overige bijstellingen van de bijdragen, onder andere als gevolg van autonome ontwikkelingen, zijn wel meegenomen in deze kadernota.

6.6.1 Stedin In het Jaarplan 2021 van de Stedin Groep wordt een resultaat over 2021 verwacht van vrijwel nihil. Als reden van het fors lagere resultaat ten opzichte van vorige jaren worden door Stedin de volgende argumenten genoemd:  Hogere operationele kosten  Hogere afschrijvingslasten als gevolg van toename van de vaste activa  Hogere financiële lasten  Ontbreken van eenmalige baten van verkoop transformatoren Gezien de hoge investeringen die de komende jaren op de planning staan is het de verwachting dat het resultaat van Stedin op een dergelijk laag niveau blijft, derhalve wordt voorgesteld de dividendopbrengst vanaf 2022 af te ramen naar nihil.

6.7 Financiering In de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) zijn kaders gesteld voor een verantwoorde, prudente en professionele inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie van decentrale overheden. De gemeente streeft er naar om leningen tegen een zo laag mogelijk rentepercentage aan te trekken en tegelijkertijd de renterisico’s te beheersen. Daartoe wordt bij het afsluiten van leningen rekening gehouden met de liquiditeitsbehoefte, rentevisie, kasgeldlimiet (financiering voor een periode van maximaal 1 jaar) en renterisiconorm (financiering periode langer dan 1 jaar). De ontwikkeling van de financieringspositie is bepalend voor de toekomstige ontwikkeling van de omvang van de leningenportefeuille. De financieringsbehoefte in de komende jaren is sterk afhankelijk van het investeringstempo van reeds beschikbaar gestelde kredieten en het nog op te stellen investeringsprogramma 2022-2025. In de huidige meerjarenbegroting 2021-2024 wordt rekening gehouden met het aantrekken van langlopende geldleningen van in totaal € 55 miljoen. Op basis van de geactualiseerde liquiditeitenplanning loopt dit bedrag voor de jaren 2021-2025 op naar € 70 miljoen. De marktrente is ten opzichte van vorig jaar nauwelijks gewijzigd. Vooralsnog wordt uitgegaan van een marktrente van 0,5% bij het aantrekken van leningen in de periode 20222025.

Op grond van regelgeving wordt rente toegerekend aan taakvelden. De meest recente berekening resulteert in een rentepercentage van 0,8%. Deze omslagrente wordt voorlopig gehanteerd voor de meerjarenbegroting 20222025. Tijdens het proces van het opstellen van de nieuwe meerjarenbegroting wordt nog een actuele berekening gemaakt. Indien hieruit blijkt dat het percentage wijzigt, wordt de te hanteren omslagrente alsnog aangepast.

6.8 Programmatisch werken Het college heeft in het collegeprogramma 2019-2022 doelen geformuleerd voor de verschillende BBVprogramma’s. Op deze doelen vindt in de P&C cyclus inhoudelijke verantwoording plaats. Voor een aantal ambities en doelen uit het collegeprogramma is gekozen om te werken via een programmatische aanpak. De rol van de overheid verandert van verzorgend naar participerend. Dit vraagt veel van burgers én ambtenaren. Als gemeente Krimpenerwaard staan we dan ook voor complexe en omvangrijke uitdagingen. Om de maatschappelijke opgaven te realiseren hebben we een samenhangende (gemeentelijke) inzet nodig op het gebied van sociaal, economie, fysiek en beheer. Programmatisch en projectmatig werken zijn methodes die passen bij sturing op maatschappelijke doelen/ opgaves, resultaten, samenwerking en het delen van verantwoordelijkheden. Daarnaast past deze manier van werken bij de samenwerking met externe partijen en maatschappelijke organisaties, zoals met de Omgevingswet wordt nagestreefd. Programmatisch werken is een hulpmiddel om opgaven doelgericht te realiseren. Het zorgt voor overzicht, maakt het kiezen van de meest effectieve en efficiënte inspanningen mogelijk, organiseert samenwerking, levert samenhang op en geeft de mogelijkheid om te sturen op het geheel. De programma’s In de periode 2018-2022 is in de gemeente met drie programma’s gewerkt.

