BIJL 2.2 parkeer, verkeers en verkeersveiligheidsonderzoek

MEMO Project

: Project IJsseldijk Noord,

Projectnummer Datum Van

Ouderkerk aan de IJssel : 230921.A : 5 juni 2024 : G.J. (Geert Jan) Rijpstra

Onderwerp:

Integraal Verkeersadvies

: Parkeer-, verkeers- en verkeersveiligheidsonderzoek

Dit betreft het parkeer-, verkeers- en verkeersveiligheidsonderzoek ten aanzien van de herbestemming ‘Den Dikken Boom’, met één bedrijfswoning die door twee gezinnen is bewoond geweest aan de IJsseldijk Noord nummer 122 - 123. In totaal wordt er met de beoogde herbestemming een toename van 29 wooneenheden mogelijk gemaakt binnen de huidige bebouwing(-scontouren), ten opzichte van de huidige (planologische) situatie.

1.

Parkeerbalans

Aan de hand van de door de CROW opgestelde aanwezigheidspercentages en de geldende parkeernormen, is gekeken hoeveel parkeerplaatsen er nodig zijn voor de in totaal 31 wooneenheden en de te realiseren kinderopvang op de locatie van Den Dikken Boom aan de IJsseldijk Noord nummer 122 – 123. Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

Omdat het hier een om de realisatie van een woon-leef-zorg gemeenschap (een zogenaamd “Knarrenhof”) gaat, waarbij niet ieder huishouden nog over eigen vervoer zal beschikken, is de eis van de “standaard” gemiddelde parkeernorm van de CROW hier veel te hoog en zal tot een te groot aantal parkeerplaatsen leiden. Zie hiervoor het onderstaande overzicht van parkeernormen van Knarrenhoven in Nederland. Knarrenhoven in Nederland 2024

Plaats

aantal woningen

koop, duur Hof van Emmen de Tijlshof, Hasselt Marum Ridderkerk Zeewolde Aahof Zwolle Veecatenhof Zwolle

aantal aantal gemm. parkeer- aantal woningen norm plaatsen pp/woning huur, koop, midden/ knarrenhof tussen/hoek goedkoop norm 23 2 30 1,3 16 2 20 1,3 12 6 1,8 23 1,3 29 2 40 1,4 28 2 29 1,0 47 2 56 1,2 7 12 32 1,8 68 1,5 aantal woningen

1,9

gemiddeld

1,3

Een groot aantal verharde maar ongebruikte parkeerplekken zou ook afbreuk doen aan de hier beoogde kwaliteit van de buitenruimte. Ook uit oogpunt van wateroverlast en hittestress, is het aan te bevelen om het totaal aan verhard oppervlak zo minimaal mogelijk te houden. Om bovengenoemde redenen adviseren wij, om voor dit woon-leef-zorgplan, niet uit te gaan van de gemiddelde parkeernorm, maar om uit te gaan van de minimum parkeernorm. Wel is het raadzaam om in het ontwerp van de buitenruimte rekening te gehouden met de fysieke ruimte en -mogelijkheid om in de toekomst het verschil tussen de minimum- en de gemiddelde parkeernorm op te kunnen vangen door middel van “half verhard” parkeren in het aanwezige groen. Hieronder volgt de berekening van de parkeerkencijfers voor zowel de gemiddelde als de minimumnorm, alsook de parkeerbalans voor de maatgevende periode.

Parkeerkencijfers (minimum en gemiddelde) bij niet stedelijk, buitengebied Functie Type Aantal/ Norm Norm Totaal oppervl. gemiddelde minimum gemiddelde Koop, twee-onderB een kap 2 2,2 1,8 4,4 Koop, tussen/hoek Koop, etage, goedkoop Huur, etage, midden/goedkoop Kamerverhuur, zelfstandig (nietstudenten) Aanleunwoning en serviceflat Kinderopvang Totaal

Totaal minimum 3,6

C

3

2

1,6

6,0

4,8

D

10

1,6

1,2

16,0

12,0

E

5

1,4

1,0

7,0

5,0

F

6

0,7

0,6

4,2

3,6

G I

5 225

1,2 1,5/100m2

1,0 1,2/100m2

6,0 3,4 47,0

5,0 2,7 36,7

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

2

Aanwezigheidspercentages: Werk Werk ochtend middag Woningen 50% 50% bewoners dagonderwijs 100% 100%

