Bijlage 3a - Advies van Adviesraad Sociaal Domein Krimpenerwaard Wijzigingen Verordening Jeugdhulp en Wmo Krimpenerwaard 2026 (1)

Gemeente Krimpenerwaard T.a.v. Postbus 51 2820 AB Stolwijk info@krimpenerwaard.nl

Datum:

17 september 2025

Onderwerp:

Advies m.b.t. Wijzigingen in de Verordening Wmo en Jeugd Krimpenerwaard

Geacht College, Op 7 juli jl. ontving de Adviesraad Sociaal Domein per e-mail het verzoek om advies uit te brengen m.b.t. Wijzigingen in de Verordening Wmo en Jeugd Krimpenerwaard. Tijdens de vergadering van de Adviesraad op 16 juni hebben de dossierhouders en de redenen en de reikwijdte van de voorgenomen wijzigingen toegelicht: de focus ligt op juridisch noodzakelijke aanpassingen met als doel te voldoen aan de eisen van de Centrale Raad van Beroep. Bij eerdere bezwaarprocedures is namelijk gebleken dat gemeenten niet sterk staan zonder deze juridische grondslag in hun verordening. In 2026 volgen grotere inhoudelijke aanpassingen van de verordening. De belangrijkste wijziging in de verordening betreft de nadere definiëring van de begrippen ‘eigen kracht’ en ‘gebruikelijke hulp’. Verder is ook de systematiek van het ‘Normenkader Huishoudelijke Ondersteuning 2025’ en de jaarlijkse indexatie van inkooptarieven en pgb-tarieven opgenomen in de verordening. Tot slot is ook de ‘Tegemoetkoming meerkosten chronisch zieken’ in deze verordening opgenomen. Gelet op het feit dat in 2026 de verordening inhoudelijk ingrijpend zal worden gewijzigd, beperkt de reactie van de Adviesraad zich op dit moment tot de definiëring van de begrippen ‘eigen kracht’ en ‘gebruikelijke hulp’.

Hieruit spreekt namelijk de visie van de gemeente Krimpenerwaard op hulpvragen van inwoners en de mogelijke impact van die visie voor de uitvoeringspraktijk. De Adviesraad heeft hierbij de volgende kanttekeningen: • De tekst van artikel 1.6 over ‘eigen kracht’ en ‘gebruikelijke hulp’ is een-op-een overgenomen van kennisinstituut Schulink. Als reden hiervoor geven de dossierhouders aan dat deze tekst juridisch houdbaar is en wordt geaccepteerd door de rechter. In de ogen van de Adviesraad wordt met zo’n generieke tekst echter voorbijgegaan aan de eigen visie van de gemeente op ‘eigen kracht’. Dit wordt meteen duidelijk in lid 1.6.1: ‘Jeugdigen of ouders komen pas in aanmerking voor …’. Het woordje ‘pas’ illustreert een omslag in de benadering van de gemeente Krimpenerwaard: voorheen was het uitgangspunt bij aanvragen ‘ja, mits’ en nu wordt dat ‘nee, tenzij’. Dit is een fundamenteel andere benadering. • In 2023 bij de totstandkoming van de huidige verordening wilde de gemeente juist ‘meer vanuit de bedoeling’ gaan werken. In het advies van de Adviesraad van 10 augustus 2023 heeft de Adviesraad hiervoor nog aanvullende tips gegeven, zoals ‘neem de vragen van de inwoners als leidraad voor de verordening’, ‘kijk naar de effecten voor de inwoners’, ‘ga uit van de inwoner als gelijkwaardige gesprekspartner’.

Door nu sterk het accent te leggen op de juridische kant raakt de balans zoek, als we niet uitkijken. De tekst van een verordening stuurt namelijk ook het gedrag van consulenten. In de ogen van de Adviesraad is dit een onwenselijke ontwikkeling.

1

•

•

De Adviesraad kan deze juridische insteek ook niet rijmen met het recente aangenomen amendement van de gemeenteraad bij het Addendum Integraal beleidskader Sociaal domein 2025. Besloten is om ‘(eigen) verantwoordelijkheid’ te vervangen wordt door ‘gedeelde verantwoordelijkheid’. Bovendien is daarbij aangegeven dat de ‘focus op zelfredzaamheid en voorkomen van voorzieningengebruik’ dient te verschuiven naar ‘bereiken van meest kwetsbare doelgroep en de inwoner meer zeggenschap geven’ (zie A25-058 d.d. 15-07-2025). Tot slot heeft de Adviesraad vraagtekens bij de praktische uitvoerbaarheid van onderdelen van artikel 1.6. Zo gaat 1.6.1 punt 8 in op (dreigende) overbelasting van ouders en mogelijke achterliggende oorzaken. Afhankelijk van de oorzaken kunnen ouders wel/niet een beroep doen op ondersteuning. In de ogen van de Adviesraad is doorgaans sprake van een mix van oorzaken en zal het voor consulenten nauwelijks mogelijk zijn om een-op-een vast te stellen wat de hoofdoorzaak is van de overbelasting.

Kortom, uiteraard dient een verordening inhoudelijk én juridisch duidelijkheid en zekerheid te verschaffen aan zowel inwoners als uitvoerenden. Dat de gemeente vanuit pragmatisch oogpunt op dit moment kiest voor een – geleende - generieke definitie van fundamentele begrippen als ‘eigen kracht’ en ‘gebruikelijke hulp’ kan de Adviesraad tot op zekere hoogte billijken. Bij de ingrijpende herziening van de verordening in 2026 hoopt de Adviesraad dat de gemeente Krimpenerwaard wel recht doet aan de visie die de afgelopen jaren is ontwikkeld. De Adviesraad is graag bereid met u van gedachten te wisselen over bovenstaand advies. Het contact verloopt via ondergetekende en/of het emailadres adviesraadsociaaldomein@krimpenerwaard.nl. Met vriendelijke groet namens de Adviesraad Sociaal Domein Krimpenerwaard,

Voorzitter Adviesraad Sociaal Domein Krimpenerwaard

2