In 2022 wordt met het college overlegd over de programma’s voor de komende vier jaar. Hierbij speelt een rol dat van de drie huidige programma’s er twee worden geïmplementeerd en afgerond en het programma Duurzaamheid zal worden voortgezet in verband met de grote opgaven. Programma Verandering Ruimtelijk Domein Met het programma Verandering Ruimtelijk Domein worden de organisatie en samenleving voorbereid op de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 juli 2022. De samenleving wordt steeds mondiger. Als gemeenten willen wij de ideeën en energie uit de samenleving beter benutten. In 2022 wordt het programma verder geborgd in de reguliere werkzaamheden van de organisatie. Programma Dienstverlening In het programmaplan Dienstverlening staan de projecten en inspanningen die bij gaan dragen aan een betere dienstverlening. Wij zijn er voor onze inwoners (inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners). Daarom zetten wij als professionals onze inwoners centraal in onze dienstverlening. Dit noemen we inwoner gedreven dienstverlening. Bij alles wat we doen vragen we ons af vanuit welke rol wij contact hebben met de inwoner en vanuit welke rol de inwoner contact met ons heeft. Wij richten onze producten, diensten en processen zo in dat deze aansluit bij de beleving van onze inwoners.

Het programma dienstverlening bevat projecten en initiatieven die zich richten op drie pijlers: Nabijheid, Snel & Simpel en Digitaal. 59

In 2021 en 2022 wordt het programma verder geïmplementeerd in de organisatie en onderdeel van de reguliere werkzaamheden. Programma Duurzaamheid Het programma Duurzaamheid richt zich op het terugdringen van CO2 uitstoot. In dit programma maken we een start met de energietransitie (meer duurzame energie) in de Krimpenerwaard. Ook werken we aan het tegengaan van bodemdaling: de grootste bron van CO2 uitstoot in de gemeente Krimpenerwaard. Daarnaast werkt het programma aan betere klimaatadaptieve kernen (inmiddels opgenomen in integrale visievorming voor de openbare ruimte). In de periode 2017-2021 (huidige kabinet) is in veel sectoren gewerkt aan gedragen klimaatplannen. Dit is de uitwerking van het klimaatakkoord waarin niet alleen gemeenten voor de gebouwde omgeving, maar bijvoorbeeld ook de industrie, stevige plannen heeft gemaakt. Een volgend kabinet zal starten met uitvoering. De gemeente zal in 2022 daarin zeer waarschijnlijk een rol krijgen. Het is nog niet duidelijk welke rol en hoe groot die rol zal zijn. Wij leveren graag een bijdrage aan de uitvoering zo lang daarvoor ook toereikende middelen beschikbaar worden gesteld

6.9 Subsidies De gemeenteraad stelt een indicatie van de begrotingsruimte voor subsidies vast bij de kadernota. Het uitgangspunt voor de begrotingsruimte vormen de vastgestelde plafonds van 2022. Het bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd op basis van de septembercirculaire. Definitieve vaststelling volgt bij de begrotingsbehandeling. In dit geval betreft het de budgetruimte voor 2023. Bij de totstandkoming van het nieuwe subsidie instrumentarium is uitgegaan van de juridische verplichting om plafonds direct met de subsidieregels te publiceren. Met de start van de aanvraagperiode voor instellingen in april van het voorafgaande jaar ontstond hiermee de noodzaak om ruim anderhalf jaar van tevoren bij de kadernota de plafonds indicatief vast te stellen. Hiermee weer een jaar vooruit gelopen op de reguliere P&C-cyclus. Het realiteitsgehalte van deze plafonds is beperkt gezien het feit dat er geen rekening kan worden gehouden met nog onvoorziene of nog op handen zijnde ontwikkelingen op de verschillende beleidsthema’s. Voor instellingen die zich om uiteenlopende redenen niet lenen voor tendering bij overschrijding van de beschikbare middelen binnen een subsidiethema wordt gewerkt met begrotingssubsidies. Voor een aantal thema’s geldt dat wordt afgeweken van de tendermethode. Dit staat dan beschreven in de subsidieregeling 2022 bij het betreffende subsidiethema.