Werk avond 90%

Koop avond 80%

Werkdag nacht 100%

0%

0%

0%

Zaterdag middag 60%

Zaterdag nacht 80%

Zondag middag 70%

0%

0%

0%

Bepalen parkeervraag en maatgevende periode: Max. bij (min. Werkdag Werkdag Werkdag Koop Werkdag Zaterdag Zaterdag Zondag norm) ochtend middag avond avond nacht middag nacht middag Koop, twee-ondereen kap

3,6

1,8

1,8

3,2

2,9

3,6

2,2

2,9

2,5

Koop, tussen/hoek

4,8

2,4

2,4

4,3

3,8

4,8

2,9

3,8

3,4

Koop, etage, goedkoop

12

6,0

6,0

10,8

9,6

12,0

7,2

9,6

8,4

Huur, etage, midden/goedkoop

5

2,5

2,5

4,5

4,0

5,0

3,0

4,0

3,5

Kamerverhuur, zelfstandig (nietstudenten)

3,6

1,8

1,8

3,2

2,9

3,6

2,2

2,9

2,5

Aanleunwoning en serviceflat

5

2,5

2,5

4,5

4,0

5,0

3,0

4,0

3,5

kinderopvang

2,7

1,4

1,4

2,4

2,2

2,7

1,6

2,2

1,9

Totaal bij min. norm

36,7

19,7

19,7

30,6

27,2

34,0

20,4

27,2

23,8

Totaal bij gemm. norm

47

25,2

25,2

39,2

34,9

43,6

26,2

34,9

30,5

Conclusie: Er zijn, bij een minimum parkeernorm 34 parkeerplaatsen nodig en 44 bij de gemiddelde norm, rekening houdend met het aanwezigheid percentage. In het plan zijn nu 39 parkeerplaatsen ingetekend. Binnen de te realiseren verharding is ruimte genoeg om een tijdelijk aanbod van nog een paar extra auto’s op te kunnen vangen.

2.

Verkeersgeneratie

Tijdens de bouw: Voor de berekening van de verkeersgeneratie tijdens de realisatie van deze 29 extra woningen en de kinderopvang is rekening gehouden met 2 trailers en 4 vrachtwagens per woning voor de aan- en afvoer van materialen tijdens de gehele bouwperiode. Daarnaast is rekening gehouden met de aanen afvoer van 4 kranen en 2 shovels tijdens het gehele werk en met 2 bestelbussen per woning per dag. Dit geheel aan voertuigbewegingen komt in aantal en soort, overeen met de voertuigbewegingen van de huidige agrarische bedrijfsvoering en is daarom verder niet in beschouwing genomen ten aanzien van de verkeersgeneratie. In de woonfase:

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

3

Voor de berekening van de verkeersgeneratie in de woonfase, is voor de in totaal 31 woningen en de kinderopvang, alsook de ontsluiting van de recreatiewoningen de tabel overgenomen uit de omgevingsvergunning van SRO, paragraaf 4.10.1.

Functie

Aantal woningen / Verkeersgeneratie per oppervlakte (m² bvo) woning / 100 m2 bvo

Koop, twee-onder-een- 2 kap Koop, tussen/hoek 3 Koop, etage, goedkoop 10 Huur, etage, 5 midden/goedkoop Kamerverhuur, zelfstandig (niet6 studenten) Aanleunwoning en 5 serviceflat Kinderopvang 225 Recreatiewoningen 3 Totaal

Verkeersgeneratie (mvt/etmaal)

