250930 RV Update Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028

RAADSVOORSTEL

Nr.: 1559273/1655668

Raadsvergadering:

30 september 2025

Onderwerp:

Update Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028

Portefeuillehouder:

R. Boere

Datum:

8 juli 2025

Korte samenvatting De raad wordt voorgesteld de update van de woonvisie vast te stellen, met als belangrijkste gevolg het aanpassen van de woningbouwsegmentering. Daarnaast legt de update uit waarom het bouwen van 4.000 woningen noodzakelijk is voor het behouden van onze vitaliteit. Voorgesteld besluit De raad wordt voorgesteld om: 1. De Update van de Woonvisie Krimpenerwaard vast te stellen als aanvullend beleid op de Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028. Inleiding In juli 2023 is onze Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028 vastgesteld door de gemeenteraad. Het is belangrijk de woonvisie actueel houden. Door ontwikkelingen op landelijk en provinciaal niveau en door de werkpraktijk is besloten een kleine update uit te voeren op de woonvisie. De update bevat 2 aspecten: - De nadere onderbouwing van onze opgave ten opzichte van de prognose: hoe kunnen we inwoners nog beter uitleggen waarom we 4.000 gaan bouwen? - Het aanpassen van de woningbouwsegmentering op de praktijk. In de update van de woonvisie is deze nadere onderbouwing gegeven door actuele cijfers te bekijken rondom de prognose en behoefte en vervolgens een vitaliteitstoets uit te voeren waarin de relatie wordt gelegd met het Omgevingsprogramma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen.

Welke invloed heeft de autonome groei (die de prognose voorspelt op basis van het verleden) op het voorzieningenniveau en welke invloed heeft het toevoegen van 4.000 woningen hierop. Uit de vitaliteitstoets blijkt dat als we uitgaan van de autonome behoefte de vitaliteit van onze gemeente in het geding komt omdat de groep jongeren en gezinnen kleinere worden. Dit heeft een negatief effect op het arbeidspotentieel en het draagvlak voor diverse voorzieningen. Als we 2700 woningen bouwen, bouwen we voor vergrijzing en ontgroening, waardoor voorzieningen onder druk komen te staan met sluiting als gevolg. Door meer woningen te bouwen en in te zetten op doorstroming, kunnen we meer jongeren en gezinnen behouden en naar de Krimpenerwaard trekken waardoor voorzieningen behouden en daarmee de vitaliteit geborgd kan worden. De woningbouwsegmentering wordt op een paar kleine punten aangepast. We sluiten aan bij de betaalbaarheidseisen van het Rijk en hanteren een flexibelere schil binnen de categorie betaalbaar en duur. Bij grote uitbreidingslocaties komen we tegemoet aan de voorwaarden van de provincie om 34% sociale huur te hanteren. Dit sluit ook aan bij de vraag naar sociale huurwoningen. Bij inbreidingslocaties blijven we 30% sociale huur hanteren, vanwege de schaal van deze projecten. Het aandeel gevraagde grondgebonden en nultredenwoningen (40-60 procent) blijft gehandhaafd.

Ook de afwijkingsgronden blijven gelijk. Beoogd resultaat Een actuele woonvisie 2023-2028 die aansluit bij de werkpraktijk.

gemeente Krimpenerwaard Postbus 51 2820 AB Stolwijk www.krimpenerwaard.nl

Argumenten 1.1 De dagelijkse praktijk vraagt om een aanvullende motivering op de bevolkingsprognose In de update van de woonvisie wordt uitgelegd wat er gebeurt als de gemeente uit gaat van de autonome bevolkingsontwikkeling (prognose). Dan komt de vitaliteit van onze kernen in het geding: het draagvlak voor voorzieningen neemt af door een afname van het aantal jongeren en gezinnen. Dit heeft ook invloed op het arbeidspotentieel. Door in te zetten op de bouw van 4.000 woningen, zet je in op het behouden en aantrekken van jongeren en gezinnen, wat positief bijdraagt aan de vitaliteit. 1.2 De dagelijkse praktijk vraagt om een update van de segmentering Bij nieuwe woningbouwprojecten wordt vanuit de woonvisie als kader meegegeven dat bij ieder plan 75% van de woningen in het betaalbare segment moet vallen. Dit sluit niet aan bij de kaders van de rijksoverheid, zij vraagt 67% betaalbare woningen toe te voegen. De huidige segmentering drukt ook op de financiële haalbaarheid van plannen. Indien de segmentering niet wordt aangepast aan de realiteit en landelijke kaders, kan dit leiden tot een toename van verzoeken tot afwijking van beleid en zelfs vertraging in het behalen van de woningbouwopgave. De segmentering is daarom aangepast naar 67% betaalbaar, waarbij bij inbreidingslocaties 30% sociale huur wordt gevraagd en bij uitbreidingslocaties 34%.