6.10 Sustainable Development Goals De Sustainable Development Goals (Duurzame Ontwikkelingsdoelen) zijn 17 doelen "om van de wereld een betere plek te maken in 2030". De gemeenteraad heeft op 14 juli 2020 motie M20-028 aangenomen. De uitvoering van deze motie wordt voortvarend opgepakt. Qua inhoud en uitvoerbaarheid sluiten we aan bij de “Green Deal” van de Europese Unie. We richten de monitoring hierbij op duurzaamheid door in onze P&C cyclus aan te sluiten bij de volgende vier SDG’s: 1. Betaalbare en duurzame energie 2. Verantwoorde consumptie en productie (circulaire economie) 3. Klimaatactie (CO2 uitstoot, klimaatadaptatie en bodemdaling) 4. Leven op land (biodiversiteit) Het instrumentarium van de Sustainable Development Goals biedt echter onvoldoende mogelijkheden om de monitoring goed uit te kunnen voeren. We hebben daarom een eigen CO2 monitor (o.b.v. de klimaatmonitor van Rijkswaterstaat) opgezet. Ook monitoren we de komende jaren zelf de opwek van hernieuwbare energie. Vanuit het Rijk worden bovendien diverse monitoringsinstrumenten ontwikkeld m.b.t. biodiversiteit, circulaire economie en klimaatadaptatie. Vanaf 2022 nemen we deze informatie (zodra beschikbaar) regulier op in de P&C cyclus.

6.11 Egalisatiereserve ICT Als gevolg van wettelijke en technische ontwikkelingen is jaarlijks sprake van aanvragen voor extra financiële middelen ten behoeve van ICT-gerelateerde exploitatielasten. Dit betreft zowel kosten voor hard- en software als lasten die voortvloeien uit het MJOP ICT. Vaak betreft het noodzakelijke aanvragen die financieel relatief klein zijn. Zo ook voor 2022 en verder. 60

Om nu te voorkomen dat we u als gemeenteraad jaarlijks dergelijke aanvragen moeten voorleggen, willen we gebruik maken van de egalisatiereserve ICT. Idee hierbij is dat jaarlijks bij de jaarrekening wordt bekeken wat het saldo is op de betreffende ICT-gerelateerde onderdelen in de begroting. Bij een overschot wordt het saldo toegevoegd aan de reserve en bij een tekort wordt het eraan onttrokken. Op deze wijze worden de ICTgerelateerde lasten optimaal over de jaren verdeeld. Aangezien de omvang van de reserve niet oneindig is, zijn er wel regels nodig om de reserve op genoemde manier te kunnen gebruiken. Het voorstel is om gecumuleerde aanvragen met exploitatielasten tot € 50.000, zowel incidenteel als structureel, niet meer aan te vragen. De betreffende aanvragen worden gedurende het begrotingsjaar uitgevoerd en aan het eind van het jaar verrekend met de reserve. Gecumuleerde aanvragen met exploitatielasten vanaf € 50.000 worden wel aan de gemeenteraad voorgelegd, tenzij blijkt dat er ruimte is in de reserve. Indien het op enig moment nodig is om van voorgestelde werkwijze af te wijken, leggen wij dit goed onderbouwd aan u voor. Gedurende het begrotingsjaar zal bij diverse p&c-documenten worden nagegaan of er meerjarig voldoende ruimte binnen de reserve beschikbaar is. Een negatief saldo van een reserve is immers niet toegestaan en een te ruime omvang niet wenselijk.

7. LOKALE HEFFINGEN 7.1 Onroerende-zaakbelastingen (OZB) en overige ongebonden heffingen De opbrengst van de OZB wordt jaarlijks verhoogd op basis van de inflatiecorrectie. Bij de OZB gaan we uit van de totale opbrengst van het voorgaande jaar bij een gelijkblijvend areaal. Op grond van de het bij de begroting 2019 aangenomen amendement (A18-44) wordt de hondenbelasting afgebouwd. Dit betekent dat we vanaf 2022 geen opbrengst hondenbelasting meer in de begroting hebben opgenomen.