7,8

15,6

7,4 5,6 4,1

22,2 56,0 20,5

2,1

12,6

2,6

13,0

37,4 2,6

84,2 7,2 231

Vanaf het perceel 122-123 is de berekende verkeersgeneratie 231 mvt/etmaal per weekdag. Per werkdag is dit 1,11 x 230 = 254 mvt/etmaal. Omgerekend naar een twee uurs-spits (10% per uur x werkdag intensiteit) levert dit 51 mvt / 2 uur op. De drukste autospits zal de avondspits zijn, dit zijn 51 x 55% = 28 mvt. in het drukste spitsuur en 23 mvt. in de rest van de spits. Gelet op de diverse bestemmingen vanaf deze locatie, is het reëel om te veronderstellen dat 80% richting Ouderkerk aan de IJssel zijn herkomst dan wel bestemming zal hebben en 20% richting het noorden (Gouda). Dit betekent dat de auto intensiteit op de IJsseldijk-Noord richting Ouderkerk aan de IJssel, verhoogd wordt met 22 mvt/uur, oftewel maximaal 1 auto per 3 minuten in het drukste spitsuur en met 18 mvt/uur, d.w.z. 1 auto per 3 ½ minuut in de rest van de spits. Richting het noorden zal de IJsseldijk-Noord extra worden belast met 6 auto’s per uur in het drukste spitsuur. Dit is verwaarloosbaar ten opzichte van de huidige verkeersstroom op de IJsseldijk-Noord. Buiten de spits is de toename van het verkeer in beide richtingen op de dijk verwaarloosbaar. Opmerking: Dit betreft een worst-case scenario.

In deze berekening geen rekening is gehouden met de bestaande verkeersgeneratie van de agrarische bedrijfsvoering, die in de toekomstige situatie uiteraard vervalt én met het feit dat ouderen (gepensioneerden) minder verkeersbewegingen per dag genereren dan werkenden. Zie onderstaande grafiek op de volgende bladzijde, uit: “ Wonen en verplaatsen van ouderen in de toekomst”, Adviesdienst Verkeer en vervoer, februari 2001 (gehele rapport is bijgevoegd als bijlage 1). De verkeersgeneratie per koopwoning komt dan uit op maximaal 5 in plaats van de nu gehanteerde 7,8, 7,4 en 5,6. Ook deze 5 verkeersbewegingen is weer een wordt-case scenario, omdat naast tweepersoons huishoudens er ook een aantal eenpersoons huishoudens zullen zijn.

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

4

3.

Verkeersveiligheidstoets

Naast een toets op capaciteit is ook een toets op verkeersveiligheid uitgevoerd. In paragraaf 3.2 zijn de bevindingen opgenomen. Doel van de verkeersveiligheidstoets is om in een zo vroeg mogelijk stadium inzicht te krijgen in de verkeersveiligheidsrisico’s die het ontwerp met zich meebrengt. Zo kan de wegbeheerder/projectontwikkelaar deze problemen nog oplossen tijdens het ontwerpproces, of in ieder geval voordat het verkeer de weg gaat gebruiken. In de besluitvorming, maar ook in de communicatie naar belanghebbenden, kan verkeers- veiligheid op basis van deze verkeersveiligheidstoets bovendien expliciet worden meegenomen. Daarnaast laat de wegbeheerder/projectontwikkelaar zien dat zij verkeersveiligheid belangrijk vindt. Het gewenste resultaat van een verkeersveiligheidstoets is het voorkomen van (ernstige) ongevallen doordat al in de verschillende voorbereidingsfasen mogelijke veiligheidsproblemen worden geïdentificeerd. De verkeersveiligheidstoets is daarmee een preventief en typisch Duurzaam Veilig-instrument.

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

5

Deze verkeersveiligheidstoets betreft de toets van het voorontwerp (VO). Getoetst wordt of de verkeersveiligheid optimaal gewaarborgd wordt in de details van het ontwerp, of dat er nog tekortkomingen zijn ten aanzien van de verkeersveiligheid. Dit is dus meer dan een toets of het ontwerp conform de richtlijnen is gerealiseerd. Bij de verkeersveiligheidstoets wordt, waar mogelijk, rekening gehouden met de situatie bij daglicht én bij duisternis. 3.1. Gehanteerde toets documenten De opzet van deze verkeersveiligheidstoets is gebaseerd op de Europese richtlijn 2008/96/EG van 19 november 2008 betreffende “Het beheer van de verkeersveiligheid van weginfrastructuur”. De toetsing is gebaseerd op het document “Handleiding Verkeersveiligheidsaudit onderliggend wegennet” d.d. oktober 2018, uitgave van DTV Consultants in samenwerking met Royal Haskoning DHV. De toets betreft een beoordeling van het ontwerp ten aanzien van de effecten op de verkeersveiligheid én daarnaast op richtlijnen. De toetsing is voornamelijk gebaseerd op de publicaties van CROW. In onderstaande tabel is aangegeven aan welke normen en richtlijnen is getoetst.