1.3 De update van de woonvisie sluit aan bij de Omgevingsvisie en het Programma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen De update van de woonvisie geeft een nadere onderbouwing dat de bouw van 4.000 woningen een directe bijdrage levert aan het realiseren van strategische doelstellingen uit de Omgevingsprogramma en het programma Sociale Basis en Maatschappelijke voorzieningen: een vitale Krimpenerwaard en een minimaal voorzieningenniveau met een goede sociale basis. Als we uitgaan van de autonome behoefte (+2700 woningen tot 2040) komt het draagvlak van het minimale voorzieningenniveau in de toekomst onder druk te staan: we bouwen dan voor vergrijzing en ontgroening, waardoor voorzieningen op termijn kunnen sluiten. Door in te zetten op de bouw van meer woningen (+4.000 tot 2040), ontstaat er meer draagvlak voor voorzieningen, neemt het arbeidspotentieel toe en ontstaat een evenwichtiger bevolkingsopbouw. Dit draagt bij aan het behouden en versterken van de vitaliteit. Kanttekeningen 1.1 Mogelijk moet de woonvisie op korte termijn ook op andere punten geactualiseerd worden Bij het opstellen van de woonvisie in 2023 en bij deze update is zoveel als mogelijk rekening gehouden met de voorgestelde Wet Versterking Regie Volkshuisvesting. Het is nog onduidelijk wanneer deze wet officieel in werking gaat treden, maar het lijkt erop dat het rijk streeft naar 1 januari 2026.

Vanaf dat moment wordt een programma volkshuisvesting verplicht (mogelijk wel met een overgangstermijn). De raad heeft bij het vaststellen van de woonvisie, de woonvisie ook vastgesteld als programma volkshuisvesting. Zodra duidelijk wordt dat de wet in werking treedt, wordt gekeken of onze woonvisie op alle punten voldoet aan de eisen van een Programma Volkshuisvesting en zo nodig op de punten die niet voldoen geactualiseerd. Tot slot is er op regionaal niveau een Regionale Woonzorgvisie opgesteld. Deze sluit aan bij onze huidige woonvisie die ook als woonzorgvisie is vastgesteld. Vervolgstap van de Regionale Woonzorgvisie is het maken van een afsprakenkader. Mocht onze woonvisie op korte termijn geactualiseerd moeten worden in verband met de Wet Versterking Regie Volkshuisvesting, worden ook de afspraken rondom de regionale woonzorgvisie hierin meegenomen. 1.2 De goedkope koopgrens sluit niet meer aan bij de grondprijzenbrief De grondprijzenbrief die het college heeft vastgesteld op 8 april 2025 sluit aan bij de prijsgrenzen uit de huidige woonvisie. Met het aanpassen van de categorie goedkope koop van € 269.000 (geïndexeerd) naar €315.000 in de update van de woonvisie, sluit dit niet meer aan bij de grondprijzenbrief. De grondprijzenbrief geeft een richtlijn, het is altijd mogelijk om hiervan af te wijken in het kader van maatwerk.

De grondprijzenbrief wordt eind dit jaar door het college geactualiseerd waardoor het weer aansluit bij de segmenten uit de woonvisie. 1.3 Het voorzieningenniveau is niet alleen afhankelijk van de huishoudensontwikkeling In de Update van de Woonvisie is het minimale voorzieningenniveau uit het omgevingsprogramma Sociale Basis en Maatschappelijke Voorzieningen afgezet tegenover de autonome huishoudensontwikkeling. Conclusie is als

pag. 2/4

we volgens deze behoefte bouwen, het voortbestaan van het minimale voorzieningenniveau, zeker in kleine kernen, onder grote druk komt te staan en mogelijk verdwijnen. Door meer te bouwen en jongeren en gezinnen naar de Krimpenerwaard te laten verhuizen en te behouden, wordt het draagvlak groter en daarmee het voortbestaan van deze voorzieningen kansrijker. Kanttekening hierbij is dat het voortbestaan van een voorziening niet alleen afhankelijk is van het aantal huishoudens, maar ook van populariteit van bijvoorbeeld een bepaalde sportvoorziening of van financiën die met de voorziening te maken hebben. Het kan niet gegarandeerd worden dat alle voorzieningen in stand gehouden worden bij het bouwen van extra woningen, maar met meer huishoudens is de kans daarop wel groter. Alternatieven Het niet updaten van de woonvisie: dan blijft de huidige woningsegmentering van kracht. Indien de segmentering niet wordt aangepast aan de realiteit en landelijke kaders, kan dit leiden tot een toename van verzoeken tot afwijking van het beleid en zelfs vertraging in het behalen van de woningbouwopgave. Financiën Niet van toepassing Juridische zaken De update van de woonvisie wordt na vaststelling door de raad als aanvullend beleid op de woonvisie gepubliceerd op www.overheid.nl. Participatie en extern overleg Op 11 juni 2025 hebben twee stakeholdersessies plaatsgevonden.

De eerste sessie was met de woningcorporaties en de tweede sessie met projectontwikkelaars. In de sessies is de nieuwe prognose en de behoefte gepresenteerd en is het gesprek gevoerd over de haalbaarheid van 34% sociale huur en de betaalbaarheidseisen (goedkope/betaalbare koop en middenhuur). De input is verwerkt in de Update van de Woonvisie. Vervolgtraject en uitvoering Na de vaststelling door de raad wordt het besluit en de update gepubliceerd en wordt een persbericht uitgestuurd. Als er een uiterste datum is voor de besluitvorming in de raad, dan datum en reden vermelden. Niet van toepassing Bijlagen 1. Update Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028 – als bijlage op de huidige Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van gemeente Krimpenerwaard, de secretaris,

de burgemeester,

J. Hennip

ir. J. Beenakker

pag. 3/4

RAADSBESLUIT

De raad van de gemeente Krimpenerwaard, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 8 juli 2025 inzake Update Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028 gelet op

Besluit: 1. De Update van de Woonvisie Krimpenerwaard vast te stellen als bijlage op de huidige Woonvisie Krimpenerwaard 2023-2028.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 30 september 2025,

de griffier,

de voorzitter,

S. van Dijk

ir. J. Beenakker

pag. 4/4