7.2 Gebonden heffingen Afvalstoffenheffing, rioolheffing, leges, lijkbezorgingsrechten, marktgelden en havengelden zijn gebonden heffingen. Uitgangspunt is dat deze heffingen kostendekkend zijn, tenzij de tarieven dan aanzienlijk hoger zijn dan bij vergelijkbare gemeenten. Kostendekkendheid houdt in dat de tarieven zodanig vastgesteld worden dat de geraamde baten niet uitgaan boven de geraamde lasten. Deze wettelijke eis van maximale kostendekkendheid betekent niet dat de afzonderlijke tarieven per heffing maximaal 100% kostendekkend mogen zijn. Een individueel tarief kan meer dan 100% kostendekkend zijn, maar daar staat dan een ander tarief met een lager percentage tegenover. In het collegeprogramma is opgenomen om door te groeien naar meer kostendekkende tarieven. Daarbij worden de volgende uitgangspunten gehanteerd:  Bij de meerjarenbegroting 2019-2022 is bij amendement (A18-39) besloten de tarieven van de lijkbezorgingsrechten in 2022 te laten stijgen met 5,25%, met uitzondering van de tarieven voor het verlenen van rechten.  Leges kunnen met meer dan de inflatie stijgen om een grotere mate van kostendekkendheid te bereiken. Dit is conform de in de meerjarenbegroting 2019-2022 ingezette lijn. In de begroting nemen wij een overzicht op met de berekening van de mate van kostendekkendheid per heffing.

De wijze van de berekening van de overhead bij de tarieven is bepaald in de financiële verordening.

7.2.1 Afvalstoffenheffing Bij de berekening van de tarieven voor de afvalstoffenheffing gaan we uit van 100% kostendekkende tarieven.

7.2.2 Rioolheffing Bij de berekening van de tarieven voor de rioolheffing gaan we uit van 100% kostendekkende tarieven.

6E-Lɤ ƙƭšĉɤǵɤƄɤjǟĉƭƊÊźɬƊǈšɤǟȊɤǈƊĉʎʼɤ·ĉƭĉƊðɤ 2.1 Exploitatie Bestuur en ondersteuning R

2022 2023 2024 2025

Structureel

-177 -177 -177 -177

Beleidskeuze

-177 -177 -177 -177

Aframing dividend Stedin

-177 -177 -177 -177

Voor toelichting zie verbonden partijen Stedin: als gevolg van grote investeringen bij Stedin, zijn de te verwachtte inkomsten nihil. Eindtotaal

-177 -177 -177 -177

Bedragen x € 1.000

Verkeer, vervoer en waterstaat Rij

2022 2023 2024 2025

Structureel

-76

Beleidskeuze

-76

Opstelstrook veer Bergambacht (kapitaallasten)

-5

-71

-76

Het verkeer op de Veerweg (N475) gaat richting het veer Bergambacht en naar overige bestemmingen. Door deze gemengde bestemmingen ontstaan onveilige situaties. (stilstaand verkeer op een doorgaande weg). Om die reden wordt gekeken naar de mogelijkheid een extra opstelstrook voor het veer te realiseren. Veer Gouderak-Moordrecht De Veerdienst Schoonhoven BV exploiteert het veer tussen Gouderak en Moordrecht. Er is een sterke sociale cohesie tussen Gouderak en Moordrecht. Het veer biedt bovendien een alternatief voor de drukke rondweg bij Westergouwe. Recreatief verkeer en sportverkeer (Zwembad Gouderak). De exploitatiebijdrage bedraagt € 118.000 per jaar, waarvan € 70.800 (60%) voor rekening komt van de gemeente Krimpenerwaard en de rest voor rekening is van de gemeente Zuidplas. De gemeenteraad van Zuidplas heeft op 30 mei 2017 een motie aanvaard die het college oproept een maximum te hanteren voor de bijdrage van Zuidplas van € 55.000 per jaar, jaarlijks te evalueren, en de raad in 2022 een beslissing te laten nemen over continuering van de verplichting tot meebetalen in de exploitatie op basis van evaluatie. Vooralsnog nemen we een bedrag op van € 70.800 per jaar voor bekostiging van de exploitatie van dit veer voor de komende jaren Eindtotaal Bedragen x € 1.000

Sport, cultuur en recreatie R

2022 2023 2024 2025

Structureel

-102 -102 -102 -102

Collegeprogramma

-88

Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024

-88

Beleidskeuze

-14

Stichting Vlister Openluchtbaden

-14

-30

In het Uitvoeringsprogramma Cultuur is de nieuwe subsidieregeling cultuur opgenomen als actielijn 4. In het voorkeursscenario 2 wordt dit uitgevoerd binnen het budgetplafond van € 268.000. Het budgetplafond cultuur is 2x incidenteel verhoogd van € 150.000 naar € 168.000. Met dit scenario wordt gestuurd op een structurele verhoging van het budgetplafond met € 118.000. Hiervan wordt € 30.000 gefinancierd vanuit R&T (SKMP), budget Economische promotie – algemeen. In de Kadernota 2022 wordt per saldo een structureel bedrag gevraagd van € 88.000.