3.

Toets documenten

Uitgave van

1.

CROW

ASVV 2021

2. Richtlijnen voor bebakening en markering van wegen

CROW, 207

3.

Veilige infrastructuur, wanneer zijn wegvakken, fietspaden en kruispunten voldoende veilig?

Kennisnetwerk SVP

4.

Handboek verkeersveiligheid

CROW, 261

5.

Basiskenmerken Wegontwerp

CROW, 315

6.

Basiskenmerken Kruispunten en Rotondes

CROW, 315a

7.

Richtlijn drempels, plateaus en uitritten

CROW, 344

8. Uitvoeringsvoorschriften BABW inzake Verkeerstekens

Nederlandse Staat

9. Aanbevelingen fiets- en kantstroken

Fietsberaad CROW

Bij de bevindingen in 3.2, wordt soms verwezen naar de toets documenten waarbij aangegeven wordt welke tabel of figuur van toepassing is. De bevindingen zijn daarnaast ook gebaseerd op eigen expertise en ervaringen. In de op bijlage 1 opgenomen tekeningen zijn nummers aangegeven die corresponderen met de nummering van de bevindingen. Bij de bevindingen is de risico-inschatting als kleur opgenomen die correspondeert met de risico-tabel in bijlage 2. Deze ziet er samengevat aldus uit: Tabel 2 Samenvatting risicoklassen uit bijlage 3

Riciscoklasse:

Omschrijving risico

Gemiddeld risico

Situatie met kans op materiële schade en letsel

Groot risico

Situatie met kans op ernstige verkeersslachtoffer(s)

Zeer groot risico

Situatie met kans op verkeersdode(n)

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

6

3.2 Bevindingen

Nummer

Beschrijving probleem en veiligheidsrisico

Oplossingsrichting

1.

De uitrit van Den Dikken Boom is met 6,5 meter, ruim bemeten. In – en uitgaand verkeer kan elkaar goed passeren. De aansluiting op de dijk is met 12 meter voldoende ruim om in- en uit te draaien. Komend vanaf het terrein van Den Dikken Boom kan een voertuig zich tot ongeveer onder een hoek van 45 graden opstellen ten opzichte van de IJsseldijk-Noord. Hierdoor is drie potentiële risico aanwezig: • Oudere bestuurders zullen wat moeite hebben om naar rechts over hun schouder te kijken, om voldoende zicht op het aankomend verkeer vanuit noordelijke richting te hebben. • De eventueel geparkeerde auto’s aan de landzijde van de dijk, zouden het zicht op aankomend verkeer vanuit het noorden kunnen verslechteren. • Bij het halteren van de bus ter hoogte van nr. 110, is er geen zicht op naderend verkeer vanuit het zuiden, dat de bus passeert.

Geen opmerkingen

2

3

Auto’s en ook vrachtauto’s, die rechtsaf slaan naar het noorden, zullen dit doen, door op de oprit naar de dijk, vooraf uit te wijken op de weghelft voor het tegemoetkomend verkeer, om zonder steken, in één boog naar rechts de IJsseldijk-Noord op te rijden. Op de uitrit is voldoende ruimte voor inkomend verkeer om op de oprit te wachten, mocht een uitrijdende auto op een deel van hun weghelft rijden. De rijsnelheid is ook dermate laag dat dit niet tot ongevallen zal leiden.

