3.62 Rekenkamer Krimpenerwaard, Jaarverslag 2025 en Doorwerking eerdere onderzoeken

Jaarverslag 2025

& Doorwerking eerdere onderzoeken

1

Inleiding De Rekenkamer Krimpenerwaard doet onderzoek om te kijken of de gemeente haar taken zinnig, zuinig en zorgvuldig uitvoert. Op basis van dat onderzoek kijken we welke aanbevelingen we kunnen doen om het gemeentelijk bestuur eventueel te verbeteren.

Onze Rekenkamer bestaat uit een voorzitter en twee leden. Door het vertrek van de voorzitter en een van de leden ontstonden begin 2025 twee vacatures. Deze zijn in november 2025 vervuld. Ondanks de beperkte bezetting in 2025 zijn er veel werkzaamheden verricht. Dit jaarverslag geeft weer welke onderzoeken we hebben gepubliceerd in 2025 en welke andere activiteiten we hebben ondernomen. We geven aan hoeveel we daarvoor hebben uitgegeven. Daarnaast kijken we naar wat het gemeentebestuur heeft gedaan met de aanbevelingen uit onderzoeken die we gepubliceerd hebben. Met vriendelijke groet,

René de Bonte Voorzitter Rekenkamer Krimpenerwaard

De samenstelling van de Rekenkamer per 18 november 2025: Patricia Feelders (secretaris/onderzoeker, René de Bonte (voorzittter), Claudine Garama (lid) en Marten van der Maas (lid)

April: Kennismaking met nieuwe burgemeester

September: Overleg met Adviesgroep

2

Jaaroverzicht 2025

23/1

Dialoogsessie Woningaanbod

11/2

11/2

Evaluatie door Adviesgroep

Presentatie Woningaanbod

7/11

18/11

Interview RTV Krw

Rondje langs fracties

10/7

9/9

Start quick scan Akkoord

Rondje langs fracties

24/6

1/7

Publicatie rapport Woningaanbod

Presentatie Armoede

12/5

10/6

Bespreking met Adviesgroep

Presentatie EBP

18/2

18/2

Start onderzoek Onderbesteding

Publicatie rapport Energiebesparingsplicht

Benoeming nieuwe leden

29/11

12/12

Start onderzoek Grip op Verbonden Partijen

3

Gepubliceerde onderzoeken 2025 Doe Mee-onderzoek Energiebesparingsplicht (afgekort: EBP) De Rekenkamer Krimpenerwaard heeft deelgenomen aan een Doe Meeonderzoek naar de EBP. Bij een Doe Mee-onderzoek doen meerdere rekenkamers tegelijkertijd onderzoek naar hetzelfde onderwerp. Dit maakt het mogelijk de resultaten van de gemeente te spiegelen aan de resultaten van andere deelnemende gemeenten aan het onderzoek. De EBP houdt in dat bedrijven en instellingen die jaarlijks meer dan 50.000 kWh stroom en/of 25.000 m3 aardgas gebruiken verplicht zijn om energiebesparende maatregelen te nemen, als zij die investeringen binnen vijf jaar kunnen terugverdienen. De EBP bestaat sinds 1993. Organisaties die vallen onder de EBP zijn ook verplicht om eens in de vier jaar informatie te verschaffen over de energiebesparende maatregelen die ze hebben genomen (dit is de ‘informatieplicht’). In de gemeente Krimpenerwaard voert de Omgevingsdienst Midden-Holland het toezicht op en de handhaving van de EBP uit namens de gemeente. De vraag die centraal stond in dit onderzoek is: “Welke inspanningen plegen gemeenten en provincies bij het toezicht en de handhaving van de energiebesparingsplicht en de informatieplicht energiebesparing en wat zijn daarvan de resultaten?” We publiceerden dit onderzoek in januari 2025.

We trokken als hoofdconclusie dat de informatievoorziening vanuit de Omgevingsdienst Midden-Holland aan de gemeente Krimpenerwaard over de EBP verbeterd kan worden. We gaven een aantal aanbevelingen om dit te verbeteren. Op 11 februari 2025 presenteerden we het rapport in de commissie Ruimte & Financiën. De gemeenteraad behandelde het rapport op 11 maart 2025 en nam de aanbevelingen uit het onderzoek unaniem over.