Per 1 januari 2019 is de btw-sportvrijstelling verruimd. Vanaf dat moment geldt deze vrijstelling niet alleen voor sportverenigingen, maar ook voor exploitanten van sportaccommodaties (o.a. gemeenten en stichtingen). Hoewel de exploitanten hierdoor geen 6% btw over inkomsten meer hoeven af te dragen (de vrijstelling), verliezen ze ook hun recht op aftrek van btw (meestal 21%). Het belastingvoordeel raken ze dus kwijt. Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024 (Budgetneutraal) In het Uitvoeringsprogramma Cultuur is de nieuwe subsidieregeling cultuur opgenomen als actielijn 4. Het budgetplafond cultuur is 2x incidenteel verhoogd van € 150.000 naar € 168.000. Voor het uitvoeringsprogramma Cultuur is een structurele verhoging van het budgetplafond van € 118.000. nodig. Hiervan wordt € 30.000 gefinancierd vanuit R&T (SKMP), budget Economische promotie – algemeen. Budgetoverheveling ophoging subsidieplafond Cultuur 30K Voor het ophoging van de het Subsidieplafond Cultuur met € 118.000 bij taakveld 5.3 kan € 30.000 gedekt worden uit het taakveld 3.4 Economische promotie. Eindtotaal

-102 -102 -102 -102

Bedragen x € 1.000

Sociaal Domein R

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-224

-70

Noodzakelijk

-69

Kwadraad monitoren van veiligheidssituaties en het bieden van overbruggingszorg naar GGZ

-69

Voor 2021 is Kwadraad incidenteel gecompenseerd voor de aanvullende diensten: monitoren van veiligheidssituaties en het bieden van overbruggingszorg naar GGZ. In overleg met ketenpartners moet de inzet van Kwadraad in dergelijke casuïstiek in de toekomst worden beperkt. Naar verwachting is dit niet gerealiseerd bij aanvang van 2022. Temeer omdat de monitoring van veiligheidssituaties om trajecten van circa 1,5 jaar gaat en Kwadraad dat niet zondermeer kan afbreken. Bedragen x € 1.000

2022 2023 2024 2025

Beleidskeuze

-155

-70

Preventieteam

-155

-70

De doorontwikkeling van het preventieteam heeft volop onze aandacht. Onze overtuiging is dat -onder gelijkblijvende omstandigheden- het preventieteam bijdraagt aan de afschaling van (dure) maatwerkvoorzieningen. Daarnaast wordt in afstemming met en tussen de verschillende partners een algemeen toegankelijk preventief aanbod gecreëerd. Dit vereist (structurele) sturing en coördinatie. In 2022 wordt voor deze formatieplaats € 85.000 onttrokken uit de reserve sociaal domein. Vanaf 2023 daalt deze formatieplaats in binnen de reguliere formatie/loonsom. Daarnaast zijn er in 2022 en 2023 middelen nodig voor de aanschaf en onderhoudskosten van een registratiesysteem (€ 40.000), deskundigheidsbevordering (€ 20.000) en communicatie (€ 10.000). Structureel

-350 -350 -350 -350

Noodzakelijk

-350 -350 -350 -350

Regionale visie Sociaal Domein

-350 -350 -350 -350

In het najaar wordt een besluit genomen over de regionale visie Sociaal Domein “Samen scherper aan de wind”. In deze visie wordt vastgelegd welke (wettelijke) taken in regionaal verband worden uitgevoerd. Gelijktijdig ligt daarbij ook een financieringsvraagstuk voor. Dit financieringsvraagstuk is een gevolg van enerzijds het wegvallen van regionale middelen (transformatiefonds) en anderzijds de wijziging in de algemene uitkering (beschermd wonen). Op dit moment is niet duidelijk of deze wijziging in de algemene uitkering voor onze gemeente positief of negatief uitpakt. Dit wordt in beeld gebracht op basis van de septembercirculaire. Eindtotaal