•

Door het aanbrengen van 1-1 as markering op de IJsseldijkNoord, ter hoogte van de uitrit van Den Dikken Boom en het verplaatsen van de bushalte naar de uitrit van Den Dikken Boom, kunnen auto’s vanuit de uitrit, voorzichtig tot de as oprijden, mits er geen verkeer vanuit het zuiden nadert, om op deze wijze veilig een beter zicht op het verkeer vanuit het noorden te krijgen. • Door vanaf deze uitrit tot aan de bocht, het parkeerverbod dat in de bocht is ingesteld, uit te breiden, is er voldoende zicht op het naderende verkeer vanuit het noorden. • Door het halteren van de bus te verplaatsen naar deze uitrit, kan de bus deels naast de weg halteren en is op dat moment het uitrijden uit de uitrit geblokkeerd. Geen opmerkingen

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

7

Nummer

Beschrijving probleem en veiligheidsrisico

Oplossingsrichting

4

Auto’s en ook vrachtauto’s, die rechtsaf slaan naar het noorden, komen (deels) op de weghelft voor het tegemoetkomend verkeer terecht. Men zal dus moeten wachten tot beide richtingen vrij zijn voordat de dijk opgereden kan worden.

Door het aanbrengen van een 1-1 as markering ter plaatse van de uitrit is men zich hier beter van bewust dat men deels de weghelft van het tegemoetkomend verkeer nodig heeft.

Conclusie: De verbrede aansluiting van Den Dikken Boom geeft voldoende soelaas om een verkeersveilige aansluiting te garanderen voor de realisatie van 29 extra woningen en een kinderopvang.

Algemene opmerking over de verkeersveiligheid van de IJsseldijk-Noord: Wat opvalt is dat op de IJsseldijk-Noord De IJsseldijk-Noord een weg is buiten de bebouwde kom, met een snelheidsregime van 60 km. De dijk heeft een beperkte wegbreedte van ca. 5,20 meter, met smalle bermen, dicht op de dijk staande woningen en bedrijven en kent vele inritten/uitritten. Er zijn géén aparte fietsvoorzieningen en er wordt op de dijk geparkeerd. Door de aanwezigheid van de vele bedrijven is er veel verkeer en een hoog aandeel vrachtverkeer. Al deze situaties zijn risicofactoren die de verkeersveiligheid negatief beïnvloeden. Het is aan te bevelen om deze risico’s in te perken door op de IJsseldijk-Noord een veilige snelheid van 30 km/uur in te stellen. Nu is dat alleen gedaan voor de onoverzichtelijke bochten. Ondanks dat het hier om een buiten de bebouwde kom situatie betreft, zou het instellen van een GOW 30, met rode fietsstroken hier op zijn plaats zijn. Mocht om wat voor reden ook er niet gekozen worden voor het instellen van 30 km voor de gehele IJsseldijk-Noord, dan kan overwogen worden om bij alle locaties met woningconcentraties en bij uitwegen van bedrijven of meerdere woningen (zoals bij Den Dikken Boom) in ieder geval wél 30 km in te stellen. Zie onderstaand schema uit: “Veilige Infrastructuur” van het kennisnetwerk SPV.

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

8

Tabel 3. Kenmerken van voldoende veilige wegvakken buiten de bebouwde kom.

Bijlagen: 1. Ontwerptekeningen met rijcurves, met nummering bevindingen 2. Risico-tabel

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

9

Bijlage 1: Ontwerptekeningen met nummering bevindingen

1

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

10

2

rijcurve auto, linksaf met uitzichtshoek (rode kader).

Vrachtauto links af, met uitzichtshoek (rode kader).

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

11

2

Trailer linksaf, met uitzichtshoek (rode kader)

3 4

Personenauto, rechtsaf met uitzichtshoek (rode kader).

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

12

Bijlage 2: Risicotabel

Gevolgen

Potentiële Kans (op Wegvak/ Kruispunt)

Categorie

a. Niet vaak

b. Regelmatig

c. Vaak

Zal minder dan 1 keer per jaar voorkomen

Zal minimaal 1 keer per jaar voorkomen

Zal meerdere keren per jaar voorkomen

1.Matig

Afloop

Letsel Zwaar UMS

2.Ernstig

Ernstig Letsel Grootschalig schade

3.Zeer ernstig

Zeer ernstig letsel Verkeersdode(n)

Toelichting risico's: Gemiddeld risico

Situatie met kans op materiële schade en letsel

Groot risico

Situatie met kans op ernstige verkeersslachtoffer(s)

Zeer groot risico

Situatie met kans op verkeersdode(n)

Integraal Verkeersadvies, Hazeleger 65, 3892WJ Zeewolde KvK-nummer 57589712; btw nummer NL 001352960B37; IBAN: NL51INGB0003898211

13