Woningaanbod: speelveld en instrumenten Het doel van het onderzoek was om inzicht te geven in het speelveld van het woningaanbod in Krimpenerwaard en de mogelijke instrumenten die de gemeente(raad) daarbij zou kunnen gebruiken. De centrale vraag van het onderzoek is: “Hoe ziet het huidige speelveld van het woningaanbod er uit in Krimpenerwaard, welke mogelijkheden heeft de gemeente(raad) om het woningaanbod te beïnvloeden en welke daarvan worden benut?” We voerden dit onderzoek in eigen beheer uit en publiceerden het onderzoek in juli 2025. Naast beschrijvingen van het huidige woonaanbod en de spelers presenteerde het rapport een lijst met mogelijke instrumenten om het woningaanbod te beïnvloeden (zie verkleinde weergave hiernaast – een grote versie is te vinden op blz. 41 van het rapport). De vier conclusies in het rapport zijn: 1. De groei van het woningaanbod in de gemeente Krimpenerwaard blijft achter bij de regionale ontwikkeling. 2. Het speelveld van het woningaanbod in de gemeente Krimpenerwaard is complex. 3. De gemeente Krimpenerwaard zet zich actief in om het woningaanbod te beïnvloeden. 4. Er wordt regionaal samengewerkt, maar dit zou geïntensiveerd kunnen worden. We hebben vier aanbevelingen geformuleerd om met name de beschikbare instrumenten gerichter te benutten. We hebben het onderzoek op 9 september 2025 gepresenteerd in de commissie Ruimte & Financiën.

De gemeenteraad heeft het rapport op 30 september 2025 behandeld. De gemeenteraad nam de aanbevelingen unaniem over. 4

Gestarte onderzoeken 2025 We zijn in 2025 drie onderzoeken gestart, waarvan de publicaties verwacht worden in 2026. Onderbesteding (Doe Mee-onderzoek) In mei 2025 zijn we gestart met een onderzoek naar onderbesteding. Dit is een Doe Mee-onderzoek, net als het onderzoek naar de EBP. De vraag die in het onderzoek centraal staat is: “Geeft de wijze waarop in de gemeente wordt begroot de volksvertegenwoordigers een goed inzicht in de baten en lasten en kan dit worden verbeterd?” De oplevering van de resultaten door de onderzoekers is vertraagd. Akkoord: Van ambities naar resultaat Door een rondje langs de fracties in de zomer van 2025 en vanwege de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026 zijn we een verkort onderzoek gestart naar de doorwerking van een akkoord in resultaten. De centrale vraag van het onderzoek is: “Van ambities naar resultaat: Welke handvatten zijn er voor de gemeenteraad om te komen tot een doeltreffend en doelmatig akkoord in de gemeente Krimpenerwaard?”. We voeren dit onderzoek in eigen beheer uit. Ten tijde van het schrijven van dit jaarverslag is het rapport gepubliceerd. Grip op verbonden partijen In december 2025 zijn we een onderzoek gestart naar de grip op verbonden partijen.

De vraag die in het onderzoek centraal staat is: “In hoeverre heeft de gemeenteraad van Krimpenerwaard grip op verbonden partijen en zijn er mogelijkheden om de grip te versterken?” Voor dit onderzoek hebben we een extern onderzoeksbureau ingeschakeld.

Uitgaven 2025 In 2025 had de Rekenkamer een budget van € 85.513 ter beschikking. De Rekenkamer mag zelf beslissen hoe zij het budget besteedt. De griffier bewaakt het budget. Ten laste van het budget komen de volgende kosten: • De vergoedingen van de leden en voorzitter • De loonkosten van de secretaris-onderzoeker • Kosten die door de Rekenkamer zijn gemaakt voor onderzoeken • Eventuele overige uitgaven De grafiek laat zien dat we in 2025 € 63.693 hebben uitgegeven. De vergoedingen aan de externe leden waren minder dan begroot als gevolg van de ontstane vacatures binnen de Rekenkamer. Ook de onderzoekskosten waren hierdoor minder dan begroot. Door de onderbezetting is het geplande grootschalige onderzoek (grip op verbonden partijen) later gestart dan gepland.

5

Doorwerking van recente aanbevelingen Op de Lange Termijn Agenda (LTA) wordt bijgehouden wat de stand van zaken is van de opvolging van de aanbevelingen. Op basis van die LTA (versie 25 maart 2026) beschrijven we onderstaand wat de stand van zaken is van de aanbevelingen uit recente onderzoeken. Energiebesparingsplicht Dit onderzoek bevat drie aanbevelingen. De eerste was om als gemeenteraad met elkaar in gesprek te gaan of een aanvullende opdracht (op de wettelijke taak) nodig is voor de Omgevingsdienst. Uit een draagvlakpeiling van de griffie onder de fracties bleek hieraan geen behoefte te zijn. Dit betekent dat de tweede aanbeveling ook niet uitgevoerd zal worden. Deze betrof namelijk een aanbeveling aan het college om een opdracht te formuleren aan de Omgevingsdienst op basis van de wensen van de gemeenteraad. De derde aanbeveling is nog altijd relevant en staat nog open: • Aan het college: Maak afspraken met de ODMH over de monitorings- en verantwoordingsinformatie waar het de EBP betreft conform de wensen van de gemeenteraad. Beleidsonderzoek armoede Dit onderzoek is gepubliceerd eind 2024 en in 2025 behandeld door de gemeenteraad. Het bevatte zes aanbevelingen. De raad heeft een amendement aangenomen om de aanbevelingen te wijzigen, waarvan er vijf overbleven.