-574 -420 -350 -350

Bedragen x € 1.000

Volksgezondheid en milieu Rijlabel

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-100 -100

Collegeprogramma

-100 -100

Gebiedsprocessen bodemdaling

-100 -100

Tot en met 2023 worden gebiedsprocessen in deelgebieden voortgezet om te komen tot gebiedsontwikkelplannen, met concrete maatregelen voor vermindering CO2-uitstoot en bodemdaling. Dit is inclusief een aanvraag bij de provincie voor middelen om de maatregelen te kunnen uitvoeren. Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan de landelijke opgave voor vermindering van 1Mton CO2 emissie uit veen. Dit betreft €100.000 in 2022 en €100.000 in 2023. Eindtotaal Bedragen x € 1.000

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing R

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-75

Beleidskeuze

-75

Optimalisering processen RO

-75

In het Uitvoeringsprogramma VTH 2021 is het optimaliseren van processen opgenomen. Dit moet leiden tot vermindering van regels en processen, de kwaliteit toe te laten nemen en de werkdruk af te laten nemen. Dit alles zal ertoe leiden dat vergunningaanvragen sneller afgehandeld kunnen worden en soms zelfs niet meer nodig zijn. Mogelijk voorbeeld is een uitbreiding van het vergunningvrij bouwen. Zoals al opgenomen in het Uitvoeringsprogramma VTH 2021 starten de activiteiten in 2021 (inventarisatie en proefneming). De investeringen vinden plaats in 2022 en 2023. Structureel

-295 -295 -295 -295

Noodzakelijk

-295 -295 -295 -295

Capaciteit Ruimtelijke Ordening

-295 -295 -295 -295

Bij het team toezicht en handhaving zien wij de laatste jaren een forse toename van de werkzaamheden op het gebied van toezicht en handhaving op het gebied van Ruimtelijke Ordening. Het lukt met de huidige capaciteit niet meer om de structurele werkzaamheden uit te voeren. Wenst de gemeente op een adequaat en minimaal niveau haar handhavings- en toezichtstaken op het gebied van Ruimtelijke Ordening te kunnen uitvoeren dan is een extra capaciteit vereist van 3 fte. Daarnaast is extra inzet noodzakelijk op gebied van bezwaar en beroep, juridische kwaliteitszorg, pre mediation en deregulering. Hiervoor is 1,0 fte noodzakelijk. Dit alles vergt een structurele verhoging van het budget met een bedrag van € 295.000. Richting de begroting zal het college de inschatting voor de werkzaamheden op het gebied van toezicht en handhaving nader onderbouwen. Zodoende kan de raad bij de begroting een besluit nemen op het wel of niet honoreren van deze kosten. Eindtotaal

-370 -370 -295 -295

Bedragen x € 1.000

2.2 Investeringen De in het onderstaande genoemde investeringsbedragen hebben niet direct invloed op het saldo van de exploitatie. De investeringen worden in een aantal jaren afgeschreven en dit leidt tot jaarlijkse kapitaallasten (rente + afschrijving) die in de exploitatie worden meegenomen. Voor een aantal investeringen geldt dat de kapitaallasten kunnen worden gedekt, ten laste van reserves, tarieven of anderszins. Eventuele dekking is bij de toelichting op de investering aangegeven Bestuur en organisatie Rijlabel

2022

Incidenteel

-1.909 -1.827 -729 -1.189

Noodzakelijk

-1.909 -1.827 -729 -1.189

MJOP ICT

2023 2024

2025

-386

-832 -289

-442

-1.523

-995 -440

-747

Betreft het krediet nodig voor het MJOP ICT. In de meerjarenbegroting 2021 is al rekening gehouden met de lasten en dekking die hieruit voortvloeien. Gebouwenbeheerplan De gemeente beschikt over diverse, openbare en niet-openbare, gebouwen. In de begroting wordt voor deze gebouwen rekening gehouden met groot onderhoud. In het kort komt het er op neer dat er geen achterstallig onderhoud mag ontstaan. In 2017 heeft de raad het ‘Beheerplan gemeentelijk vastgoedbeheer 2017-2031’ vastgesteld. Dit vormt het beleidskader voor het onderhoud aan het gemeentelijk vastgoed voor de komende jaren. De meerjarenonderhoudsplanningen worden conform het Beheerplan 2017-2031 in 2021 geactualiseerd. De financiële consequenties worden uitgewerkt in de financiële onderhoudsvoorziening. In de begroting 2021 is reeds aangegeven dat voor het verrichten van groot onderhoud aan de gemeentelijke vastgoedobjecten in 2022 €1.523.242 nodig is. Dit bedrag is in de begroting opgenomen op de B-lijst. Eindtotaal

-1.909 -1.827 -729 -1.189

Bedragen x € 1.000

Verkeer, vervoer en waterstaat Ri

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-150

Noodzakelijk Investeringen IBOR

P.m. P.m. P.m. P.m.

De herijking van het IBOR en vGRP is gestart. De actuele investeringscijfers worden in de loop van 2021 bekend, waarna deze bij het opstellen van de begroting 2022 worden opgevoerd. Beleidskeuze

-150

Realisatie extra opstelstrook veer Bergambacht.

-150

Sport, cultuur en recreatie Ri

2022 2023 2024 2025

Incidenteel

-114

Noodzakelijk

-114

Baggerplan

-114

Conform MJOP, dekking IBOR Eindtotaal Bedragen x € 1.000

Volksgezondheid en milieu 2022 2023 2024 2025 Incidenteel

Noodzakelijk

Investeringen vGRP

P.m. P.m. P.m. P.m.

De herijking van het IBOR en vGRP is gestart. De actuele investeringscijfers worden in de loop van 2021 bekend, waarna deze bij het opstellen van de begroting 2022 worden opgevoerd. Eindtotaal

Bedragen x € 1.000

ƙƭšĉɤʄɤƄɤLƊĉʎʼɤ·ĉƭĉƊðɤǈȷɤÊɬĉšǟȷƊĉɤ In deze bijlage zijn alle nieuwe aanvragen uit deze kadernota nogmaals opgenomen. Ditmaal zijn ze overzichtelijk gesplitst naar de 3 categorieën: Collegeprogramma, Noodzakelijk en Beleidskeuze. Per categorie is een tabel opgenomen. Binnen deze tabellen is onderscheid gemaakt in exploitatie (incidenteel en structureel) en investering.

Collegeprogramma 2022

2023

2024

2025

Collegeprogramma

-188

-88

Exploitatie

-188

-88

Incidenteel

-100

Gebiedsprocessen bodemdaling

-100

Structureel

-88

Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024

-88

Eindtotaal

-188

-88

2022

2023

2024

2025

Noodzakelijk

-2.737

-2.472

-1.374

-1.834

Exploitatie

-714

-645

Incidenteel

-69

Bedragen x € 1.000

Noodzakelijk

Kwadraad GGZ

-69

Structureel

-645

Regionale visie Sociaal Domein

-350

Capaciteit RO

-295

Investering

-2.023

-1.827

-729

-1.189

Incidenteel

-2.023

-1.827

-729

-1.189

Investeringen IBOR

P.m.

Investeringen vGRP

P.m.

MJOP ICT

-386

-832

-289

-442

-1.523

-995

-440

-747

Baggerplan

-114

Eindtotaal

-2.737

-2.472

-1.374

-1.834

Gebouwenbeheerplan

Bedragen x € 1.000

Beleidskeuze Rijlabel

2022

2023

2024

2025

Beleidskeuze

-646

-411

-266

Exploitatie

-496

-411

-266

Incidenteel

-230

-145

Optimalisering processen RO

-75

Preventieteam

-155

-70

Structureel

-266

Stichting Vlister Openluchtbaden

-14

Uitvoeringsprogramma Cultuur 2021-2024 (Budgetneutraal)

-30

Aframing dividend Stedin

-177

Opstelstrook veer Bergambacht (kapitaallasten)

-5

Budgetoverheveling ophoging subsidieplafond Cultuur

Veer Gouderak-Moordrecht

-71

Investering

-150

Incidenteel

-150

Opstelstrook veer Bergambacht.

-150

Eindtotaal

-646

-411

-266

Bedragen x € 1.000

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Krimpenerwaard&id=e5dc179e-c1a4-41e4-89a2-c1ea596cc5aa