Van deze vijf zijn twee aanbevelingen afgedaan, namelijk het aansluiten bij de landelijke definitie van armoede en regelmatig overlegmomenten realiseren tussen de gemeente en maatschappelijke organisaties. De overige drie aanbevelingen staan nog open: • Aan de raad en het college: Monitor initiatieven in andere gemeenten en vraag naar de aantoonbaar behaalde effectiviteit. Bekijk bij succesvolle initiatieven of deze haalbaar zijn voor de Krimpenerwaard en zet deze mogelijk in. • Aan het college: Zorg dat de bekendheid met de beschikbare regelingen minimaal gelijk blijft en kijk op welke onderdelen deze bekendheid vergroot kan worden. • Aan het college: Evalueer de aanvraagprocedure voor de regelingen en voer daarna de benodigde verbeteringen door. Woningaanbod In dit onderzoek hebben we vier aanbevelingen gedaan. Het onderzoek is nog geen half jaar geleden behandeld door de gemeenteraad (30 september 2025). Alle aanbevelingen staan dan ook nog open. Wel zijn er al enkele eerste aanzetten gedaan tot opvolging. • De eerste twee aanbevelingen zijn voor de raad en geven aan om met elkaar in gesprek te gaan over de instrumenten en de informatievoorziening over het woningaanbod. De griffie heeft aangegeven in het najaar van 2026 een gesprek te plannen.

• Aanbeveling 3 is voor het college om te kijken of het instrumentarium voor binnenstedelijke ontwikkeling flexibeler ingezet kan worden. De LTA vermeldt dat de gemeente begin 2026 bezig is met het werven van een bureau om een ‘hoogbouwvisie’ op te stellen en dat in december 2025 de uitkomsten van een verkeersonderzoek inclusief autobezit zijn gepresenteerd. • Aanbeveling 4 is voor het college om de mogelijkheden voor verdere regionale samenwerking te onderzoeken. De LTA geeft aan dat er gesprekken lopen waarbij onder andere de lijst met instrumenten is betrokken.

6

Doorwerking van eerdere aanbevelingen Er staan op de LTA nog twee aanbevelingen open van onderzoeken die voor 2025 zijn gepubliceerd: Nummer

Rapport

Aanbeveling

Toelichting vanuit de Lange Termijn Agenda

RK18-03

Sturen in risicovolle projecten

Aan de raad: Als er inhoudelijke en procesmatige kaders aan projecten zijn gesteld, controleer dan als raad ook periodiek a.d.h.v. deze kaders en de daarbij afgesproken informatievoorziening of het project zich in de juiste richting ontwikkelt en stel indien nodig kaders bij. (...)

Raad en college werken aan een lta waarop ook duidelijk is welke projecten als risicovol worden beschouwd en wat voor proces dit van de raad vraagt. Daarnaast wordt in de auditcommissie op dit moment bekeken welke projecten in aanmerking komen voor (een tussentijdse) evaluatie.

RK22-08

Doorwerking en evaluatie

Aan college en Rekenkamer: Zorg voor periodieke overleggen tussen de Rekenkamer en het college/ambtelijke organisatie. Naast het reguliere contact tijdens de uitvoering van de rekenkameronderzoeken verdient het aanbeveling om periodiek een overkoepelend gesprek te voeren

Rondom de onderzoeken van de Rekenkamer is er contact met de ambtelijk contactpersoon binnen de organisatie. Daarnaast heeft in 2024 een gesprek plaatsgevonden tussen de burgemeester en Rekenkamer. Nu Rekenkamer bemenst is, kan kennismaking gepland en evt afspraken periodiek overleg gemaakt.

De eerste aanbeveling stamt uit 2018. De toelichting in de LTA is hetzelfde gebleven als voorgaande jaren. De tweede aanbeveling staat open sinds 2022. We kijken er naar uit het college in 2026 te ontmoeten.

Contactgegevens Voor vragen of opmerkingen kunt u ons bereiken via: Telefoon: 14 0182 / 06-5709 6899 E-mail: Rekenkamer@krimpenerwaard.nl Website: www.krimpenerwaard.nl/rekenkamer LinkedIn: https://www.linkedin.com/company/rekenkamer-krimpenerwaard/

7